Tính thời sự trên sân khấu kịch

Dường như tính thời sự trên sân khấu kịch được các nhà viết kịch tận dụng khá triệt để và thực sự hấp dẫn công chúng. Sau một thời gian tương đối trầm lắng, những thế mạnh này của sân khấu kịch đang dần trở lại cùng với sự hưởng ứng nhiệt thành của khán giả.
TIN LIÊN QUAN
tinh thoi su tren san khau kich NSND Lê Khanh: Làm nghệ thuật đừng hời hợt
tinh thoi su tren san khau kich Mang thiên đường đến với tuổi thơ

Linh hồn của sân khấu

Sân khấu kịch bắt nguồn từ phương Tây và du nhập vào Việt Nam từ hơn 100 năm trước. Các nhà làm kịch chỉ có thể dựng kịch khi trong xã hội xuất hiện những mâu thuẫn để phản ánh và phản biện đời sống xã hội. Từ cái xấu để nhận ra cái đẹp hay từ cái đẹp để loại trừ cái xấu là cách kể chuyện của những người làm sân khấu. Tuy nhiên, đến tận cùng con người vẫn mong muốn đến được với những điều tốt đẹp hơn.

Có thể nói, sự phát triển của tính thời sự trong sân khấu kịch có mối liên hệ mật thiết với sự phát triển của thời cuộc, của đất nước. Thời kỳ tăng trưởng nóng đã qua, bên cạnh những thành tựu bước đầu, chúng ta cũng nhận thấy những điều bất cập đồng thời cũng có những hình tượng đẹp đẽ. Sân khấu đang dần tiệm cận điều đó. Vì vậy, sân khấu kịch không chỉ ca ngợi những cái đẹp, cái tốt một cách đơn thuần mà còn phải chiến đấu chống lại cái xấu, cái ác - dù điều đó không hề dễ dàng.

tinh thoi su tren san khau kich
Một cảnh trong vở kịch “Lời nói dối cuối cùng” do Nhà hát Tuổi trẻ dàn dựng. (Nguồn: Nhà hát Tuổi trẻ).

Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ nghệ thuật học Nguyễn Thị Minh Thái, sân khấu kịch Việt Nam là kết quả của quá trình tiếp nhận ảnh hưởng trực tiếp từ nền sân khấu Pháp. Bản thân tính hiện đại - tính thời sự chính là linh hồn sân khấu.

Bà cho biết: “Thể loại sân khấu kịch bao giờ cũng vậy, không thể rời xa tính thời sự. Chính vì vậy, nó được công chúng, nhất là công chúng thị thành yêu mến nhất so với các loại hình sân khấu khác như tuồng, chèo… Người viết kịch nắm được điều này nên xã hội diễn ra điều gì đều được phản ánh trong sân khấu kịch. Những người viết kịch luôn thể hiện những vấn đề của đời sống đô thị khiến người xem  được soi mình trong đó, được đối thoại, được gợi mở… đến mức có thể thay đổi hành vi, thay đổi cả nhận thức và lối sống. Chính vì vậy, không phải bỗng dưng sân khấu kịch lại thấm đẫm tính thời sự”.

“Dấu mốc” Lưu Quang Vũ

Ông Nguyễn Sĩ Tiến, Trưởng đoàn kịch 2 (Nhà hát Tuổi trẻ) cho rằng, thời kỳ đỉnh cao những tác phẩm sân khấu phản ánh tính thời sự đương đại gắn liền với tên tuổi tác giả Lưu Quang Vũ. Trong những năm gần đây, những tác phẩm của Lưu Quang Vũ được phục dựng nhiều bởi nó luôn mang hơi thở thời đại, tính thời sự. Chẳng hạn như tác phẩm “Lời nói dối cuối cùng” được Lưu Quang Vũ viết năm 1985, bắt đầu dàn dựng cuối năm và công diễn trong năm 1986. Thế hệ vàng của Nhà hát Tuổi trẻ như NSND Lê Khanh, NSƯT Minh Hằng, NSƯT Đức Hải... đã góp phần đưa vở diễn trở thành cơn sốt trong năm 1986 và 1987.

Trong những tác phẩm kịch của Lưu Quang Vũ, tính thời sự được thể hiện bởi tất cả những hình tượng, những câu thoại tác động trực tiếp đến nhận thức của khán giả, để họ thấy được những mặt trái trong xã hội như bệnh thành tích, dối trá bằng cấp, chạy chọt chức quyền làm xói mòn lòng tin trong xã hội.

 Dù mượn tích dân gian nhưng các tác phẩm của Lưu Quang Vũ luôn gắn liền với hơi thở đời sống đương đại, thể hiện nhiều vấn đề thời sự bên cạnh việc đào sâu thế giới nội tâm đa sắc màu của con người.

Theo ông Nguyễn Sĩ Tiến, xu hướng này sẽ còn là sự trăn trở của những người làm sân khấu: “Giai đoạn đã qua chúng ta có thể thấy sự đả phá mãnh liệt vào những thói hư tật xấu hay như hình thức mượn cũ nói mới kiểu như “có tích mới dịch nên trò”. Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng trong tương lai, bên cạnh việc đả phá đó, sân khấu cũng sẽ có thêm những hình tượng đẹp đẽ mới góp phần làm giàu thêm tính nhân văn cho đời sống đang có nhiều thay đổi”, ông Tiến nói.

Hiện nay, số lượng các vở diễn mang tính thời sự đang chiếm khoảng 70% số vở diễn mà Nhà hát Tuổi Trẻ công diễn mỗi năm. Ngoài việc chọn và dựng lại các vở kịch của Lưu Quang Vũ thì Nhà hát tập trung khai thác các vở của các tác giả như Lê Thu Hạnh, Đinh Tiến Dũng hay Nguyễn Toàn Thắng…

Dù ở thể loại chính kịch hay hài kịch thì những vở diễn mang hơi thở thời cuộc của Nhà hát Tuổi trẻ luôn thu hút sự quan tâm của khán giả. Điều đó được thể hiện không chỉ ở số lượng đông đảo khán giả mà cả ở sự phong phú về đối tượng khán giả đến với rạp.

tinh thoi su tren san khau kich “Đêm Lưu Quang Vũ – Xuân Quỳnh”

Nhân kỉ niệm 25 năm ngày mất của cặp vợ chồng nghệ sỹ Lưu Quang Vũ – Xuân Quỳnh (1988-2013),đồng thời hưởng ứng hoạt động ...

tinh thoi su tren san khau kich Sân khấu kịch hài Tết 2010: Lặng như tờ

Mọi năm, sự lựa chọn của các nhà hát vào dịp cuối năm luôn là các vở kịch hài Tết. Và không khí tập luyện ...

tinh thoi su tren san khau kich Trong, đục tiếng cười trên sân khấu kịch

Sân khấu kịch mang đến tiếng cười cho khán giả là điều cần thiết. Nhưng phải để người xem nhận ra những giá trị đích ...

Minh Hòa

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Các tổ chức quốc tế đồng loạt lên tiếng, Mỹ đã liên lạc với cả hai bên

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Các tổ chức quốc tế đồng loạt lên tiếng, Mỹ đã liên lạc với cả hai bên

NATO, Liên hợp quốc đã lên tiếng về tình trạng bùng phát bạo lực ở khu vực biên giới Armenia-Azerbaijan.
Gặp gỡ cộng đồng người Việt Nam tại Thụy Sỹ nhân kỷ niệm 75 năm Quốc khánh Việt Nam

Gặp gỡ cộng đồng người Việt Nam tại Thụy Sỹ nhân kỷ niệm 75 năm Quốc khánh Việt Nam

Phái đoàn Việt Nam tại Geneva và Đại sứ quán Việt Nam tại Bern đã tổ chức buổi gặp gỡ cộng đồng người Việt Nam tại Thụy Sỹ.
Vụ chính trị gia đối lập Navalny: Thủ tướng Đức hành động bất thường giữa khúc mắc chưa giải với Nga

Vụ chính trị gia đối lập Navalny: Thủ tướng Đức hành động bất thường giữa khúc mắc chưa giải với Nga

Thủ tướng Merkel đã đến thăm chính trị gia đối lập Nga Navalny tại bệnh viện ở Berlin, như dấu hiệu cho thấy bà sẽ không để vụ việc lắng ...
Đại học kinh doanh Lausanne vinh danh thành tích xuất sắc trong sự nghiệp ngoại giao của Đại sứ Dương Chí Dũng

Đại học kinh doanh Lausanne vinh danh thành tích xuất sắc trong sự nghiệp ngoại giao của Đại sứ Dương Chí Dũng

Đại học kinh doanh Lausanne (BSL) của Thụy Sỹ đã tổ chức trọng thể Lễ trao Bằng Tiến sỹ Danh dự cho Đại sứ Dương Chí Dũng.
Duy trì học tiếng Việt tại vùng Bắc Morava trong bối cảnh dịch Covid-19

Duy trì học tiếng Việt tại vùng Bắc Morava trong bối cảnh dịch Covid-19

Hội người Việt Nam tại tỉnh Bắc Morava (CH Czech) đã tổ chức lễ khai giảng khóa học tiếng Việt dành cho con em cộng đồng.
Tin tức ASEAN buổi sáng 28/9: EVFTA và viễn cảnh kinh tế ASEAN, Đông Nam Á 'vượt mặt' Trung Quốc trong sản xuất laptop

Tin tức ASEAN buổi sáng 28/9: EVFTA và viễn cảnh kinh tế ASEAN, Đông Nam Á 'vượt mặt' Trung Quốc trong sản xuất laptop

EVFTA là động lực chung cho ASEAN, không chỉ riêng Việt Nam; Đông Nam Á sẽ trở thành trung tâm sản xuất laptop, vượt Trung Quốc...
Luis Suarez nói về Barcelona trong ngày lập công cho Atletico

Luis Suarez nói về Barcelona trong ngày lập công cho Atletico

Tiền đạo Luis Suarez đã lập cú đúp giúp Atletico đánh bại Granada 6-1 ở vòng 3 La Liga và anh đã không giấu được cảm giác hạnh phúc.
Chile: Phát hiện loài 'ếch ma' tưởng đã tuyệt chủng tại ốc đảo

Chile: Phát hiện loài 'ếch ma' tưởng đã tuyệt chủng tại ốc đảo

Các nhà khoa học Chile công bố đã phát hiện lại một loài ếch cực hiếm được nhìn thấy lần cuối cách đây hơn 80 năm ở một sa mạc ...
Tottenham chịu quả phạt đền oan nghiệt, Mourinho kêu trời

Tottenham chịu quả phạt đền oan nghiệt, Mourinho kêu trời

Sau trận hòa đáng tiếc trước Newcastle, HLV Mourinho đã tỏ ra vô cùng bức xúc, ông cho rằng Tottenham đang bị đối xử bất công.
Sắc vóc 'cực phẩm' của dàn thí sinh Vòng sơ khảo phía Nam Hoa hậu Việt Nam 2020

Sắc vóc 'cực phẩm' của dàn thí sinh Vòng sơ khảo phía Nam Hoa hậu Việt Nam 2020

Tại vòng sơ khảo Hoa hậu Việt Nam 2020 khu vực phía Nam, nhiều nhan sắc nổi bật đã lộ diện...
Dịch Covid-19: Vắng khách quốc tế, gia sản trăm tỷ trên phố cổ Hà Nội 'đóng cửa, phủ bụi'

Dịch Covid-19: Vắng khách quốc tế, gia sản trăm tỷ trên phố cổ Hà Nội 'đóng cửa, phủ bụi'

Dịch Covid-19 khiến ngành kinh doanh khách sạn trên phố cổ Hà Nội lao đao, nhiều cơ sở phải đóng cửa vĩnh viễn vì không có khách.
Lễ hội Carnival Rio de Janeiro lần đầu tiên sau 108 năm không được tổ chức

Lễ hội Carnival Rio de Janeiro lần đầu tiên sau 108 năm không được tổ chức

Lần đầu tiên trong lịch sử 108 năm tồn tại, lễ hội Carnival Rio de Janeiro nổi tiếng thế giới của Brazil sẽ buộc phải hủy trong năm 2021.
Thử nghiệm quy trình y tế phòng dịch Covid-19, Indonesia tổ chức tour du lịch miễn phí trên đảo Bali

Thử nghiệm quy trình y tế phòng dịch Covid-19, Indonesia tổ chức tour du lịch miễn phí trên đảo Bali

Quảng bá điểm đến hấp dẫn và thử nghiệm quy trình y tế phòng dịch Covid-19, Indonesia cung cấp tour du lịch miễn phí cho cư dân trên đảo Bali.
Ngỡ ngàng trước Việt Nam tươi đẹp qua những bức ảnh nghệ thuật du lịch xuất sắc nhất

Ngỡ ngàng trước Việt Nam tươi đẹp qua những bức ảnh nghệ thuật du lịch xuất sắc nhất

13 ảnh xuất sắc nhất đã đoạt giải Cuộc thi ảnh nghệ thuật du lịch toàn quốc lần thứ 9 với chủ đề 'Khám phá Việt Nam - Explore Vietnam'.
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Phác họa văn hóa phương Tây (kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Phác họa văn hóa phương Tây (kỳ cuối)

Văn hóa phương Tây có ba yếu tố: chủ nghĩa nhân văn cổ Hy Lạp - La Mã, yếu tố Do Thái - Kito giáo và chủ nghĩa duy lý về khoa học.
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Phác họa văn hóa phương Tây (kỳ I)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Phác họa văn hóa phương Tây (kỳ I)

Văn hóa phương Tây có ba yếu tố: chủ nghĩa nhân văn cổ Hy Lạp - La Mã, yếu tố Do Thái - Kito giáo và chủ nghĩa duy lý về khoa học.
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Mạc Ngôn nghĩ gì? (kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Mạc Ngôn nghĩ gì? (kỳ cuối)

Tác phẩm của Mạc Ngôn nói lên đời sống nhân dân, văn hóa độc đáo của Trung Quốc và nếp sống của dân tộc...
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Mạc Ngôn nghĩ gì? (kỳ I)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Mạc Ngôn nghĩ gì? (kỳ I)

Trong các tác phẩm, Mạc Ngôn khai thác nguồn gốc nông dân của gia đình, ghi lại những câu chuyện do người bà yêu dấu kể cho ông nghe thủa bé thơ...
Phiên bản di động