Cái nhìn mới mẻ của EU về Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Hoài Minh
TGVN. Các chiến lược mới về khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Đức và Hà Lan có thể là sự khởi đầu của một lập trường chung của Liên minh châu Âu (EU) về khu vực này.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Thực tế là trung tâm kinh tế và địa chính trị đang chuyển dịch trong quan hệ quốc tế về phía Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương. (Nguồn: UM)
EU mong muốn phát triển tầm nhìn riêng về Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. (Nguồn: UM)

Gần đây Hà Lan đã công bố tài liệu chiến lược chính thức đầu tiên về khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, chỉ 10 tuần sau khi Đức ban hành một chiến lược tương tự. Trước đó, năm 2018, Pháp là nước đầu tiên ở châu Âu công bố chiến lược riêng về khu vực này.

Tài liệu chiến lược của Hà Lan (cho đến nay mới chỉ có tiếng Hà Lan) nêu rõ: “Hà Lan tin rằng EU mong muốn phát triển tầm nhìn riêng về Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương”.

Céline Pajon, nhà nghiên cứu tại Trung tâm Nghiên cứu châu Á thuộc Viện Quan hệ Quốc tế Pháp, một tổ chức tư vấn có trụ sở tại Paris, bình luận rằng tuyên bố này không gây ngạc nhiên cho các nhà phân tích. Đó là hệ quả hợp lý của những gì đã diễn ra ở hậu trường trong nhiều năm, đặc biệt là người Pháp đang thúc đẩy cách tiếp cận chung của châu Âu.

Trung tâm kinh tế và địa chính trị mới

Sự tồn tại của những tài liệu chiến lược này thể hiện sự công nhận một thực tế là trung tâm kinh tế và địa chính trị đang chuyển dịch trong quan hệ quốc tế về phía Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương.

Chiến lược của Đức và Hà Lan đều toàn diện và bao gồm nhiều lĩnh vực như biến đổi khí hậu, hòa bình và an ninh trong khu vực, tôn trọng nhân quyền và pháp quyền. Các tài liệu chiến lược này đề cao thương mại tự do và tăng cường kết nối, trong đó người Đức chú trọng hơn đến hợp tác văn hóa chặt chẽ.

Tất cả những vấn đề này đều phù hợp với khuôn khổ hoạt động của các tổ chức đa phương như Liên hợp quốc (LHQ) hoặc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).

Kinh tế là yếu tố chính thúc đẩy sự thay đổi này. Trong tài liệu chiến lược của Đức, Bộ trưởng Ngoại giao Heiko Maas khẳng định rằng sự thịnh vượng của Đức trong những thập kỷ tới sẽ “phụ thuộc vào cách chúng tôi làm việc với các quốc gia trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương”.

Trong khi đó, chiến lược của Hà Lan nhấn mạnh rằng những phát triển ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương sẽ có “ảnh hưởng trực tiếp đối với sự thịnh vượng và an ninh” của quốc gia này.

Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), châu Á chiếm hơn 60% tăng trưởng kinh tế toàn cầu trong năm 2018 và 2019. Xuất khẩu của Đức sang Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tăng 7% trong những năm gần đây, trong khi xuất khẩu nói chung của nước này chỉ tăng 3%. Khoảng 1/5 tổng số hàng nhập khẩu của Hà Lan đến từ châu Á.

Bảo vệ an toàn cho các tuyến vận chuyển hàng hải là vấn đề rất quan trọng cho việc duy trì tốc độ tăng trưởng đó. Khoảng 90% thương mại toàn cầu được thực hiện thông qua đường biển, trong đó 2/3 đi qua Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

“Mở rộng giỏ hàng”

Tuy nhiên, đây không chỉ là việc tăng cường mối quan hệ kinh tế mà còn là sự đa dạng hóa đối tác. Bởi lẽ, châu Âu dường như muốn giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc, hiện là đối tác thương mại lớn nhất của cả Đức và Hà Lan trong khu vực.

Cuộc khủng hoảng Covid-19 càng cho thấy rõ tình trạng phụ thuộc vào Trung Quốc có thể dẫn đến tắc nghẽn một số hàng hóa, chẳng hạn như thiết bị y tế.

Các tài liệu chiến lược mới của cả Đức và Hà Lan đều đề cập cụ thể đến Hàn Quốc, New Zealand, Ấn Độ và Australia như những đối tác thương mại thay thế cho Trung Quốc. Bonn Juego, nhà nghiên cứu về quan hệ quốc tế với trọng tâm là châu Á tại Đại học Jyväskylä (Phần Lan), mô tả sự đa dạng hóa này là cách để “mở rộng giỏ hàng”.

Theo dõi sát những rủi ro trong giao dịch với Trung Quốc cũng là một vấn đề cấp thiết nhằm bảo đảm an toàn cho các công ty EU. Vào năm 2016, nhà sản xuất người máy Kuka, có trụ sở chính tại thành phố Augsburg (Đức) nhưng có nhà máy ở Trung Quốc, từng bị nhà sản xuất thiết bị Midea của Trung Quốc tiếp quản. Sự việc này được coi là một lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc bảo vệ tài sản trí tuệ của châu Âu.

EU dường như muốn thoát khỏi sự phụ thuộc quá lớn vào Mỹ và tránh xa cuộc xung đột thương mại Mỹ-Trung. (Nguồn: EU Political Report)
EU dường như muốn thoát khỏi sự phụ thuộc quá lớn vào Mỹ và tránh xa cuộc xung đột thương mại Mỹ-Trung. (Nguồn: EU Political Report)

Tránh xa xung đột thương mại Mỹ-Trung

Ngoài ra, Đức và Hà Lan cũng như Pháp, dường như muốn thoát khỏi sự phụ thuộc quá lớn vào Mỹ và tránh xa cuộc xung đột thương mại giữa Washington và Bắc Kinh. Đức đã cảnh báo “một sự lưỡng cực mới với các đường phân chia mới ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương sẽ làm suy yếu lợi ích kinh tế của nước này”.

Ngay cả khi ông Joe Biden, người mà giới truyền thông Mỹ cho rằng sẽ đắc cử tổng thống Mỹ, hứa hẹn đưa ra những chính sách mềm mỏng hơn so với thời của Tổng thống Donald Trump, điều này cũng không xua tan hết những lo ngại về tác động của cuộc cạnh tranh giữa hai siêu cường.

Do đó, chiến lược của Đức thậm chí còn bao gồm cả yếu tố quân sự. Berlin cam kết mở rộng hợp tác an ninh, quốc phòng và tham gia các cuộc tập trận hàng hải trong khu vực. Đức sẽ điều một tàu chiến đầu tiên, tàu khu trục Hamburg, đến khu vực này trong năm tới, kế hoạch hiện đang bị trì hoãn do đại dịch.

Mặc dù vẫn còn khá rụt rè, song sự tham gia quân sự như vậy hoàn toàn không phải là tự nhiên đối với Đức. Kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Đức được coi là theo chủ nghĩa hòa bình và quân đội nước này được xác định là chỉ có nhiệm vụ phòng thủ (mặc dù đã ngày càng đóng góp nhiều hơn vào các hoạt động của Liên hợp quốc và NATO trong việc ngăn chặn xung đột và ứng phó với khủng hoảng).

Đối với Pháp, chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương năm 2018 của nước này có trọng tâm là bảo vệ chủ quyền quốc gia trong khu vực với tư cách là một cường quốc có sự hiện diện tại đây. Paris có một số lãnh thổ hải ngoại với khoảng 1,5 triệu dân ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và khoảng 8.000 binh sĩ đã đồn trú tại khu vực này.

Làm thế nào để hợp nhất những quan điểm khác nhau này thành một chiến lược chung của châu Âu vẫn đang là câu hỏi mở. Trong EU, các ý kiến dường như vẫn rất khác nhau.

Bộ trưởng Quốc phòng Đức Annegret Kramp-Karrenbauer gần đây nhấn mạnh rằng: “Người châu Âu sẽ không thể thay thế vai trò quan trọng của Mỹ trong việc đảm bảo an ninh” và trọng tâm của bà vẫn là lục địa châu Âu. Trong khi đó, Tổng thống Pháp Macron thì cho rằng quan điểm này của bà Kramp-Karrenbauer là "sự hiểu sai lịch sử".

Để có được sự thay đổi mà các tài liệu chiến lược của ba nước Pháp, Đức và Hà Lan nhắc tới, châu Âu cần thêm thời gian để hướng tới một lập trường chung.

Foxconn sẽ sản xuất linh kiện iPad, MacBook ở Việt Nam

Foxconn sẽ sản xuất linh kiện iPad, MacBook ở Việt Nam

TGVN. Nhà cung cấp thiết bị điện tử Đài Loan Foxconn đang chuyển nhà máy lắp ráp sản xuất iPad và MacBook của Apple từ ...

Bầu cử Mỹ 2020: Antony Blinken - người được ông Biden đề cử vào vị trí Ngoại trưởng Mỹ là ai?

Bầu cử Mỹ 2020: Antony Blinken - người được ông Biden đề cử vào vị trí Ngoại trưởng Mỹ là ai?

TGVN. Ông Joe Biden, người được truyền thông Mỹ tuyên bố chiến thắng trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ, đã đề cử ông Antony ...

Phản đối trao đổi Mỹ-Đài Loan, Trung Quốc ra cảnh báo 'thép', hy vọng Mỹ thỏa hiệp

Phản đối trao đổi Mỹ-Đài Loan, Trung Quốc ra cảnh báo 'thép', hy vọng Mỹ thỏa hiệp

TGVN. Ngày 26/11, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Trung Quốc Nhậm Quốc Cường tuyên bố, nước này kiên quyết phản đối mọi hình thức ...

(theo The Interpreter)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 22/11/2026: Tuổi Thân tài lộc bền vững

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 22/11/2026: Tuổi Thân tài lộc bền vững

Xem tử vi 22/11 - tử vi 12 con giáp hôm nay 22/11/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 22/11/2026, Lịch vạn niên ngày 22 tháng 11 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 22/11/2026, Lịch vạn niên ngày 22 tháng 11 năm 2026

Lịch âm 22/11. Lịch âm 22/11/2026? Âm lịch hôm nay 22/11. Lịch vạn niên 22/11/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Phát triển nguồn nhân lực trí tuệ nhân tạo và bán dẫn: Nền tảng cho các ngành công nghệ chiến lược

Phát triển nguồn nhân lực trí tuệ nhân tạo và bán dẫn: Nền tảng cho các ngành công nghệ chiến lược

Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực AI và công nghiệp bán dẫn đang được Việt Nam xác định là một trong những nhiệm vụ quan ...
Doanh nghiệp Nhật Bản cam kết đồng hành cùng Việt Nam phát triển năng lượng và kinh tế

Doanh nghiệp Nhật Bản cam kết đồng hành cùng Việt Nam phát triển năng lượng và kinh tế

Tổng Giám đốc kiêm Giám đốc điều hành Mitsubishi Power Asia Pacific khẳng định cam kết đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình phát triển năng lượng và kinh ...
Giá vàng hôm nay 22/11/2026 ‘bốc hơi’ gần 10%, đáy 3.500 USD bị đe dọa, nhu cầu mua vào bất ngờ tăng mạnh tại hai thị trường lớn nhất thế giới

Giá vàng hôm nay 22/11/2026 ‘bốc hơi’ gần 10%, đáy 3.500 USD bị đe dọa, nhu cầu mua vào bất ngờ tăng mạnh tại hai thị trường lớn nhất thế giới

Giá vàng hôm nay 22/11/2026 'bốc hơi' gần 10%, đáy 3.500 USD bị đe dọa, nhu cầu mua vào bất ngờ tăng mạnh tại hai thị trường lớn nhất thế ...
Lan tỏa tình yêu tiếng Việt và vun đắp tình hữu nghị tại Savannakhet

Lan tỏa tình yêu tiếng Việt và vun đắp tình hữu nghị tại Savannakhet

Hội người Việt Nam tỉnh Savannakhet, Trường Phổ thông Hữu nghị Lào - Việt của tỉnh phối hợp tổ chức Hội thi ‘Em yêu tiếng Việt’ lần thứ V, năm ...
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Iran ra điều kiện trước khi đàm phán hạt nhân với Mỹ

Iran ra điều kiện trước khi đàm phán hạt nhân với Mỹ

Ngoại trưởng Iran cho biết việc đàm phán thỏa thuận hạt nhân với Mỹ chỉ có thể được tiến hành khi các điều kiện của Tehran được đáp ứng.
Philippines bày tỏ lạc quan, tin tưởng Trung Quốc muốn sớm hoàn tất COC

Philippines bày tỏ lạc quan, tin tưởng Trung Quốc muốn sớm hoàn tất COC

Tổng thống Philippines bày tỏ tin tưởng Trung Quốc cũng mong muốn sớm hoàn tất COC sau cuộc trao đổi với Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị.
Mỹ-Iran: Tehran đặt điều kiện trước khi đàm phán hạt nhân, nghị sĩ Dân chủ kêu gọi ngừng cấp ngân sách cho cuộc xung đột

Mỹ-Iran: Tehran đặt điều kiện trước khi đàm phán hạt nhân, nghị sĩ Dân chủ kêu gọi ngừng cấp ngân sách cho cuộc xung đột

Iran đặt điều kiện trước khi đàm phán hạt nhân với Mỹ, nghị sĩ Dân chủ kêu gọi ngừng cấp ngân sách cho cuộc chiến.
Xung đột Nga-Ukraine: Mỹ muốn đạt thỏa thuận hòa bình trước tháng 1, Đức kêu gọi doanh nghiệp tăng đầu tư cho Kiev dù tiềm ẩn nhiều rủi ro

Xung đột Nga-Ukraine: Mỹ muốn đạt thỏa thuận hòa bình trước tháng 1, Đức kêu gọi doanh nghiệp tăng đầu tư cho Kiev dù tiềm ẩn nhiều rủi ro

Xung đột Nga-Ukraine, chính quyền của Tổng thống Mỹ đã thông báo rằng, Washington muốn Kiev đạt được một thỏa thuận hòa bình với Moscow trước tháng 1 tới.
Tổng thống Trump ca ngợi cuộc gặp 'mang tính bước ngoặt' Mỹ-Trung-Nga, muốn cựu CEO Nvidia được trao cơ hội thứ hai

Tổng thống Trump ca ngợi cuộc gặp 'mang tính bước ngoặt' Mỹ-Trung-Nga, muốn cựu CEO Nvidia được trao cơ hội thứ hai

Tổng thống Trump tổ chức một cuộc họp báo tại Nhà Trắng ngay sau khi trở về từ chuyến công du châu Á, ông đã nói gì?
Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Thổ Nhĩ Kỳ đang đẩy mạnh vai trò trung gian hòa giải nhờ khả năng tiếp xúc với các bên xung đột tại khu vực.
Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Mong muốn hội nhập trở lại với châu lục đang chi phối bầu không khí London trước Hội nghị thượng đỉnh EU - Anh vào cuối tuần này.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Phiên bản di động