 |
| Ngành khai khoáng được đánh giá là động lực tăng trưởng chính của kinh tế Mông Cổ. (Nguồn: EAF) |
Những số liệu đáng chú ý
Theo đó, triển vọng kinh tế Mông Cổ cho thấy sự tăng trưởng ổn định và điều chỉnh cơ cấu tiếp tục diễn ra trong bối cảnh chuyển đổi chính trị ngày càng mạnh mẽ vào năm 2026. GDP dự kiến sẽ tăng 5,6% - giảm dần so với năm 2025 - nhưng vẫn phản ánh đà tăng trưởng mạnh.
Đáng chú ý, tăng trưởng năm 2025 chủ yếu được thúc đẩy bởi nguồn cung, trong đó ngành khai khoáng được đánh giá là động lực chính, song có thể không bền vững trong bối cảnh điều kiện bên ngoài thay đổi.
Nền kinh tế phi khai khoáng của Mông Cổ tăng trưởng không đồng đều ở mức 5,3%. Nông nghiệp là ngành đóng góp nổi bật nhất, tăng mạnh 33,8% nhờ điều kiện thuận lợi sau mùa đông khắc nghiệt năm 2023-2024, qua đó giúp tăng số lượng đàn gia súc và năng suất chăn thả. Sự tăng trưởng của nông nghiệp chủ yếu đến từ chăn thả, không phải từ sản lượng cây trồng.
Ngành xây dựng mở rộng hơn 15% nhờ đầu tư công và phát triển nhà ở. Ngành sản xuất tăng trưởng 8% khi các ngành chế biến thực phẩm và các ngành công nghiệp dựa trên len và cashmere tăng cường công suất. Ngành năng lượng cũng tăng trưởng vừa phải, bất chấp tình trạng thiếu điện kéo dài và cơ sở hạ tầng cũ kỹ.
Tuy nhiên, lĩnh vực dịch vụ phải đối mặt với áp lực đáng kể trong năm 2025 do doanh thu xuất khẩu than giảm dẫn đến tỷ lệ việc làm giảm 6,6% trong lĩnh vực thương mại và 3,1% trong lĩnh vực vận tải. Cả hai lĩnh vực này dự kiến sẽ phục hồi dần kể từ năm 2026 khi tiêu dùng hộ gia đình tăng và điều kiện thị trường lao động ổn định.
Về phía cầu, tiêu dùng tăng 9%, được thúc đẩy bởi mức lương tăng và tăng trưởng tín dụng mạnh mẽ. Điều này đã giúp bù đắp cho sự sụt giảm 5,8% trong đầu tư trong ba quý đầu năm 2025. Sự chuyển dịch sang tăng trưởng dựa trên nguồn cung đánh dấu một sự thay đổi đáng chú ý hướng tới mô hình tăng trưởng được thúc đẩy bởi năng lực sản xuất và điều kiện hàng hóa bên ngoài.
Ngành khai khoáng vẫn là động lực tăng trưởng cốt lõi của Mông Cổ trong năm 2026. Giá cả toàn cầu tương đối mạnh, cùng với sản lượng ổn định từ mỏ đồng và vàng Oyu Tolgoi, sẽ hỗ trợ hiệu quả hoạt động của ngành, trong đó than đá tiếp tục là động lực chính.
Tăng trưởng các ngành phi khai khoáng có khả năng đa dạng hóa, trong khi tăng trưởng trong lĩnh vực xây dựng, sản xuất và dịch vụ có khả năng tăng tốc.
Lạm phát vẫn ở mức cao 7,5% trong tháng 12/2025, vượt quá phạm vi mục tiêu của Ngân hàng Trung ương Mông Cổ. Giá thực phẩm tăng 11,3%, trong khi lạm phát phi thực phẩm giảm xuống còn 6,1%. Mùa màng thất bát, giá thịt giảm yếu theo mùa, tiền lương tăng và rủi ro về nguồn cung nhiên liệu đều góp phần tạo ra áp lực lạm phát dai dẳng.
Việc tăng giá điện và điều chỉnh giá sưởi ấm đã tạo thêm áp lực chi phí. Mặc dù Ngân hàng Trung ương Mông Cổ đã nâng lãi suất chính sách lên 12%, lạm phát có thể tăng trở lại vào đầu năm 2026 do việc tăng lương trong khu vực công trước khi giảm xuống mức 6,1% vào năm 2027.
Kim ngạch ngoại thương đạt hơn 27 tỷ USD, với thặng dư 4,4 tỷ USD khi xuất khẩu đạt 15,8 tỷ USD và nhập khẩu đạt 11,3 tỷ USD. So với năm 2024, xuất khẩu giảm 0,1% và nhập khẩu giảm 2,6%.
Cơ cấu xuất khẩu thay đổi mạnh mẽ - xuất khẩu quặng đồng tăng vọt 76% và xuất khẩu vàng tăng 38% nhờ giá toàn cầu tăng cao, trong khi xuất khẩu than giảm 34,6% do nhu cầu yếu hơn và giá giảm.
Mặc dù Mông Cổ được hưởng lợi từ giá kim loại cao, sự phụ thuộc lớn vào than đá tiếp tục khiến nước này dễ bị ảnh hưởng bởi sự biến động nhu cầu của Trung Quốc và chu kỳ hàng hóa toàn cầu.
| Australia nỗ lực làm điều này để lấy lại vị thế trong chuỗi cung ứng khoáng sản toàn cầu Trước tình hình cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung và áp lực chuyển dịch năng lượng toàn cầu, Australia được cho là đang nỗ lực định ... |
Nguyên nhân do đâu?
Những thay đổi kinh tế này diễn ra trong bối cảnh chính trị đầy biến động.
Vào tháng 9/2025, chính phủ mới của Mông Cổ đã khởi động chương trình “Niềm tin mới – Cải cách táo bạo” trong khuôn khổ Kế hoạch Phát triển 5 năm giai đoạn 2026-2030.
Các cải cách nhắm vào mười lĩnh vực chính, bao gồm: hiệu quả hoạt động của chính phủ, thuế, doanh nghiệp nhà nước, quản lý hành chính công, phát triển nông thôn và năng lượng xanh.
Các biện pháp thắt lưng buộc bụng cũng được đưa ra để thu hẹp khoảng thâm hụt ngân sách tiềm năng lên tới 3,3 nghìn tỷ MNT (tương đương 6,7 tỷ USD).
Chính phủ cũng tiếp tục theo đuổi việc tinh gọn bộ máy công chức và tái cấu trúc các doanh nghiệp nhà nước, và chương trình nghị sự sẽ phải đối mặt với áp lực từ kỳ vọng của công chúng.
Quỹ đạo kinh tế của Mông Cổ đến năm 2026 được đánh giá là sẽ phụ thuộc rất nhiều vào môi trường bên ngoài, đặc biệt là thị trường hàng hóa toàn cầu và nhu cầu từ Trung Quốc.
Trong nước, sự ổn định chính trị sẽ đóng vai trò then chốt trong việc định hình thực thi chính sách. Khả năng của chính phủ trong việc giải quyết các vấn đề nội bộ, duy trì đà cải cách và giảm thiểu rủi ro từ bên ngoài sẽ quyết định liệu Mông Cổ có thể duy trì ổn định trong giai đoạn chuyển đổi kinh tế và thể chế quan trọng này hay không.
| Kinh tế thế giới 'rung lắc' vì tình hình Trung Đông: Giá dầu, giá vàng tăng vọt; thị trường tiền điện tử, chứng khoán đồng loạt lao dốc Tình hình Trung Đông đã khiến kinh tế thế giới 'rung lắc' khi giá dầu và giá vàng tăng vọt, còn thị trường tiền điện ... |
| Kinh tế Hàn Quốc: Xuất khẩu lập đỉnh mới, Seoul chủ động ứng phó với tác động từ tình hình Trung Đông Dưới đây là một số thông tin cập nhật về tình hình kinh tế Hàn Quốc và cách Seoul chủ động ứng phó với tác ... |
| Đẩy mạnh công tác ngoại giao kinh tế, kiến tạo động lực tăng trưởng hai con số sau Đại hội XIV Ngày 2/3, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng chủ trì cuộc họp triển khai nhiệm vụ Quý I/2026 của Ban Chỉ đạo ngoại giao ... |
| EU điều chỉnh dự luật 'Ưu tiên mua sắm châu Âu' nhằm bảo vệ ngành sản xuất nội khối Ủy ban châu Âu (EC) dự kiến công bố phiên bản điều chỉnh của dự thảo “Đạo luật tăng tốc công nghiệp” vào ngày 3/3, ... |
| Tình hình Trung Đông: Xuất khẩu Thái Lan thiệt hại 1 tỷ USD, Nhật Bản gặp 'hòn đá tảng' trong phục hồi kinh tế, du lịch Nga chịu ảnh hưởng lớn Tình hình căng thẳng tại Trung Đông đã tác động trực tiếp đến nền kinh tế của một số nước trên thế giới, trong đó ... |
