Ẩm thực Hà thành: Thổn thức với những món quà mộc mạc, dân dã

Minh Hạnh
Nhắc đến Hà Nội, không thể không nói đến ẩm thực. Nơi đây đã ghi dấu ấn trong lòng bao du khách bởi những món ăn dân dã nhưng mang hương vị độc đáo, đặc trưng của đất kinh kỳ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Sự độc đáo, tinh tế của người Hà thành được trao gửi vào những món ăn, đưa chúng trở thành nét đẹp rất riêng của Thủ đô ngàn năm văn hiến. Có thể kể tới rất nhiều những đặc sản nức tiếng gần xa như bún chả, nem rán, bánh cuốn Thanh Trì, bún thang, bánh tôm Hồ Tây, cốm Làng Vòng… Tuy nhiên, trong bài viết này, tác giả chỉ muốn nhắc đến những thức quà thanh đạm của người Hà Nội, như cháo đậu, bánh đúc...

Chuyện thủ đô: Hương vị mùa Hè hii

Cháo đậu cà - thức quà thanh đạm của Hà Nội. (Ảnh: Minh Hạnh)

Thức quà thanh đạm

Cuối tháng Bảy, tiết trời giữa độ Hè oi bức, khẩu vị của người Hà Nội đâm ra khó tính hơn hẳn. Cái nóng nực khiến con người luôn cảm thấy bí bách. Ấy thế mà bàn tay khéo léo của những "nghệ nhân" chốn nghìn năm văn hiến vẫn đem được hương đồng cỏ nội vào bên trong những thức quà mát lành, vừa để chiều lòng cư dân Hà Thành vốn sành ăn lại kỹ tính mà cũng để đẹp lòng khách phương xa.

Lúc này mới thấy, chẳng có gì dễ chiều lòng người hơn bát cháo đậu cà thanh đạm, món quà hay được bán ở các gánh hàng ven đường. Món cháo ấy thoạt trông không có gì đặc biệt, nguyên liệu đơn giản mà cách làm cũng chẳng lấy gì làm cầu kỳ. Thế nhưng sao khi ăn nó lại "hợp giọng" lạ lùng đến thế.

Đậu xanh hoặc đậu đen đem nấu cùng gạo, cháo vừa bùi vừa sánh lại cứ dẻo quẹo đi, tưởng như “chưa đến môi đã trôi đến cổ”. Hai thứ đậu đều có tính mát, có công năng thanh nhiệt giải độc, xưa nay vẫn thường được dùng trong Đông y.

Tin liên quan
Kuala Lumpur trong tôi là... Kuala Lumpur trong tôi là...

Húp một hớp cháo, nhai nhè nhẹ miếng đậu rán tẩm hành hoa thơm nức, sậm sựt thêm quả cà muối trong miệng, tự nhiên thấy việc ăn uống giữa trời đổ lửa vừa nhẹ tênh, mượt mà vừa có cái thú riêng của nó. Ai thích đổi vị thì dùng thêm ca la thầu (củ cải muối khô) hay quả trứng muối tùy ý, tất thảy đều thơm ngon và hài hòa cả.

Nếu ai thấy món cháo có phần “êm đềm” quá, đã có hàng bánh đúc nộm sẵn sàng yêu chiều thực khách. Cũng là bánh đúc, nhưng bánh đúc nộm có phần nhẹ bụng và đỡ nhanh ngán hơn món bánh đúc chấm tương.

Miếng bánh đúc mềm dẻo như thạch, cắt sợi vừa ăn, thấm đẫm trong thứ nước nộm ngầy ngậy vị lạc vừng. Bát nộm mát, cái mát "hiền lành" của giá chần giòn ngọt, của đĩa rau sống mươn mướt với hoa chuối thái mỏng, rau thơm, ngổ, kinh giới, tía tô, thơm cái thơm phức của vừng rang, chua cay cái vị quen thuộc của chanh, ớt.

Ẩm thực Hà Thành: Thổn thức với những thức quà mộc mạc, dân dã
Bánh đúc nộm giờ đây không còn được phổ biến như ngày trước. (Ảnh: Minh Hạnh)

Đành rằng quà ngon thì ngon thật đấy, nhưng không phải người nào cũng chịu "la cà" hàng quán, nhất là trong thời tiết bức bối như dạo này. Vậy thì, chỉ có bát nước rau muống luộc dầm sấu là đưa cơm số một.

Luộc một mớ rau muống, dầm thêm hai ba quả sấu, thế là có ngay một đĩa rau xanh mướt kèm một bát nước luộc chan cơm. Nước rau muống luộc chẳng phải tinh hoa ẩm thực gì, nhưng cái vị chua thanh mát của sấu đã nâng tầm bát nước trong veo kia, khiến ta không khỏi yêu thêm thiên nhiên Hà Nội.

Mùa Hè đến cũng là lúc mùa sấu về. Mà chẳng ở địa phương nào khác ta tìm được sấu ngon như Hà Nội. Người dân Hà Thành xa quê mới hiểu mấy cân sấu được người nhà đóng gói gửi cho nó đáng quý biết chừng nào, tình thương của người gửi gửi gắm biết bao nhiêu. Chấm ngọn rau muống luộc vào bát nước mắm dầm sấu mà lòng bồi hồi nhớ quê biết mấy.

Ẩm thực Hà Thành: Thổn thức với những thức quà mộc mạc, dân dã
Bát tào phớ mềm mướt rất được thực khách từ mọi độ tuổi yêu thích. (Ảnh: Minh Hạnh)

Thổn thức với quà ngọt

Bàn về quà mặn rồi thì sao có thể thiếu thức ngọt cho được. Trên con đường gắt gỏng của nắng Hạ, ta vẫn thấy những cô cậu học trò tíu tít rủ nhau sà vào hàng tào phớ. Món quà vặt có đắt đỏ gì đâu, chỉ quanh quẩn tầm 10-15 nghìn đồng một bát. Thế mà ăn một miếng, ta thấy cả người khỏe ra, nhẹ bẫng, mọi cái bí bách nóng nực như tan đi.

Điều quan trọng làm nên bát tào phớ ngon, bên cạnh ủ phớ sao cho mềm, cho mịn, chính là pha nước đường thật khéo. Cốt sao nước đường ngọt dịu, thanh mát, thơm mùi hoa nhài thì hàng đó không lo vắng khách, chưa cần bàn đến những món "hiện đại" như caramen hay trân châu ăn kèm.

Nếu như những cô cậu học trò "kết" món tào phớ thì các thực khách đứng tuổi hơn có lẽ sẽ ưa các món chè truyền thống. Để nói về công năng thanh nhiệt thì chẳng có món chè nào hơn chè hạt sen. Món này nấu được quanh năm, nhưng phải đợi đúng vào giữa mùa Hè, khi nhân sen đã già đến độ thì ăn mới ngon, mới bùi.

Hạt sen ninh vừa đủ chín, vẫn còn nguyên hạt nhưng khi đặt vào miệng đã tan ngay trên lưỡi. Nước chè không ngọt sắc mà ngọt dịu dàng lại thơm ngan ngát.

Thế mới nói, Hà Nội không níu giữ bước chân du khách bởi những khu phố sầm uất, không làm thổn thức nỗi lòng những người con xa quê vì ánh đèn lung linh chốn đô thị xa hoa, không làm xiêu lòng người dân nơi đây với những khu vui chơi nhộn nhịp. Chính những thứ giản dị, mộc mạc như những thức quà của một nền ẩm thực nghìn năm tuổi đã làm nên một nét đẹp hoài cổ, trang nhã của Thủ đô.

Nhà Hà Nội học Nguyễn Vinh Phúc từng nhận định: "Hà Nội là nơi bốn phương hội tụ, lại giao lưu với cả nước ngoài cho nên đã tiếp thu nhiều tinh túy của mọi miền, cả văn minh tinh thần lẫn vật chất, trong đó có nghệ thuật ẩm thực".

Cuộc sống càng hiện đại, con người luôn sáng tạo ra những món ăn ngon, hợp với khẩu vị hơn nhưng những món ăn đặc trưng, rất riêng của Hà Nội chắc chắn sẽ luôn là sự lựa chọn không thể bỏ qua đối với người dân Hà thành và du khách khi đặt chân đến mảnh đất này. Nhớ đến Hà Nội, nhớ đến những món ăn mộc mạc, giản dị...

Thời trang khoe thân hình quyến rũ của Á hậu Đào Thị Hiền

Thời trang khoe thân hình quyến rũ của Á hậu Đào Thị Hiền

Á hậu Đào Thị Hiền ghi điểm bởi chiều cao ấn tượng 1,75m và sở hữu gương mặt phúc hậu, nụ cười rạng rỡ cùng ...

Sắc sảo, gợi cảm như Hoa hậu Thùy Tiên

Sắc sảo, gợi cảm như Hoa hậu Thùy Tiên

Búi tóc cao, tô son đỏ rực, Hoa hậu Thùy Tiên toát lên vẻ sang trọng, sắc sảo và vô cùng quyến rũ.

Nơi giấc mơ tìm về tập 42: Gia An bức xúc vì nhiều sự thật bị che giấu

Nơi giấc mơ tìm về tập 42: Gia An bức xúc vì nhiều sự thật bị che giấu

Nơi giấc mơ tìm về tập 42, Gia An bức xúc vì nhiều sự thật bị che giấu, ông Kình đưa ra lời khuyên không ...

Sao Việt: Lý Nhã Kỳ khoe dáng quyến rũ, Á hậu Phương Anh diện đầm tôn eo thon, vai gầy

Sao Việt: Lý Nhã Kỳ khoe dáng quyến rũ, Á hậu Phương Anh diện đầm tôn eo thon, vai gầy

Diễn viên Lý Nhã Kỳ khoe khéo vóc dáng quyến rũ với chiếc váy ren xuyên tinh tế; Hoa hậu Bảo Ngọc lên đồ thanh ...

Nơi giấc mơ tìm về tập 43: Người giúp việc cũ nhà bà Lan tiết lộ bí mật, Phương mắng Gia An là đồ hèn

Nơi giấc mơ tìm về tập 43: Người giúp việc cũ nhà bà Lan tiết lộ bí mật, Phương mắng Gia An là đồ hèn

Nơi giấc mơ tìm về tập 43, Gia An biết thêm sự thật về cổ phần từ bà giúp việc cũ nhà bà Lan, Phương ...

Đọc thêm

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Đằng sau cuộc hội ngộ của Mỹ Linh, Hà Trần, Thanh Lam và Ngọc Anh là những ngày tập luyện nghiêm túc, tỉ mỉ cùng ekip âm nhạc.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Chỉ còn ít ngày nữa, Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 sẽ khai mạc tại Hà Nội.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Đừng quên chúng con!' không chỉ là thông điệp mà còn là lời kêu cứu đầy ám ảnh của những đứa trẻ Palestine tại Dải Gaza tới cộng đồng quốc ...
Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Chiều 18/11, Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội cùng Sở Văn hóa và Du lịch tỉnh Sơn Đông tổ chức chương trình giới thiệu văn hóa và du lịch tỉnh Sơn Đông.
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

TP. Cần Thơ đang chuẩn bị chuỗi hoạt động quy mô lớn trong những tháng cuối năm 2026.
Lý do Đà Nẵng là điểm đến hấp dẫn dịp Giáng sinh và năm mới

Lý do Đà Nẵng là điểm đến hấp dẫn dịp Giáng sinh và năm mới

Tạp chí du lịch quốc tế Lonely Planet xếp Đà Nẵng ở vị trí thứ 4 trong danh sách 10 điểm đến đáng trải nghiệm nhất từ Giáng sinh đến đêm giao thừa.
HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) quy tụ 11 chuyên gia, nhà làm phim và nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam, quốc tế tham gia các Ban Giám khảo.
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cuộc thi Vẽ tranh quốc tế Triển lãm Bảo tàng Louvre Pháp IAP lần thứ 4 mở ra cơ hội cho các tài năng hội họa trẻ Việt Nam vươn ra quốc tế.
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động