Ukraine chạy đua giải cứu di sản văn hóa dưới mưa bom bão đạn

Nam Anh
Bên cạnh việc triển khai sơ tán người dân khỏi các vùng chiến sự, giờ đây việc bảo vệ các di sản văn hóa đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết đối với Ukraine khi nó đại diện cho tinh hoa của cả một đất nước.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Ukraine chạy đua giải cứu di sản văn hóa dưới mưa bom bão đạn
Một bức tượng được bọc lớp chống cháy bên cạnh Nhà thờ Latinh ở Lviv. (Nguồn: AFP)

Khi hỏa lực của cả Nga và Ukraine đang đọ sức với nhau ở hai bên chiến tuyến thì một trong những tổn thất lớn trong các cuộc giao tranh chính là văn hóa nghệ thuật.

Các di sản thế giới được UNESCO công nhận cho đến nay tạm thời "được an toàn", nhưng các cơ sở văn hóa lớn của Ukraine đã phải hứng chịu sự tàn phá trực tiếp.

Nhà hát kịch Mariupol biến thành đống đổ nát vào giữa tháng Ba. Tu viện Hang động Sviatohirsk ở Donetsk được xây dựng từ năm 1526 - một trong những tu viện lâu đời nhất - bị hư hại nặng nề do những trận pháo kích.

Mặc dù hầu hết bảo tàng và phòng trưng bày đã đóng cửa ngay khi Nga triển khai chiến dịch quân sự tại Ukraine nhưng các nhân viên văn hóa ở đây vẫn đang cố gắng hết sức để sơ tán các tác phẩm nghệ thuật và hiện vật lịch sử còn sót lại.

Giờ đây, bảo vệ di sản văn hóa đã trở thành một phần ngày càng thiết yếu đối với cả người dân Ukraine lẫn những người dành tình yêu cho văn hóa nghệ thuật trên phạm vi quốc tế.

Sơ tán những gì có thể

Các bảo tàng và địa điểm văn hóa trên khắp Ukraine đã tiến hành các kế hoạch bảo vệ các di sản quốc gia. Đầu tháng Ba, các công nhân đã di dời một bàn thờ gỗ vẽ Chúa Jesus, Đức mẹ Maria và Mary Magdalene từ một nhà thờ Armenia được xây từ thế kỷ XIV tới một boongke an toàn.

Các nhân viên của Bảo tàng Mỹ thuật Odessa đã giấu các tác phẩm nghệ thuật trong tầng hầm của tòa nhà và giăng dây thép gai, trong khi các nhân viên tại Bảo tàng Thế chiến II Ukraine đã dành ra 12 giờ để di chuyển các hiện vật quan trọng nhất đến nơi an toàn.

Các nhân viên đang di dời tranh trong bảo tàng ở Lviv. (Nguồn: DW)
Các nhân viên đang di dời tranh trong bảo tàng ở Lviv. (Nguồn: DW)

Tương tự như vậy, Bảo tàng Lịch sử quốc gia Ukraine ở Kiev đã sơ tán các hiện vật bao gồm vũ khí của người Scythia và một chiếc vòng đeo tay bằng ngà voi ma mút kỷ băng hà đến các điểm an toàn.

Vào ngày thứ hai của chiến dịch quân sự, bà Maria Lanko và các thành viên của triển lãm Venice Biennale Pavilion tại Ukraine đã tìm cách sơ tán những tác phẩm điêu khắc quan trọng nhất ra khỏi thủ đô Kiev bằng xe riêng.

Bà đã mất hơn một tuần di chuyển giữa các thành phố khác nhau để đến Áo, nhờ đó buổi trưng bày mới có thể được tiến hành tại Venice vào tháng Tư.

Gia cố hiện vật không thể di dời

Người dân Ukraine đang cố gắng để gia cố các tòa nhà và hiện vật không thể di chuyển.

Tại thành phố Lviv, các công nhân xây dựng đã dựng giàn giáo xung quanh Nhà thờ Latinh của thành phố và gắn khung thép lên các cửa sổ kính màu. Trong khi đó, các bức tượng thần Hy Lạp trên bốn đài phun nước bằng đá vôi của thành phố được bọc trong lớp phủ chống cháy.

Ở phía Nam, tại thành phố cảng Odessa, các tình nguyện viên đã chồng các bao cát tạo thành các lớp bảo vệ xung quanh tượng đài tân cổ điển Duc de Richelieu.

Ông Kyrylo Lipatov, Phó Giám đốc Nghiên cứu và triển lãm tại Bảo tàng Nghệ thuật quốc gia của Odessa cho rằng các bao cát không có khả năng bảo vệ di tích khỏi va chạm trực tiếp. Tuy nhiên, biện pháp này thúc đẩy tinh thần của người dân địa phương.

Khi trả lời phỏng vấn báo chí, bà Lilya Onyshchenko - người đứng đầu văn phòng bảo vệ di sản của Hội đồng thành phố cho biết, "nếu chúng ta đánh mất văn hóa, chúng ta sẽ đánh mất bản sắc của mình".

Ukraine chạy đua giải cứu di sản văn hóa dưới mưa bom bão đạn
Tượng đài Công tước Richelieu tại thành phố Odessa được bảo vệ bằng các bao cát. (Nguồn: Vox)

Bảo vệ nghệ thuật đương đại

Từ những ngày đầu của xung đột, một không gian được gọi là "Asortymentna kimnata" (Phòng trưng bày tổng hợp), có trụ sở tại Trung tâm Nghệ thuật ương đại Ivano-Frankivsk ở miền Tây Ukraine đã cố gắng di dời và bảo quản các tác phẩm nghệ thuật từ khắp các cơ sở trên đất nước với kinh phí giới hạn.

Người phụ trách phòng trưng bày Anya Potyomkina cho biết, "Asortymentna kimnata được tạo ra để hỗ trợ nghệ thuật địa phương, và bây giờ chúng tôi không chỉ hỗ trợ mà còn phải bảo tồn" không gian này.

Một nhóm người đã tạo ra một số boongke lưu trữ tại các địa điểm bí mật và hỗ trợ sơ tán các tác phẩm ở Kiev, Mariupol, Odessa, Zaporizhzhya và rất nhiều thành phố khác. Hơn 20 bộ sưu tập đã được đặt trong những căn hầm chỉ trong vòng 10 ngày đầu tiên khi giao tranh nổ ra.

Bà Olga Honchar, nhà quản lý văn hóa kiêm Giám đốc Bảo tàng Chiến tranh Lviv đã tổ chức Trung tâm Khủng hoảng bảo tàng với mục tiêu trước mắt là hỗ trợ các nhân viên bảo tàng không còn được trả lương và “không có tiền mua các nhu yếu phẩm cơ bản”.

Quỹ Nghệ thuật khẩn cấp cũng đã được thành lập để huy động các khoản tài trợ khẩn cấp và quản lý các khoản quyên góp từ kiều bào để các nghệ sĩ Ukraine có thể tiếp tục công việc của họ.

Nghệ thuật opera được đề cử vào danh sách di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại

Nghệ thuật opera được đề cử vào danh sách di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại

Ngày 29/3, Ủy ban quốc gia UNESCO của Italy đã chấp thuận đề cử nghệ thuật opera vào danh sách di sản văn hóa phi ...

Rumba Congo: Tâm hồn và lịch sử trong điệu nhảy giàu bản sắc

Rumba Congo: Tâm hồn và lịch sử trong điệu nhảy giàu bản sắc

Điệu nhảy Rumba Congo độc đáo và giàu bản sắc đã trở thành một phần lịch sử, mảnh ghép không thể thiếu trong tâm hồn ...

(theo DW)

Đọc thêm

Đồng Nai khởi công 10.000 căn nhà ở xã hội cho thuê, hiện thực hóa chủ trương an sinh mới

Đồng Nai khởi công 10.000 căn nhà ở xã hội cho thuê, hiện thực hóa chủ trương an sinh mới

Ngày 12/6, Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP. Đồng Nai tổ chức lễ khởi công Dự án Nhà ở xã hội cho thuê Long Bình (giai ...
Đối thoại Quan chức cấp cao Việt Nam - Australia lần thứ 2: Củng cố tin cậy, mở rộng hợp tác chiến lược

Đối thoại Quan chức cấp cao Việt Nam - Australia lần thứ 2: Củng cố tin cậy, mở rộng hợp tác chiến lược

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Bộ, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường và Thứ trưởng Ngoại giao Michelle Chan dự Đối thoại Quan chức ...
Lịch thi đấu bóng đá bảng G World Cup 2026 mới nhất

Lịch thi đấu bóng đá bảng G World Cup 2026 mới nhất

Bảng G World Cup 2026 hứa hẹn mang đến nhiều trận cầu hấp dẫn và bùng nổ với sự góp mặt của các đội tuyển Bỉ, Ai Cập, Iran và ...
Nhịp cầu văn hóa kết nối ASEAN

Nhịp cầu văn hóa kết nối ASEAN

Trong tiến trình hội nhập, Hà Nội không chỉ là Thủ đô nghìn năm văn hiến mà còn có thể trở thành một không gian kết nối văn hóa, con ...
Tầm vóc mới, vị thế mới của Việt Nam

Tầm vóc mới, vị thế mới của Việt Nam

Là chủ nhà của AFF 2026 và đón tiếp nhiều khách quý, Việt Nam khẳng định vị thế là một điểm hội tụ quan trọng của các cuộc thảo luận ...
Canada và Nhật Bản tăng cường gắn kết an ninh với các quốc gia Đông Nam Á

Canada và Nhật Bản tăng cường gắn kết an ninh với các quốc gia Đông Nam Á

Canada và Nhật Bản đã có các động thái nhằm tăng cường quan hệ quốc phòng với hai đối tác quan trọng ở Đông Nam Á là Philippines và Indonesia.
Phong Nha là điểm đến nghỉ dưỡng kết nối với thiên nhiên nổi bật của châu Á

Phong Nha là điểm đến nghỉ dưỡng kết nối với thiên nhiên nổi bật của châu Á

Phong Nha được nền tảng du lịch trực tuyến Agoda đánh giá là điểm đến lý tưởng để hòa mình vào thiên nhiên, chữa lành và tái tạo năng lượng.
Sri Lanka - Khi sự hiền hòa trở thành bản sắc

Sri Lanka - Khi sự hiền hòa trở thành bản sắc

Từ những thánh tích Phật giáo linh thiêng đến cao nguyên trà Nuwara Eliya, Sri Lanka hiện ra như một quốc đảo ghi dấu bằng sự hiền hòa và giàu bản sắc.
Du lịch checklist lên ngôi

Du lịch checklist lên ngôi

Các tour du lịch được xây dựng phục vụ mục đích check - in ngày càng phổ biến, dù là ở Paris hay Bali, bất chấp tình trạng đông đúc và quá tải tại các ...
Điểm đến xanh mát, hoang sơ gần Hà Nội thu hút khách du lịch

Điểm đến xanh mát, hoang sơ gần Hà Nội thu hút khách du lịch

Bãi Pặng thuộc tỉnh Phú Thọ, nổi bật với vẻ đẹp thiên nhiên hoang sơ, là điểm đến lý tưởng cho những ai muốn trốn khỏi cái nóng của thành phố.
YouTuber ngoại quốc và tình yêu dành cho Việt Nam

YouTuber ngoại quốc và tình yêu dành cho Việt Nam

Nhiều hình ảnh chân thực về Việt Nam hôm nay đang được lan tỏa bởi chính những người nước ngoài chọn sống, làm việc và gắn bó với dải đất hình chữ S.
Du lịch Hà Nội 6 tháng đầu năm 2026: Đón hơn 18 triệu lượt khách

Du lịch Hà Nội 6 tháng đầu năm 2026: Đón hơn 18 triệu lượt khách

Hà Nội đón hơn 18 triệu lượt khách trong 6 tháng đầu năm 2026, khách quốc tế tăng gần 27%, khẳng định sức hút của Thủ đô trên bản đồ du lịch.
Nhóm nhạc flamenco từng hai lần đoạt Grammy Latin biểu diễn tại Huế và Hà Nội

Nhóm nhạc flamenco từng hai lần đoạt Grammy Latin biểu diễn tại Huế và Hà Nội

Đại sứ quán Tây Ban Nha sẽ giới thiệu tới công chúng Việt Nam nhóm nhạc flamenco nổi tiếng Las Migas qua hai chương trình biểu diễn tại Huế và Hà Nội.
'Nhà văn hiện đại': Công trình phê bình văn học kinh điển trở lại với bạn đọc hôm nay

'Nhà văn hiện đại': Công trình phê bình văn học kinh điển trở lại với bạn đọc hôm nay

Bộ sách “Nhà văn hiện đại” của Vũ Ngọc Phan là một trong những công trình phê bình, khảo cứu văn học tiêu biểu của Việt Nam thế kỷ XX.
Triển lãm ảnh 'Giao điểm Việt Nam' trong khuôn khổ Festival Huế 2026

Triển lãm ảnh 'Giao điểm Việt Nam' trong khuôn khổ Festival Huế 2026

Sau khi ra mắt tại Hà Nội và Đà Nẵng, triển lãm ảnh "Giao điểm Việt Nam" tiếp tục được giới thiệu tới công chúng Huế từ ngày 13/6 đến 15/7.
Đi tìm mình trong dáng hình đất nước

Đi tìm mình trong dáng hình đất nước

Không viết về đất nước bằng những điều lớn lao, những người trẻ trong ‘Dáng hình Việt qua giao lộ thời gian’ bắt đầu từ những trải nghiệm rất riêng...
Nhóm nhạc Pháp Ojos lưu diễn tại Việt Nam, góp mặt tại Festival Huế 2026

Nhóm nhạc Pháp Ojos lưu diễn tại Việt Nam, góp mặt tại Festival Huế 2026

Viện Pháp tại Việt Nam giới thiệu nhóm nhạc Ojos tham gia biểu diễn tại Festival Huế 2026 trước khi tiếp tục chuyến lưu diễn qua nhiều thành phố của Việt Nam.
Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam-Thụy Điển kết nối tuổi thơ qua điện ảnh

Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam-Thụy Điển kết nối tuổi thơ qua điện ảnh

Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam-Thụy Điển là món quà tinh thần ý nghĩa dành cho các em nhỏ, minh chứng sống động cho mối quan hệ hợp tác văn hóa.
Võ cổ truyền và năng lực kể chuyện quốc gia

Võ cổ truyền và năng lực kể chuyện quốc gia

Trong bối cảnh các quốc gia ngày càng chú trọng phát huy sức mạnh mềm, võ cổ truyền Việt Nam đang mở ra tiềm năng trở thành một “đại sứ văn hóa” đặc biệt.
Con đường lụa Thái: Khi di sản hoàng gia trở thành 'sứ giả' ngoại giao văn hóa

Con đường lụa Thái: Khi di sản hoàng gia trở thành 'sứ giả' ngoại giao văn hóa

Tối 6/6, tại Hội trường Hải quân Hoàng gia Thái Lan, sự kiện “Con đường lụa Thái vươn ra thế giới lần thứ 15” chính thức khai mạc.
Không gian đa sắc màu trong Ngày hội Văn hóa - Ẩm thực - Áo dài tại châu Âu

Không gian đa sắc màu trong Ngày hội Văn hóa - Ẩm thực - Áo dài tại châu Âu

Nhiều hoạt động giao lưu, quảng bá văn hóa đặc sắc đã được tổ chức, thu hút sự quan tâm của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, người dân sở tại Czech.
NTK Vũ Thảo Giang kể chuyện di sản qua bộ sưu tập ‘Tứ Bình Phú Quý’ tại Hoa Kỳ

NTK Vũ Thảo Giang kể chuyện di sản qua bộ sưu tập ‘Tứ Bình Phú Quý’ tại Hoa Kỳ

Lấy cảm hứng từ bốn dòng tranh di sản Việt Nam, vừa qua, NTK Vũ Thảo Giang đưa nghệ thuật dân gian bước lên áo dài, lan tỏa bản sắc Việt tại Hoa Kỳ.
Việc UNESCO công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng mang lại nhiều ý nghĩa quan trọng

Việc UNESCO công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng mang lại nhiều ý nghĩa quan trọng

Đây là khẳng định của Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Ngô Lê Văn về Hồ sơ đề cử Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng.
Theo dấu chân Người: Lan tỏa di sản Hồ Chí Minh đến thế hệ trẻ

Theo dấu chân Người: Lan tỏa di sản Hồ Chí Minh đến thế hệ trẻ

Ngày 4/6, tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã diễn ra sự kiện 'Theo dấu chân Người' trong khuôn khổ dự án 'Cháu kể chuyện Bác'.
Phiên bản di động