 |
| Công trình đường ống dẫn khí đốt tự nhiên của Tập đoàn Sức mạnh Siberia tại tỉnh Hắc Long Giang, Trung Quốc. (Nguồn: Bloomberg) |
Trợ lý đối ngoại Điện Kremlin Yuri Ushakov cho biết, dự án này “sẽ được hai nhà lãnh đạo thảo luận rất chi tiết”.
Theo kế hoạch, đường ống dài 2.600 km sẽ vận chuyển 50 tỷ m³ khí đốt mỗi năm từ các mỏ Yamal của Nga sang Trung Quốc qua Mông Cổ.
Moscow và Bắc Kinh đã ký một biên bản ghi nhớ mang tính ràng buộc pháp lý vào tháng 9/2025 nhằm thúc đẩy xây dựng dự án. Tuy nhiên, các vấn đề về giá cả, điều khoản tài chính và tiến độ triển khai dự án đến nay vẫn chưa được giải quyết.
Được biết, Trung Quốc muốn mức giá của đường ống mới tương đương giá khí đốt nội địa Nga, dao động khoảng 120-130 USD cho mỗi 1.000 m³, trong khi Nga mong muốn mức giá gần với dự án Sức mạnh Siberia 1, vốn theo ước tính của các nhà phân tích cao hơn gấp đôi con số trên.
Trung Quốc hiện là khách hàng lớn của năng lượng Nga. Theo dữ liệu hải quan chính thức, nhập khẩu dầu Nga của Trung Quốc trong quý I đã tăng 35% so với cùng kỳ năm trước.
Đường ống mới được đề xuất sẽ bổ sung cho hệ thống Sức mạnh Siberia 1 hiện tại, vốn cung cấp khoảng 38 tỷ m³ khí đốt mỗi năm cho Trung Quốc. Hai nước cũng đồng ý tiếp tục mở rộng công suất hàng năm của hệ thống này.
Hợp tác năng lượng Nga - Trung được thúc đẩy
Tại cuộc họp báo chung ngày 20/5, Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định Moscow sẵn sàng tiếp tục bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định cho Trung Quốc, đồng thời cho rằng hai nước còn nhiều dư địa hợp tác trong lĩnh vực năng lượng tái tạo.
“Nga và Trung Quốc đang duy trì hợp tác tích cực trong lĩnh vực năng lượng. Nga hiện là một trong những nhà cung cấp dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, bao gồm LNG, và than đá lớn nhất cho Trung Quốc. Chúng tôi sẵn sàng tiếp tục đảm bảo nguồn cung ổn định, không gián đoạn cho thị trường Trung Quốc đang tăng trưởng nhanh chóng,” ông Putin phát biểu.
Trước đó, lãnh đạo hai nước đã ký kết Tuyên bố chung về tăng cường “quan hệ Đối tác toàn diện”, đồng thời nhấn mạnh mục tiêu thúc đẩy “một thế giới đa cực và một kiểu quan hệ quốc tế mới”, theo Tân Hoa xã.
Nhà lãnh đạo Nga đánh giá cuộc hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình diễn ra trong bầu không khí “thân thiện, nồng ấm và mang tính xây dựng”, đồng thời cho rằng quan hệ Nga - Trung hiện ở “mức độ chưa từng có”.
Dù không đề cập trực tiếp đến dự án đường ống khí đốt Sức mạnh Siberia 2, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov sau đó cho biết Moscow và Bắc Kinh đã “đạt được đồng thuận về các thông số chính của dự án”.
Tuy nhiên, theo RIA Novosti, ông Peskov “vẫn còn một số chi tiết cần tiếp tục hoàn thiện”, và hiện chưa có mốc thời gian cụ thể cho việc triển khai dự án.
Những tính toán phía sau
Căng thẳng Mỹ - Iran bùng phát từ cuối tháng 2 đã khiến eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa, làm gián đoạn khoảng một nửa lượng dầu nhập khẩu và gần 1/3 nguồn cung LNG của Trung Quốc.
Trong bối cảnh đó, cú sốc năng lượng mới đang tạo thêm động lực để Bắc Kinh cân nhắc một tuyến đường ống trên bộ bổ sung, giúp tránh hoàn toàn các “điểm nghẽn” hàng hải chiến lược. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng, điều này chưa đủ để làm thay đổi đáng kể lập trường đàm phán của Trung Quốc.
Theo Muyu Xu, chuyên gia phân tích dầu mỏ cấp cao tại Kpler, Trung Quốc hiện nắm giữ khoảng 1,23 tỷ thùng dầu dự trữ trong nước, đủ đáp ứng khoảng 92 ngày nhu cầu lọc hóa dầu. Sản lượng khí đốt nội địa của nước này cũng tăng 2,7% trong bốn tháng đầu năm 2026, trong khi các tuyến đường ống từ Trung Á, ngoài hệ thống của Nga vẫn tiếp tục bổ sung nguồn cung đáng kể.
Trong khi đó, xuất khẩu khí đốt của Nga sang châu Âu đã lao dốc kể từ sau căng thẳng tại Ukraine năm 2022. Tập đoàn năng lượng quốc doanh Gazprom được cho là ghi nhận lượng khí xuất khẩu giảm tới 44% trong năm ngoái, xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ.
Theo Michael Feller, chiến lược gia trưởng tại Geopolitical Strategy, dự án Sức mạnh Siberia 2 với quy mô khổng lồ có thể khiến Nga ngày càng phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc.
Ở chiều ngược lại, Bắc Kinh cũng sẽ phải chấp nhận mức độ phụ thuộc lớn hơn vào nguồn cung năng lượng do Moscow kiểm soát, thay vì đối mặt với rủi ro gián đoạn vận chuyển qua eo biển Hormuz.
“Một thỏa thuận như vậy không chỉ phản ánh lòng tin, mà còn cho thấy cả hai bên tin rằng sự phụ thuộc lẫn nhau an toàn hơn các lựa chọn khác,” ông Feller nhận định. “Điều đó cũng sẽ khiến quan hệ Nga - Trung trở nên khó tách rời hơn trong mắt phần còn lại của thế giới".
| Tổng thống Putin ấn định thời điểm thăm chính thức Trung Quốc Ngày 16/5, Điện Kremlin thông báo, Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ thực hiện chuyến thăm chính thức Trung Quốc trong hai ngày 19-20/5 theo ... |
| Tổng thống Nga thăm Trung Quốc, Moscow nói gì về những liên hệ với chuyến công du của Tổng thống Mỹ tới Bắc Kinh? Từ 19-20/5, Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ có chuyến thăm chính thức Trung Quốc. Chuyến thăm càng thu hút sự chú ý của cộng ... |
| Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Phép thử cho nỗ lực 'cân bằng quan hệ' của Bắc Kinh? Theo CNBC, chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Nga Vladimir Putin được đánh giá là một phép thử cho nỗ lực "cân bằng quan ... |
| Tổng thống Nga thăm Trung Quốc: Hé lộ cách ông Putin gọi ông Tập Cận Bình, khẳng định quan hệ ở mức chưa từng có Ngày 20/5, trong cuộc hội đàm tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Trung Quốc ... |
| Tổng thống Nga và Chủ tịch Trung Quốc ký Tuyên bố chung thiết lập thế giới đa cực kiểu mới Ngày 20/5, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Trung Quốc, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch nước chủ nhà Tập Cận Bình ... |
