Chuyến công du châu Á của Tổng thống Trump: Lời hứa tạo nên giá trị, duy trì 'hàng rào an toàn' then chốt

Vy Anh
Chuyến công du châu Á lần đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gặt hái được nhiều thành công, ở cả cấp độ khu vực và song phương.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Donald Trump
Tổng thống Trump và các nhà lãnh đạo ASEAN tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN-Mỹ lần thứ 13 tại Kuala Lumpur, Malaysia, ngày 26/10. (Nguồn: POOL)

Trong một bài phân tích gần đây trên tờ East Asia Forum, chuyên gia Susan Thornton, nhà ngoại giao kỳ cựu của Mỹ và nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Trung Quốc Paul Tsai thuộc Trường Luật Yale đã có những đánh giá về chuyến công du châu Á vừa qua của Tổng thống Mỹ Donald Trump, đặc biệt là cuộc gặp cấp cao với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Báo TG&VN lược dịch bài phân tích.

Giữ lời hứa với những cuộc hẹn

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã giữ lời hứa tham dự Hội nghị cấp cao Đông Á của ASEAN, gặp Thủ tướng Nhật Bản tại Tokyo và có cuộc hội đàm trực tiếp được mong đợi từ lâu với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Như vậy, chuyến công du châu Á dịp này của ông Trump được xem là một thành công rõ rệt - các nhà lãnh đạo đã trao đổi tích cực về quan hệ song phương, đa phương, hợp tác trong tương lai và đạt được các thỏa thuận liên quan đến fentanyl, thuế quan, đất hiếm và phí cảng biển.

Cuộc gặp cấp cao giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ-Trung giúp duy trì một “hàng rào an toàn” quan trọng và cho thấy dấu hiệu ổn định hơn trong quan hệ giữa hai cường quốc, mở đường cho các vòng đàm phán tiếp theo.

Dù là chính quyền Dân chủ hay Cộng hòa, các đời tổng thống Mỹ đều đi đến kết luận rằng khu vực châu Á - Thái Bình Dương xứng đáng được Washington quan tâm nhiều hơn.

Tuy nhiên, thời gian của các tổng thống thường bị cuốn vào những vấn đề ở những khu vực khác. Xu hướng này tiếp diễn trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump, làm dấy lên lo ngại rằng “mùa Hội nghị thượng đỉnh châu Á” sẽ lại bị xem nhẹ.

Hội nghị cấp cao Đông Á của ASEAN và Hội nghị các nhà lãnh đạo Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) thường được tổ chức liền kề nhau khi APEC diễn ra tại châu Á, khiến chuyến công du trở nên dày đặc.

Nhiều tổng thống Mỹ trước đây đã từng bỏ qua một hội nghị thượng đỉnh châu Á vì lý do công việc trong nước. Việc Quốc hội Mỹ tranh cãi về ngân sách và nguy cơ chính phủ đóng cửa hoàn toàn có thể được viện dẫn như một lý do để Tổng thống ở lại Washington.

Hơn nữa, ai cũng biết ông Trump không mấy hứng thú với các cuộc họp đa phương dài dòng, và thực tế, hầu hết các hội nghị như vậy hiếm khi mang lại đột phá lớn như truyền thông thường kỳ vọng.

Dẫu vậy, ông Trump vẫn giữ đúng cam kết với Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim là sẽ tham dự Hội nghị cấp cao Đông Á của ASEAN. Ông dừng chân tại Tokyo để gặp tân Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi, khẳng định sức mạnh của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật.

Ông Trump cũng hoàn tất một số thỏa thuận thương mại với các nước châu Á, trong đó có nước chủ nhà APEC là Hàn Quốc - quốc gia đã đón tiếp ông Trump trọng thị, chu đáo và đem lại lợi ích cho cả hai bên.

Dù không thể thuyết phục Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un rời Bình Nhưỡng để gặp mặt và không tham dự Hội nghị các nhà lãnh đạo APEC, song trong chuyến công du ngắn đầu tiên của nhiệm kỳ này tại châu Á, ông Trump vẫn xử lý được nhiều công việc quan trọng.

Donald Trump
Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bắt tay nhau khi rời khỏi căn cứ không quân Gimhae ở Busan (Hàn Quốc) sau cuộc hội đàm ngày 30/10. (Nguồn: The Guardian)

Bước tiến then chốt cho tương lai

Cuộc gặp trực tiếp giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình lần đầu tiên kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng được đánh giá là thành công.

Hai nhà lãnh đạo bày tỏ thiện chí về quan hệ song phương và hợp tác trong tương lai, đồng thời thống nhất khuôn khổ ổn định cho 12 tháng tới, trong đó các cuộc đàm phán sẽ tiếp tục.

Tất nhiên, sẽ có những trở ngại khi xuất hiện thông tin về sự thoái lui. Dù vậy, đó là một phần tất yếu của đàm phán. Cuộc gặp này vẫn là bước tiến tích cực trong mối quan hệ then chốt vốn lâu nay đầy biến động và căng thẳng.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cam kết phối hợp ngăn chặn dòng chảy fentanyl, mua đậu tương cùng một số mặt hàng khác, gỡ bỏ một số biện pháp thuế quan trả đũa và tạm ngừng kiểm soát xuất khẩu đất hiếm. Về phía Mỹ, Washington cũng tạm ngừng một số biện pháp kiểm soát xuất khẩu và cắt giảm thuế quan 10%.

Với nông dân vùng Trung Tây Mỹ đang gặp khó khăn vì lượng nông sản tồn đọng do thuế cao, việc giảm thuế và tăng mua ngũ cốc từ Trung Quốc là tin vui. Với các nhà máy lắp ráp ô tô Mỹ đang chờ nguồn cung đất hiếm từ Trung Quốc, thỏa thuận này cũng mang lại sự nhẹ nhõm.

Cả hai bên cũng nhất trí bỏ phí cảng đối với vận chuyển hàng hóa. Những bước giảm thuế và dỡ bỏ kiểm soát này sẽ thúc đẩy hoạt động kinh tế, mang lại lợi ích cho cả hai phía.

Một số nhà phân tích cho rằng Trung Quốc đã “đi trước một bước”, giành “thế thượng phong leo thang”, hay “thắng trong cuộc chiến thương mại”. Nhưng đây mới chỉ là khởi đầu của một tiến trình dài, không mang tính “được – mất”.

Cả hai bên đều từng mắc sai lầm, và phía Mỹ đang đúc rút kinh nghiệm nhiều hơn trong các cuộc thương lượng với Trung Quốc. Cho đến nay, các biện pháp đối đầu và trả đũa chỉ tạo ra kết cục “cùng thua”.

Hiện nay, hai bên đang học cách thích ứng, xác định lại các ưu tiên, nhận thấy rằng hợp tác là cần thiết hơn bao giờ hết trong cạnh tranh song phương; và qua quá trình đàm phán, hai nước hiểu rõ hơn quan điểm, lợi ích và giới hạn của nhau.

Dĩ nhiên, tương lai trung và dài hạn vẫn còn là ẩn số. Nhưng các cuộc thương lượng cần và sẽ tiếp tục, nếu được tiến hành đúng hướng, cả hai bên đều có thể cùng thắng; còn nếu không, cả hai sẽ cùng thua.

Thành công lớn nhất của cuộc gặp cấp cao Trump-Tập là tín hiệu của niềm hy vọng cho tương lai, theo đó hai cường quốc hàng đầu thế giới này có thể gặp gỡ, đối thoại và xử lý quan hệ một cách tôn trọng.

“Hàng rào an toàn” quan trọng nhất giúp ngăn nguy cơ leo thang hoặc xung đột vẫn đang được duy trì. Hai nhà lãnh đạo thể hiện thiện chí, khẳng định hai nước có thể trở thành đối tác và thống nhất sẽ gặp lại lần hai trong năm tới.

Điều này mở ra hy vọng về một tương lai ổn định và tươi sáng hơn cho nhân dân hai nước, gợi lên một cái nhìn lạc quan hơn về thế giới - đó chính là kết quả đáng mừng nhất của bất kỳ hội nghị thượng đỉnh nào, đặc biệt là giữa Mỹ và Trung Quốc, khi cả hai đang tìm cách củng cố nền tảng để “làm cho mọi thứ vĩ đại trở lại”.

Như vậy, chuyến công du châu Á lần này của ông chủ Nhà Trắng không chỉ giúp lấy lại niềm tin trong khu vực về cam kết của Mỹ đối với khu vực mà còn tạo ra một bước tiến then chốt trong cặp quan hệ có tầm ảnh hưởng hàng đầu thế giới.

Trung Quốc nêu bốn 'lằn ranh đỏ' với Mỹ; Bắc Kinh tạm dừng một số loại thuế với hàng hóa của Washington

Ngày 4/11, Trung Quốc kêu gọi Mỹ tránh bốn vấn đề nhạy cảm để duy trì thỏa thuận đình chiến thương mại vừa đạt được ...

Vai trò trung tâm của ASEAN tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương: Từ tầm nhìn đến hành động

Trong một bài phân tích gần đây trên trang Eurasia Review, chuyên gia chính trị quốc tế Simon Hutagalung, nhà ngoại giao kỳ cựu của ...

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Á (C5+1): Định hình lại cuộc chơi

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Á (C5+1) tại Washington D.C. (Mỹ) 6/11 được kỳ vọng mở ra một kỷ nguyên mới cho hợp tác song ...

Chuyên gia: Trung Quốc không đặt mục tiêu 'phi USD hóa'

Trung Quốc hiện đã thanh toán gần một phần ba tổng kim ngạch thương mại trị giá 6,2 nghìn tỷ USD của mình bằng đồng ...

Vàng, đất hiếm và địa kinh tế chiến lược trong quan hệ Mỹ-Trung Quốc

Học giả Zhadyger Abdrakhman, nhà nghiên cứu độc lập chuyên về địa chính trị và an ninh năng lượng, đã đăng bài phân tích trên ...

(theo East Asia Forum)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cao điểm cho Năm APEC 2027, với sự chỉ đạo xuyên suốt từ Trung ương và sự vào cuộc quyết liệt ...
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định mối quan hệ cá nhân tốt đẹp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, gọi nhà lãnh đạo Nga là “bạn tôi”.
Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ và Iran cùng phát đi tín hiệu sẵn sàng hướng tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột kéo dài gần 9 tháng qua, dù vẫn còn những bất đồng về các điều kiện ...
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Cập nhật những diễn biến mới nhất trong quan hệ Mỹ-Iran ngày hôm nay.
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Ukraine 'nóng lòng' muốn phương Tây làm rõ một việc, không phải bằng lời nói mà phải cam kết trên giấy

Ukraine 'nóng lòng' muốn phương Tây làm rõ một việc, không phải bằng lời nói mà phải cam kết trên giấy

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kiev vẫn chưa nhận được các cam kết bằng văn bản, làm rõ cách thức bảo đảm an ninh theo mô hình Điều 5 NATO.
Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga và những vấn đề đặt ra với thế giới

Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga và những vấn đề đặt ra với thế giới

Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga bên lề Hội nghị cấp cao APEC tại Thâm Quyến (Trung Quốc) ngày 19/11 khép lại với tuyên bố chung về những vấn đề chiến lược.
Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Thổ Nhĩ Kỳ đang đẩy mạnh vai trò trung gian hòa giải nhờ khả năng tiếp xúc với các bên xung đột tại khu vực.
Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Mong muốn hội nhập trở lại với châu lục đang chi phối bầu không khí London trước Hội nghị thượng đỉnh EU - Anh vào cuối tuần này.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Phiên bản di động