Chuyến công du của Tổng thống Mỹ Joe Biden tới Trung Đông: Từ lời hứa giản dị đến hành động trấn an

Phương Hà
"Chúng tôi sẽ không bỏ đi và sẽ không để lại khoảng trống cho Trung Quốc, Nga hay Iran nhảy vào lấp đầy", Tổng thống Joe Biden nhấn mạnh về chính sách của Mỹ đối với Trung Đông.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Ba bài học quan trọng rút ra từ chuyến thăm của J.Biden đến Trung Đông
Tổng thống Mỹ Joe Biden và Thái tử Mohammed chạm tay trước cung điện hoàng gia ở Jeddah ngày 15/7. (Nguồn: AP)

Can dự tích cực

Sau 18 tháng ở Phòng Bầu dục, ông Joe Biden cuối cùng đã có chuyến thăm đầu tiên tới Trung Đông trên cương vị tổng thống (từ ngày 13-16/7 bao gồm thăm Israel, Bờ Tây và Saudi Arabia).

Chuyến thăm của ông Biden diễn ra vào một thời điểm quan trọng của tình hình quốc tế. Nga thực hiện chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine đã tác động mạnh đến thị trường năng lượng toàn cầu và tạo ra nguy cơ thiếu lương thực trầm trọng ở Bắc Phi và Trung Đông.

Nhiều quốc gia trên thế giới đang phải đối phó với hậu quả của đại dịch Covid-19, đồng thời phải hứng chịu lạm phát tràn lan và tăng trưởng kinh tế chậm lại, nếu không muốn nói là tiêu cực.

Iran tiếp tục gia tăng ảnh hưởng khắp khu vực Trung Đông và không thực sự tỏ ra sẵn sàng đàm phán một thỏa thuận mới về chương trình hạt nhân của mình.

Suốt chuyến thăm, ông Biden đã đưa ra các nguyên tắc chính cho sự can dự của Mỹ trong khu vực, bao gồm tăng cường quan hệ đối tác và hỗ trợ khả năng phòng thủ của các quốc gia “tuân thủ trật tự quốc tế dựa trên luật lệ”, đồng thời ngăn chặn các cường quốc nước ngoài và cường quốc khu vực tìm cách can dự thông qua hành động quân sự và gây nguy hiểm cho quyền tự do hàng hải. Tổng thống Mỹ cho biết Washington cũng sẽ nỗ lực để giảm căng thẳng và chấm dứt xung đột “bất cứ khi nào có thể”.

"Chúng tôi sẽ không bỏ đi và sẽ không để lại khoảng trống cho Trung Quốc, Nga hay Iran nhảy vào lấp đầy" - Hãng tin AFP dẫn lại lời Tổng thống Mỹ Joe Biden phát biểu tại hội nghị thượng đỉnh với lãnh đạo các nước Arab ở thành phố Jeddah, Saudi Arabia ngày 16/7.

Tổng thống Biden cũng thúc giục các nhà lãnh đạo Arab coi nhân quyền là động lực mạnh mẽ của sự thay đổi kinh tế và xã hội. "Nước Mỹ đầu tư xây dựng một tương lai tích cực của khu vực, với sự hợp tác của tất cả các bạn. Và Mỹ sẽ không đi đâu cả!", ông Biden nói với các nhà lãnh đạo Arab trong bài phát biểu khai mạc hội nghị thượng đỉnh.

Chính quyền Mỹ đã cảnh báo về mối quan hệ ngày càng gia tăng giữa Nga và Iran. Cố vấn An ninh Quốc gia Jake Sullivan cho biết Mỹ có thông tin tình báo cho thấy Chính phủ Iran đang chuẩn bị chuyển giao cho Nga vài trăm máy bay không người lái (UAV), bao gồm cả UAV có khả năng mang vũ khí.

Nhà Trắng đã công bố 3 bức ảnh chụp Shahed-191 và Shahed-129 có khả năng mang tên lửa dẫn đường chính xác. Tại cuộc họp báo ngày 16/7, một quan chức cấp cao Mỹ cho biết: “Nga thực sự đang đặt cược vào Iran. Chúng tôi đang đặt cược vào một khu vực Trung Đông hội nhập hơn, ổn định hơn, hòa bình hơn và thịnh vượng hơn”.

Trong chuyến thăm Trung Đông của Tổng thống Biden, đã có rất nhiều chủ đề được thảo luận.

Phải thừa nhận rằng chuyến thăm Trung Đông của ông Biden đã rất kịp thời. Cuộc gặp của ông với Thái tử Mohammed bin Salman dự kiến kéo dài 1 tiếng rưỡi nhưng thực tế là 3 tiếng. Các quan chức Mỹ và Saudi Arabia đã ký 18 thỏa thuận về các vấn đề khác nhau, bao gồm thăm dò không gian, năng lượng và đầu tư.

Tin liên quan
Mỹ hoan nghênh Iraq làm trung gian đàm phán Saudi Arabia-Iran Mỹ hoan nghênh Iraq làm trung gian đàm phán Saudi Arabia-Iran

Những điều cần rút ra

Có lẽ có hai điều mà ông Biden có thể rút ra được từ chuyến công du lần này.

Đầu tiên, có lẽ ông Biden sẽ nhận thấy được rằng người tiền nhiệm của ông đã làm rất tốt trong việc thúc đẩy sự ổn định và lợi ích quốc gia của Mỹ ở khu vực này.

Một ví dụ về điều này là Hiệp ước Abraham (giữa UAE, Bahrain và Israel). Phải mất nhiều tháng sau khi bước vào Nhà Trắng, các quan chức trong chính quyền Biden mới thừa nhận sự tồn tại của các hiệp định dù hiếm khi đưa ra lời khen ngợi nào dành cho các hiệp định đó.

Tuy nhiên, hiện nay đã có sự chấp nhận rộng rãi trong chính quyền Biden và ngay cả chính ông rằng sáng kiến từ thời cựu Tổng thống Donald Trump này đã mang lại sự biến đổi trong khu vực.

Điều quan trọng là chính quyền Tổng thống Joe Biden hiện tăng cường củng cố Hiệp ước Abraham và nỗ lực làm sâu sắc hơn mối quan hệ giữa Israel và các nước láng giềng Arab.

Thứ hai, chuyến thăm giúp ông Biden nhận ra mối đe dọa thực sự của Iran đối với sự ổn định khu vực. Trong quá trình vận động tranh cử, ông Biden thường xuyên phê phán việc chính quyền cựu Tổng thống Donald Trump đã rút khỏi Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA) và hạ thấp mối đe dọa từ Iran.

Ông Biden kể từ đó đã vận động để Mỹ khôi phục thỏa thuận hạt nhân còn thiếu sót với Iran. Tuy nhiên, đã 18 tháng kể từ khi bước vào Phòng Bầu dục và Mỹ không tiến gần hơn đến việc đồng ý với một thỏa thuận mới với Iran.

Ngay từ đầu ông Biden đã phủ nhận mối đe dọa Iran, hy vọng chuyến đi sẽ khiến ông nhận ra một thỏa thuận hạt nhân mới và có ý nghĩa với Iran sẽ gần như là không thể đạt được. Sự cần thiết phải cứng rắn hơn với Iran đã được nêu rõ trong các cuộc gặp của ông với những người đồng cấp Saudi Arabia và Israel.

Chính quyền Tổng thống Biden sẽ công bố Chiến lược An ninh Quốc gia (NSS) trong những tuần tới. Tọng tâm của NSS được xem là hướng tới Trung Quốc và Nga.

Câu hỏi lớn vẫn là chính quyền ông Biden sẽ tiếp cận Trung Đông như thế nào trong tài liệu chiến lược này. Liệu chính quyền của ông Biden có tiếp tục né tránh Iran hay phát triển một chính sách nhằm đẩy lùi chương trình hạt nhân của nước này, đồng thời củng cố và trấn an các đối tác của Mỹ trong khu vực? Hãy cùng chờ đợi câu trả lời khi NSS được công bố!

Tổng thống Mỹ Joe Biden bắt đầu chuyến công du Trung Đông đầu tiên trong nhiệm kỳ

Tổng thống Mỹ Joe Biden bắt đầu chuyến công du Trung Đông đầu tiên trong nhiệm kỳ

Ngày 13/7, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã tới Israel, chính thức bắt đầu chuyến công du Trung Đông đầu tiên kể từ khi nhậm ...

Lần đầu tiên công du Trung Đông, Tổng Thống Mỹ Biden sẽ kêu gọi OPEC tăng sản lượng dầu

Lần đầu tiên công du Trung Đông, Tổng Thống Mỹ Biden sẽ kêu gọi OPEC tăng sản lượng dầu

Ngày 11/7, Cố vấn an ninh quốc gia của Nhà Trắng Jake Sullivan thông báo, Tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ đưa ra lời kêu ...

(theo Eurasiareview)

Đọc thêm

Đón Tổng thống Cộng hòa Azerbaijan Ilham Aliyev thăm chính thức Việt Nam

Đón Tổng thống Cộng hòa Azerbaijan Ilham Aliyev thăm chính thức Việt Nam

Tổng thống CH Azerbaijan Ilham Aliyev và Phu nhân bắt đầu thăm Việt Nam theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân.
Viết tiếp hành trình gieo yêu thương, giữ nhịp học nơi biên cương Tổ quốc

Viết tiếp hành trình gieo yêu thương, giữ nhịp học nơi biên cương Tổ quốc

Giữa núi rừng nơi cực Tây Tổ quốc, Trường PTNT Tiểu học và THCS Sín Thầu được xây mới khang trang, tạo thêm nhiều điều kiện thuận lợi hơn cho ...
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách ...
Nhận định U17 Việt Nam vs U17 Bỉ: Khó khăn nhưng sẵn sàng tạo bất ngờ

Nhận định U17 Việt Nam vs U17 Bỉ: Khó khăn nhưng sẵn sàng tạo bất ngờ

U17 Việt Nam quyết tạo nên bất ngờ trước đối thủ mạnh U17 Bỉ trong trận ra quân FIFA U17 World Cup 2026, lúc 20h ngày 20/11.
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 20/11/2026, Lịch vạn niên ngày 20 tháng 11 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 20/11/2026, Lịch vạn niên ngày 20 tháng 11 năm 2026

Lịch âm 20/11. Lịch âm 20/11/2026? Âm lịch hôm nay 20/11. Lịch vạn niên 20/11/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Sáu ngày 20/11/2026: Nhân Mã tình cảm ngọt ngào

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Sáu ngày 20/11/2026: Nhân Mã tình cảm ngọt ngào

Tử vi hôm nay 20/11/2026 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga-Trung: Tổng thống Trump nói cuộc gặp ‘làm nên lịch sử’, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định ý nghĩa đột phá

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga-Trung: Tổng thống Trump nói cuộc gặp ‘làm nên lịch sử’, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định ý nghĩa đột phá

Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tiến hành cuộc gặp thượng đỉnh ba bên đầu tiên.
Nga, Trung Quốc và Iran nêu điều kiện nối lại thanh sát hạt nhân

Nga, Trung Quốc và Iran nêu điều kiện nối lại thanh sát hạt nhân

Việc IAEA nối lại thanh sát hạt nhân chỉ có thể thực hiện khi các hành động thù địch nhằm vào Iran chấm dứt hoàn toàn và bảo đảm không tái diễn.
EU tính phương án cho Ukraine vay 45 tỷ Euro, Kiev trông chờ sớm được thông qua

EU tính phương án cho Ukraine vay 45 tỷ Euro, Kiev trông chờ sớm được thông qua

Ủy ban châu Âuđề xuất khoản vay trị giá 45 tỷ Euro dành cho Ukraine trong năm 2027, nhằm bù đắp phần lớn khoản thiếu hụt ngân sách dự kiến.
Tổng thống Donald Trump hội đàm riêng với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin trước cuộc gặp 3 bên

Tổng thống Donald Trump hội đàm riêng với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin trước cuộc gặp 3 bên

Các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ, Trung Quốc đã tiến hành các cuộc gặp riêng rẽ trước thềm cuộc gặp 3 bên bên lề Hội nghị cấp cao APEC.
Hội nghị cấp cao APEC lần thứ 33: Chủ tịch Trung Quốc đề xuất bốn trụ cột xây dựng cộng đồng châu Á-Thái Bình Dương

Hội nghị cấp cao APEC lần thứ 33: Chủ tịch Trung Quốc đề xuất bốn trụ cột xây dựng cộng đồng châu Á-Thái Bình Dương

Chủ tịch Trung Quốc kêu gọi các nền kinh tế thành viên APEC tăng cường đoàn kết, thúc đẩy hội nhập, đổi mới sáng tạo và phát triển bao trùm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump không cần Nga-Trung Quốc hỗ trợ giải quyết xung đột với Iran, nói tình cảnh ông Jensen Huang là 'bi kịch'

Tổng thống Mỹ Donald Trump không cần Nga-Trung Quốc hỗ trợ giải quyết xung đột với Iran, nói tình cảnh ông Jensen Huang là 'bi kịch'

Mỹ không cần Trung Quốc hay Nga hỗ trợ chấm dứt xung đột với Iran, đồng thời đánh giá cao việc hai nước không cử tàu chiến tham gia xung đột.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Đằng sau diễn biến bầu cử sít sao tại New Zealand là những chuyển động sâu hơn trong cục diện chính trị.
Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Trong bối cảnh phải đối phó với các lệnh cấm vận và sức ép từ bên ngoài, Nga và Iran ngày càng xích lại gần nhau.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Phiên bản di động