Bức tượng Bác Hồ tạc bằng trái tim của nghệ sĩ châu Phi và hành trình Cairo-Hà Nội

Yên Khê
(ghi theo lời kể của Đại sứ Trần Tam Giáp)
Tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, ở một vị trí rất trang trọng có một bức tượng bán thân mang dáng dấp một ông già châu Phi có bộ râu rất Việt Nam, tạc bằng một thứ gỗ quý cứng như thép. Đó chính là tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh, một kỷ vật thấm đẫm tình cảm và sự kính phục Bác Hồ của người dân châu Phi.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Tượng Bác Hồ ở châu Phi
Sau một hành trình dài, bức tượng bán thân Bác Hồ do nghệ sĩ điêu khắc nổi tiếng của Congo tạc đã được đưa về Bảo tàng Hồ Chí Minh bên cạnh Lăng của Người vào ngày 2/1/1996. (Ảnh do Đại sứ Trần Tam Giáp cung cấp)

Khi được tin Bác Hồ qua đời năm 1969, nhân dân châu Phi vô cùng xúc động và thương tiếc. Nghệ sĩ điêu khắc nổi tiếng của nước Congo là Konongo Benoit, ở số 9, phố Trois Martyrs, thủ đô Brazzaville đã bày tỏ tình cảm của mình đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng cách đi chọn gỗ quý và ngày đêm tạc tượng Bác.

Đầu năm 1970, nhân có đoàn thương mại Việt Nam thăm Congo, nghệ sĩ Konongo Benoit đã nhờ đoàn chuyển về Hà Nội bức tượng bán thân Hồ Chủ tịch, thể hiện tình cảm quý trọng, tiếc thương của nhân dân châu Phi đối với một vĩ nhân thế giới mà họ hằng kính yêu và vô cùng ngưỡng mộ.

Từ năm 1945, nhất là sau chiến thắng Điện Biên Phủ 1954, nhân dân và các lãnh tụ châu Phi đều coi bác Hồ như một thần tượng của phong trào giải phóng dân tộc, coi người là tấm gương, là ngọn đuốc soi đường cho họ trong công cuộc đấu tranh giành độc lập và xây dựng đất nước. Họ biết Bác Hồ từ những ngày Bác còn hoạt động ở Paris với danh nhân Nguyễn Ái Quốc và báo Le Paria do Người làm chủ bút cho đến khi Người trở thành Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà.

Bất cứ lúc nào có dịp, nhất là khi gặp người Việt Nam, các bạn châu Phi thường chào hỏi rất hồ hởi và vung tay hô: Hồ, Hồ Chi Minh, Giáp, Giáp, Giáp (Đại tướng Võ Nguyên Giáp) với niềm hân hoan đặc biệt. Rất nhiều lời ca ngợi chân tình, những ý kiến đánh giá về Bác Hồ rất sâu sắc và những mẩu chuyện cảm động nói lên tình cảm sâu nặng của bạn bè châu Phi đối với Bác Hồ - mà trước và trong nhiều năm sau khi Bác mất, các báo trong và ngoài nước đã từng đề cập qua nhiều nhân vật lịch sử lãnh tụ của châu Phi như các Tổng thống Sekou Toure (Guinea), Leopol Senghor (Senegal) Modibo Keita (Mali), Ben Bella, Boumédienne, Ben Jédit, Boutéflicka (Algeria), Abdul Gamal Nasser (Ai Cập), Massambat Débat (Congo), Patric Lumumba (Zaire), Samora Machel, Joachim Chissano (Mozambique), Dos Santos (Angola), Kennet Kaunda (Zambia), Nyerrere (Tanzania), Robert Mugabé (Zimbabwe), Nelson Madela (Nam Phi) Sam Njuzoma (Namibia)...

Các nhà học giả và nhân dân châu Phi cũng nhắc đến Bác Hồ với niềm mến phục sâu sắc về đức độ, trình độ chính trị uyên thâm, kiến thức văn hoá nhân văn của Bác. Qua đó, chúng ta càng tự hào về vai trò và uy tín của Bác Hồ trên khắp bốn biển năm châu. Hiếm có một vị lãnh tụ nào trên thế giới được nhân dân các nước ngưỡng mộ và có cảm tình đặc biệt như đối với Bác Hồ kính yêu của chúng ta.

Bức tượng Bác Hồ nói trên, được chuyển từ thành phố Brazaville về thủ đô Cairo, Ai Cập và do hoàn cảnh chiến tranh nên đoàn thương mại không thể mang về nước, đành phải gửi lại Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập. Do hoàn cảnh khách quan và tình cảm của cán bộ nhân viên Việt Nam tại đất nước kim tự tháp đối với Bác, lại là một bức tượng đặc biệt được tạc bằng một thứ gỗ quý hiếm nên không ai đề xuất gửi bức tượng về Hà Nội.

Tượng Bác Hồ ở châu Phi
Đại sứ Trần Tam Giáp, Phó Tổng Thanh tra Nhà nước Dương Ngọc Sơn, Giám đốc Bảo tàng Hồ Chí Minh Cù Văn Chước cùng các đại biểu tại lễ bàn giao Tượng bán thân Bác Hồ, ngày 2/1/1996. (Ảnh do Đại sứ Trần Tam Giáp cung cấp)

Hai mươi lăm năm sau, năm 1995, lúc đó Đại sứ Việt Nam tại Ai Cập là ông Trần Tam Giáp rất trăn trở về bức tượng quý hiếm mang đậm tình cảm của châu Phi đối với Bác Hồ, nhất là ở Hà Nội đã có Bảo tàng Hồ Chí Minh, phải làm sao đưa bức tượng về đúng vị trí trang trọng của Bảo tàng, góp tiếng nói nghệ thuật và tình cảm của nhân dân châu Phi đối với Bác Hồ qua hiện vật quý giá.

Nhưng việc thực hiện ý tưởng này không đơn giản và cũng có những trở ngại nhất định. May sao lúc đó (tháng 12/1995), đoàn Thanh tra Nhà nước ta thăm Ai Cập, do ông Dương Ngọc Sơn, Phó Tổng Thanh tra dẫn đầu. Đại sứ Trần Tam Giáp đã bày tỏ nguyện vọng với Trưởng đoàn Thanh tra Nhà nước và đoàn đã ủng hộ tận tình và tích cực thu xếp rước tượng Bác về nước tính vào tiêu chuẩn cước hành lý của đoàn theo đúng tinh thần “cần kiệm” không lấy kinh phí nhà nước trả tiền vận chuyển.

Trước khi rời đất nước Ai Cập cổ đại, anh chị em trong Đại sứ quán Việt Nam tại Cairo với niềm lưu luyến đã tải nước sông Nil về tắm tượng, bao bọc hết sức cẩn thận, chu đáo, đặc biệt là bảo quản bộ râu tượng Bác.

Chiều Đông 29/12/1995, tượng Bác Hồ mang đậm tình cảm của châu Phi rời đất nước kim tự tháp với sự hộ tống của đoàn cán bộ Thanh tra Nhà nước do ông Dương Ngọc Sơn dẫn đầu với đầy đủ đặc quyền ngoại giao rước tượng Bác bay chặng đường Cairo - Dubai - Hà Nội.

Tại sân bay Nội Bài, Đại sứ nước ta tại Ai Cập Trần Tam Giáp cũng có mặt đón tượng Bác. Ngày 2/1/1996, Lễ bàn giao tượng Bác đã được tổ chức trọng thể tại Bảo tàng Hồ Chí Minh với sự hiện diện của Giám đốc Cù Văn Chước, Phó Giám đốc Nguyễn Đình Hoan, Phó Tổng Thanh tra Nhà nước Dương Ngọc Sơn, Đại sứ Trần Tam Giáp và đông đảo cán bộ, nhân viên Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Mấy thập niên đã trôi qua, ông Dương Ngọc Sơn nay là Phó Chủ nhiệm Thường trực Câu lạc bộ Thăng Long Hà Nội và ông Trần Tam Giáp nay là nguyên Chủ nhiệm Câu lạc bộ Hưu trí Bộ Ngoại giao, hai ông gặp lại nhau, kể câu chuyện rước tượng Bác tưởng như là sự việc mới xảy ra gần đây và cả hai đều hài lòng là trong công tác trước kia cũng như hiện nay phần nào đã thực hiện được việc làm theo tư tưởng và học tập đạo đức Hồ Chí Minh, xứng đáng với lời răn dạy của Người.

Bước phát triển mới trong quan hệ Việt Nam - châu Phi

Bước phát triển mới trong quan hệ Việt Nam - châu Phi

"Việt Nam chính thức trở thành Quan sát viên của Liên minh châu Phi (AU) là sự kiện có ý nghĩa quan trọng, đánh dấu ...

Thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam và Mozambique trong lĩnh vực tài nguyên khoáng sản và năng lượng

Thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam và Mozambique trong lĩnh vực tài nguyên khoáng sản và năng lượng

Bộ trưởng Tài nguyên Khoáng sản và Năng lượng đánh giá cao sự giúp đỡ chí tình của Việt Nam dành cho Mozambique trong giai ...

Ngày châu Phi 2025: Tầm nhìn về một châu Phi hòa bình, thịnh vượng và phát triển bền vững

Ngày châu Phi 2025: Tầm nhìn về một châu Phi hòa bình, thịnh vượng và phát triển bền vững

Tối 23/5, tại Hà Nội, Đại sứ quán các nước châu Phi tại Việt Nam tổ chức Lễ kỷ niệm Ngày châu Phi 2025 với ...

Báo chí Algeria: Chuyến công du 'lịch sử' của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đến châu Phi

Báo chí Algeria: Chuyến công du 'lịch sử' của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đến châu Phi

Truyền thông khu vực coi chuyến công du chính thức tới châu Phi của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn là dấu mốc mới ...

Chủ tịch nước Lương Cường gặp các Đại sứ Việt Nam tại châu Phi: Đẩy mạnh triển khai đường lối đối ngoại, nâng tầm quan hệ Việt Nam – châu Phi

Chủ tịch nước Lương Cường gặp các Đại sứ Việt Nam tại châu Phi: Đẩy mạnh triển khai đường lối đối ngoại, nâng tầm quan hệ Việt Nam – châu Phi

Chiều 3/8, tại thủ đô Cairo, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Cộng hòa Arab Ai Cập, Chủ tịch nước Lương Cường ...

Bài viết cùng chủ đề

80 năm Ngoại giao Việt Nam

Đọc thêm

PVEP và ‘khát vọng xanh’ nơi đầu sóng

PVEP và ‘khát vọng xanh’ nơi đầu sóng

Bằng trách nhiệm và những hành động thiết thực, PVEP đang tiên phong kiến tạo một chuỗi giá trị phát triển bền vững.
Tổng Giám đốc PETROVIETNAM Lê Mạnh Cường đối thoại về an ninh năng lượng với lãnh đạo các tập đoàn năng lượng hàng đầu thế giới

Tổng Giám đốc PETROVIETNAM Lê Mạnh Cường đối thoại về an ninh năng lượng với lãnh đạo các tập đoàn năng lượng hàng đầu thế giới

Tổng Giám đốc PETROVIETNAM Lê Mạnh Cường đối thoại cùng lãnh đạo các tập đoàn năng lượng hàng đầu thế giới tại London...
Phú Thọ bảo tồn, phát huy giá trị các di sản văn hóa

Phú Thọ bảo tồn, phát huy giá trị các di sản văn hóa

Phú Thọ đang đẩy mạnh các giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch.
Tuần lễ Công trình xanh và Giao thông xanh Việt Nam 2026 tập trung vào các giải pháp phát triển đô thị bền vững

Tuần lễ Công trình xanh và Giao thông xanh Việt Nam 2026 tập trung vào các giải pháp phát triển đô thị bền vững

Tuần lễ Công trình xanh và Giao thông xanh Việt Nam 2026 sẽ diễn ra trong hai ngày 8–9/12 tại Hà Nội.
Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Không thể nhanh chóng đánh bại Iran về quân sự, Mỹ đang chuyển sang mặt trận kinh tế, hy vọng các biện pháp trừng phạt kéo dài sẽ buộc Tehran ...
Hàn Quốc, Mỹ lần đầu tổ chức đối thoại ‘2+2’ cấp cao về tài chính và tiền tệ

Hàn Quốc, Mỹ lần đầu tổ chức đối thoại ‘2+2’ cấp cao về tài chính và tiền tệ

Hàn Quốc và Mỹ lần đầu tổ chức cuộc họp theo cơ chế ‘2+2’ giữa các quan chức phụ trách tài chính và tiền tệ của hai nước.
Đại sứ Phạm Thị Kim Hoa trình Quốc thư lên Nhà vua Thụy Điển

Đại sứ Phạm Thị Kim Hoa trình Quốc thư lên Nhà vua Thụy Điển

Đại sứ Việt Nam tại Vương quốc Thụy Điển Phạm Thị Kim Hoa đã trình Quốc thư lên Nhà vua Thụy Điển Carl XVI Gustaf, chính thức nhiệm kỳ công tác tại Thụy Điển.
Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng trao đổi về hợp tác Việt Nam - Hoa Kỳ và công tác chuẩn bị Năm APEC 2027

Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng trao đổi về hợp tác Việt Nam - Hoa Kỳ và công tác chuẩn bị Năm APEC 2027

Chiều 15/10, tại trụ sở Bộ Ngoại giao, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng đã tiếp bà Pamela Phan, nguyên Phó Trợ lý Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ.
Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng tiếp Phó Trợ lý Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ Kelly Coldiron

Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng tiếp Phó Trợ lý Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ Kelly Coldiron

Ngày 15/10, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng đã tiếp bà Kelly Coldiron, Phó Trợ lý Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ phụ trách châu Á.
Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng tiếp Bộ trưởng Ngoại thương và Phát triển Phần Lan

Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng tiếp Bộ trưởng Ngoại thương và Phát triển Phần Lan

Chiều 15/10, tại trụ sở Bộ Ngoại giao, Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng đã tiếp Bộ trưởng Ngoại thương và Phát triển Phần Lan Ville Tapani Tavio nhân dịp Bộ trưởng thăm ...
Bộ Ngoại giao tổ chức Hội nghị phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2026

Bộ Ngoại giao tổ chức Hội nghị phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2026

Chiều 15/10, Bộ Ngoại giao tổ chức Hội nghị Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2026 dành cho cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong toàn ngành.
Đại sứ Phạm Bình Đàm: Nhiều kinh nghiệm cải cách bộ máy của Việt Nam phù hợp để Timor-Leste tham khảo

Đại sứ Phạm Bình Đàm: Nhiều kinh nghiệm cải cách bộ máy của Việt Nam phù hợp để Timor-Leste tham khảo

Đại sứ Việt Nam tại Timor-Leste Phạm Bình Đàm tiếp Tiến sĩ Yuji Ono, cố vấn trưởng dự án của Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản tại Timor-Leste.
Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tăng cường hợp tác bảo hộ công dân tại Đông Bắc Thái Lan

Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tăng cường hợp tác bảo hộ công dân tại Đông Bắc Thái Lan

Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Khon Kaen (Thái Lan) đã tiếp và làm việc với Thiếu tướng Phairach Pookcharoen, Tư lệnh cảnh sát Hoàng gia Thái Lan.
Việt Nam phản đối tấn công dân thường, kêu gọi giải quyết hòa bình xung đột tại Saudi Arabia

Việt Nam phản đối tấn công dân thường, kêu gọi giải quyết hòa bình xung đột tại Saudi Arabia

Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng khẳng định Việt Nam mạnh mẽ lên án các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng dân sự tại Saudi Arabia.
Tìm hiểu và xác minh thông tin một công dân Việt Nam mất tích trong thảm họa Nepal

Tìm hiểu và xác minh thông tin một công dân Việt Nam mất tích trong thảm họa Nepal

Đại sứ quán Việt Nam tại Ấn Độ kiêm nhiệm Nepal và Bhutan đang phối hợp với các bên liên quan tại Nepal tiến hành tìm hiểu và xác minh thông tin.
Tin bảo hộ công dân ngày 27/8 về tình hình lũ quét, sạt lở đất tại khu vực biên giới Nepal và Trung Quốc

Tin bảo hộ công dân ngày 27/8 về tình hình lũ quét, sạt lở đất tại khu vực biên giới Nepal và Trung Quốc

Bộ Ngoại giao Việt Nam đang khẩn trương xác minh tình hình công dân Việt Nam sau vụ lũ quét, sạt lở tại khu vực biên giới Nepal - Trung Quốc.
Xu hướng chống tội phạm xuyên quốc gia, lừa đảo trực tuyến tại Đông Nam Á và kinh nghiệm cho người lao động Việt Nam tại Philippines

Xu hướng chống tội phạm xuyên quốc gia, lừa đảo trực tuyến tại Đông Nam Á và kinh nghiệm cho người lao động Việt Nam tại Philippines

Việc nhiều người Việt Nam bị phát hiện trong các cơ sở lừa đảo hoặc bị trục xuất do vi phạm nhập cư gây tác động tiêu cực tới hình ảnh cộng đồng người Việt ...
Toàn bộ công dân Việt Nam ở Colombia đều an toàn sau động đất

Toàn bộ công dân Việt Nam ở Colombia đều an toàn sau động đất

Toàn bộ cộng đồng người Việt ở Colombia đều an toàn sau trận động đất tại địa bàn sáng ngày 10/8.
Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Nhân dịp Việt Nam tái trúng cử Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028, mời các bạn tham gia trắc nghiệm dưới đây.
Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Tối 18/11, tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, buổi hòa nhạc kỷ niệm 75 năm quan hệ ngoại giao Hungary – Việt Nam đã diễn ra, tôn vinh mối quan hệ hữu ...
Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) vừa được mở ký. Vậy Công ước này có những ưu điểm vượt trội gì về nội dung cam kết?
Trắc nghiệm về Lễ mở ký Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng

Trắc nghiệm về Lễ mở ký Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng

Nhân dịp Việt Nam đăng cai Lễ mở ký Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng, mời các bạn tham gia trắc nghiệm tìm hiểu thêm về sự kiện này.
Trắc nghiệm về Hội nghị P4G 2025 tại Việt Nam

Trắc nghiệm về Hội nghị P4G 2025 tại Việt Nam

Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về Hội nghị thượng đỉnh P4G lần thứ tư do Việt Nam đăng cai từ ngày 14-17/4.
Trắc nghiệm về các Đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam

Trắc nghiệm về các Đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam

Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về các Đối tác chiến lược toàn diện mà Việt Nam đã thiết lập quan hệ cho đến nay.
Phiên bản di động