Gỡ vướng cho doanh nghiệp xuất khẩu vào thị trường Hoa Kỳ

Những khó khăn, vướng mắc thực tiễn khi tiếp cận thị trường Hoa Kỳ đã được nhiều doanh nghiệp đưa ra, cùng trao đổi với các chuyên gia, cơ quan chức năng nhằm tháo gỡ, tìm giải pháp hiệu quả tại thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung tiếp lãnh đạo Mastercard, thúc đẩy hợp tác chuyển đổi số Việt Nam - Hoa Kỳ Việt Nam - Hoa Kỳ thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế, thương mại, tài chính và công nghệ Việt Nam-Hoa Kỳ tăng cường phối hợp, huy động khu vực tư nhân cho APEC 2027

Gỡ vướng cho doanh nghiệp xuất khẩu vào thị trường Hoa Kỳ

Hội thảo “Thị trường Hoa Kỳ 2026: Cơ hội, Thách thức và các Giải pháp đột phá cho doanh nghiệp Việt Nam”, ngày 25/9. (Ảnh: Hồng Châu)

Ngày 25/9, tại Hà Nội, cùng sự phối hợp và đồng hành của WBS và Citizen Pathway, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã tổ chức Hội thảo “Thị trường Hoa Kỳ 2026: Cơ hội, Thách thức và các Giải pháp đột phá cho doanh nghiệp Việt Nam”, tập trung vào những yêu cầu mới đặt ra đối với doanh nghiệp khi mở rộng hoạt động tại thị trường Hoa Kỳ.

Tại Hội thảo, các diễn giả tập trung trao đổi về những thay đổi trong môi trường thương mại, yêu cầu pháp lý và các vấn đề doanh nghiệp Việt Nam cần lưu ý khi tiếp cận thị trường Hoa Kỳ. Một trong những nội dung được đề cập là xu hướng doanh nghiệp không chỉ dừng ở hoạt động xuất khẩu mà cần từng bước nâng cao năng lực quản trị, xây dựng quan hệ đối tác và tìm hiểu sâu hơn về thị trường sở tại.

Hoa Kỳ là một trong những thị trường xuất khẩu quan trọng của Việt Nam. Tuy nhiên, những thay đổi trong thương mại quốc tế cùng các yêu cầu về tiêu chuẩn, pháp lý và truy xuất nguồn gốc đang đặt ra thêm yêu cầu đối với doanh nghiệp khi mở rộng hoạt động tại thị trường này.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Hoàng Quang Phòng, Phó Chủ tịch VCCI, cho biết Hoa Kỳ là thị trường có quy mô lớn nhưng cũng có những yêu cầu cao về tiêu chuẩn, pháp lý và quản trị. Theo ông, để hoạt động hiệu quả tại thị trường này, doanh nghiệp cần chủ động cập nhật chính sách, tìm hiểu quy định sở tại và tăng cường quản trị rủi ro trong giao dịch thương mại.

Ông Phòng đề xuất, bên cạnh hoạt động xuất khẩu, doanh nghiệp có thể nghiên cứu các hướng phát triển dài hạn hơn như xây dựng thương hiệu, mở rộng mạng lưới đối tác, nâng cao giá trị sản phẩm và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng tại Hoa Kỳ.

Chuyên gia thương mại, ông An Thế Dũng - nguyên Tham tán Thương mại Việt Nam tại Hoa Kỳ, nguyên Giám đốc Thương vụ Việt Nam tại New York cho rằng, tham gia vào thị trường Hoa Kỳ, doanh nghiệp sẽ đứng trước nhiều cơ hội thuận lợi: Không gian kinh tế - thương mại rộng mở với thị trường tiêu thụ khổng lồ; Tiếp cận khoa học công nghệ tiên tiến bậc nhất thế giới; Đối tác tiềm năng về tài chính, công nghệ, thị trường; Nhập khẩu hàng hóa chất lượng cao; Cân bằng thương mại với các đối tác lớn; Vị thế doanh nghiệp nâng cao với những sản phẩm chất lượng cao

Tuy nhiên, tiêu chuẩn vào thị trường Hoa Kỳ ngày càng cao, hệ thống pháp luật chặt chẽ, rào cản thương mại, tranh chấp thương mại, vệ sinh an toàn thực phẩm... Từ đó, ông Dũng khuyến nghị, doanh nghiệp Việt Nam khi tiếp cận thị trường Hoa Kỳ cần đặc biệt quan tâm 5 nhóm vấn đề gồm: Hệ thống pháp luật và rủi ro chính sách; tiêu chuẩn chất lượng; Xuất xứ hàng hóa; Tập quán kinh doanh, thanh toán; Giải quyết tranh chấp. Những vấn đề này cho thấy, mở được thị trường mới chỉ là bước đầu. Để duy trì thị trường, doanh nghiệp phải xây dựng được năng lực đáp ứng ổn định và kiểm soát rủi ro ngay từ khâu sản xuất.

Một trong những giải pháp được ông Dũng lưu ý là cơ cấu lại nguồn nguyên liệu, tăng tỷ lệ nội địa hóa và kiểm soát chặt đầu vào. Hồ sơ về nguồn gốc hàng hóa cần được xây dựng đầy đủ, minh bạch, có khả năng chứng minh khi cần thiết. Cùng với đó, doanh nghiệp cần ứng dụng công nghệ và AI vào quản trị, chuẩn hóa quy trình sản xuất, nâng chất lượng quản trị và chủ động đáp ứng các yêu cầu về môi trường, xã hội và quản trị (ESG).

Thông tin tại Hội thảo, ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho hay, thị trường Hoa Kỳ tiếp tục mở ra cơ hội để Việt Nam gia tăng cả khối lượng và giá trị xuất khẩu đối với nhiều nhóm hàng, từ máy móc, thiết bị đến dệt may. Việt Nam hiện nằm trong nhóm các nước xuất khẩu hàng đầu đối với một số mặt hàng như gạo, cà phê, nhưng nhiều sản phẩm vẫn chủ yếu ở dạng thô. Điều đó cho thấy tăng kim ngạch hay tăng khối lượng xuất khẩu chưa đồng nghĩa với việc doanh nghiệp Việt Nam đã chiếm được phần giá trị tương xứng trong chuỗi cung ứng. Bài toán vì thế không chỉ là xuất khẩu nhiều hơn, mà phải nâng được hàm lượng giá trị trong mỗi sản phẩm, xây dựng thương hiệu và cải thiện vị thế của doanh nghiệp trong chuỗi giá trị tại Hoa Kỳ.

Theo ông Hải, doanh nghiệp cần chuyển từ “Made in Vietnam” sang “Made with Vietnam Value” - tức nâng hàm lượng giá trị Việt Nam thông qua công nghệ, nghiên cứu và phát triển, thiết kế, dịch vụ, logistics và quản trị chuỗi cung ứng.

Muốn vậy, doanh nghiệp cần bắt đầu từ việc nâng tỷ lệ giá trị tạo ra trong nước. Phát triển công nghiệp hỗ trợ, chủ động nguyên liệu, nâng năng lực công nghệ và tăng liên kết giữa các doanh nghiệp trong nước sẽ giúp giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài và nâng sức cạnh tranh.

Chia sẻ tại Hội thảo, bà Hoàng Diệp Trúc - Tổng Giám đốc Công ty TNHH Đầu tư Citizen Pathway, cho rằng doanh nghiệp Việt Nam cần tính đến một bước tiến xa hơn: Không chỉ đưa hàng sang Mỹ mà từng bước tạo sự hiện diện tại thị trường này.

Bà Trúc khuyến nghị, doanh nghiệp có thể xây dựng pháp nhân, tài khoản ngân hàng, văn phòng và đội ngũ quản lý tại Mỹ, đồng thời lựa chọn cấu trúc doanh nghiệp phù hợp với pháp luật sở tại. Các vấn đề về thuế liên bang, thuế tiểu bang, loại hình doanh nghiệp, địa điểm thành lập, người đại diện, quản lý từ xa, nguồn vốn và hệ thống kế toán đều cần được tính toán ngay từ đầu. Doanh nghiệp cũng có thể cân nhắc mở chi nhánh, thành lập công ty mới hoặc mua lại doanh nghiệp đang hoạt động tại Mỹ để tiếp quản và phát triển sản phẩm, thương hiệu.

Những khó khăn, vướng mắc từ khâu tiếp cận thị trường, yêu cầu pháp lý, tiêu chuẩn sản phẩm đến tìm kiếm đối tác và tổ chức kênh phân phối...khi tham gia thị trường Hoa Kỳ đã được các doanh nghiệp đưa ra và trao đổi với các diễn giả và đại diện VCCI tại Hội thảo.

Theo VCCI, việc cập nhật thông tin về thị trường, chính sách thương mại và các quy định liên quan sẽ giúp doanh nghiệp có thêm cơ sở trong quá trình xây dựng kế hoạch kinh doanh tại Hoa Kỳ. VCCI cho biết sẽ tiếp tục tổ chức các hoạt động kết nối, cung cấp thông tin và hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình tìm hiểu, mở rộng thị trường quốc tế.

Hội thảo cũng là dịp để doanh nghiệp trao đổi trực tiếp với các chuyên gia và đại diện cơ quan, tổ chức liên quan về những vấn đề phát sinh trong hoạt động thương mại với Hoa Kỳ, qua đó có thêm thông tin để cân nhắc phương án tiếp cận thị trường phù hợp