Thương mại: Vấn đề gây bất đồng giữa các nền kinh tế

Thước đo sức mạnh của một nền kinh tế, theo góc nhìn của Tổng thống Mỹ Donald Trump, chính là cán cân tài khoản vãng lai hay cụ thể là thặng dư thương mại. 
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te Tương lai quan hệ thương mại Mỹ - Nhật hậu TPP
thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te Đức - Trung Quốc thúc đẩy tự do thương mại và đầu tư

Nếu xét theo tiêu chí này, Đức sẽ được coi là nền kinh tế mạnh nhất thế giới (chứ không phải là Mỹ) vì nước này có mức thặng dư tài khoản vãng lai lớn nhất.

Bất đồng gia tăng

Theo bài viết mới đây trên trang Project Syndicate, thặng dư tài khoản vãng lai năm 2016 của Đức là gần 270 tỷ Euro (297 tỷ USD), tương đương 8,6% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Thặng dư thương mại song phương Đức - Mỹ là 65 tỷ USD càng khiến Berlin đối mặt với “những lời phàn nàn” của Tổng thống Trump.

thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te
Ảnh minh họa. (Nguồn: occupy)

Tổng thống Mỹ Donald Trump từng liên tục tuyên bố sẽ "nhổ tận gốc" các tập quán thương mại "bất công", ám chỉ các nước "góp phần" làm Mỹ bị thâm hụt cao kỷ lục. Ông Trump đã ký sắc lệnh hành pháp, yêu cầu rà soát lại quan hệ thương mại với 16 quốc gia mà Mỹ chịu thâm hụt thương mại lớn, trong đó có Đức. Thặng dư thương mại của Đức so với Mỹ trong tháng 2 vừa qua chỉ là 3,9 tỷ Euro, mức thấp kỷ lục trong vòng 4 năm qua.

Tuy vậy, với vị thế là một quốc gia thành viên của Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone), Đức không có tỷ giá hối đoái riêng nên không thể thao túng tiền tệ nhằm làm lợi cho chính nước này. Ngoài ra, Đức cũng có chính sách “cởi mở” với các mặt hàng xuất khẩu từ Mỹ, hoặc nói một cách cụ thể hơn, Đức tuân thủ các nguyên tắc chống bảo hộ của Liên minh châu Âu (EU) mà nước này là thành viên.

Mặc dù tăng trưởng ấn tượng nhưng kinh tế Đức vốn dựa nhiều vào xuất khẩu vẫn phải đối mặt với một số nguy cơ, như quá trình đàm phán về Brexit (Anh rời khỏi EU), chủ nghĩa bảo hộ thương mại hay sự giảm tốc của kinh tế Trung Quốc.

Mới đây, Cơ quan Thống kê Liên bang Đức cho biết, kim ngạch xuất nhập khẩu của nước này trong tháng 3/2017 đã lập các mức cao kỷ lục mới. Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu tăng 0,4% so với tháng 2/2017, lên 105,4 tỷ Euro (114,9 tỷ USD), trong khi nhập khẩu tăng 2,4% lên 85,8 tỷ Euro. Với kết quả này, thặng dư thương mại của Đức trong tháng Ba ở mức 19,6 tỷ Euro, giảm so với mức 21,2 tỷ Euro trong tháng Hai.

Kim ngạch xuất khẩu của Đức sang các nước EU trong tháng Ba tăng 8,7% so với cùng kỳ năm trước lên 68 tỷ Euro và kim ngạch nhập khẩu của Đức từ nhóm nước này tăng 13,5% lên 61,1 tỷ Euro.

Chính phủ Đức hồi tháng 4/2017 đã nâng nhẹ dự báo về nhịp độ tăng trưởng kinh tế năm 2017 lên 1,5%, từ mức 1,4% đưa ra hồi tháng Một, sau một loạt tín hiệu tích cực hơn từ nền kinh tế lớn nhất châu Âu. Bộ trưởng Kinh tế Đức Brigitte Zypries khẳng định, kinh tế Đức đang tăng trưởng vững chắc bất chấp các nhân tố bất ổn từ bên ngoài.

Đi tìm lời giải

Theo các chuyên gia, việc Đức có mức thặng dư thương mại lớn không phải vì nước này thao túng tiền tệ hay phân biệt đối xử với hàng hóa nhập khẩu, mà chính bởi Đức vốn tích lũy-tiết kiệm nhiều hơn chi tiêu-đầu tư. Lý do chính là do dân số Đức đang trong giai đoạn già hóa. Chính phủ Đức biết rõ người dân nhận thức được việc phải tiết kiệm cho cuộc sống sau khi nghỉ hưu. Họ tích lũy tài sản để bán khi cần thiết, nhất là khi họ không còn đủ khả năng kiếm tiền.

thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te
Thay vì tập trung vào vấn đề tiền tệ, Thủ tướng Angela Merkel đề xuất cắt giảm thuế. (Nguồn: CDN)

Đó là lý do vì sao những lời khuyên mà giới lãnh đạo Đức thường nhận được từ phía các cố vấn Nhà Trắng, hay thậm chí là cả một số nhà kinh tế người Đức, rằng Berlin nên từ bỏ đồng Euro và sử dụng đồng tiền riêng của nước này, được coi là vô nghĩa. Việc thay đổi tỷ giá hối đoái không phải là yếu tố làm người Đức thay đổi thói quen dành dụm. Ngoài ra, việc áp dụng tỷ giá hối đoái chắc chắn sẽ hạn chế đầu tư trong những lĩnh vực hàng hóa và thương mại cần nhiều vốn.

Thay vì tập trung vào vấn đề tiền tệ, giới quan sát cho rằng, các nhà lãnh đạo Đức tốt hơn hết là tập trung vào giải quyết những lo ngại và khúc mắc liên quan đến vấn đề tiết kiệm hay đầu tư. Đây cũng là điểm mà hai chính đảng lớn chuẩn bị tham gia các cuộc bầu cử vào tháng Chín tới tại Đức có nhiều bất đồng. Trong khi đó, Thủ tướng Angela Merkel đề xuất cắt giảm thuế - động thái được cho là khá hợp lý trong bối cảnh Chính phủ Đức có mức thặng dư ngân sách khá cao (năm 2016 đạt mức kỷ lục là 23,7 tỷ Euro).

Tuy nhiên, không có gì chắc chắn là các hộ gia đình Đức - vốn là những người rất chú trọng tới việc tiết kiệm tài chính, sẽ nới lỏng hầu bao sau khi thu nhập tăng. Giảm thuế đầu tư mạnh hơn nữa đối với các doanh nghiệp Đức cũng có thể kích thích chi tiêu, song điều này có thể kéo theo những rủi ro về chính trị tại một quốc gia nơi nguồn thu ngân sách từ thuế đánh vào người lao động ngày một giảm dần.

Trong khi đó, ứng cử viên Martin Schulz của đảng Dân chủ Xã hội (SPD) lại đề xuất đầu tư mạnh vào cơ sở hạ tầng để kích thích chi tiêu. Tuy vậy, với thực tế mức lãi suất gần như bằng 0% tại châu Âu hiện nay, đầu tư công tăng ít có khả năng trở thành yếu tố khích lệ đầu tư tư nhân. Bên cạnh đó, hiện Đức còn cần nguồn vốn đầu tư tại nhiều lĩnh vực khác như chăm sóc sức khỏe, giáo dục, thông tin liên lạc và cơ sở hạ tầng giao thông.

Vấn đề đặt ra là tại sao Đức lại phải hạn chế mức thặng dư tài khoản vãng lai khổng lồ như hiện nay? Câu trả lời là để tránh khỏi “sự phàn nàn” của người đứng đầu Nhà Trắng. Câu trả lời hay hơn nữa, như cách lý giải của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), là việc Đức giảm thặng dư tài khoản vãng lai sẽ có lợi hơn cho nền kinh tế toàn cầu, nơi đang rất thiếu các nguồn đầu tư. Điều này cũng sẽ tốt cho Nam Âu, nơi cần đẩy mạnh xuất khẩu, song chỉ khi các nền kinh tế lớn hơn như Tây Âu tăng cường nhập khẩu.

Hơn tất cả, tăng cường đầu tư vào cơ sở hạ tầng, y tế và giáo dục sẽ có lợi cho chính nước Đức. Đầu tư công có mục đích rõ ràng sẽ tăng năng suất và cải thiện chất lượng cuộc sống hơn nữa, góp phần giải bài toán về bất công xã hội và giúp Đức khắc phục những lỗ hổng trong nền kinh tế. Có một thực tế là trong số 50 trường đại học hàng đầu thế giới, không có một cái tên nào của Đức. Vì vậy, đẩy mạnh đầu tư công trong lĩnh vực này có thể tạo nên sự khác biệt.

thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te Thúc đẩy thuận lợi hóa thương mại và kết nối chuỗi cung ứng

Sáng 19/5, tại Hà Nội, cuộc họp “Đối thoại Công - Tư APEC lần thứ ba về Thúc đẩy Thuận lợi hóa Thương mại và ...

thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te Quan hệ thương mại Mỹ - Canada phát sinh căng thẳng mới

Ngày 18/5, Mỹ đã chính thức mở cuộc điều tra chống phá giá đối với các máy bay dự kiến sẽ được nhập khẩu từ ...

thuong mai van de gay bat dong giua cac nen kinh te Thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung: Được và mất

Những cáo buộc Trung Quốc là “kình địch kinh tế”, “thao túng tiền tệ” đã tan biến sau khi Bắc Kinh hoàn thành một thỏa ...

(theo TTXVN)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Biến cơ hội hợp tác thành giá trị

Biến cơ hội hợp tác thành giá trị

APEC 2026 tạo thêm cơ hội hợp tác, để có đơn hàng và duy trì khách hàng, doanh nghiệp phải chuẩn bị năng lực thực hiện.
Giá nông sản hôm nay 18/11/2026: Giá cà phê trong nước xuống thấp nhất, nguồn cung 'tăng tốc'; Hungary muốn gia hạn miễn trừ trừng phạt với dầu Nga

Giá nông sản hôm nay 18/11/2026: Giá cà phê trong nước xuống thấp nhất, nguồn cung 'tăng tốc'; Hungary muốn gia hạn miễn trừ trừng phạt với dầu Nga

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 18/11/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Hai năm thực thi VIFTA: Hợp tác Việt Nam-Israel đang mở rộng ra ngoài thương mại hàng hóa

Hai năm thực thi VIFTA: Hợp tác Việt Nam-Israel đang mở rộng ra ngoài thương mại hàng hóa

Ngày 17/11 đánh dấu tròn hai năm Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-Israel (VIFTA) chính thức có hiệu lực.
Giá nông sản hôm nay 17/11/2026: Giá cà phê trong nước 'lao dốc', về dưới 80.000 đồng; Đảng Dân chủ có thể đảo ngược thuế quan của Tổng thống Mỹ?

Giá nông sản hôm nay 17/11/2026: Giá cà phê trong nước 'lao dốc', về dưới 80.000 đồng; Đảng Dân chủ có thể đảo ngược thuế quan của Tổng thống Mỹ?

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 17/11/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Giá heo hơi hôm nay 17/11: Tăng mạnh trên diện rộng, miền Bắc và miền Nam cùng chạm mức cao nhất 53.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 17/11: Tăng mạnh trên diện rộng, miền Bắc và miền Nam cùng chạm mức cao nhất 53.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 17/11, tăng mạnh trên diện rộng, với 31/34 địa phương ghi nhận mức điều chỉnh, đưa giá thu mua toàn quốc lên 50.000 - 53.000 đồng/kg.
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Quang Dũng được bầu làm Chủ tịch VCCI

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Quang Dũng được bầu làm Chủ tịch VCCI

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Quang Dũng được Ban Chấp hành VCCI bầu giữ chức Chủ tịch nhiệm kỳ 2021-2026.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
46 ngân hàng thương mại đã điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi, vẫn có nhu cầu hút vốn lớn

46 ngân hàng thương mại đã điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi, vẫn có nhu cầu hút vốn lớn

Một số ngân hàng tiếp tục hạ lãi suất ở những kỳ hạn có mức niêm yết cao, cho thấy áp lực cạnh tranh huy động vốn đang phần nào dịu lại.
HDBank tăng 140 bậc qua ba kỳ xếp hạng Fortune Southeast Asia 500

HDBank tăng 140 bậc qua ba kỳ xếp hạng Fortune Southeast Asia 500

Ngày 3/11/2026, tại lễ vinh danh Fortune Southeast Asia 500 ở TP.HCM, HDBank ghi dấu năm thứ ba liên tiếp góp mặt trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/11: Đồng USD tăng lên mức cao nhất trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/11: Đồng USD tăng lên mức cao nhất trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/11 cho thấy đồng USD​​​​​​​ đã tăng lên mức cao nhất trong vòng 19 tháng.
Phiên bản di động