Nhỏ Bình thường Lớn

Vai trò của các chính đảng Đông Nam Á vì một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và vững mạnh

Trong khuôn khổ Toạ đàm “Vai trò của các chính Đảng Đông Nam Á trong xây dựng Cộng đồng ASEAN” ngày 8/6 đã diễn ra các phiên thảo luận sôi nổi về vai trò kết nối của các chính đảng trong xây dựng Cộng đồng ASEAN.

Lòng tin - “Chất keo” gắn kết ASEAN

Phiên thảo luận đầu tiên của chương trình với chủ đề “Xây dựng lòng tin giữa các chính đảng Đông Nam Á vì một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và vững mạnh” do TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao điều phối.

Vai trò của các chính đảng Đông Nam Á vì một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và vững mạnh
Ông Bounleua Phandanouvong, Trưởng Ban Đối ngoại Đảng Nhân dân Cách mạng Lào (LPRP) mở đầu phiên thảo luận đầu tiên. (Ảnh: Quang Hoà)

Mở đầu phiên thảo luận, ông Bounleua Phandanouvong, Trưởng Ban Đối ngoại Đảng Nhân dân Cách mạng Lào (LPRP) khẳng định, trong thời điểm bối cảnh quốc tế và khu vực đang trải qua những thay đổi phức tạp và khó lường, chủ đề của phiên thảo luận rất phù hợp và kịp thời.

Ông Bounleua Phandanouvong cũng nhấn mạnh, lòng tin đóng vai trò là huyết mạch, chất keo gắn kết cộng đồng quốc tế lại với nhau. Do đó, việc tăng cường lòng tin giữa các chính đảng ở Đông Nam Á là vô cùng quan trọng. “Đảng Nhân dân Cách mạng Lào tin rằng lòng tin chính trị không thể tồn tại tách biệt, trái lại, nó phải bắt rễ từ các nguyên tắc cơ bản về tôn trọng lẫn nhau đối với độc lập, chủ quyền và không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau”, ông cho biết.

Đồng thời, các mối quan hệ đó phải được dẫn dắt bởi “Phương thức ASEAN” (ASEAN Way), trong đó nhấn mạnh vào tham vấn, xây dựng sự đồng thuận và phối hợp, đồng thời tránh đối đầu và tham gia đối thoại để giải quyết các thách thức bằng biện pháp hòa bình.

Trưởng Ban Đối ngoại Đảng Nhân dân Cách mạng Lào cũng nêu ra ba hướng hợp tác chính gồm: Tăng cường đối thoại và trao đổi kinh nghiệm giữa các chính đảng; phát huy vai trò cầu nối trong thúc đẩy kết nối kinh tế - xã hội khu vực và cùng bảo vệ vai trò trung tâm của ASEAN trước các thách thức địa chính trị mới. Đảng Nhân dân Cách mạng Lào sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các chính đảng trong khu vực nhằm thúc đẩy hòa bình, ổn định và phát triển bền vững của ASEAN.

Vai trò của các chính đảng Đông Nam Á vì một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và vững mạnh
Ông Cheuy Vichet, Giám đốc Viện Ngoại giao và Quan hệ quốc tế Campuchia (NIDIR) (giữa) khẳng định, các chính đảng là những chủ thể chính trong công cuộc xây dựng đất nước và hội nhập khu vực. (Ảnh: Quang Hoà)

Về phần mình, ông Cheuy Vichet, Giám đốc Viện Ngoại giao và Quan hệ quốc tế Campuchia (NIDIR) chia sẻ, đằng sau những thành tựu của ASEAN không chỉ là sự hợp tác liên chính phủ mà còn là sự đóng góp quan trọng của các chính đảng trong việc thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau, tính liên tục của chính sách, và tình đoàn kết nhân dân.

Các chính đảng là những chủ thể chính trong công cuộc xây dựng đất nước và hội nhập khu vực. Họ hình thành nên các tầm nhìn quốc gia, dẫn dắt các chiến lược phát triển và duy trì sự kết nối chặt chẽ với người dân. Do đó, tăng cường lòng tin và hợp tác giữa các chính đảng Đông Nam Á là điều thiết yếu để xây dựng một cộng đồng ASEAN vững mạnh hơn.

Từ chính kinh nghiệm lịch sử của Campuchia, việc xây dựng lòng tin, sự hòa giải, đối thoại, tôn trọng lẫn nhau và không can thiệp không phải là những khái niệm trừu tượng, chúng là nền tảng của hòa bình và ổn định. ASEAN đã đóng một vai trò quan trọng trong việc tái hội nhập của Campuchia vào cộng đồng khu vực, và Campuchia vẫn cam kết mạnh mẽ đối với sự thống nhất và vai trò trung tâm của ASEAN.

Trên tinh thần đó, ông Cheuy Vichet đề xuất bốn lĩnh vực mà các chính đảng có thể củng cố ASEAN đoàn kết, kiên cường và tự cường hơn bao gồm: (i) Tăng cường lòng tin chiến lược thông qua đối thoại và trao đổi; (ii) củng cố vai trò trung tâm và khả năng kiên cường của ASEAN; (iii) thúc đẩy cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm, đặc biệt là vai trò của thanh niên Đông Nam Á; (iv) nuôi dưỡng sự tôn trọng lẫn nhau và sự gắn kết mang tính xây dựng.

Hành trình của ASEAN cũng chỉ ra rằng sự đa dạng không phải là điểm yếu mà là nguồn sức mạnh. Xây dựng lòng tin giữa các chính đảng Đông Nam Á không chỉ đơn thuần là tăng cường quan hệ chính trị, đó là việc bảo vệ tương lai của cộng đồng ASEAN. Một ASEAN đoàn kết cần có sự đồng lòng, một ASEAN kiên cường cần có lòng tin, một ASEAN tự cường cần có ý chí chính trị tập thể.

Quang cảnh Phiên thảo luận 1
ông Jacinto Rigoberto Gomes de Deus, Phó Chủ tịch Đảng thứ nhất kiêm Thư ký điều hành Đảng Quốc đại tái thiết (CNRT) Timor-Leste (từ hai từ phải sang) đề xuất ASEAN thiết lập những cơ chế đối thoại thường xuyên hơn giữa các chính đảng nhằm chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng đất nước, quản trị và ngăn ngừa xung đột. (Ảnh: Quang Hoà)

Bên cạnh đó, đại diện Timor-Leste, ông Jacinto Rigoberto Gomes de Deus, Phó Chủ tịch Đảng thứ nhất kiêm Thư ký điều hành Đảng Quốc đại tái thiết (CNRT), đề cập kinh nghiệm của Timor-Leste trên hành trình từ xung đột đến hòa giải và hội nhập khu vực. Ông cho rằng lòng tin phải được xây dựng bằng hành động cụ thể, sự bao trùm và những kết quả thực chất. Theo đó, quản trị có trách nhiệm, sự tham gia của mọi thành phần xã hội và các thể chế vững mạnh là ba trụ cột quan trọng để củng cố niềm tin của người dân. Việc Timor-Leste trở thành thành viên thứ 11 của ASEAN là kết quả của một quá trình dài kiên trì cải cách, đối thoại và xây dựng lòng tin với các nước thành viên.

Từ kinh nghiệm đó, ông Jacinto Rigoberto Gomes de Deus đề xuất ASEAN thiết lập những cơ chế đối thoại thường xuyên hơn giữa các chính đảng nhằm chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng đất nước, quản trị và ngăn ngừa xung đột. Theo ông, lòng tin không thể hình thành trong một sớm một chiều mà cần được nuôi dưỡng bằng sự nhất quán, tôn trọng lẫn nhau và cam kết lâu dài.

Khép lại phiên thảo luận, ông Isra Sunthornvut, Phó Lãnh đạo Đảng Dân chủ Thái Lan tin tưởng, ASEAN là nơi các quốc gia luôn sẵn sàng hỗ trợ nhau trong những thời điểm khó khăn. Từ kinh nghiệm từng giữ cương vị Tổng Thư ký Hội đồng Liên nghị viện ASEAN (AIPA), ông nhận thấy vẫn tồn tại khoảng cách đáng kể giữa người dân ASEAN và các thể chế khu vực.

Do đó, các chính đảng có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc thu hẹp khoảng cách này, bởi họ vừa đại diện cho tiếng nói của người dân, vừa có khả năng truyền tải các chính sách và tầm nhìn của ASEAN tới công chúng. Bên cạnh việc duy trì các nguyên tắc đoàn kết và tương trợ lẫn nhau, ASEAN cũng cần thúc đẩy mạnh mẽ hơn các diễn đàn đối thoại giữa các chính đảng để xây dựng sự đồng thuận và củng cố niềm tin trong cộng đồng khu vực.

Những “cây cầu kết nối”

toạ đàm chính đảng
Toàn cảnh phiên thảo luận 2. (Ảnh Quang Hoà)

Tiếp nối chương trình là phiên thảo luận thứ hai với chủ đề “Kinh nghiệm về quản trị và thúc đẩy hợp tác giữa các chính đảng trong tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN” do ông Isra Sunthornvut, Phó Lãnh đạo Đảng Dân chủ Thái Lan điều hành.

Chia sẻ tại phiên thảo luận, ông Lee Hong Chuang, Đại biểu Quốc hội, đại diện Đảng Hành động Nhân dân Singapore (PAP) đánh giá cao vai trò của đối thoại chính trị trong việc củng cố lòng tin và tăng cường hiểu biết lẫn nhau giữa các quốc gia ASEAN.

Nhắc lại chuyến thăm Singapore gần đây của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, ông bày tỏ vui mừng khi hai nước nhất trí thiết lập Đối thoại chiến lược Việt Nam-Singapore, tạo cơ chế trao đổi cấp cao về quản trị quốc gia, quản lý công và phát triển đất nước.

toạ đàm chính đảng
Ông Lee Hong Chuang, Đại biểu Quốc hội, đại diện Đảng Hành động Nhân dân Singapore (PAP) khẳng định vai trò trung tâm của ASEAN tiếp tục là những yếu tố không thể thiếu đối với hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực. (Ảnh: Quang Hoà)

Theo ông Lee Hong Chuang, thành công của ASEAN không chỉ đến từ các thỏa thuận chính thức mà còn được xây dựng trên nền tảng của lòng tin, các mối quan hệ bền chặt và tinh thần cùng nhau giải quyết các thách thức chung. Trong bối cảnh thế giới biến động nhanh chóng, từ chuyển đổi công nghệ đến cạnh tranh địa chính trị ngày càng gay gắt, những yếu tố này càng trở nên quan trọng.

Chia sẻ kinh nghiệm phát triển của Singapore, đại diện PAP cũng nhấn mạnh vai trò của quản trị hiệu quả, tầm nhìn dài hạn, niềm tin xã hội và một nền kinh tế mở; đồng thời khẳng định đoàn kết ASEAN và vai trò trung tâm của ASEAN tiếp tục là những yếu tố không thể thiếu đối với hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực.

toạ đàm chính đảng
TS. Fuziah Salleh, Tổng Thư ký Đảng Công lý Nhân dân (PKR), Thứ trưởng Bộ Thương mại nội địa Malaysia nhấn mạnh vai trò của các chính đảng như những “cây cầu kết nối” giữa chính phủ với người dân, giữa các quốc gia ASEAN với nhau. (Ảnh: Quang Hoà)

Nhất trí với quan điểm trên, TS. Fuziah Salleh, Tổng Thư ký Đảng Công lý Nhân dân (PKR), Thứ trưởng Bộ Thương mại nội địa Malaysia cho rằng ASEAN đang đứng trước những cơ hội và thách thức mang tính bước ngoặt. Theo bà, các chính đảng cần vượt ra ngoài vai trò truyền thống là những tổ chức tranh cử để trở thành các thiết chế thúc đẩy quản trị hiệu quả, củng cố hòa bình, xây dựng lòng tin và đề xuất giải pháp cho các vấn đề chung của khu vực.

Bà nhấn mạnh vai trò của các chính đảng như những “cây cầu kết nối” giữa chính phủ với người dân, giữa các quốc gia ASEAN với nhau. Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc lẫn nhau, các nước cần tăng cường chia sẻ kinh nghiệm, phối hợp chính sách và cùng tìm kiếm giải pháp cho những thách thức như an ninh lương thực, phát triển bền vững và thu hẹp khoảng cách phát triển.

Đặc biệt, TS. Fuziah Salleh kêu gọi các nước ASEAN quan tâm hơn đến việc nâng cao vai trò của phụ nữ trong đời sống chính trị. Theo đó, phụ nữ tại nhiều quốc gia trong khu vực vẫn phải đối mặt với không ít rào cản để tiếp cận các vị trí lãnh đạo. Vì vậy, các chính phủ và chính đảng cần có những chính sách hỗ trợ phù hợp nhằm tạo điều kiện để nhiều phụ nữ tham gia lãnh đạo và đóng góp nhiều hơn cho sự phát triển của cộng đồng ASEAN.

toạ đàm chính đảng
TS. Đỗ Tất Cường, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng trong giai đoạn phát triển mới, các chính đảng cần vượt ra ngoài khuôn khổ quốc gia để trở thành những chủ thể tích cực đóng góp vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. (Ảnh: Quang Hoà)

Về phần mình, TS. Đỗ Tất Cường, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh bày tỏ, sự đa dạng về mô hình chính trị tại Đông Nam Á cho thấy một bài học chung: Những chính đảng có nền tảng thể chế vững chắc, khả năng thích ứng cao và gắn kết chặt chẽ với xã hội thường tạo điều kiện thuận lợi cho quản trị quốc gia hiệu quả và hợp tác khu vực bền vững.

Để tăng cường hợp tác giữa các chính đảng ASEAN, ông nhấn mạnh cần phát huy vai trò của Hội đồng Liên nghị viện ASEAN (AIPA) như một kênh ngoại giao nghị viện quan trọng, đồng thời nghiên cứu xây dựng cơ chế Đối thoại các chính đảng ASEAN ở cấp cao nhằm thúc đẩy trao đổi kinh nghiệm quản trị, tăng cường lòng tin và phối hợp ứng phó với các thách thức chung.

Theo TS. Đỗ Tất Cường, trong giai đoạn phát triển mới, các chính đảng cần vượt ra ngoài khuôn khổ quốc gia để trở thành những chủ thể tích cực đóng góp vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Việc thúc đẩy đối thoại, chia sẻ kinh nghiệm và tăng cường hợp tác thể chế sẽ góp phần xây dựng một ASEAN tự cường, bao trùm và gắn kết hơn.

toạ đàm chính đảng
Ông Jakkapong Sangmanee, Phó Lãnh đạo Đảng Vì nước Thái (Pheu Thai) bày tỏ, các chính đảng không chỉ đóng vai trò hoạch định chính sách mà còn phải bảo đảm các chính sách đó thực sự mang lại lợi ích cho người dân. (Ảnh: Quang Hoà)

Ông Jakkapong Sangmanee, Phó Lãnh đạo Đảng Vì nước Thái (Pheu Thai) lại cho rằng mọi nỗ lực hợp tác khu vực đến cuối cùng đều phải hướng tới mục tiêu cải thiện đời sống của người dân ASEAN. Dù sinh sống ở những quốc gia khác nhau, người dân trong khu vực đang cùng đối mặt với nhiều thách thức như chi phí sinh hoạt gia tăng, bất ổn kinh tế và những tác động từ các biến động toàn cầu. Vì vậy, xây dựng một Cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm cần tiếp tục là ưu tiên hàng đầu của các chính phủ và chính đảng.

Theo ông, các chính đảng không chỉ đóng vai trò hoạch định chính sách mà còn phải bảo đảm các chính sách đó thực sự mang lại lợi ích cho người dân. Chia sẻ kinh nghiệm của Thái Lan trong lĩnh vực y tế toàn dân và phát triển cộng đồng, ông cho rằng những chính sách hiệu quả phải hướng tới nâng cao chất lượng cuộc sống, tăng cường an sinh xã hội và trao quyền cho người dân tham gia vào quá trình phát triển.

Đề cập những thách thức mới của khu vực, ông Jakkapong Sangmanee nhấn mạnh sự cần thiết phải đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, hiện đại hóa nông nghiệp và tăng cường hợp tác kinh tế trong ASEAN. Ông cho rằng các nước trong khu vực cần chuyển từ tư duy cạnh tranh sang hợp tác, cùng nâng cao giá trị nông sản, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và xây dựng các chính sách phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân. Theo ông, các chính đảng ASEAN cần tăng cường phối hợp, biến những cam kết chính trị thành các chương trình hợp tác cụ thể, qua đó góp phần xây dựng một cộng đồng đoàn kết, phát triển và thịnh vượng hơn.

toạ đàm chính đảng
TS. Antoinette R. Raquiza, Chủ tịch, Asia-Pacific Pathways for Progress Foundation, Inc., Philippines cho rằng ASEAN cần phát huy sức mạnh từ chính sự đa dạng của mình. (Ảnh: Quang Hoà)

Trong khi đó, TS. Antoinette R. Raquiza, Chủ tịch, Asia-Pacific Pathways for Progress Foundation, Inc., Philippines nhận định, ASEAN đang đứng trước những thay đổi sâu sắc của môi trường địa chính trị và địa kinh tế khu vực cũng như toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, các chính đảng có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc kết nối giữa Nhà nước và xã hội, bảo đảm tính liên tục của chính sách, đồng thời góp phần củng cố lòng tin chiến lược giữa các quốc gia thành viên. Theo bà, các chính đảng không chỉ đại diện cho lợi ích và nguyện vọng của người dân mà còn là lực lượng có thể thúc đẩy đối thoại, hợp tác và tìm kiếm các giải pháp chung cho những thách thức xuyên quốc gia.

TS. Antoinette R. Raquiza cũng cho rằng ASEAN cần phát huy sức mạnh từ chính sự đa dạng của mình, đồng thời tận dụng hiệu quả các kênh đối thoại chính thức và không chính thức để tăng cường hiểu biết, thu hẹp khác biệt và xây dựng đồng thuận.

Nhấn mạnh mục tiêu xây dựng Cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm, vị chuyên gia khẳng định, các chương trình hợp tác khu vực cần mang lại những lợi ích cụ thể cho người dân, đặc biệt thông qua việc thu hẹp bất bình đẳng, hỗ trợ các nhóm yếu thế và tạo thêm cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đây là nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin của người dân vào ASEAN và tăng cường khả năng chống chịu của khu vực trước những biến động trong tương lai.

Từ đối thoại đến hành động

Vai trò của các chính đảng Đông Nam Á vì một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và vững mạnh
Toàn cảnh phiên thảo luận thứ ba với chủ đề “Phát huy vai trò của các chính đảng trong thúc đẩy hợp tác ASEAN và hiện thực hóa tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045”. (Ảnh: Quang Hoà)

Bà Datuk TS. Fuziah Salleh - Chủ tịch Đảng Công lý Nhân dân (PKR), Malaysia điều hành phiên thảo luận thứ ba với chủ đề “Phát huy vai trò của các chính đảng trong thúc đẩy hợp tác ASEAN và hiện thực hóa tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045” .

Phát biểu tại phiên thảo luận, ông Sous Yara, Phó Trưởng ban thứ nhất Ban Đối ngoại Đảng Nhân dân Campuchia (CPP) bày tỏ kỳ vọng các chính đảng cần đóng vai trò cầu nối giữa người dân, nghị viện và chính phủ, góp phần chuyển hóa các mục tiêu khu vực thành chính sách quốc gia và củng cố lòng tin xã hội. Theo ông, đối thoại giữa các chính đảng là kênh quan trọng để xây dựng lòng tin, bổ trợ cho ngoại giao nhà nước và thúc đẩy hợp tác khu vực.

Trong các lĩnh vực như an ninh hàng hải và hợp tác tiểu vùng Mekong, các chính đảng cần thúc đẩy đối thoại, tôn trọng luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS), đồng thời tăng cường trách nhiệm chung trong giải quyết các thách thức về phát triển bền vững, an ninh nguồn nước, lương thực và năng lượng.

Tiếp nối phiên thảo luận, ông Vathouniyom Douangmala, Giám đốc Học viện Ngoại giao Lào, nhận định bên cạnh vai trò của các chính phủ và thể chế, cần có cam kết chính trị mạnh mẽ và sự lãnh đạo bền bỉ từ các chính đảng để hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.

Ông cũng cho rằng việc xây dựng một ASEAN lấy người dân làm trung tâm đòi hỏi các chính đảng phát huy vai trò kết nối giữa ASEAN và công chúng, truyền tải những lợi ích của hợp tác khu vực, phản ánh nguyện vọng của người dân vào quá trình hoạch định chính sách, đồng thời nâng cao nhận thức và tinh thần làm chủ của người dân đối với các sáng kiến ASEAN.

Đề xuất hướng đi trong thời gian tới, ông Vathouniyom Douangmala cho rằng cần thể chế hóa các cơ chế đối thoại thường xuyên giữa các chính đảng, các viện nghiên cứu và cộng đồng chiến lược trong khu vực nhằm tăng cường lòng tin, chia sẻ sáng kiến chính sách và hỗ trợ thực hiện Tầm nhìn ASEAN 2045. Nếu các thể chế ASEAN tạo nên cấu trúc của Cộng đồng ASEAN thì lòng tin giữa người dân và các nhà lãnh đạo chính là nền móng, và thành công của Tầm nhìn 2045 sẽ phụ thuộc vào ý chí chính trị chung của các quốc gia trong việc cùng nhau tiến bước vì một ASEAN đoàn kết, tự cường và gắn kết hơn.

TS. Đào Ngọc Báu, Viện trưởng Viện Chính trị và Quan hệ quốc tế, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh nhận định các cơ sở nghiên cứu, đào tạo về chính trị, ngoại giao và quan hệ quốc tế cũng cần phát huy vai trò cầu nối thông qua nghiên cứu, đào tạo cán bộ và đối thoại học thuật, góp phần nâng cao nhận thức về ASEAN và tạo không gian trao đổi giữa các chính đảng, cơ quan nhà nước, giới học giả và các đối tác xã hội.

Sự đa dạng về thể chế chính trị là đặc trưng của ASEAN, song điều khu vực cần hướng tới không phải là sự đồng nhất về mô hình mà là xây dựng một nền tảng chính trị chung đủ vững chắc cho Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045. Nền tảng đó bao gồm đồng thuận chiến lược, động lực chính trị cho quá trình triển khai và sự ủng hộ rộng rãi của xã hội đối với một ASEAN hòa bình, tự cường, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm.

Tiếp đó, ông Estanislau da Silva, Nguyên Thủ tướng, Đảng FRETILIN gửi lời cảm ơn Việt Nam và các nước ASEAN đã ủng hộ Timor-Leste trên hành trình kéo dài nhiều thập kỷ để trở thành thành viên thứ 11 của ASEAN. Việc gia nhập ASEAN không chỉ là một thành tựu ngoại giao mà còn là động lực thúc đẩy cải cách kinh tế, nâng cao năng lực thể chế, bảo vệ chủ quyền và cải thiện đời sống người dân Timor-Leste.

Chia sẻ về quá trình chuẩn bị hội nhập, ông cho biết Timor-Leste đã tích cực hoàn thiện khung pháp lý, phê chuẩn các hiệp định và điều ước khu vực quan trọng, đồng thời nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ nhằm đáp ứng các yêu cầu của ASEAN. Dù vẫn đối mặt với những thách thức về năng lực thể chế, nguồn nhân lực và sức cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước, Timor-Leste cam kết thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ thành viên và đóng góp tích cực cho Cộng đồng ASEAN.

Đảng FRETILIN luôn ủng hộ các chính sách liên quan đến tiến trình hội nhập ASEAN vì lợi ích chung của đất nước, đồng thời cho rằng tinh thần trách nhiệm chung, sự ổn định chính trị và hợp tác giữa các chính đảng là yếu tố quan trọng để ASEAN tiếp tục phát triển như một cộng đồng hòa bình, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm.

Cũng trong phiên thảo luận, TS. Andi Widjajanto, Đại diện Đảng Dân chủ Đấu tranh Indonesia (PDI-P) đã nhắc lại những đóng góp của Indonesia đối với tiến trình hội nhập khu vực, từ tinh thần của Hội nghị Bandung với các nguyên tắc bình đẳng, không can thiệp và cùng tồn tại hòa bình, đến Tuyên bố Bali Concord II đặt nền móng cho Cộng đồng ASEAN. Trong bối cảnh hiện nay, ông cho rằng vấn đề cốt lõi không chỉ là kinh tế hay công nghệ mà là duy trì niềm tin của công chúng đối với các thể chế và quá trình hợp tác.

TS. Andi Widjajanto đánh giá cao sáng kiến của Việt Nam trong việc tổ chức diễn đàn, coi đây là một không gian cần thiết để tăng cường đối thoại giữa các chính đảng trong khu vực. Ông bày tỏ kỳ vọng cơ chế này sẽ được duy trì thường xuyên nhằm củng cố lòng tin, thúc đẩy hiểu biết lẫn nhau và tăng cường sự gắn kết trong Cộng đồng ASEAN.

TS. Dave Akbarshah Fikarno Phó Chủ tịch Ủy ban I Hạ viện Indonesia, Trưởng ban Truyền thông và Thông tin Đảng Golkar cũng chia sẻ cùng quan điểm rằng ASEAN cần duy trì quyền tự chủ chiến lược, đồng thời củng cố các thể chế chính trị minh bạch, có trách nhiệm để tăng cường tính chính danh cho hợp tác khu vực.

Khép lại phiên thảo luận, TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao nhận định các cơ chế đối thoại hiện nay vẫn còn thiếu kênh trao đổi giữa các đảng chính trị. Theo ông, đây chính là lý do Học viện Ngoại giao Việt Nam đề xuất tổ chức Đối thoại liên đảng, qua đó bổ sung một mắt xích quan trọng trong mạng lưới hợp tác khu vực. Ông kỳ vọng cơ chế này sẽ tiếp tục nhận được sự ủng hộ của các bên để trở thành diễn đàn thường xuyên, góp phần tăng cường kết nối giữa các đảng phái, người dân, chính phủ và các chủ thể khác.

Vai trò của các chính đảng Đông Nam Á vì một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và vững mạnh
Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Bộ, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường phát biểu bế mạc Tọa đàm. (Ảnh: Quang Hòa)

Phát biểu bế mạc Toạ đàm, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Bộ, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường nhận định, sau ba phiên thảo luận có thể thấy một điểm chung nổi bật: Mặc dù mỗi quốc gia có điều kiện chính trị và thực tiễn phát triển khác nhau, các chính đảng trong khu vực đều chia sẻ trách nhiệm đối với tương lai hòa bình, ổn định và vững mạnh của ASEAN. Những thảo luận tại tọa đàm thể hiện rõ tinh thần trách nhiệm và quyết tâm chung trong việc đóng góp vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.

Từ kết quả của ba phiên làm việc, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường cũng nhấn mạnh ba nội dung lớn đã nhận được sự đồng thuận rộng rãi. Cụ thể:

Thứ nhất, việc tăng cường lòng tin, sự hiểu biết lẫn nhau và đối thoại giữa các chính đảng, cũng như giữa các chính đảng với các viện nghiên cứu và giới học giả, có ý nghĩa thiết thực trong việc củng cố đoàn kết và gắn kết ASEAN. Đây cũng là yếu tố quan trọng giúp ASEAN nâng cao khả năng thích ứng và phát huy vai trò trung tâm trong bối cảnh khu vực và thế giới đang có nhiều biến động. Đồng thời, các chính đảng là kênh quan trọng phản ánh nguyện vọng của người dân, qua đó góp phần tăng cường đồng thuận xã hội và thúc đẩy tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.

Thứ hai, các chính đảng cần đóng vai trò chủ động hơn trong việc đề xuất sáng kiến và ý tưởng mới nhằm hiện thực hóa các mục tiêu của Cộng đồng ASEAN và triển khai các Kế hoạch chiến lược hướng tới năm 2045. Vai trò này đặc biệt quan trọng để bảo đảm ASEAN trong tương lai tiếp tục phát triển theo hướng bao trùm, bền vững và lấy người dân làm trung tâm, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Thứ ba, các đại biểu đều khẳng định tầm quan trọng ngày càng tăng của các chính đảng trong quá trình hoạch định chính sách, thúc đẩy hợp tác khu vực và chia sẻ kinh nghiệm quản trị. Đây là những yếu tố cần thiết để ASEAN có thể ứng phó hiệu quả với các thách thức chung và nâng cao khả năng thích ứng trước những thay đổi của tình hình mới.

Theo Thứ trưởng, những kết quả đạt được từ Tọa đàm hôm nay cho thấy nhu cầu và tiềm năng rất lớn trong việc tăng cường đối thoại thông qua kênh chính đảng. Đây sẽ là cơ sở để củng cố lòng tin chính trị, tăng cường hiểu biết lẫn nhau và vun đắp tinh thần đoàn kết trong nội khối, hướng tới một Cộng đồng ASEAN gắn kết, tự cường và lấy người dân làm trung tâm.

Hợp tác Việt Nam và Timor-Leste đóng góp tích cực vào quá trình xây dựng Cộng đồng ASEAN

Trước thềm Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba diễn ra tại Hà Nội, Đại sứ Timor-Leste tại Việt Nam João Pereira đã ...

Việt Nam đang chủ động đóng góp cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN

Khi Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) 2026 đang đến rất gần, Tiến sĩ Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao, đã có ...

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Bộ, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung: Tăng cường hợp tác giữa các chính đảng Đông Nam Á là yêu cầu chiến lược

Sáng 8/6, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) lần thứ 3 đã diễn ra Tọa đàm “Vai trò của ...

Kết nối đô thị ASEAN bằng văn hóa, di sản và người dân

Trước thềm Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (9-10/6), Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng đã trả lời phỏng vấn TG&VN về ...

Quyền SOM New Zealand: Diễn đàn Tương lai ASEAN - kiến tạo di sản hòa bình cho thế hệ tương lai

Quyền SOM ASEAN của New Zealand Alana Hudson cho rằng, sức mạnh của tương lai ASEAN cũng như tương lai chung sẽ phụ thuộc vào ...