![]() |
| Một hóa thạch mới được khai quật ở Trung Quốc. (Nguồn: Tân Hoa xã) |
Phát hiện này đã làm thay đổi quan niệm truyền thống cho rằng, nguồn gốc và quá trình tiến hóa ban đầu của chim chủ yếu nhằm thích nghi với hoạt động bay.
| More from WVR |
Thông tin được công bố ngày 14/10 trên tạp chí quốc tế Nature. Hóa thạch do nhóm nghiên cứu của ông Vương Mẫn, nhà nghiên cứu thuộc Viện nghiên cứu động vật có xương sống cổ đại và người cổ đại, Viện hàn lâm khoa học Trung Quốc đã phối hợp Viện Khoa học địa chất Phúc Kiến.
Sự tiến hóa từ khủng long thành chim được xem là một trong những sự kiện nổi bật nhất trong lịch sử tiến hóa của sự sống. Qua nghiên cứu hóa thạch chim và các nhóm khủng long có quan hệ họ hàng gần, giới khoa học đã phát hiện nhiều đặc điểm liên quan đến khả năng bay, từ đó hình thành quan niệm rằng, thích nghi với hoạt động bay là động lực chính thúc đẩy sự biến đổi hình thái của chim thời kỳ đầu.
Tuy nhiên, hóa thạch mới được phát hiện gần khu hệ động vật Trịnh Hòa ở tỉnh Phúc Kiến, miền Đông Nam Trung Quốc, đã mang lại góc nhìn khác về quá trình tiến hóa. Loài chim này được đặt tên khoa học là Yuezhuornis yangyuanensis (tên tiếng Trung là Dược Trạc Dương Nguyên), trong đó tên loài gắn với thôn Dương Nguyên, thuộc huyện Trịnh Hòa, còn tên chi Yuezhuornis bắt nguồn từ Dược Trạc, một loài chim thần trong truyền thuyết cổ đại Trung Quốc.
Kết quả nghiên cứu cho thấy, loài chim này có kích thước tương đương chim quạ, mang những đặc điểm hình thái đan xen giữa khủng long và chim. Hộp sọ có nhiều đặc điểm điển hình của nhóm khủng long Troodontidae, như các răng ở xương tiền hàm trên và xương hàm trên xếp sít nhau, hàng răng ở xương hàm trên kéo dài và phần chân răng không thắt hẹp. Bàn chân cũng giữ đặc điểm ở ngón thứ hai đặc trưng của nhóm khủng long Deinonychosauria.
Trong khi đó, cấu trúc xương sọ khá thanh mảnh và số lượng răng ở xương răng hàm dưới ít hơn lại là những đặc điểm gần với chim nguyên thủy. Hình thái xương phía sau hộp sọ cũng có nhiều đặc điểm tiến hóa của chim, như các mỏm khớp trước và sau của đốt sống đuôi tiêu giảm, phần trước xương chậu kéo dài và xương mác ngắn lại.
Thông qua phân tích phát sinh chủng loại kết hợp với các phương pháp hình thái học định lượng và thống kê, nhóm nghiên cứu xác nhận hóa thạch thuộc nhóm chim, đồng thời xác định đây là loài ăn thịt sống trên mặt đất, không có khả năng bay. Phát hiện này cho thấy ngay từ giai đoạn đầu xuất hiện, chim đã có sự đa dạng sinh thái đáng kể, với những hướng thích nghi khác nhau thay vì chỉ tập trung vào việc hoàn thiện khả năng bay.
| Phát hiện hóa thạch khủng long ăn thịt 130 triệu năm tuổi tại Thái Lan Người dân Thái Lan mới phát hiện một hóa thạch khủng long ăn thịt mới có niên đại hơn 130 triệu năm tại khu vực ... |
| Hóa thạch 320 triệu năm hé lộ bước tiến hóa từ nước lên cạn của côn trùng Một nhóm nghiên cứu quốc tế đã phát hiện hóa thạch một loài côn trùng có niên đại khoảng 324 triệu năm, mang đồng thời ... |
| Nghiên cứu mới hé lộ thân nhiệt thực sự của khủng long bạo chúa T. rex Các nhà khoa học đã lần đầu tiên xác định được thân nhiệt của loài khủng long bạo chúa Tyrannosaurus rex (T. rex), cho thấy ... |
