Sẽ sớm có trận chiến trên Biển Đông giữa Mỹ và Trung Quốc?

Hằng Nguyễn
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Trang mạng Politico ngày 13/5 đăng bài phân tích của cựu Đô đốc Hải quân Mỹ James Stavridis, từng là Tư lệnh tối cao các lực lượng vũ trang NATO, trong đó nhận định rằng hiện không có nguy cơ xảy ra chiến tranh trên bộ ở châu Á, song khả năng xảy ra một trận chiến trên biển giữa Mỹ và Trung Quốc đang tăng lên.
Tàu sân bay Mỹ USS Ronald Reagan (trái), tàu tấn công đổ bộ USS Boxer và các tàu liên quan tiến hành hoạt động ngày 6/10/2019 trên Biển Đông.
Tàu sân bay Mỹ USS Ronald Reagan (trái), tàu tấn công đổ bộ USS Boxer và các tàu liên quan của Mỹ hoạt động ngày 6/10/2019 trên Biển Đông. (Nguồn: AFP)

Tàu sân bay Mỹ USS Ronald Reagan (trái), tàu tấn công đổ bộ USS Boxer và các tàu liên quan tiến hành hoạt động ngày 6/10/2019 trên Biển Đông.

Tầm quan trọng của Biển Đông

Để nhìn nhận đúng các nguy cơ, cần thấy được tầm quan trọng của Biển Đông - cán cân quân sự ở Đông Á giữa Mỹ và Trung Quốc và vai trò quan trọng của Đài Loan (Trung Quốc) trong kịch bản này.

Quy mô và tầm quan trọng của Biển Đông là khó có thể tranh cãi. Biển Đông lớn hơn cả Vịnh Mexico và Biển Caribe cộng lại. Các nhà phân tích coi Biển Đông là chặng đầu tiên của sáng kiến "Vành đai và con đường" của Bắc Kinh, chiến lược địa chính trị và thương mại nhằm chuyển các nguồn lực sang Trung Quốc và xuất khẩu hàng hóa sản xuất, cũng như mở rộng các mối quan hệ kinh tế và ảnh hưởng địa chính trị.

Biển Đông là “thềm trước” của Trung Quốc, kết nối Trung Quốc với các nước láng giềng lân cận và tạo điều kiện cho Bắc Kinh gây áp lực đối với Philippines, Việt Nam, Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Singapore và các nước khác.

Bằng cách tuyên bố Biển Đông là lãnh hải, về mặt lý thuyết, Bắc Kinh có quyền kiểm soát giao thương, hạn chế sự hiện diện của tàu chiến và khai thác tài nguyên thiên nhiên theo ý muốn. Để củng cố tuyên bố này, Trung Quốc đang xây các đảo nhân tạo trên khắp khu vực để yểm trợ các sân bay, tên lửa, radar và căn cứ hậu cần.

Hải quân Mỹ không gọi là “đảo nhân tạo”. Mỹ coi đó là “các tàu sân bay không thể đánh chìm” và đó là cách Trung Quốc sử dụng các đảo này để đối phó với Mỹ khi xảy ra xung đột.

Sau khi được bồi lấp, các đảo này được bao quanh bởi các đội tàu đánh cá lớn và tàu hải cảnh Trung Quốc. Tiếp theo, các đảo này trở thành cơ sở quân sự được gia cố bằng radar, đường băng và hệ thống phòng thủ.

Tất cả điều đó đã giải thích việc Trung Quốc thúc đẩy xây dựng lực lượng hải quân lớn nhất và có công nghệ tiên tiến nhất trên thế giới với lực lượng không quân trên bộ và trên biển hùng mạnh.

Ngày nay, Trung Quốc có số tàu chiến nhiều hơn Mỹ, khoảng 360 so với 300. Các tàu chiến Mỹ chắc chắn có trọng tải lớn hơn, khả năng tấn công và phòng thủ tốt hơn nhiều và được kết nối hiệu quả hơn thông qua các mạng lưới chỉ huy và kiểm soát tiên tiến. Các tàu chiến Trung Quốc cũng được điều khiển bởi đội ngũ thủy thủ có kinh nghiệm và được đào tạo tốt hơn.

Tuy nhiên, quân số hùng hậu cũng mang lại thế mạnh riêng. Trong kịch bản tác chiến trên Biển Đông, Trung Quốc sẽ tiến hành cuộc chiến trên biển-trên không gần bờ biển của họ, giúp Trung Quốc dễ dàng tiếp cận hậu cần, đạn dược, sửa chữa và trên hết là phòng không trên bộ. Ngược lại, Mỹ có các tuyến tiếp tế dài và phải đưa các tàu bị hư hỏng và các thành viên thủy thủ đoàn bị thương trở lại Mỹ hoặc ít nhất là đến các nước đồng minh như Nhật Bản, Hàn Quốc và Australia.

Điều này dẫn đến một điểm quan trọng khác trong cán cân quyền lực có lợi hơn cho Mỹ: mạng lưới các đồng minh, đối tác và bạn bè của Mỹ có nhiều năng lực hơn.

Ngoài 3 đồng minh Thái Bình Dương nêu trên, Mỹ có các liên minh hiệp ước chính thức khác với New Zealand, Philippines và Thái Lan; quan hệ đối tác rất bền chặt với Singapore, Việt Nam và Malaysia; quan hệ hữu nghị ngày càng nồng ấm với Ấn Độ và các nước khác trong khu vực.

Tại thời điểm này, câu hỏi đặt ra là liệu Mỹ có thể trông cậy vào những nước này để được hỗ trợ quân sự trong trường hợp xảy ra xung đột hay không. Tuy nhiên, theo thời gian, khả năng và thái độ của các nước này có thể thay đổi nếu Bắc Kinh tiếp tục hành vi hung hăng và tuyên bố chủ quyền đối với các vùng biển quan trọng.

Tất cả các mối quan hệ Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đó đều được tăng cường nhờ quan hệ của Mỹ với các nước có lực lượng hải quân có khả năng triển khai toàn cầu đến Thái Bình Dương. Anh, Pháp và Đức đều bày tỏ sẵn sàng tham gia các cuộc tuần tra “tự do hàng hải” với Mỹ trên Biển Đông.

Kịch bản chiến tranh trên biển

Có thể hình dung một cuộc chiến tranh trên biển giữa Mỹ và Trung Quốc như thế nào?

Một kịch bản Đài Loan là điều mà hầu hết các nhà phân tích dự đoán là kịch bản tiềm tàng nguy hiểm nhất có thể kéo Mỹ và Trung Quốc vào một cuộc xung đột.

Cuối cùng, sự cân bằng sức mạnh quân sự trên Biển Đông và thực ra là ở Đông Á sẽ chú trọng vào công nghệ.

Trung Quốc đang rất tích cực xây dựng các hệ thống chiến đấu trong thế kỷ 21. Những nỗ lực của Trung Quốc chú trọng vào không gian mạng (cả công cụ tấn công và phòng thủ), không gian và hệ thống điều khiển-chỉ huy được kết nối với nhau để xác định chính xác mục tiêu; và các phương tiện không người lái trên không, trên mặt biển và thậm chí ở độ sâu dưới đại dương để hỗ trợ tàu ngầm.

Thêm vào đó là các lực lượng đặc biệt như “dân quân biển” để “quấy rối” hoạt động vận chuyển của nước khác và cung cấp thông tin tình báo; phòng thủ tên lửa để bảo vệ mạng lưới đảo nhân tạo và căn cứ ven biển; tên lửa hành trình siêu thanh; tàu ngầm diesel và trí tuệ nhân tạo.

Tại thời điểm này, lực lượng Mỹ có lợi thế trong trận chiến trên biển-trên không. Công nghệ của Mỹ, mạng lưới đồng minh và căn cứ trong khu vực, không quân tầm xa, phương tiện không người lái và năng lực không gian của Mỹ vẫn vượt xa Trung Quốc.

Tuy nhiên, Bắc Kinh đang vươn lên nhanh chóng và vào cuối thập kỷ hoặc sớm hơn sẽ ở vị thế thực sự thách thức Mỹ trên Biển Đông.

Mỹ không cần chờ đến năm 2034 để chuẩn bị cho trận chiến này vì nó có thể đến sớm hơn nhiều.

TIN LIÊN QUAN
Hải quân New Zealand sẽ điều tàu chiến tới Biển Đông; tham gia tập trận cùng nhóm Ngũ cường
Mặc cảnh báo của Trung Quốc, Philippines sẽ tiếp tục tập trận ở Biển Đông
Foreign Policy cung cấp hành tung của tàu cá Trung Quốc tại Đá Ba Đầu, chỉ ra chiến thuật 'cải bắp' trên Biển Đông
Báo CNN gọi lực lượng dân quân biển Trung Quốc là 'công cụ đắc lực' trên Biển Đông
Nhóm tàu chiến Mỹ kéo vào Biển Đông tập trận cùng Malaysia
(theo Politico)

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Xem nhiều

Đọc thêm

Triều Tiên sẽ họp Quốc hội ngày 7/9, thảo luận sửa đổi luật phát triển hàng không vũ trụ

Triều Tiên sẽ họp Quốc hội ngày 7/9, thảo luận sửa đổi luật phát triển hàng không vũ trụ

Baoquocte.vn. Ngày 7/9, Hội đồng Nhân dân tối cao (Quốc hội Triều Tiên) sẽ nhóm họp để thảo luận các dự luật về y tế, tự vệ và phát triển hàng ...
Australia: Triển lãm chó cưng Sydney trở lại sau 3 năm hoãn bởi dịch Covid-19

Australia: Triển lãm chó cưng Sydney trở lại sau 3 năm hoãn bởi dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Sau 3 năm gián đoạn vì Covid-19, Dog Lovers Show, triển lãm chó cưng lớn nhất Sydney (Australia) đã trở lại và nhanh chóng thu hút sự chú ý.
Iran: Thỏa thuận hạt nhân ‘thành bại’ tại Mỹ

Iran: Thỏa thuận hạt nhân ‘thành bại’ tại Mỹ

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Iran Hossein Amir Abdollahian khẳng định thành công của đàm phán gián tiếp về thỏa thuận hạt nhân sẽ phụ thuộc vào sự linh hoạt của Mỹ.
Ngoại hạng Anh: Erling Haaland tỏa sáng, Man City có trận thắng quan trọng; MU thất bại bất ngờ

Ngoại hạng Anh: Erling Haaland tỏa sáng, Man City có trận thắng quan trọng; MU thất bại bất ngờ

Baoquocte.vn. Man Utd gây thất vọng ngày ra quân Ngoại hạng Anh khi để thua Brighton & Hove Albion ở sân nhà, Man City thắng trận nhờ Erling Haaland tỏa sáng.
Israel và phiến quân Palestine ngừng bắn tại dải Gaza

Israel và phiến quân Palestine ngừng bắn tại dải Gaza

Baoquocte.vn. Tối ngày 7/8 (theo giờ địa phương), Israel và Phong trào Thánh chiến Hồi giáo (PIJ) trên dải Gaza đã nhất trí ngừng bắn sau hai ngày xung đột.
Ngôi sao Tiktok Dolly trở lại 'bão mạng'

Ngôi sao Tiktok Dolly trở lại 'bão mạng'

Baoquocte.vn. Sau clip 'ngọn lửa' ở đồi Margalla, Tiktoker Dolly trở lại với những video nhảy 'lợi hại hơn xưa'.
Na Uy coi trọng vai trò và tin tưởng vào năng lực của ASEAN

Na Uy coi trọng vai trò và tin tưởng vào năng lực của ASEAN

Baoquocte.vn. Đại sứ Na Uy tại ASEAN và Đại sứ Na Uy tại Việt Nam đã chia sẻ những nhận định về thành công chung của Hiệp hội trong 55 năm ...
Chuyển nhượng cầu thủ ngày 8/8: PSG tiến gần ký Fabian Ruiz; Man Utd ưu tiên De Jong và muốn mua Marko Arnautovic

Chuyển nhượng cầu thủ ngày 8/8: PSG tiến gần ký Fabian Ruiz; Man Utd ưu tiên De Jong và muốn mua Marko Arnautovic

Baoquocte.vn. Những tin tức chuyển nhượng cầu thủ diễn ra trong 24 giờ qua được cập nhật thường xuyên trên Báo Thế giới và Việt Nam.
Hai nghị sĩ Mỹ chỉ trích viện trợ vũ khí cho Ukraine

Hai nghị sĩ Mỹ chỉ trích viện trợ vũ khí cho Ukraine

Baoquocte.vn. Hai hạ nghị sĩ Mỹ Lauren Bobert và Marjorie Taylor Greene đã công khai cho rằng việc Mỹ và phương Tây ‘bơm’ vũ khí cho Ukraine là không hiệu quả.
Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 8/8-14/8

Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 8/8-14/8

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Mỹ thăm châu Phi, Hội nghị các nhà tài trợ cho Ukraine, Hàn Quốc đón Tổng thư ký Liên hợp quốc... là những sự kiện quốc tế nổi ...
Triều Tiên sẽ họp Quốc hội ngày 7/9, thảo luận sửa đổi luật phát triển hàng không vũ trụ

Triều Tiên sẽ họp Quốc hội ngày 7/9, thảo luận sửa đổi luật phát triển hàng không vũ trụ

Baoquocte.vn. Ngày 7/9, Hội đồng Nhân dân tối cao (Quốc hội Triều Tiên) sẽ nhóm họp để thảo luận các dự luật về y tế, tự vệ và phát triển hàng không vũ trụ.
Iran: Thỏa thuận hạt nhân ‘thành bại’ tại Mỹ

Iran: Thỏa thuận hạt nhân ‘thành bại’ tại Mỹ

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Iran Hossein Amir Abdollahian khẳng định thành công của đàm phán gián tiếp về thỏa thuận hạt nhân sẽ phụ thuộc vào sự linh hoạt của Mỹ.
Israel và phiến quân Palestine ngừng bắn tại dải Gaza

Israel và phiến quân Palestine ngừng bắn tại dải Gaza

Baoquocte.vn. Tối ngày 7/8 (theo giờ địa phương), Israel và Phong trào Thánh chiến Hồi giáo (PIJ) trên dải Gaza đã nhất trí ngừng bắn sau hai ngày xung đột.
Hai nghị sĩ Mỹ chỉ trích viện trợ vũ khí cho Ukraine

Hai nghị sĩ Mỹ chỉ trích viện trợ vũ khí cho Ukraine

Baoquocte.vn. Hai hạ nghị sĩ Mỹ Lauren Bobert và Marjorie Taylor Greene đã công khai cho rằng việc Mỹ và phương Tây ‘bơm’ vũ khí cho Ukraine là không hiệu quả.
Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 8/8-14/8

Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 8/8-14/8

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Mỹ thăm châu Phi, Hội nghị các nhà tài trợ cho Ukraine, Hàn Quốc đón Tổng thư ký Liên hợp quốc... là những sự kiện quốc tế nổi bật trong tuần.
Ảnh ấn tượng tuần (1-7/8): Binh sĩ Ukraine bên chiến hào Kharkov, Chủ tịch Hạ viện Mỹ đến khu phi quân sự liên Triều và cháy rừng Amazon ở Brazil

Ảnh ấn tượng tuần (1-7/8): Binh sĩ Ukraine bên chiến hào Kharkov, Chủ tịch Hạ viện Mỹ đến khu phi quân sự liên Triều và cháy rừng Amazon ở Brazil

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, cháy cánh đồng lúa mì ở Khakov, Chủ tịch Hạ viện Mỹ thăm Hàn Quốc, hỏa hoạn, cháy rừng… là những ảnh ấn tượng trong tuần
Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Baoquocte.vn. Trước viễn cảnh nguồn cung khí đốt bị gián đoạn, giữa mùa Hè nắng nóng, Liên minh châu Âu đang gấp rút triển khai kế hoạch ứng phó với mùa Đông.
Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Baoquocte.vn. Việc Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda đã giáng đòn vào chủ nghĩa khủng bố, song cũng cho thấy thực tế đáng ngại cùng một số tác động tới Mỹ và khu vực.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Baoquocte.vn. Trong hai tuần qua, Trung Đông bỗng nổi lên thành điểm quan tâm đặc biệt của dư luận với chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Nga Putin.
Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Baoquocte.vn. Quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư giữa Indonesia và Trung Quốc khăng khít vẫn chưa thể khiến hai bên bớt thận trọng ở các vấn đề cốt lõi.
‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến thay đổi chính phủ tại một số nước châu Âu thời gian qua.
Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Baoquocte.vn. PGS. TS, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đánh giá về tầm quan trọng của UNCLOS 1982 trong lịch sử phát triển luật biển quốc tế.
Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Baoquocte.vn. Việc nhiều quốc gia trên thế giới đang tích cực chuyển dịch sang năng lượng tái tạo khiến bản đồ năng lượng toàn cầu bị thay đổi đáng kể.
Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự ra đi đột ngột của cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo đã tạo ra một cơn sốc với không chỉ với đất nước Nhật Bản mà với cả thế giới.
Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Việc học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có thể giúp Việt Nam tạo ra những chuyển biến ấn tượng trong việc phát triển kinh tế xanh.
‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, ông Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chính thức tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Philippines, đánh dấu sự chuyển mình mới của quốc gia này.
Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Baoquocte.vn. Sau nhiều bê bối chính trị cũng như áp lực từ chính nội các của mình, Thủ tướng Anh Boris Johnson đã buộc phải từ chức vào ngày 7/7.
Phiên bản di động