Chương trình OCOP: Nâng tầm nông sản địa phương của Hưng Yên

Sau nhiều năm triển khai Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP), Hưng Yên đã trở thành một trong những địa phương có phong trào phát triển sản phẩm OCOP khá sôi động ở khu vực đồng bằng sông Hồng.

Tôn vinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, phát huy di sản phục vụ phát triển đất nước 300 năm ngày sinh danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn: Hưng Yên tôn vinh di sản thời đại, khẳng định tầm vóc văn hoá Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ thanh niên trước những chuyển đổi nhân khẩu học

Thương hiệu gạo Làng Giành thương hiệu sản phẩm OCOP địa phương Hưng Yên. (Nguồn: VTV)

Bức tranh phong phú, đầy sức sống

Đến nay, toàn tỉnh Hưng Yên có 593 sản phẩm OCOP, trong đó 107 sản phẩm đạt 4 sao và 486 sản phẩm đạt 3 sao. Các sản phẩm OCOP đa dạng, từ thực phẩm, đồ uống đến dược liệu, thủ công mỹ nghệ, sinh vật cảnh... Tất cả tạo nên một bức tranh nông sản phong phú, đầy sức sống của địa phương.

Có được những kết quả ấn tượng đó là nhờ các chính sách hỗ trợ thiết thực của tỉnh Hưng Yên, tạo điểm tựa để các chủ thể sản xuất mạnh dạn đầu tư, nâng cấp sản phẩm và từng bước mở rộng thị trường.

Từ hỗ trợ vốn, máy móc, thiết bị phục vụ chế biến, bảo quản nông sản đến đầu tư hạ tầng vùng nguyên liệu, xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và hoàn thiện hồ sơ sản phẩm... các chính sách đã góp phần thúc đẩy nhiều chủ thể đổi mới phương thức sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm.

Việc ứng dụng các công nghệ như máy sấy lạnh, sấy thăng hoa, kho bảo quản lạnh giúp nông sản duy trì chất lượng ổn định, kéo dài thời gian bảo quản, đồng thời gia tăng giá trị và sức cạnh tranh trên thị trường.

Trước yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, Nghị quyết số 14/2026/ NQ-HĐND, ngày 9/7/2026 của HĐND tỉnh ban hành quy định về một số chính sách thực hiện cơ cấu lại ngành nông nghiệp.

Trong đó, hỗ trợ 100% kinh phí tuyên truyền; 50% kinh phí mua sắm máy móc, thiết bị, dây chuyển công nghệ sản xuất, sơ chế, chế biến, đóng gói sản phẩm và kho lạnh bảo quản sản phẩm OCOP, mức tối đa 1,0 tỷ đồng/ chủ thể sản xuất; hỗ trợ xúc tiến thương mại, kết nối cung cầu sản phẩm OCOP; hỗ trợ tư vấn phát triển sản phẩm, xây dựng hồ sơ sản phẩm với mức tối đa 150 triệu đồng/ sản phẩm.

Ngoài ra, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Hưng Yên cũng đã ban hành công văn gửi các xã, phường đăng ký đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP năm 2026. Đến nay, đã có 170 sản phẩm đăng ký tham gia đánh giá, phân hạng.

Định hướng phát triển OCOP của Hưng Yên trong giai đoạn mới đang chuyển mạnh từ câu chuyện “có sản phẩm” sang “có thương hiệu và có thị trường”.

Từ chất lượng đến thương hiệu

Theo ông Lê Trung Cần, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Hưng Yên, chương trình OCOP giai đoạn mới không chỉ dừng lại ở việc phân hạng sản phẩm mà hướng tới xây dựng thương hiệu mạnh, gắn với truy xuất nguồn gốc, sản xuất xanh và phát triển bền vững.

Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi kiên quyết thu hồi những sản phẩm không đạt chuẩn để bảo vệ uy tín chung. Mục tiêu là đưa sản phẩm OCOP Hưng Yên trở thành hình ảnh tiêu biểu của nền nông nghiệp hiện đại, gắn kết văn hóa - kinh tế - con người”.

Theo Kế hoạch phát triển sản phẩm OCOP tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2026-2030, mục tiêu đến năm 2030 là có khoảng 700 sản phẩm OCOP được công nhận từ 3 sao trở lên, trong đó ít nhất 3 sản phẩm đạt 5 sao.

Cùng với đó, tỉnh phấn đấu củng cố, nâng cấp ít nhất 50% số sản phẩm đã được đánh giá, phân hạng, ưu tiên những sản phẩm có tiềm năng xây dựng thương hiệu và gắn với phát triển du lịch nông thôn.

Giai đoạn 2026-2030, Hưng Yên đặt yêu cầu cao hơn về chất lượng, khả năng cạnh tranh và giá trị gia tăng của sản phẩm. Theo kế hoạch, tỉnh phấn đấu ít nhất 40% chủ thể OCOP là hợp tác xã và 30% là doanh nghiệp; 100% sản phẩm OCOP thực hiện truy xuất nguồn gốc theo quy định.

Ít nhất 30% chủ thể xây dựng được chuỗi giá trị, áp dụng các quy trình sản xuất, quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm tiên tiến như VietGAP, VietGAHP, HACCP, ISO, GlobalGAP, hữu cơ, kinh tế tuần hoàn và OCOP xanh.

Một trong những yếu tố được chú trọng là vùng nguyên liệu. Kế hoạch yêu cầu đánh giá hiện trạng vùng nguyên liệu của các sản phẩm nông nghiệp chủ lực, đặc sản; từ đó xây dựng các vùng nguyên liệu đạt chuẩn, hỗ trợ hạ tầng và chứng nhận chất lượng, đồng thời tăng cường liên kết giữa chủ thể OCOP với vùng sản xuất.

Sản phẩm “Trứng vịt biển Đông Xuyên” của HTX Chăn nuôi tổng hợp Đông Xuyên được công nhận 4 sao OCOP. (Ảnh: Phuơng Liên)

Thực tế tại Hưng Yên cho thấy, một số chủ thể đã chủ động hình thành vùng nguyên liệu để kiểm soát chất lượng đầu vào, đầu tư công nghệ chế biến và tổ chức sản xuất theo chuỗi. Theo ngành nông nghiệp tỉnh, một số sản phẩm OCOP như bột nghệ, hạt sen, long nhãn và nhãn quả tươi đã được xuất khẩu.

Cùng với vùng nguyên liệu, thương hiệu được xác định là một trong những khâu quan trọng để gia tăng giá trị sản phẩm OCOP.

Hưng Yên định hướng các chủ thể xây dựng thương hiệu, đăng ký bảo hộ nhãn hiệu, nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu chứng nhận, chỉ dẫn địa lý, sáng chế, kiểu dáng công nghiệp. Đồng thời, xây dựng câu chuyện sản phẩm, làm rõ nguồn gốc, giá trị văn hóa và đặc trưng địa phương trên bao bì, nhãn hàng hóa và các nền tảng truyền thông.

Tháng 5/2026, UBND tỉnh Hưng Yên phê duyệt Đề án xây dựng và phát triển thương hiệu các sản phẩm chủ lực giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045. Đề án đặt mục tiêu hỗ trợ xây dựng, phát triển thương hiệu cho tối thiểu 20-25 sản phẩm chủ lực, sản phẩm đặc trưng gắn với địa danh; đồng thời phấn đấu hỗ trợ 3-5 sản phẩm OCOP 4 sao có tiềm năng đạt 5 sao cấp quốc gia.

Để phát huy tối đa giá trị các sản phẩm OCOP sau khi được công nhận, gia tăng giá trị và tính bền vững, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên Nguyễn Hùng Nam đề nghị các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh tuân thủ nghiêm ngặt quy trình sản xuất, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm và không ngừng cải tiến quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng, thay đổi mẫu mã sản phẩm đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Theo ông Nam, thời gian tới, tỉnh Hưng Yên cam kết tiếp tục đồng hành cùng các chủ thể thông qua các chính sách hỗ trợ vốn, chuyển giao công nghệ và đặc biệt là xúc tiến thương mại.

Các chương trình hội chợ, triển lãm và kết nối cung - cầu sẽ được đẩy mạnh nhằm đưa sản phẩm OCOP đến gần hơn với người tiêu dùng trong và ngoài nước. Đồng thời, công tác kiểm tra, giám sát chất lượng định kỳ cũng sẽ được siết chặt để đảm bảo uy tín của thương hiệu OCOP Hưng Yên trên thị trường.

Chương trình OCOP giai đoạn mới không chỉ dừng lại ở việc phân hạng sản phẩm mà hướng tới xây dựng thương hiệu mạnh, gắn với truy xuất nguồn gốc, sản xuất xanh và phát triển bền vững.

Khoa học - công nghệ, chuyển đổi số mở đường ra thị trường

Một trụ cột khác trong định hướng phát triển OCOP của Hưng Yên là khoa học - công nghệ. Tỉnh sẽ hỗ trợ các chủ thể đổi mới quy trình sơ chế, chế biến, bảo quản; nâng chất lượng, mẫu mã, bao bì; tăng tỷ trọng sản phẩm chế biến sâu và phát triển các sản phẩm thân thiện với môi trường.

Cùng với đó, chuyển đổi số được đưa vào nhiều khâu, từ xây dựng hồ sơ, quản lý dữ liệu, đánh giá phân hạng đến truy xuất nguồn gốc và tiêu thụ sản phẩm. Tỉnh định hướng khai thác sàn thương mại điện tử, các kênh bán hàng trực tuyến và livestream, nhất là đối với những sản phẩm đặc sản địa phương có quy mô sản xuất chưa lớn.

Ông Nguyễn Hùng Nam đề nghị đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quảng bá và tiêu thụ sản phẩm. Đặc biệt, các cơ quan chuyên môn cần hỗ trợ các chủ thể đưa sản phẩm lên các sàn giao dịch, sử dụng mã QR truy xuất nguồn gốc.

Tỉnh cũng xác định cần tăng cường liên kết chuỗi giá trị, kết nối chặt chẽ từ sản xuất, sơ chế, chế biến đến tiêu thụ.

Khuyến khích các chủ thể OCOP phối hợp để tạo vùng nguyên liệu lớn, nâng cao chất lượng nông sản, đảm bảo tiêu chuẩn VietGAP, HACCP, Global, ISO... tạo ra chuỗi giá trị xanh giúp phát triển nông nghiệp bền vững và tăng giá trị kinh tế.

Gần 80 gian hàng góp mặt tại Tuần lễ OCOP - Ẩm thực - Văn hóa du lịch Hưng Yên. Ảnh: Bảo tàng Hưng Yên

Gần 80 gian hàng góp mặt tại Tuần lễ OCOP - Ẩm thực - Văn hóa du lịch Hưng Yên diễn ra vào tháng 6/2026. (Ảnh: Bảo tàng Hưng Yên)

Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng đầu ra

Hoạt động xúc tiến thương mại tại Hưng Yên cũng đang được đẩy mạnh theo hướng kết nối tiêu thụ, đưa sản phẩm OCOP đến gần hơn với người tiêu dùng trong nước và từng bước mở rộng thị trường xuất khẩu.

Tại Lễ hội và Xúc tiến thương mại Nhãn lồng Hưng Yên năm 2026, tỉnh tổ chức kết nối doanh nghiệp, hợp tác xã, nhà vườn với các đơn vị tiêu thụ trong nước và xuất khẩu, đồng thời ứng dụng livestream để mở rộng khả năng tiếp cận người tiêu dùng.

Tại cuộc gặp Đoàn đại biểu Hưng Yên dự Đại hội đại biểu toàn quốc Liên minh Hợp tác xã Việt Nam lần thứ VII ngày 22/8, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Trần Quốc Toản yêu cầu các hợp tác xã chủ động học hỏi mô hình hoạt động hiệu quả, mở rộng kết nối giao thương và đẩy mạnh quảng bá sản phẩm OCOP, đặc sản của Hưng Yên tới các đối tác.

Lãnh đạo tỉnh cũng yêu cầu Liên minh Hợp tác xã tỉnh chủ động tham mưu cơ chế, chính sách thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển mô hình hợp tác xã gắn với chuỗi giá trị và thích ứng với xu thế hội nhập.

Ngoài ra, Hưng Yên xác định là gắn OCOP với làng nghề, văn hóa và du lịch nông thôn. Hưng Yên hiện có 177 làng nghề, trong đó 160 làng nghề đã được UBND tỉnh công nhận; 49 sản phẩm của các làng nghề đã tham gia đánh giá, xếp hạng OCOP.

Kế hoạch đặt mục tiêu ít nhất 50% làng nghề, làng nghề truyền thống có sản phẩm OCOP. Cùng với đó, tỉnh phát triển các mô hình du lịch trải nghiệm nông nghiệp, nông thôn gắn với vùng nguyên liệu và sản phẩm OCOP, qua đó khai thác đồng thời giá trị sản phẩm, nghề truyền thống, văn hóa địa phương và dịch vụ du lịch.

Có thể thấy, định hướng phát triển OCOP của Hưng Yên trong giai đoạn mới đang chuyển mạnh từ câu chuyện “có sản phẩm” sang “có thương hiệu và có thị trường”.

Việc từng bước hoàn thiện chuỗi từ vùng nguyên liệu, sản xuất, chế biến đến thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và tiêu thụ sẽ tạo thêm điều kiện để sản phẩm OCOP nâng giá trị và mở rộng đầu ra.Khi OCOP được gắn với khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, làng nghề, du lịch và văn hóa địa phương, chương trình không chỉ góp phần nâng tầm nông sản mà còn mở thêm không gian phát triển cho kinh tế nông thôn, hướng tới xây dựng hình ảnh Hưng Yên với những sản phẩm đặc trưng có chất lượng, bản sắc và sức cạnh tranh ngày càng cao.