Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 20]

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Nhà văn hiện thực Flaubert Gustave.
Nhà văn hiện thực Flaubert Gustave.

Flaubert Gustave (1821-1880) là nhà văn hiện thực, viết tiểu thuyết, truyện.

Tác phẩm chính: Bà Bovary (Madam Bovary, 1857), Salammbô (1862), Giáo dục tình cảm (L’Esducation Sentimentale, 1869, Thánh Antoinette bị cám dỗ (La Tentation de Saint-Antoine, 1874), Ba truyện (Trois Contes, 1877).

Bà Bovary là cuốn tiểu thuyết hiện thực, ra đời sau 53 tháng thai nghén. Flaubert là người thầy của trường phái hiện thực (chống lại khuynh hướng lãng mạn nửa đầu thế kỉ XIX ở Pháp).

Cuốn tiểu thuyết được xây dựng trên cơ sở một sự việc và những nhân vật có thật. Tác phẩm xuất hiện ở tạp chí, bị đưa ra tòa vì bị coi là vô luân, suýt nữa tác giả bị kết án.

Charles Bovary là một người tầm thường, kém thông minh, học cần cù mà thi đỗ y sĩ. Anh hành nghề ở một xã, lấy một người đàn bà góa có tiền đã luống tuổi.

Trong khi đi khám bệnh, anh mê Emma, cô gái xinh xắn của một gia đình phú ông. Vợ chết, anh cưới Emma. Cô này, sau một thời gian dài mơ mộng đi theo học ở trường của tu viện, tưởng là hôn nhân sẽ thỏa mãn những ước mơ.

Chẳng bao lâu, cô ngán anh chồng nhạt nhẽo. Có lần được dự khiêu vũ ở một lâu đài, cô lại càng ao ước một cuộc đời giàu sang. Cô héo hon. Chồng lo ngại, nhận chuyển đi làm việc ở một tỉnh nhỏ để đem vợ theo. Đời sống ở nơi mới cũng ngán ngẩm với những nhân vật tầm thường: anh bán thuốc Homais chống giáo hội, nói năng trịnh trọng; bác thu thuế lẩm cẩm.

Có một anh thư ký chưởng khế là Léon, lãng mạn nhưng tầm thường, chiếm được trái tim của Emma nhưng hắn nhút nhát không dám làm gì, và bỏ đi Paris... Emma rơi vào tay Rudolphe, một điền chủ quý tộc và sống một thời gian thoải mái; nhưng rồi Rudolphe cũng cắt đứt vì ngại tính say mê cuồng nhiệt của Emma.

Emma từ đó lao vào thú vui. Emma gặp lại Léon lúc đó đã mạnh dạn do sống ở Thủ đô; Emma tưởng nắm chắc được Léon, nhưng Léon cũng e ngại và bỏ rơi Emma. Sau một thời gian, Emma ngày càng suy đốn, mê một ca sĩ. Emma giấu chồng mua sắm quá nhiều, của cải bị chồng tịch thu.

Đến bước đường cùng, Emma lấy trộm Arsen (hay arsenic) của Homais để tự tử, hấp hối kéo dài. Emma tắt thở trong tiếng cười cay độc. Chồng vẫn tôn thờ vợ, sống cô đơn: khi chết trong nghèo khổ, tay anh vẫn còn cầm một món tóc vợ. Chỉ có Homais là đại thắng lợi: giàu có, được cả huân chương.

Salammbô là tiểu thuyết lịch sử viết theo bút pháp hiện thực chủ nghĩa. Qua nghiên cứu khảo cổ, tài liệu và một chuyến đi Bắc Phi, Flaubert làm sống lại tâm hồn nền văn minh thành Carthage vào thời Đế chế cổ La Mã. Câu chuyện xảy ra vào thế kỉ thứ ba trước Công nguyên, khi cuộc chiến tranh La Mã – Carthage lần thứ nhất vừa kết thúc. Những đội quân đánh thuê cho Carthage chưa được trả lương nên nổi dậy và vây thành.

Chủ tướng của chúng là Matho, người Lybi, ban đêm lén vào thành lấy trộm được tấm khăn phủ thần Mặt trăng Tanit do Salammbô, con gái danh tướng Hamilcar giữ. Matho cũng muốn lợi dụng cơ hội nhìn lại mặt Salammbô mà chàng rất mê.

Mất tấm khăn thiêng, thành Carthage nhất định sẽ lụn bại. Theo lệnh Đại pháp sư, Salammbô vào trại địch gặp Matho; chàng vui mừng trao lại cho Salammbô tấm khăn để Salammbô mang về. Carthage lại thắng.

Nhưng thành vẫn bị vây, địch cắt mất đường dẫn nước; sau lễ hy sinh nhiều trẻ em, trời mưa xuống, Hamilcar ra thành chỉ huy chiến thuyền; hai mặt thủy bộ tấn công; quân đánh thuê bị lừa vào một hẻm núi bịt kín, chết đói và khát ở đó. Matho chỉ huy đạo quân của Tunis cũng bị bắt.

Matho bị hành hình, chết ở dưới chân Salammbô. Salammbô bị ép lấy Narr Havas một tướng phản lại người Numide. Nhưng Salammbô đã chết khi thấy Matho bị hành hình, nàng thầm yêu người đã trả lại cho nàng tấm khăn thiêng liêng.

***

Nhà thơ, nhà văn Gautier Théophile.
Nhà thơ, nhà văn Gautier Théophile.

Gautier Théophile (1811-1872) là nhà thơ, nhà văn (từ “lãng mạn” sang hiện thực).

Tác phẩm chính: Thơ (Poésies, 1830), Men sứ và đá khắc (Emaux et Camées, 1852, tập thơ), Tiểu thuyết về chiếc xác ướp (Le Roman de la Momie, 1858), Đại úy Fracasse (Le Cappitain Fracasse, 1863).

Đại úy Fracasse là cuốn tiểu thuyết giang hồ, có giá trị về mặt miêu tả đậm đà, màu sắc rực rỡ (Gautier từng theo nghề họa, chuyển từ văn học lãng mạn sang hiện thực).

Câu chuyện xảy ra vào thế kỉ XVII, tại một lâu đài đổ nát ở xứ Gascogne nước Pháp. Nam tước de Sigognac, chán ngán cảnh nghèo túng cô đơn, đi theo một đoàn kịch lang thang có chín người.

Một người trong bọn họ chết; chàng nhận làm thay, lấy tên là đại úy Fracasse.

Chàng yêu cô diễn viên ngây thơ Isabelle. Họ đi qua nhiều nơi. Một hôm, công tước Val-Lombreuse, ngỗ ngược, cho bắt cóc Isabelle mà ông yêu và đưa nàng về lâu đài của ông.

Nam tước Sigognac cùng các bạn vây lâu đài, giải thoát được Isabelle. Chàng đâm công tước Val-Lombreuse bị thương nặng.

Chợt hoàng thân bố Val-Lombreuse đến tưởng con chết, hoàng thân nhận ra Isabelle là con gái mình bị bắt cóc từ lâu. Rốt cuộc, công tước Val-Lombreuse sống hòa giải với nam tước Sigognac. Sigognac lấy Isabelle.

'Vua cổ tích' Andersen - Những câu chuyện thần tiên viết lên từ tuổi thơ cơ cực

'Vua cổ tích' Andersen - Những câu chuyện thần tiên viết lên từ tuổi thơ cơ cực

Nhà văn Andersen (2/4/1805-4/8/1875) luôn được mệnh danh là một trong những người kể chuyện cổ tích hay nhất hành tinh. Các tác phẩm của ...

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 19]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 19]

Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Biến thể Omicron BA.5 đã xâm nhập Việt Nam nguy hiểm tới mức nào?

Biến thể Omicron BA.5 đã xâm nhập Việt Nam nguy hiểm tới mức nào?

Baoquocte.vn. Cùng với biến thể Omicron BA.4, Omicron BA.5 được đánh giá có khả năng lây lan nhanh, sẽ sớm thống trị nhiều khu vực trên thế giới.
Tọa đàm kinh tế, thương mại và đầu tư Việt Nam-Hungary

Tọa đàm kinh tế, thương mại và đầu tư Việt Nam-Hungary

Baoquocte.vn. Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Hungary, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dự Tọa đàm kinh tế - thương mại - đầu tư Việt Nam-Hungary.
XSBL 28/6, kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 28/6/2022. KQXSBL thứ 3

XSBL 28/6, kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 28/6/2022. KQXSBL thứ 3

Baoquocte.vn. XSBL 28/6. Trực tiếp kết quả xổ số Bạc Liêu nhanh nhất hôm nay - XSBL 28/6/2021. KQSXBL. ket qua xo so Bac Lieu.
XSVT 28/6, kết quả xổ số Vũng Tàu hôm nay 28/6/2022. KQXSVT thứ 3

XSVT 28/6, kết quả xổ số Vũng Tàu hôm nay 28/6/2022. KQXSVT thứ 3

Baoquocte.vn. XSVT 28/6. Trực tiếp kết quả xổ số Vũng Tàu nhanh nhất hôm nay - XSVT 28/6/2022. KQXSVT . ket qua xo so Vung Tau.
XSBT 28/6, kết quả xổ số Bến Tre hôm nay 28/6/2022. KQXSBT thứ 3

XSBT 28/6, kết quả xổ số Bến Tre hôm nay 28/6/2022. KQXSBT thứ 3

Baoquocte.vn. XSBT 28/6. Trực tiếp kết quả xổ số Bến Tre nhanh nhất hôm nay - XSBT 28/6/2022. KQXSBT. ket qua xo so Ben Tre.
Vietlott 28/6, Kết quả xổ số Vietlott Power thứ 3 ngày 28/6/2022. xổ số Power 655 hôm nay

Vietlott 28/6, Kết quả xổ số Vietlott Power thứ 3 ngày 28/6/2022. xổ số Power 655 hôm nay

Baoquocte.vn. Vietlott 28/6. Cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott hôm nay 28/6/2022 từ trường quay tầng 19, tòa nhà VTC số 23 Lạc Trung, Hà Nội. Xo so ...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 29/6/2022: Tuổi Dậu sắp lên chức

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 29/6/2022: Tuổi Dậu sắp lên chức

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 29/6/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Lịch âm 29/6, âm lịch hôm nay Thứ Tư ngày 29/6/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 29/6/2022

Lịch âm 29/6, âm lịch hôm nay Thứ Tư ngày 29/6/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 29/6/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 29/6. âm lịch hôm nay 29/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 29/6/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 29 tháng 6 năm 2022 hôm nay.
Bạc Liêu: Đồng bào Khmer chung tay xây dựng phum sóc

Bạc Liêu: Đồng bào Khmer chung tay xây dựng phum sóc

Baoquocte.vn. Bạc Liêu có đông đồng bào Khmer sống cộng cư, đời sống bà con có chuyển biến tích cực trong những năm qua.
Vì một thành phố Ninh Bình phát triển toàn diện

Vì một thành phố Ninh Bình phát triển toàn diện

Baoquocte.vn. Ngày 31/10/2017, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh khóa XXI ban hành Nghị quyết số 12-NQ/TU về phát triển thành phố Ninh Bình đến năm 2020, định hướng đến năm ...
Tôn vinh giá trị văn hóa ẩm thực Huế

Tôn vinh giá trị văn hóa ẩm thực Huế

Baoquocte.vn. Tối 26/6, tại đường đi bộ dọc bờ sông Hương đã khai mạc Lễ hội '100 món Ẩm thực đường phố Huế' năm 2022.
Lễ khai mạc Festival Huế 2022 -  Bản hòa ca văn hóa nghệ thuật

Lễ khai mạc Festival Huế 2022 - Bản hòa ca văn hóa nghệ thuật

Baoquocte.vn. Tối 25/6, Lễ khai mạc Festival Huế được tổ chức trọng thể và hoành tráng tại Quảng trường Ngọ Môn, tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Độc lạ hang động có hình đôi mắt khổng lồ

Độc lạ hang động có hình đôi mắt khổng lồ

Baoquocte.vn. Ánh sáng rọi qua hai lỗ hổng lớn trên trần hang động, chiếu thẳng vào bên trong như hình đôi mắt khổng lồ đang dõi theo từng bước chân của mỗi người.
Du lịch cộng đồng: Nắm bắt xu hướng thế giới để phát huy thế mạnh của Việt Nam

Du lịch cộng đồng: Nắm bắt xu hướng thế giới để phát huy thế mạnh của Việt Nam

Baoquocte.vn. Hình thức du lịch cộng đồng ngày càng khẳng định được thế mạnh, khi trở thành chủ đề chính của Hội nghị Cấp cao Toàn cầu của UNWTO vừa qua.
Sáng Dubai lại nhớ chiều miền Tây

Sáng Dubai lại nhớ chiều miền Tây

Baoquocte.vn. Dubai lại bắt đầu một ngày mới trong cái nóng hầm hập đầu Hè và sự nhộn nhịp của một điểm nút giao thông, giao thương khổng lồ của thế giới.
Cuộc sống ở ngôi làng hẻo lánh vùng Viễn Đông Nga

Cuộc sống ở ngôi làng hẻo lánh vùng Viễn Đông Nga

Baoquocte.vn. Là ngôi làng hẻo lánh thuộc khu tự trị Chukotsky, nằm ở Viễn Đông nước Nga, Uelen được biết đến là nơi 'khắc nghiệt, nhưng đẹp'.
Cuốn sách kết tinh những lời dạy của Bác Hồ về rèn luyện thể thao

Cuốn sách kết tinh những lời dạy của Bác Hồ về rèn luyện thể thao

Baoquocte.vn. Cuốn sách song ngữ Việt-Anh mang tên 'Chủ tịch Hồ Chí Minh với thể dục thể thao' sẽ ra mắt nhân dân cả nước vào ngày 2/9 tới.
Thú vị cuốn sách về Hà Nội bằng ba ngôn ngữ

Thú vị cuốn sách về Hà Nội bằng ba ngôn ngữ

Baoquocte.vn. Cuốn sách ảnh Hanoi Hanoi của Minh Phạm và Paola Boncompagni vừa được phát hành, sử dụng ba ngôn ngữ: Tiếng Việt, tiếng Anh và tiếng Italy.
Kỷ niệm ngày lễ Bloomsday của Ireland tại Việt Nam

Kỷ niệm ngày lễ Bloomsday của Ireland tại Việt Nam

Baoquocte.vn. Bloomsday là lễ kỷ niệm tôn vinh những đóng góp to lớn cho nền văn học Ireland của nhà văn James Joyce được tổ chức vào ngày 16/6 hằng năm.
'Nhật ký trong tù' của Chủ tịch Hồ Chí Minh có thêm bản dịch tiếng Uzbek

'Nhật ký trong tù' của Chủ tịch Hồ Chí Minh có thêm bản dịch tiếng Uzbek

Baoquocte.vn. Đại học tổng hợp Đông phương học Quốc gia Tashkent của Uzbekistan đã giới thiệu bản dịch sang tiếng Uzbek tập thơ 'Nhật ký trong tù của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Ra mắt bản dịch tiếng Việt tác phẩm nổi tiếng của nhà sử học Michel Foucault

Ra mắt bản dịch tiếng Việt tác phẩm nổi tiếng của nhà sử học Michel Foucault

Baoquocte.vn. Tác phẩm của Michel Foucault là một trong những đóng góp quan trọng trên phương diện lịch sử, xã hội học và triết học cho vấn đề nhà tù.
Truyện tranh 'Chuyến thám hiểm không thể bỏ qua ở Alaska' - tác phẩm hợp tác đầu tay của họa sĩ trẻ Việt Nam được chào đón tại Pháp

Truyện tranh 'Chuyến thám hiểm không thể bỏ qua ở Alaska' - tác phẩm hợp tác đầu tay của họa sĩ trẻ Việt Nam được chào đón tại Pháp

Baoquocte.vn. Cuốn truyện tranh 'Passage intérieur- Voyage essentiel en Alaska' do họa sĩ Mai Bách cùng tác giả kịch bản Maxime de Lisle thực hiện vừa được ra mắt tại Pháp.
Phiên bản di động