Nhỏ Bình thường Lớn

Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026: Báo chí giữ vai trò tiên phong trên mặt trận tư tưởng

Sáng 20/6, trong khuôn khổ Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026, phiên 1 với chủ đề “Phát huy vai trò của báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng” đã diễn ra tại TP. Hải Phòng, tập trung làm rõ vai trò của báo chí cách mạng trước những thách thức từ không gian truyền thông số, thông tin giả và các phương thức chống phá ngày càng tinh vi.
Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026: Báo chí giữ vai trò tiên phong trên mặt trận tư tưởng
Phó Tổng Biên tập báo Quân đội Nhân dân, Chủ tịch Liên chi hội Nhà báo Báo Quân đội Nhân dân Lê Ngọc Long chủ trì Phiên 1 Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026. (Ảnh: Sơn Hải)

Phiên thảo luận do nhà báo Lê Ngọc Long, Phó Tổng Biên tập báo Quân đội nhân dân, Chủ tịch Liên chi hội Nhà báo báo Quân đội nhân dân điều phối, với sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý báo chí và đại diện các cơ quan báo chí.

Gợi mở phiên thảo luận, nhà báo Lê Ngọc Long nhấn mạnh, hơn một thế kỷ qua, báo chí cách mạng Việt Nam luôn là lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng, văn hóa; là tiếng nói của Đảng, Nhà nước và diễn đàn tin cậy của nhân dân. Trong giai đoạn hiện nay, báo chí tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong định hướng dư luận xã hội, lan tỏa giá trị tích cực, đấu tranh với cái xấu, cái sai và góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Thách thức từ môi trường truyền thông số

Theo nhà báo Lê Ngọc Long, cuộc đấu tranh tư tưởng hiện nay không còn giới hạn trên mặt báo hay các diễn đàn truyền thống, mà diễn ra thường xuyên trên không gian mạng. Internet, mạng xã hội, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo đang bị lợi dụng để phát tán thông tin sai trái, xuyên tạc, kích động chia rẽ, gây nhiễu loạn nhận thức và làm xói mòn niềm tin xã hội.

Từ thực tế đó, ông nhấn mạnh: “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng hôm nay, xét đến cùng, là bảo vệ niềm tin của nhân dân”.

Các diễn giả cho rằng, thách thức với báo chí không chỉ là sự gia tăng của thông tin sai lệch, mà còn là nguy cơ công chúng suy giảm khả năng phân biệt thật - giả. Nhiều luận điệu chống phá hiện nay được ngụy trang dưới danh nghĩa phản biện, nghiên cứu học thuật hoặc đấu tranh chống tiêu cực, khiến việc nhận diện, phản bác và định hướng dư luận phức tạp hơn.

PGS.TS Đỗ Chí Nghĩa, Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội, nhận định trong môi trường thông tin thật - giả đan xen, báo chí cần thu hút công chúng quan tâm đến những vấn đề hệ trọng của đất nước, giúp công chúng có cái nhìn bình tĩnh, khách quan về sự lãnh đạo của Đảng, Nhà nước và quá trình phát triển của đất nước, qua đó củng cố niềm tin xã hội.

Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026: Báo chí giữ vai trò tiên phong trên mặt trận tư tưởng
Các đại biểu tham gia phiên thảo luận ở Phiên 1 Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026. (Ảnh: Sơn Hải)

Ở góc nhìn thực tiễn, nhà báo Ngô Minh Tuấn, Trưởng Ban Xây dựng Đảng Tạp chí Cộng sản, cho rằng, báo chí đang cạnh tranh gay gắt với mạng xã hội trong thu hút công chúng. Dù có lợi thế về độ tin cậy, tính chính xác và khả năng kiểm chứng, báo chí chính thống vẫn chịu áp lực lớn về tốc độ, đòi hỏi các cơ quan báo chí phải đổi mới cách tiếp cận, nâng cao chất lượng nội dung để kéo công chúng trở lại với nguồn tin chính thống.

PGS, TS. Phạm Minh Sơn, Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền, chỉ ra 3 thách thức lớn: Sự thay đổi căn bản của môi trường truyền thông với mạng xã hội, nền tảng xuyên biên giới và trí tuệ nhân tạo; việc các thế lực thù địch tận dụng công nghệ để phát tán thông tin sai trái, xuyên tạc; và yêu cầu tạo dựng niềm tin để công chúng tìm đến báo chí chính thống.

Theo ông, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là phản bác quan điểm sai trái, mà còn phải chủ động cung cấp thông tin chính xác, góp phần xây dựng niềm tin của công chúng đối với báo chí cách mạng.

Làm chủ công nghệ, giữ vững bản lĩnh

Tổng Biên tập báo Cựu chiến binh Việt Nam Đỗ Phú Thọ cho rằng, thiếu thông tin, dữ liệu phục vụ đấu tranh, phản bác quan điểm sai trái, thù địch là khó khăn lớn đối với các cơ quan báo chí và đội ngũ nhà báo. Theo ông, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bao gồm cả phòng ngự và tấn công; muốn hiệu quả, báo chí cần có thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời và có căn cứ thuyết phục.

Thiếu tướng, PGS. TS Nguyễn Văn Sáu, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Lịch sử quốc phòng, Bộ Quốc phòng, nhận định sự bùng nổ của không gian mạng đã làm gia tăng tốc độ, phạm vi lan truyền thông tin xấu độc, sai sự thật và các quan điểm chống phá. Do đó, các cơ quan báo chí cần nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý; xử lý thông tin nhanh, chủ động cung cấp thông tin chính xác, đúng định hướng, qua đó thu hẹp “đất sống” của thông tin sai lệch.

Các diễn giả cũng nhấn mạnh, báo chí không thể chạy đua tốc độ bằng mọi giá với mạng xã hội. Giá trị cốt lõi của báo chí chính thống nằm ở quy trình kiểm chứng, độ xác thực, trách nhiệm xã hội, tính nhân văn và khả năng dẫn dắt dư luận bằng thông tin có chiều sâu.

PGS. TS Đặng Thị Thu Hương, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho rằng niềm tin cần được xây dựng, bồi đắp và nuôi dưỡng liên tục. Trong bối cảnh giới trẻ ít tiếp cận báo chí truyền thống hơn, báo chí cần đồng hành cùng giáo dục, giúp công chúng trẻ hình thành kỹ năng sàng lọc, đánh giá thông tin và nhận diện nguồn tin đáng tin cậy.

Từ các ý kiến tại phiên thảo luận, có thể thấy bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay không chỉ là đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, mà còn là xây dựng sức đề kháng của xã hội trước thông tin xấu độc. Sức mạnh của báo chí cách mạng không chỉ nằm ở khả năng phản bác cái sai, mà còn ở năng lực lan tỏa cái đúng, cái đẹp, những giá trị tích cực và thành tựu phát triển của đất nước.

Trong thời đại trí tuệ nhân tạo có thể tạo văn bản, hình ảnh, âm thanh và video chỉ trong thời gian ngắn, yêu cầu đặt ra với báo chí càng trở nên rõ ràng hơn: Làm chủ công nghệ nhưng không đánh mất bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội.

Như thông điệp xuyên suốt của phiên thảo luận, báo chí không chỉ phản bác cái sai mà còn kiến tạo cái đúng, nhanh phải đi cùng đúng và nhân văn, AI có thể hỗ trợ làm báo nhưng không thể thay thế bản lĩnh chính trị và trách nhiệm xã hội của người làm báo.

Báo chí kiến tạo niềm tin

Trong kỷ nguyên thông tin, báo chí không chỉ truyền tải mà còn kiến tạo niềm tin, đóng vai trò quan trọng trong phát triển ...

Hội Báo toàn quốc 2026: Báo chí Việt Nam giữ lửa tiên phong trong kỷ nguyên mới

Hội Báo toàn quốc 2026 khẳng định bản lĩnh, sức sáng tạo, trách nhiệm xã hội và sứ mệnh tiên phong của báo chí Việt ...

Sôi động ngày hội của người làm báo toàn quốc tại Hải Phòng

Hội Báo toàn quốc 2026 mở ra không gian hội tụ của những người làm báo, giới thiệu diện mạo đổi mới, sáng tạo và ...

Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026 bàn lời giải cho báo chí trong kỷ nguyên AI

Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026 tập trung thảo luận những vấn đề lớn của báo chí hiện nay, từ đổi mới tòa soạn, ...

Bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Báo chí Cách mạng Việt Nam trong thời đại số

Báo Thế giới và Việt Nam trân trọng giới thiệu bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với tiêu đề "Báo ...