“Gà đá” và “ngựa đua” trong xã hội chia rẽ giàu nghèo

Bàn về việc chuyện trẻ vào lớp Một bị ép học trước những kiến thức và kỹ năng đáng lẽ phải học trong lớp, chúng ta đang đối diện với hai vấn đề. 
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
ga da va ngua dua trong xa hoi chia re giau ngheo Vì sao trẻ em Hà Lan lại hạnh phúc nhất thế giới?
ga da va ngua dua trong xa hoi chia re giau ngheo Thắp sáng những ước mơ cho trẻ em

Thứ nhất, chương trình chính thức ở lớp Một hiện nay có thực sự cao hơn yêu cầu 10 năm về trước hay không? Thứ hai, nguyên nhân và hậu quả khi phụ huynh và giáo viên tạo áp lực để các em phải học trước?

ga da va ngua dua trong xa hoi chia re giau ngheo
Phụ huynh hay thầy cô có ép con trẻ học trước vì sợ hãi, tham lam, hay lười biếng?

Hiện tượng học sinh lớp Một phải học sớm cũng xảy ra ở Hoa Kỳ. Nghiên cứu của các giáo sư tại Đại Học Virginia cho thấy, lớp Mẫu giáo hiện nay giống lớp Một vào năm 1998. Giáo viên Mẫu giáo tại Hoa Kỳ áp đặt tiêu chí học tập rất cao cho những em mới vào lớp. Thời gian trong lớp, họ chủ yếu chỉ dạy trực tiếp và trắc nghiệm học sinh thay vì để các em tự đề ra các sinh hoạt, đặc biệt là âm nhạc và mỹ thuật.

Đây là vấn đề cần giải quyết ở tầm quốc gia, về chính sách giáo dục cho phù hợp với nhu cầu phát triển và khối lượng tri thức chung hiện nay. Theo tôi, điều đáng quan tâm hơn cho mỗi gia đình là động lực khiến phụ huynh và giáo viên ép buộc học sinh phải học sớm. Tôi ủng hộ việc cho con học sớm nếu đó chính là ý muốn và trình độ tự thân của trẻ. Trẻ thông minh và khao khát tri thức sẽ tự động tìm kiếm học hỏi không mệt mỏi. Nếu bị kìm hãm bởi một chương trình thấp hơn trình độ, chúng sẽ trở nên chán nản và mất động lực học tập. Nhưng tôi không ủng hộ việc cha mẹ hay thầy cô tạo áp lực các em phải nắm vững các kiến thức và kỹ năng của lớp Một hay bất cứ lớp nào trước khi vào học.

Trước tiên hãy xét các hậu quả của áp lực này. Xét về mặt tâm lý, nếu trẻ không được nghỉ ngơi chơi đùa đúng mức mà phải cặm cụi học tập suốt mùa hè, chúng sẽ có nguy cơ gặp căng thẳng, lo âu và thậm chí trầm cảm, với những biểu hiện như đau bao tử (dạ dày), tiêu chảy, nhức đầu, nổi mẩn đỏ, bị ác mộng. Chúng cũng có thể có những hành vi phản kháng vô thức hay ý thức, như đái dầm/ỉa đùn hay cãi cọ bướng bỉnh.

Xét về mặt xã hội, chúng ta đang tạo ra “hố phân biệt giai cấp” ngày càng lớn hơn khi khuyến khích việc dạy trước - học trước. Một nền giáo dục nhân bản phải tiến tới việc góp mọi nguồn lực, kể cả nguồn lực phụ huynh, để tạo điều kiện phát triển tối đa cho mỗi em học sinh. Thì nay, các em có phụ huynh giàu, nhiều thời gian và kiến thức sẽ ở thế “thượng phong” trong học tập hơn các em có phụ huynh nghèo khó. Thay vì sự thành đạt trong xã hội là do thiên phú kết hợp với nỗ lực cá nhân, nay nó lại là sản phẩm của nguồn lực riêng bởi cha mẹ.

Tiếp đó hãy xét đến nguyên nhân. Phụ huynh hay thầy cô có ép con trẻ học trước vì sợ hãi, tham lam, hay lười biếng? Sợ hãi mất mặt vì thua thiệt, tham lam danh tiếng vì háo thắng, hay lười biếng chỉ muốn dạy một lớp đồng nhất trong trình độ.

Ở Hoa Kỳ, cũng có nhiều phụ huynh hay thầy cô chỉ thấy con trẻ là “gà đá” hay “ngựa đua”. Khi con em hay học sinh nhận một điểm thấp, họ xem đó là một sự sỉ nhục hay mất danh dự. Vì thế, họ luôn gây áp lực và can thiệp bằng mọi cách, thậm chí bất chính, để con trẻ đạt điểm cao trong học tập cho dù những can thiệp này bất chấp ý kiến, nguyện vọng, thậm chí sức khỏe của trẻ.

Thực tế, việc học sớm hay muộn - bản thân nó không mang tính tiêu cực. Chỉ khi nào nó thái quá hay bất cập đối với trình độ phát triển tâm sinh lý đặc thù của mỗi đứa trẻ thì nó mới gây ra những hậu quả tiêu cực về tâm lý.

Rất tiếc còn không ít phụ huynh hay thầy cô vẫn áp đặt vô lối vì thiếu kiến thức và thích thành tích. Nếu bỏ đi sự sợ hãi và tham lam, chúng ta sẽ thấy là sau đó chúng ta vẫn còn những tiêu chí học tập đúng đắn cho con trẻ. Sự hỗ trợ, tình yêu và chấp nhận của chúng ta trao cho trẻ sẽ nhiều hơn. Đó mới là động lực chính cho sự hiếu học và thành công của chúng. Khi đó, cả trẻ và chúng ta đều sẽ có thành tựu và hạnh phúc. 

TS. Lê Nguyên Phương

ga da va ngua dua trong xa hoi chia re giau ngheo Dễ cấm, khó áp đặt tuân thủ

Từ ngày 1/6/2017, Luật trẻ em chính thức có hiệu lực. Có tổng cộng 15 nhóm hành vi bị đạo luật này nghiêm cấm. Trong đó, ...

ga da va ngua dua trong xa hoi chia re giau ngheo Tăng cường phòng, chống xâm hại trẻ em

Thủ tướng Chính phủ vừa có Chỉ thị yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tăng cường giải pháp phòng, chống bạo lực, xâm hại trẻ em.

ga da va ngua dua trong xa hoi chia re giau ngheo WHO cảnh báo gia tăng ung thư ở trẻ em

Tỉ lệ ung thư ở trẻ em trong thập niên 2000 đã tăng hơn 13% so với thập niên 1980. Đây là kết quả một ...

Đọc thêm

Quảng Ninh đồng loạt khởi công, khánh thành 25 dự án trọng điểm, tổng vốn hơn 46.800 tỷ đồng

Quảng Ninh đồng loạt khởi công, khánh thành 25 dự án trọng điểm, tổng vốn hơn 46.800 tỷ đồng

Ngày 27/8, tỉnh Quảng Ninh tổ chức khởi công và khánh thành đồng loạt 25 công trình, dự án cấp tỉnh với tổng vốn đầu tư hơn 46.721 tỷ đồng.
GS.TS. Mạc Quốc Anh: Doanh nghiệp Thủ đô không đứng ngoài mục tiêu phát triển của Hà Nội

GS.TS. Mạc Quốc Anh: Doanh nghiệp Thủ đô không đứng ngoài mục tiêu phát triển của Hà Nội

Nếu chính quyền và doanh nghiệp cùng nhìn về một hướng thì mục tiêu tăng trưởng hai con số của Hà Nội có thể phát triển thực chất, bền vững.
Nữ MC ‘Đất mỏ’ tỏa sáng tại Hoa hậu Doanh nhân Hương sắc Việt Nam 2026

Nữ MC ‘Đất mỏ’ tỏa sáng tại Hoa hậu Doanh nhân Hương sắc Việt Nam 2026

Người đẹp Hoàng Thị Thanh Tuyền (Quảng Ninh) giành danh hiệu Hoa hậu Nhân ái – Hoa hậu Doanh nhân Hương sắc Việt Nam 2026.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tiếp Đại sứ Pháp tại Việt Nam đến chào từ biệt

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tiếp Đại sứ Pháp tại Việt Nam đến chào từ biệt

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã tiếp Đại sứ Cộng hòa Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet đến chào từ biệt nhân dịp kết thúc nhiệm kỳ công ...
CEF lần thứ II: Để biến câu chuyện 'doanh nghiệp có tiềm năng' thành phương án đầu tư có thể kiểm chứng

CEF lần thứ II: Để biến câu chuyện 'doanh nghiệp có tiềm năng' thành phương án đầu tư có thể kiểm chứng

Tại CEF lần thứ II, ông Phạm Đức Dũng cho hay, nền tảng kinh tế và quy mô thị trường đang tạo dư địa cho dòng vốn vào doanh nghiệp ...
Quảng Ninh: Khởi công Khu công nghiệp VB Quảng Yên quy mô gần 408 ha, vốn 3.740 tỷ đồng

Quảng Ninh: Khởi công Khu công nghiệp VB Quảng Yên quy mô gần 408 ha, vốn 3.740 tỷ đồng

Sáng 27/8, tại Khu kinh tế Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh tổ chức Lễ khởi công Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu ...
Hành trình tìm về nếp nhà của các bạn trẻ Gen Z

Hành trình tìm về nếp nhà của các bạn trẻ Gen Z

Trong không gian trầm lắng, trang nghiêm của chùa Khánh Long (xã Tân Thành, tỉnh Thái Nguyên), hàng trăm bạn trẻ lặng lẽ cài lên ngực áo bông hồng Vu Lan.
'Vaccine cộng đồng' trước làn sóng tin sai lệch về sức khỏe

'Vaccine cộng đồng' trước làn sóng tin sai lệch về sức khỏe

Trên mạng xã hội, một thông tin sai lệch về sức khỏe có thể lan truyền nhanh và tác động đến quyết định phòng, chữa bệnh của người dân.
Khẩn trương khắc phục hậu quả bão số 4, chủ động ứng phó với đợt mưa lớn mới

Khẩn trương khắc phục hậu quả bão số 4, chủ động ứng phó với đợt mưa lớn mới

Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia đề nghị các tỉnh, thành khắc phục hậu quả bão, mưa lũ, chủ động ứng phó với diễn biến phức tạp của mưa lũ.
Khắc phục sạt lở, sơ tán khẩn cấp người dân tại các xã miền núi tỉnh Nghệ An

Khắc phục sạt lở, sơ tán khẩn cấp người dân tại các xã miền núi tỉnh Nghệ An

Sáng 26/8, do ảnh hưởng của bão số 4, mưa lớn kéo dài khiến nhiều khu vực miền núi tỉnh Nghệ An xảy ra sạt lở, ngập lụt, giao thông bị chia cắt.
Xây dựng mô hình quản lý rủi ro, ứng phó với tình trạng nắng nóng cực đoan

Xây dựng mô hình quản lý rủi ro, ứng phó với tình trạng nắng nóng cực đoan

Dự án ‘Hỗ trợ tài chính dựa vào dự báo cho nắng nóng’ sẽ góp phần xây dựng mô hình quản lý rủi ro thiên tai để nhân rộng trong tương lai.
Fidel Castro Ruz - Cuba trong trái tim nhân dân Việt Nam: Bản hùng ca về tình hữu nghị vĩ đại

Fidel Castro Ruz - Cuba trong trái tim nhân dân Việt Nam: Bản hùng ca về tình hữu nghị vĩ đại

Nhân kỷ niệm 100 năm Ngày sinh của Lãnh tụ Fidel Castro (13/08/1926 - 13/08/2026) và hướng tới kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã ...
Lợi ích bất ngờ của trà đen khi mệt mỏi vào buổi chiều

Lợi ích bất ngờ của trà đen khi mệt mỏi vào buổi chiều

Sau bữa trưa, nhiều người vẫn cảm thấy buồn ngủ, các chuyên gia dinh dưỡng cho rằng, trà đen có thể phù hợp giúp tỉnh táo, tràn đầy sinh lực.
Tỉnh Lâm Đồng rà soát, tiêm bù vaccine cho trẻ trước khi bước vào năm học mới

Tỉnh Lâm Đồng rà soát, tiêm bù vaccine cho trẻ trước khi bước vào năm học mới

Chuẩn bị bước vào năm học mới, nhiều phụ huynh trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng đã đưa trẻ đến các điểm tiêm chủng để tiêm bù vaccine.
Cảnh báo nguy cơ dị ứng, phản vệ khi đi du lịch biển và núi

Cảnh báo nguy cơ dị ứng, phản vệ khi đi du lịch biển và núi

Kỳ nghỉ 2/9 là dịp nhiều gia đình du lịch, nhưng thay đổi môi trường, thực phẩm, thời tiết hay côn trùng có thể gây dị ứng, thậm chí phản vệ.
Chủ động ứng phó mưa lớn: Bộ Y tế yêu cầu trực cấp cứu 24/24, không để bùng phát dịch bệnh

Chủ động ứng phó mưa lớn: Bộ Y tế yêu cầu trực cấp cứu 24/24, không để bùng phát dịch bệnh

Trước nguy cơ mưa lớn kéo dài, Bộ Y tế yêu cầu các địa phương trực cấp cứu 24/24h, sẵn sàng hỗ trợ vùng ngập, chia cắt.
10 thực phẩm nên có sẵn trong bếp để kiểm soát cân nặng hiệu quả

10 thực phẩm nên có sẵn trong bếp để kiểm soát cân nặng hiệu quả

Một căn bếp chứa sẵn những thực phẩm phù hợp có thể giúp việc ăn lành mạnh trở nên tự nhiên hơn, giúp giảm cân dễ dàng và bền vững.
Ba yếu tố làm tăng nguy cơ sa sút trí tuệ

Ba yếu tố làm tăng nguy cơ sa sút trí tuệ

Kiểm soát huyết áp, phòng ngừa tiểu đường và không hút thuốc ở tuổi trung niên có thể giúp trì hoãn nguy cơ sa sút trí tuệ tới gần 13 năm.
Phiên bản di động