Tiếp theo Delta, Lambda, thế giới sẽ còn phải đối mặt với nhiều biến thể nguy hiểm nữa?

Thái An
Một nhóm cố vấn cho chính phủ Anh đã dự đoán về một tương lai mà Covid-19 sẽ luôn tồn tại và khuyến nghị các nhà chức trách nên lên kế hoạch trước cho một biến thể nguy hiểm hơn hoặc một biến thể chống lại cơ chế bảo vệ của vaccine.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nguy hiểm hơn Delta, biến thể Lambda có thể dễ dàng vô hiệu hóa vaccine Covid-19
Các biến thể trong tương lai có thể kháng vaccine bằng cách sử dụng một loại protein đột biến khác để liên kết với tế bào người. (Nguồn: Getty)

Trong khi cả thế giới đang vật lộn trong cuộc chiến với biến thể Delta đang lây lan nhanh chóng thì tại các quốc gia Nam Mỹ, sự xuất hiện của biến thể mới Lambda đang khiến giới khoa học lo ngại với độc lực không kém gì "người họ hàng" Delta.

Trên một bài báo đăng hôm 28/7 trên trang bioRxiv.org, các nhà nghiên cứu Nhật Bản đã cảnh báo về biến thể C.37 (sau được đặt tên là Lambda) nguy hiểm không kém gì Delta và thậm chí còn dễ lây lan hơn.

Mặc dù chưa rõ liệu Lambda có nguy hiểm hơn Delta hay không, nhà nghiên cứu Kei Sato của Đại học Tokyo (Nhật Bản) tin rằng, "Lambda có thể là mối đe dọa tiềm tàng đối với xã hội loài người".

Tình hình dịch bệnh ở Chile đang cho thấy, dù tỷ lệ tiêm chủng ở Chile tương đối cao khi khoảng 60% người dân đã tiêm ít nhất 1 liều vaccine Covid-19, nhưng đợt bùng phát dịch vào mùa Xuân năm nay với sự xuất hiện của biến thể Lambda đã đặt ra nghi ngờ về khả năng chống lại các kháng thể do vaccine tạo ra trong quá trình tiêm chủng".

Tin liên quan
Virus SARS-CoV-2 và cuộc chiến không hồi kết Virus SARS-CoV-2 và cuộc chiến không hồi kết

Theo tờ SCMP, một nhóm cố vấn cho chính phủ Anh đã dự đoán về một tương lai mà Covid-19 sẽ luôn tồn tại và khuyến nghị các nhà chức trách nên lên kế hoạch trước cho một biến thể nguy hiểm hơn hoặc một biến thể chống lại cơ chế bảo vệ của vaccine.

Nhóm tư vấn khoa học cho các trường hợp khẩn cấp (SAGE) dự đoán, các biến thể trong tương lai có thể kháng vaccine bằng cách sử dụng một loại protein đột biến khác để liên kết với tế bào người. Trong khi nhiều loại vaccine Covid-19 hiện nay hoạt động dựa trên cơ chế nhận diện protein đột biến.

Báo cáo của SAGE ngày 26/7 cảnh báo, có 10% nguy cơ xuất hiện một biến thể gây tỷ lệ tử vong cao tương tự như Hội chứng hô hấp cấp tính nặng (SARS) và 35% nguy cơ xuất hiện biến chủng giống Hội chứng hô hấp Trung Đông (MERS). Hai biến thể khác nhau của SARS-CoV-2 chủng gốc gây ra Covid-19 có thể tái kết hợp và gây ra nhiều ca nhiễm trùng và tử vong hơn nữa.

SAGE cũng đề xuất một kịch bản trong đó độc lực của virus có thể giảm một cách tự nhiên khi nó thích nghi với vật chủ là con người.

Ông Benjamin Cowling, một nhà dịch tễ học của Đại học Hong Kong, cho rằng, những kịch bản trong báo cáo của SAGE rất đáng được xem xét. Khả năng đáng lo ngại nhất, theo ông là một biến thể có khả năng trốn tránh vaccine.

“Tôi nghĩ kịch bản đáng quan tâm nhất là kịch bản cho rằng, một biến thể như biến thể Lambda sẽ gia tăng tỷ lệ nhiễm và có thể chống lại miễn dịch cộng đồng”, chuyên gia Benjamin Cowling nói.

Cũng theo chuyên gia này, những người được tiêm chủng có thể duy trì sự bảo vệ để tránh bị chuyển nặng, các trường hợp nhiễm trùng đột biến sẽ có xu hướng nhẹ hơn và các cơ quan y tế có thể điều trị Covid-19 giống như điều trị bệnh cúm mùa.

"Về lâu dài, rất có thể Covid-19 sẽ chống lại các biện pháp bảo vệ do vaccine cung cấp nhưng điều này cũng phải mất hàng năm, như đối với bệnh cúm mùa", ông Benjamin Cowling cho hay.

Nhóm SAGE cho rằng, virus cúm có thể thay đổi thông qua cơ chế “trôi dạt kháng nguyên”, khi đó những thay đổi nhỏ xảy ra theo thời gian khi mầm bệnh nhân lên, dẫn đến hệ thống miễn dịch của con người không thể nhận ra và kích hoạt phản ứng.

Bà Ashley St John, Phó Giáo sư Miễn dịch học tại Trường Y khoa Duk, Đại học Quốc gia Singapore cho biết, các khái niệm như "sự trôi dạt kháng nguyên" lần đầu tiên được mô tả cho bệnh cúm, nhưng đó là loại virus khác với SARS-CoV-2.

Virus cúm thường hay thay đổi cấu trúc kháng nguyên và do đó thường gây dịch nguy hiểm. Nếu có sự thay đổi nhỏ (trôi dạt) kháng nguyên sẽ gây ra các dịch bệnh mức độ nhỏ và vừa. Còn nếu có sự thay đổi lớn, đột ngột (di chuyển) của kháng nguyên bề mặt sẽ có thể gây ra dịch lớn hay đại dịch.

“Sự trôi dạt kháng nguyên xảy ra nhanh hơn nhiều đối với bệnh cúm. Nó có thể xảy ra đối với SARS-CoV-2, với số lượng lớn người bị nhiễm bệnh. Giám sát các biến thể, nghiên cứu chúng và chuẩn bị sẵn sàng triển khai các chiến lược vaccine sẽ là các biện pháp quan trọng trong cuộc chiến chống lại Covid-19", bà Ashley St John cho biết thêm.

Covid-19: Thêm biến thể đã lây lan tận 34 quốc gia, giới khoa học đặt vào tầm ngắm cùng Lambda

Covid-19: Thêm biến thể đã lây lan tận 34 quốc gia, giới khoa học đặt vào tầm ngắm cùng Lambda

Ngày 11/8, báo Le Figaro đăng tải nghiên cứu của các chuyên gia y tế về dịch bệnh Covid-19 cho biết, các biến thể mới ...

Bức tường 'miễn dịch cộng đồng' sắp sụp đổ trước biến thể Delta?

Bức tường 'miễn dịch cộng đồng' sắp sụp đổ trước biến thể Delta?

Mặc dù vaccine đã được chứng minh là có khả năng bảo vệ chống lại bệnh nặng, nhập viện và tử vong, nhưng dữ liệu ...

(theo New York Post, SCMP)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 10/2/2026 tăng nhanh ngay đầu tuần, tâm lý lại lạc quan; Mỹ đổ lỗi sự biến động dữ dội thị trường do đầu cơ từ Trung Quốc

Giá vàng hôm nay 10/2/2026 tăng nhanh ngay đầu tuần, tâm lý lại lạc quan; Mỹ đổ lỗi sự biến động dữ dội thị trường do đầu cơ từ Trung Quốc

Giá vàng hôm nay 10/2/2026 tăng nhanh ngay đầu tuần, chuyên gia lại lạc quan; Mỹ đổ lỗi sự biến động dữ dội thị trường do đầu cơ từ Trung ...
Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phu nhân chiêu đãi Đoàn Ngoại giao dịp Xuân Bính Ngọ

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phu nhân chiêu đãi Đoàn Ngoại giao dịp Xuân Bính Ngọ

Chiều ngày 9/2, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì buổi chiêu đãi Đoàn Ngoại giao nhân dịp năm mới 2026.
'Công cụ tự chủ chiến lược' mới của các quốc gia tầm trung và nhỏ

'Công cụ tự chủ chiến lược' mới của các quốc gia tầm trung và nhỏ

Ngoại giao mạng không còn là lĩnh vực chuyên biệt dành riêng cho các cường quốc mà trở thành một yêu cầu chiến lược với các nước nhỏ và tầm ...
Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 10/2/2026

Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 10/2/2026

Thông tin lịch cúp điện tại Thành phố Huế theo từng khu vực được cập nhật mới nhất từ Điện lực miền Trung ngày 10/2/2026.
Thế hệ trẻ đủ bản lĩnh và năng lực, góp phần khẳng định vai trò trọng yếu, thường xuyên của ngoại giao Việt Nam

Thế hệ trẻ đủ bản lĩnh và năng lực, góp phần khẳng định vai trò trọng yếu, thường xuyên của ngoại giao Việt Nam

Nguyên Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Đức Hùng chia sẻ về chặng đường phát triển của ngành Ngoại giao cũng như những yêu cầu đặt ra trong bối ...
Tết với đồng bào 2026: Từ đỉnh núi đến đại lộ mùa Xuân

Tết với đồng bào 2026: Từ đỉnh núi đến đại lộ mùa Xuân

Tết với đồng bào 2026 chủ đề 'Từ đỉnh núi đến đại lộ mùa Xuân' là nơi mùa Xuân của bản làng hòa chung với mùa Xuân của đất nước.
Bộ GD&ĐT đề xuất quy định chỉ tiêu tuyển sinh cho ngành sức khỏe và sư phạm

Bộ GD&ĐT đề xuất quy định chỉ tiêu tuyển sinh cho ngành sức khỏe và sư phạm

Đây là một trong những điểm mới đáng chú ý trong dự thảo Thông tư quy định việc xác định số lượng tuyển sinh mà Bộ GD&ĐT vừa công bố để lấy ý kiến.
Báo The Korea Times chung tay cùng Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc 'tiếp sức' cho du học sinh

Báo The Korea Times chung tay cùng Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc 'tiếp sức' cho du học sinh

Vừa qua, tại Hàn Quốc, Báo The Korea Times đã ký kết Thỏa thuận hợp tác với Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc (VSAK).
'Học ra giá trị' với vườn ươm iHub tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên

'Học ra giá trị' với vườn ươm iHub tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên

Havina Group kết hợp cùng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên tổ chức buổi Seminar 'Lab to Life and Value' (L2LV) với những góc nhìn mới mẻ và đầy thực tế.
Bộ GD&ĐT sẽ khảo sát năng lực tiếng Anh của giáo viên

Bộ GD&ĐT sẽ khảo sát năng lực tiếng Anh của giáo viên

Bộ GD&ĐT sẽ tổ chức khảo sát năng lực, từ đó xác định nhu cầu bồi dưỡng với đội ngũ nhà giáo dạy tiếng Anh.
Bộ GD&ĐT công bố quy tắc ứng xử mới cho nhà giáo

Bộ GD&ĐT công bố quy tắc ứng xử mới cho nhà giáo

Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 03/2026/TT-BGD&ĐT quy định về quy tắc ứng xử của nhà giáo.
14 đội tuyển Việt Nam sẽ tham dự Giải vô địch thế giới VEX Robotics World Championship 2026 tại Mỹ

14 đội tuyển Việt Nam sẽ tham dự Giải vô địch thế giới VEX Robotics World Championship 2026 tại Mỹ

Trong hai ngày 31/1 và 1/2, Vòng chung kết Giải vô địch quốc gia Việt Nam VEX Robotics 2026 đã diễn ra thành công tốt đẹp.
Đi bộ đường dài  tại Pháp là hoạt động thể chất, thể thao được yêu thích nhất tại Pháp

Đi bộ đường dài tại Pháp là hoạt động thể chất, thể thao được yêu thích nhất tại Pháp

Đi bộ đường dài đang trở thành một xu hướng xã hội nổi bật tại Pháp, số người tham gia tăng mạnh trong những năm gần đây, đặc biệt là giới trẻ.
TP. Hà Nội điều chỉnh thời gian giờ cao điểm hai tuyến đường sắt đô thị

TP. Hà Nội điều chỉnh thời gian giờ cao điểm hai tuyến đường sắt đô thị

Đối với ngày cuối tuần, ngày lễ, tần suất chạy tàu cả ngày trên cả hai tuyến đường sắt đô thị số 2A và số 3.1 (đoạn trên cao) là 10 phút/chuyến.
Đà Nẵng sẵn sàng cho công tác bầu cử, không để tâm lý vui Xuân làm sao nhãng nhiệm vụ chính trị

Đà Nẵng sẵn sàng cho công tác bầu cử, không để tâm lý vui Xuân làm sao nhãng nhiệm vụ chính trị

Xã biên giới A Vương (TP. Đà Nẵng) nỗ lực chuẩn bị bầu cử, quyết tâm không để tâm lý 'vui Xuân' làm sao nhãng nhiệm vụ chính trị quan trọng.
Khai mạc đường hoa Home Hanoi Xuan 2026 – 'Phúc Mã Phi Xuân' tại phía Tây Hà Nội

Khai mạc đường hoa Home Hanoi Xuan 2026 – 'Phúc Mã Phi Xuân' tại phía Tây Hà Nội

Đường hoa Home Hanoi Xuan 2026 với chủ đề “Phúc Mã Phi Xuân” đã khai mạc tại Khu đô thị Mailand Hanoi City, mở ra một không gian văn hóa mùa xuân giàu bản sắc.
Bão Marta áp sát bán đảo Iberia, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha cảnh báo lũ lụt nghiêm trọng

Bão Marta áp sát bán đảo Iberia, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha cảnh báo lũ lụt nghiêm trọng

Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha tiếp tục đặt trong tình trạng cảnh giác cao khi một cơn bão mới mang tên Marta đang tiến vào bán đảo Iberia.
Brazil phải tạm dừng nạo vét sông Amazon sau phản đối của người bản địa

Brazil phải tạm dừng nạo vét sông Amazon sau phản đối của người bản địa

Brazil thông báo tạm dừng hoạt động nạo vét trên một nhánh lớn của sông Amazon, sau khi vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ các cộng đồng người bản địa.
Phiên bản di động