GS Nguyễn Lân Dũng: "Lấy đâu ra thầy cô đủ chuẩn để dạy ngoại ngữ?"

"Khó khăn nhất không phải là học tiếng gì mà lấy đâu ra các thầy cô đủ chuẩn để dạy ngoại ngữ? Đương nhiên thế giới đã có kinh nghiệm dạy ngoại ngữ cho trẻ càng bé càng tốt. Chúng ta định cho trẻ học từ lớp Ba (!). Đấy là ý tưởng quá tốt nhưng theo tôi có lẽ là không tưởng".
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu Bộ Giáo dục trần tình về việc thí điểm dạy tiếng Nga, tiếng Trung
gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu Dạy tiếng Nga, Trung hay Nhật và nên lấy gì làm chuẩn?

Đó là quan điểm của GS.TS.NGND Nguyễn Lân Dũng, Phó chủ nhiệm Hội đồng tư vấn Khoa học - Giáo dục - Môi trường của UBTW MTTQVN, ĐBQH các khoá 10,11,12 xung quanh đề án "Dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008 - 2020".

Mục tiêu chung của đề án là: đến năm 2020 đa số thanh niên Việt Nam tốt nghiệp Đại học, Cao đẳng, Trung cấp có đủ năng lực ngoại ngữ sử dụng độc lập, tự tin trong giao tiếp, làm việc trong môi trường hội nhập, đa ngôn ngữ, biến ngoại ngữ thành thế mạnh của người dân Việt Nam.

gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu
                                                    Giáo sư Nguyễn Lân Dũng. (Ảnh nhân vật cung cấp)

Học ngoại ngữ phải vì lợi ích “sống còn” của người ta!

gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu
Giáo sư Hồ Ngọc Đại (Nguồn: VnExpress)

Trao đổi với Báo TG&VN, Giáo sư, TSKH Hồ Ngọc Đại cho rằng, chúng ta đừng "độc nhất hóa" một ngoại ngữ, bởi vì còn quan hệ với quốc tế. Mình phải hiểu việc học ngoại ngữ là ở lợi ích của cá nhân người ta đã, rồi sau đó mới là lợi ích của quốc gia, hai cái phải kết hợp với nhau.

Nhưng hiện nay, có người nói rằng tiếng Anh là thứ tiếng duy nhất là không được, chúng ta không thể nói thế được. Bởi vì tiếng Anh phổ biến nhưng không phải là duy nhất, không thể độc quyền. Có thể tiếng Anh là phổ biến, nhiều người tự nhận là có ích hơn nhưng còn tiếng Nga, tiếng Trung, tiếng Bồ Đào Nha, tiếng Pháp và bao nhiêu thứ tiếng khác nữa nên không thể độc đoán một thứ tiếng được.

Hai nữa, theo vùng đất, tùy theo nhu cầu của người Việt và nên đặt lợi ích của người học lên trên. Học ngoại ngữ không phải vì đối phó mà vì lợi ích sống còn của người ta nữa! Ngày xưa việc học các thứ tiếng phần lớn là để đối phó, “làm sang” nhưng giờ học là vì sự sống của họ, cuộc sống cần cái gì thì học cái ấy, để đáp ứng cho công việc, giao tiếp thuận lợi cũng như bắt nhịp với dòng chảy của Quốc tế.

Vì thế, tôi ủng hộ học nhiều thứ tiếng, không thể thu mình trong duy nhất một thứ tiếng được. Theo tôi nghĩ, việc học ngoại ngữ không nên có sự bắt buộc. Đồng thời, các loại ngoại ngữ nên được xem là có tầm quan trọng như nhau, không nên có sự phân biệt cao thấp.

Chúng ta phải giao lưu, quan hệ với nhiều quốc gia trên thế giới chứ có phải với một nước đâu? Vì thế, việc học ngoại ngữ theo tôi phải vì lợi ích, nhu cầu của người học gắn liền với lợi ích quốc gia.

Đề án ngoại ngữ quốc gia giai đoạn 2016 - 2020 đặt mục tiêu thí điểm tiếng Nga, tiếng Trung, tiếng Nhật như ngoại ngữ thứ nhất. Vậy hình thức này có "làm khó" cho người học không khi mà mỗi người đề cao một thứ tiếng khác nhau, thưa Giáo sư?

"Thứ nhất" hay "thứ hai" là tuỳ địa phương, tuỳ nhu cầu của người học. Ví dụ, học sinh biên giới phía Bắc muốn chọn tiếng Trung, học sinh muốn đi lao động hay du học sang Nga, sang Nhật (thậm chí sang Hàn) thì các em muốn chọn các tiếng cần dùng ấy làm ngoại ngữ thứ nhất. Riêng các em muốn học lên cao (Thạc sĩ, Tiến sĩ) thì theo tôi nên chọn tiếng Anh - ngôn ngữ khoa học phổ biến nhất trên thế giới.

Hơn ai hết, tự bản thân mỗi người học phải nhận thức được tầm quan trọng của việc học ngoại ngữ đối với mình.

Theo tôi, các trường dù coi tiếng Anh là chính nhưng phải tuỳ nhu cầu của học sinh, sinh viên mà không nên gạt bỏ hẳn tiếng Nga, tiếng Trung.

Trình độ tiếng Anh của một bộ phận giới trẻ Việt Nam vẫn còn rất khiêm tốn. Có phải lúc này lại đưa thêm nhiều ngoại ngữ khác vào dạy trong trường phổ thông chắc hẳn sẽ gia tăng áp lực, sức ép cho các em?

Ở bậc Phổ thông, mỗi em chỉ nên và chỉ có thể học một ngoại ngữ và làm sao có thể sử dụng được dễ dàng sau khi tốt nghiệp THPT.

Đừng so bì với các em học trường quốc tế, được học đồng thời hai ngoại ngữ. Điều kiện các trường ấy khác hẳn, đối tượng học cũng khác hẳn. 

Theo tôi, tốt nghiệp THPT mà sử dụng được thành thạo một ngoại ngữ là quý hoá lắm rồi. Bao nhiêu thế hệ trước đây đã làm được điều ấy đâu?

Theo Giáo sư, nên phân bố dạy và học những thứ tiếng này như thế nào cho phù hợp và nâng cao chất lượng?

Trước hết, nên theo nguyện vọng của học sinh. Các em ở biên giới phía Bắc hầu hết đều muốn học tiếng Trung. Nhiều em  thích khoa học xã hội có thể thích học tiếng Trung. Các em muốn học công nghệ chắc thích học tiếng Anh hay tiếng Nga. Các em yêu văn chương, mỹ thuật, hội họa có khi thích học tiến Pháp. Các em muốn đi lao động hay du học tại Nhật, tại Hàn thì chắc lại muốn học tiếng Nhật, tiếng Hàn...

Khó khăn nhất không phải là học tiếng gì mà lấy đâu ra các thầy cô đủ chuẩn để dạy ngoại ngữ? Đương nhiên thế giới đã có kinh nghiệm dạy ngoại ngữ cho trẻ càng bé càng tốt. Chúng ta định cho trẻ học từ lớp 3. Đấy là ý tưởng quá tốt nhưng theo tôi có lẽ là không tưởng.

Cả nước hiện có bao nhiêu lớp 3? Lẽ nào để các thầy cô đi tập huấn ngắn ngày để về dạy cho các cháu? Xin nhớ rằng, dạy phát âm sai từ đầu thì về sau khó sửa lắm. Tôi biết có video clip trên YouTube với trên 4 vạn người xem gọi tôi là đại biểu Nguyễn Nân Dũng đoàn Đắc Nắc. Có ai muốn nói sai đâu, nhưng phải sửa ngay từ nhỏ mới xong.

Giáo sư có giải pháp gì cho vấn đề này?

Ngành Sư phạm đang thừa thãi giáo viên cho nên theo tôi, cần đào tạo lại hẳn 4 năm (có học bổng) đối với các giáo viên chưa tìm được việc làm để trở thành các giáo viên ngoại ngữ.

Biết hai chuyên môn còn có thể làm thêm nghề phụ vì các phát minh khoa học đã hết thời hạn bảo hộ đều có đầy rẫy trên các trang Internet bằng ngoại ngữ. Đừng đưa vào đội ngũ giáo viên thất nghiệp càng ngày càng đông thêm nữa, và càng không nên khép hẹp cánh cửa vào các trường Sư phạm.

Trân trọng cảm ơn Giáo sư!

gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu

Ra mắt phiên bản báo điện tử Thời Đại bằng tiếng Nga

Đối tượng bạn đọc của phiên bản này là cộng đồng các quốc gia sử dụng tiếng Nga, người Việt Nam biết tiếng Nga và ...

gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu

Tăng cường quảng bá tiếng Nga ở Việt Nam

Sáng ngày 21/10 tại Hà Nội đã diễn ra Hội nghị bàn tròn “Giáo dục ngành nghề bằng tiếng Nga. Kinh nghiệm và triển vọng ...

gs nguyen lan dung lay dau ra thay co du chuan de day ngoai ngu

Tiếng Nga “mãi cùng ta”

Thật vui khi nghe tin đoàn Việt Nam gồm năm thí sinh tham gia Olympic tiếng Nga quốc tế tháng 6/2014 đều đoạt giải, trong ...

 

Yến Nguyệt (thực hiện)

Đọc thêm

Chi tiêu quân sự toàn cầu tăng năm thứ 11 liên tiếp, Mỹ sụt giảm, châu Âu tăng vọt, chuyên gia SIPRI nói gì?

Chi tiêu quân sự toàn cầu tăng năm thứ 11 liên tiếp, Mỹ sụt giảm, châu Âu tăng vọt, chuyên gia SIPRI nói gì?

Chi tiêu quân sự toàn cầu tăng năm thứ 11 liên tiếp, Mỹ sụt giảm, châu Âu tăng vọt, chuyên gia SIPRI nói gì?
Carrick có thể mất cơ hội dẫn dắt Man Utd vào tay Gareth Southgate

Carrick có thể mất cơ hội dẫn dắt Man Utd vào tay Gareth Southgate

Sir Jim Ratcliffe, người hâm mộ cuồng nhiệt của Gareth Southgate, có thể thay đổi quyết định về vị trí HLV trưởng Man Utd.
Cập nhật lịch thi lớp 10 năm 2026 tại Hà Nội

Cập nhật lịch thi lớp 10 năm 2026 tại Hà Nội

Các thí sinh dự thi lớp 10 Hà Nội năm 2026 cần lưu ý các mốc thời gian quan trọng trong phòng thi.
Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ: Nơi tinh hoa hội tụ về ẩm thực

Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ: Nơi tinh hoa hội tụ về ẩm thực

Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ lần thứ XIII tại Cần Thơ không chỉ là sự kiện ẩm thực đặc sắc mà còn thúc đẩy du lịch phát triển.
Tình hình Trung Đông: Ngoại trưởng Iran trở lại Pakistan không phải để đàm phán với Mỹ, công khai tuyên bố lập trường và giới hạn không thể vượt qua

Tình hình Trung Đông: Ngoại trưởng Iran trở lại Pakistan không phải để đàm phán với Mỹ, công khai tuyên bố lập trường và giới hạn không thể vượt qua

Tình hình Trung Đông: Ngoại trưởng Iran trở lại Pakistan không phải để đàm phán với Mỹ, mà công khai tuyên bố lập trường và giới hạn không thể vượt ...
Staycation 2026: Khi 'chữa lành' không còn cần một tấm vé máy bay

Staycation 2026: Khi 'chữa lành' không còn cần một tấm vé máy bay

Không cần rời khỏi thành phố, một thế hệ người trẻ đang tìm thấy cách nghỉ ngơi hiệu quả hơn: ít di chuyển, nhiều cảm nhận. Staycation vì thế không ...
Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tặng quà gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tặng quà gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ

Nhân dịp 30/4, đoàn công tác Trung ương đã trao 200 suất quà, gửi gắm sự tri ân, sẻ chia tới gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ.
Bánh mì Việt - bánh sừng trâu Pháp: Giao thoa di sản ẩm thực tại TP. Hồ Chí Minh

Bánh mì Việt - bánh sừng trâu Pháp: Giao thoa di sản ẩm thực tại TP. Hồ Chí Minh

Cuộc thi 'Bánh mì và bánh sừng trâu ngon nhất' đã trở thành điểm nhấn trong khuôn khổ Lễ hội Bánh mì Việt Nam lần thứ 4 năm 2026.
Hà Nội miễn phí vé xe buýt và bố trí 8 điểm đỗ xe quanh Lăng Bác dịp lễ

Hà Nội miễn phí vé xe buýt và bố trí 8 điểm đỗ xe quanh Lăng Bác dịp lễ

Hà Nội cấm xe khách từ 16 chỗ trở lên trên một số tuyến khu vực Ba Đình và bố trí 8 điểm đỗ xe, tăng cường xe buýt phục vụ người dân vào Lăng ...
Vấn nạn thực phẩm bẩn: Đừng để sự thờ ơ trở thành nỗi đau

Vấn nạn thực phẩm bẩn: Đừng để sự thờ ơ trở thành nỗi đau

Trong xã hội hiện đại, câu chuyện ‘ăn gì hôm nay’ không còn là lựa chọn khẩu vị mà là sự cân nhắc giữa an toàn và rủi ro.
Giao thông Thủ đô thông thoáng ngày đầu nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Giao thông Thủ đô thông thoáng ngày đầu nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Sáng 25/4, giao thông nội thành Hà Nội thông thoáng trong khi các cửa ngõ Thủ đô ghi nhận lượng người tham gia giao thông tăng cao.
Giáo dục - Chìa khóa cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Giáo dục - Chìa khóa cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Giới chuyên gia quốc tế vừa đưa ra lời kêu gọi cấp thiết về việc phát huy sức mạnh giáo dục trong nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu.
Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hai nghiên cứu do Singapore dẫn đầu mở ra hy vọng mới cho bệnh nhân ung thư buồng trứng, nội mạc tử cung và ung thư vú thể tam âm.
Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Quả dứa, loại trái cây quen thuộc, có nhiều lợi ích nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khoẻ nếu sử dụng không đúng cách.
Vaccine mRNA cá thể hóa: Hy vọng cải thiện tiên lượng ung thư tụy

Vaccine mRNA cá thể hóa: Hy vọng cải thiện tiên lượng ung thư tụy

Các nhà khoa học Israel cho rằng nghiên cứu quốc tế về vaccine mRNA cá thể hóa đang mở ra thêm hy vọng trong điều trị ung thư tụy.
Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Những hoạt động trí óc như đọc sách, viết, học ngoại ngữ và giải đố chữ có liên quan mật thiết đến việc giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.
Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Quý I/2026, cả nước đã xảy ra 36 vụ ngộ độc thực phẩm. Bộ Y tế đang phối hợp cùng các bộ, ngành liên quan, chuyển tư duy quản lý an toàn thực phẩm.
Tuần lễ Tiêm chủng thế giới 2026: Vaccine hiệu quả cho mọi thế hệ

Tuần lễ Tiêm chủng thế giới 2026: Vaccine hiệu quả cho mọi thế hệ

Từ ngày 24-30/4, cộng đồng quốc tế hưởng ứng Tuần lễ Tiêm chủng thế giới do Tổ chức Y tế thế giới (WHO) phát động.
Phiên bản di động