Huyền thoại opera thế giới José van Dam qua đời ở tuổi 85

Long Thành
José van Dam không chỉ là một giọng ca đoạt nhiều giải thưởng cao quý mà còn được giới mộ điệu tôn vinh là một trong những tượng đài lớn nhất của làng nhạc cổ điển thế giới. Sự ra đi của ông để lại niềm tiếc thương sâu sắc cho cộng đồng opera quốc tế.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Nam danh ca opera người Bỉ José van Dam, người từng giành nhiều giải thưởng danh giá và đóng đinh tên tuổi với vai diễn chính trong kiệt tác Saint François d’Assise của Olivier Messiaen, đã qua đời ở tuổi 85. Thông tin được Viện Âm nhạc Hoàng gia Bỉ công bố ngày 19/2.

Vai diễn trong kiệt tác Saint François d’Assise không chỉ khẳng định kỹ thuật điêu luyện mà còn cho thấy tư duy nghệ thuật bậc thầy của nam nghệ sĩ quá cố.

Bà Natsumi Krischer, đại diện Học viện Âm nhạc Queen Elisabeth (Bỉ), cho biết người nghệ sĩ tài hoa đã trút hơi thở cuối cùng vào hôm 17/2 tại Croatia. Ông chính là người đặt nền móng cho khoa Thanh nhạc của Học viện vào năm 2004 và giữ cương vị giáo sư tại đây.

Nam danh ca Opera người Bỉ Jose van Dam, người từng đoạt nhiều giải thưởng cao quý và là chủ nhân vai diễn chính trong kiệt tác “Saint François d’Assise” của Messiaen, đã qua đời ở tuổi 85. (Nguồn: ABCnews)
Nam danh ca opera người Bỉ Jose van Dam, người từng đoạt nhiều giải thưởng cao quý và là chủ nhân vai diễn chính trong kiệt tác “Saint François d’Assise” của Messiaen, đã qua đời ở tuổi 85. (Nguồn: ABCnews)

Từ cậu bé Brussels đến ngôi sao toàn cầu

Sinh ngày 25/8/1940 tại Brussels với tên khai sinh là Joseph van Damme, ông theo học tại Nhạc viện Hoàng gia Brussels. Nghệ danh José van Dam chính thức được ông sử dụng từ buổi ra mắt vào năm 1960 với vai Don Basilio trong vở Người thợ cạo thành Seville (Rossini) tại Nhà hát Opéra Royal de Wallonie-Liège.

Sự nghiệp của ông thăng hoa rực rỡ khi lần đầu xuất hiện tại Nhà hát Opera Paris hai năm sau đó. Đến cuối thập niên 60 và đầu thập niên 70, tên tuổi Van Dam tỏa sáng rực rỡ tại Nhà hát Deutsche Oper Berlin dưới sự dẫn dắt của nhạc trưởng Lorin Maazel, và đặc biệt là màn trình diễn kinh điển tại Liên hoan Phục sinh Salzburg năm 1971 cùng huyền thoại Herbert von Karajan.

Đỉnh cao của những vai diễn để đời

Trong thập niên 70, José van Dam liên tục chinh phục các “thánh đường” nghệ thuật thế giới như La Scala (Milan), Covent Garden (London) và Metropolitan Opera (New York). Ông đặc biệt được giới phê bình tán dương qua các vai diễn nặng ký trong các tác phẩm của Verdi, Mozart, Wagner và Mussorgsky.

Chia sẻ về bí quyết giữ gìn giọng hát, ông từng tâm sự trên Tạp chí Opera (2010):

“Trước khi nhận một vai diễn mới, tôi luôn nghiên cứu kỹ âm vực (tessitura). Ở tuổi 20, tôi thiên về giọng bass, nhưng nhờ rèn luyện kiên trì, quãng giọng của tôi đã mở rộng về cả hai đầu, đặc biệt là các nốt cao. Tôi chưa bao giờ gặp khó khăn về kỹ thuật thanh nhạc, nhưng tôi luôn cực kỳ cẩn trọng”.

Từ thánh đường Opera đến dấu ấn điện ảnh

Dù nổi danh trên sân khấu opera, Van Dam từng chia sẻ sự ưu tiên dành cho các buổi hòa nhạc (concert) vì ở đó ông được là chính mình. “Khi diễn trên sân khấu, tôi là Figaro hay Don Giovanni, chứ không phải José van Dam”, ông chia sẻ năm 1981.

Dấu ấn chói lọi nhất trong sự nghiệp của José van Dam chính là việc khai sinh vai diễn trong kiệt tác Saint François d’Assise tại Paris vào năm 1983. Cây bút phê bình John Rockwell của tờ The New York Times từng hết lời ca ngợi màn trình diễn này là “một sự mẫu mực cả về kỹ thuật lẫn tư duy diễn giải”.

Sau khi chính thức giã biệt sân khấu opera vào năm 2010 với vở Don Quichotte tại quê nhà Brussels, José van Dam để lại một di sản đồ sộ với 10 đề cử và 3 lần đoạt giải Grammy.

Các giải thưởng danh giá này ghi dấu sự cộng tác giữa ông và các nhạc trưởng bậc thầy: từ bản thu thanh nhạc của Ravel (1984) cùng nhạc trưởng Pierre Boulez, đến các vở opera kinh điển của Strauss (1992) và Wagner (1997) cùng nhạc trưởng Georg Solti.

Không chỉ tỏa sáng trên sân khấu, ông còn lấn sân điện ảnh đầy ấn tượng với vai diễn trong phim Don Giovanni (1979) và tác phẩm từng nhận đề cử Oscar The Music Teacher (1988).

Chiếc áo rách huyền thoại của Maradona ở Barca được bán 179 nghìn USD

Chiếc áo rách huyền thoại của Diego Maradona trong thời gian khoác áo Barcelona mới được bán với giá 179.207,67 USD.

Man Utd chỉ định huyền thoại Darren Fletcher làm HLV tạm quyền

Trong thời gian Man Utd tìm kiếm huấn luyện viên (HLV) mới thay thế Ruben Amorim, HLV đội trẻ Darren Fletcher sẽ tạm thời dẫn ...

Không ngừng ghi bàn, Mbappe sánh vai cùng 3 huyền thoại

Mbappe đạt thành tích ghi bàn tương tự 3 huyền thoại của La Liga là Cristiano Ronaldo, Leo Messi và Luis Suarez sau khi lập ...

Nga sắp hồi sinh thương hiệu ô tô từng là huyền thoại một thời

Đội ngũ thương hiệu ô tô Volga của Nga tuyên bố đã sẵn sàng cho việc chính thức ra mắt dự án. Mục tiêu là ...

(theo ABC News)

Đọc thêm

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Chi phí cưới hỏi ngày càng nặng nề, trong khi các nghi thức truyền thống và áp lực chuẩn bị khiến nhiều cặp đôi trẻ mệt mỏi. Tại Trung Quốc, ...
Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Hơn 3.000 cầu thủ tham gia hệ thống giải đấu khu vực, 24 đội bóng xuất sắc tranh tài tại vòng chung kết toàn quốc FAVIJA CHAMPIONS CUP 2026.
Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 lao dốc về ngưỡng 3.500 USD/ounce, khiến nhà đầu tư giữ tâm lý bi quan.
Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cao điểm cho Năm APEC 2027, với sự chỉ đạo xuyên suốt từ Trung ương và sự vào cuộc quyết liệt ...
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Israel: Phát hiện đồng xu cổ thời La Mã trong chuyến dã ngoại của học sinh

Israel: Phát hiện đồng xu cổ thời La Mã trong chuyến dã ngoại của học sinh

Một đồng xu cổ có giá trị khảo cổ, mới được tìm thấy trên một thửa ruộng bậc thang ở khu vực Sataf, vùng đồi Jerusalem.
Kinh ngạc trước con cá corvina nặng 60kg do thợ lặn Tây Ban Nha bắt được

Kinh ngạc trước con cá corvina nặng 60kg do thợ lặn Tây Ban Nha bắt được

Trong chuyến lặn tại vùng biển Ispaster, thợ lặn có kinh nghiệm 20 năm bắt được một con cá khổng lồ hiếm có nặng 60kg, dài gần 1,85m.
Răng voi 800.000 năm tuổi hé lộ bí mật thời tiền sử

Răng voi 800.000 năm tuổi hé lộ bí mật thời tiền sử

Các nhà khảo cổ học Israel công bố những phát hiện mới từ một chiếc răng voi có niên đại gần 800.000 năm tại thung lũng Hula, miền Bắc Israel.
Đằng sau nghề đóng móng ngựa thu nhập cao ở Trung Quốc

Đằng sau nghề đóng móng ngựa thu nhập cao ở Trung Quốc

Chỉ khoảng 70 người ở nước này được cấp chứng chỉ nghề đóng móng ngựa, công việc tưởng đơn giản nhưng đòi hỏi kỹ năng cao.
Monowi: Thị trấn đặc biệt nhất nước Mỹ chỉ có một cư dân duy nhất

Monowi: Thị trấn đặc biệt nhất nước Mỹ chỉ có một cư dân duy nhất

Thị trấn Monowi chỉ còn bà Elsie Eiler, 93 tuổi, sinh sống, một mình đảm nhiệm mọi chức vụ trong chính quyền, từ thị trưởng đến thư ký, thủ quỹ.
Phát hiện hóa thạch loài gặm nhấm khổng lồ thời tiền sử tại Thái Lan

Phát hiện hóa thạch loài gặm nhấm khổng lồ thời tiền sử tại Thái Lan

Từ hai chiếc răng hóa thạch tìm thấy tại Thái Lan, các nhà khoa học đã xác định được một loài gặm nhấm tiền sử chưa từng được biết đến.
Nhóm nhạc BTS thắng lớn tại lễ trao giải MAMA 2026

Nhóm nhạc BTS thắng lớn tại lễ trao giải MAMA 2026

BTS nhận giải Album của năm nhờ album 'ARIRANG' và góp mặt trong danh sách 10 ca khúc xuất sắc nhất với bài hát 'Swim'.
500 người bước vào đấu trường thử thách ‘Vua tiếng Việt’

500 người bước vào đấu trường thử thách ‘Vua tiếng Việt’

Ban Văn hóa - Giải trí (VTV3) - Đài Truyền hình Việt Nam lần đầu tổ chức cuộc tranh tài ‘Vua tiếng Việt’ với sự tham gia của 500 người dự thi.
Căn nhà không mái che tập 18: Hạnh bị xúc phạm và phản ứng của Toản

Căn nhà không mái che tập 18: Hạnh bị xúc phạm và phản ứng của Toản

Căn nhà không mái che tập 18, Toản bức xúc khi Hạnh bị em gái chồng cũ buông lời lăng mạ.
Căn nhà không mái che tập 17: Toản 'lột mặt nạ' nhân tình của bố Hùng

Căn nhà không mái che tập 17: Toản 'lột mặt nạ' nhân tình của bố Hùng

Căn nhà không mái che tập 17, lời khẳng định chắc nịch của Toản đã phơi bày sự gian dối của Nguyệt, giúp bố Hùng được minh oan.
Căn nhà không mái che tập 16: Hùng phát hiện bí mật động trời của bố

Căn nhà không mái che tập 16: Hùng phát hiện bí mật động trời của bố

Căn nhà không mái che tập 16, Hùng sốc nặng khi tận mắt chứng kiến cảnh bố mình ân cần đưa đón nhân tình cùng con riêng tại bệnh viện.
HANIFF VIII: Năm ngày hội tụ những sắc màu điện ảnh thế giới

HANIFF VIII: Năm ngày hội tụ những sắc màu điện ảnh thế giới

Với 125 bộ phim đến từ 41 quốc gia và vùng lãnh thổ, Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) diễn ra từ ngày 28/11 đến 2/12.
Phiên bản di động