Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung thêm mong manh

Vũ An
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Nhiệm kỳ của Tổng thống Joe Biden mới bắt đầu được hơn 100 ngày, nhưng tại thời điểm này, hy vọng “tan băng” trong quan hệ Mỹ-Trung dường như đã biến mất ở Washington và Bắc Kinh.
Trung Quốc là kẻ thù lớn nhất của chính mình
Niềm tin về sự "ấm lên" trong quan hệ Mỹ-Trung nhiều khả năng không thành hiện thực. (Nguồn: Reuters)

Trong bối cảnh quan hệ Mỹ-Trung vẫn đang nóng lên khi chính quyền mới của Mỹ coi Trung Quốc là đối thủ địa chính trị nguy hiểm nhất. Đương nhiên, Bắc Kinh cũng có cảm nhận về mối đe dọa tương tự từ Washington.

Cuộc chiến chưa có hồi kết

Rất ít lãnh đạo Trung Quốc phủ nhận việc Mỹ là mối đe dọa hiện hữu đối với tham vọng trở thành một cường quốc toàn cầu của quốc gia đông dân này.

Câu hỏi duy nhất là làm thế nào để thiết lập "giới hạn đỏ" cho mối quan hệ song phương ngày càng xấu đi, cũng như tránh sự va chạm trực tiếp về quân sự.

Trong cuộc đối đầu chiến lược chưa có hồi kết với Mỹ, giới chức Trung Quốc cũng như các đối thủ của Bắc Kinh ở Washington chắc chắn sẽ rút ra những bài học từ thời kỳ Chiến tranh Lạnh.

Sẽ không mất nhiều thời gian để cả 2 bên đưa ra những đánh giá tương đồng về đối thủ. Theo đó, Trung Quốc được khích lệ khi thấy rằng, Bắc Kinh có một loạt các thế mạnh mà Liên Xô trước đây không có.

Về mặt kinh tế, Trung Quốc có hệ thống kinh tế hỗn hợp hiệu quả hơn nhiều so với nền kinh tế chỉ huy của Liên Xô.

Bên cạnh đó, Trung Quốc còn giữ vị trí trung tâm trong nền kinh tế toàn cầu khi vừa là nhà cung cấp hàng hóa sản xuất lớn nhất, vừa là thị trường nhập khẩu lớn thứ 2 với trị giá 2.000 tỷ USD vào năm 2020.

Điều này khiến Mỹ gặp khó khăn trong việc kềm chế hoàn toàn nền kinh tế Trung Quốc.

Tàu cá Trung Quốc tập kết tại Đá Ba Đầu ở Biển Đông: Thấy gì từ phản ứng của Mỹ?

Tàu cá Trung Quốc tập kết tại Đá Ba Đầu ở Biển Đông: Thấy gì từ phản ứng của Mỹ?

Về tương quan sức mạnh, bất chấp sự yếu kém đáng kể về công nghệ trong một số lĩnh vực quan trọng, sức mạnh về định lượng của Trung Quốc là điều không thể phủ nhận.

Tính theo sức mua tương đương, nền kinh tế Trung Quốc lớn hơn Mỹ. Tính theo đồng USD, kinh tế Trung Quốc hiện gần bằng 75% Mỹ. Trong khi đó, nền kinh tế Liên Xô, vào thời kỳ đỉnh cao, cũng chỉ bằng 50% Mỹ.

Quan trọng hơn, vì Bắc Kinh vẫn có động lực tăng trưởng mạnh hơn Washington, nên nhiều khả năng nền kinh tế của Trung Quốc sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ và vượt qua vị trí số 1 của Mỹ tính theo đồng USD trong 10 năm tới.

Nếu Liên Xô trước đây bị phá sản bởi một cuộc chạy đua vũ trang với Mỹ, thì một chiến lược tương tự nhằm làm Trung Quốc yếu đi có thể mất nhiều thời gian hơn.

Nguyên nhân được cho là vì Trung Quốc có nhiều nguồn lực hơn để tiếp tục cuộc chơi.

Giới chức Trung Quốc có lẽ sẽ cảm thấy vui mừng hơn nữa bởi tình hình chính trị thay đổi lớn từ cuối những năm 1940 đến nay.

Vào cuối Thế chiến II, việc xây dựng liên minh lớn chống Liên Xô dễ dàng hơn hiện nay, vì Moscow là một mối đe dọa có thật đối với các nước láng giềng.

Tin liên quan
Foreign Policy cung cấp hành tung của tàu cá Trung Quốc tại Đá Ba Đầu, chỉ ra chiến thuật Foreign Policy cung cấp hành tung của tàu cá Trung Quốc tại Đá Ba Đầu, chỉ ra chiến thuật 'cải bắp' trên Biển Đông

Ngày nay, mối đe dọa do Trung Quốc gây ra có vẻ mơ hồ hơn.

Một số nước coi chiến dịch địa chính trị mới của Washington chống lại Bắc Kinh chẳng qua là nỗ lực nhằm duy trì vị thế bá chủ của Mỹ, do đó các nước này sẽ miễn cưỡng trong việc chọn phe.

Những yếu tố trên sẽ khiến Mỹ khó sử dụng lối chơi Chiến tranh Lạnh cũ để kiềm chế Trung Quốc.

Bất lợi của Trung Quốc

Nhưng trớ trêu thay, hoàn cảnh thuận lợi như vậy có thể khiến Bắc Kinh cường điệu hóa sức mạnh thật sự, với những hậu quả tai hại có thể xảy ra.

Đặc biệt, việc Bắc Kinh tin rằng, rất ít quốc gia có thể tách khỏi nền kinh tế Trung Quốc sẽ dẫn đến các hành động gây hấn khiến các bên trung lập rơi vào vòng tay của Mỹ.

Ví dụ, hành động gây hấn gần đây nhất của Trung Quốc ở Biển Đông khiến một số quốc gia trong khu vực Đông Nam Á và một số quốc gia khác có phản ứng. Việc Trung Quốc tiếp tục gây hấn sẽ tạo ra một sơ hở chiến lược cho sự trở lại của Hải quân Mỹ ở Vịnh Subic (ngoài khơi Philippines). Đây sẽ là nhân tố thay đổi cuộc chơi và là thất bại của chính Trung Quốc.

Tương tự, lập trường cứng rắn của Trung Quốc về nhân quyền khiến Liên minh châu Âu (EU) khó có thể duy trì tính trung lập chiến lược.

Tháng trước, Brussels đã trừng phạt một số ít quan chức Trung Quốc do có liên quan đến vấn đề Tân Cương.

Thay vì phản ứng im lặng, Bắc Kinh áp đặt các biện pháp đáp trả khiến hiệp định đầu tư được đánh giá cao giữa Trung Quốc với EU gặp nguy hiểm.

Sự tự tin thái quá của Trung Quốc thậm chí có thể hủy hoại những cải cách rất cần thiết ở ngay trong nước.

Về mặt lý thuyết, Bắc Kinh đã xây dựng bản quy hoạch 5 năm rất chi tiết để định hướng lại nền kinh tế quốc gia và đạt được khả năng tự cung cấp về công nghệ. Tuy nhiên, không có gì bảo đảm Trung Quốc sẽ thành công.

Philippines liên tiếp tuyên bố cứng rắn, 'làm căng' với Trung Quốc trong vấn đề Biển Đông

Philippines liên tiếp tuyên bố cứng rắn, 'làm căng' với Trung Quốc trong vấn đề Biển Đông

Khác với những năm vừa qua, giới chức Philippines gần đây liên tục đưa ra các động thái, tuyên bố cứng rắn nhằm vào Trung ...

Những cải cách mạnh mẽ, đặc biệt là những biện pháp nhằm giảm bớt vai trò của doanh nghiệp nhà nước và huy động khu vực tư nhân được cho là sẽ thách thức niềm tin cốt lõi của Chủ tịch Tập Cận Bình vào chủ nghĩa tư bản nhà nước và quyền tối cao của đảng.

Nếu Trung Quốc đủ mạnh để không tiến hành những cải cách như vậy, nhiều khả năng nước này có thể rơi vào tình trạng trì trệ, giống như Liên Xô đã trải qua từ giữa những năm 1970.

Sự ngạo mạn sẽ khiến Bắc Kinh phạm phải những sai lầm chiến lược.

Môi trường hoạch định chính sách với sự tập trung quyền lực cao độ và thiếu thông tin phản biện là mảnh đất màu mỡ cho những suy nghĩ viển vông và giả định sai lầm.

TIN LIÊN QUAN
Trung Quốc đình chỉ đối thoại kinh tế cấp cao, Australia lên tiếng chỉ trích
Thế tiến thoái lưỡng nan trong quan hệ Trung Quốc - Mỹ - EU
Mỹ-Nhật sẽ ‘chơi’ như thế nào trên ‘bàn cờ RCEP’, nơi Trung Quốc đang có lợi thế?
Ấn Độ thu hẹp khoảng cách công nghệ với Trung Quốc bất chấp dịch Covid-19
Trung Quốc đình chỉ vô thời hạn đối thoại kinh tế cấp cao với Australia
(theo Nikkei Asia)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Tử vi hôm nay, tử vi 12 con giáp ngày 11/8/2022: Tuổi Mùi tài chính bất ổn

Tử vi hôm nay, tử vi 12 con giáp ngày 11/8/2022: Tuổi Mùi tài chính bất ổn

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 11/8/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Vietlott 10/8, kết quả xổ số Vietlott Mega hôm nay 10/8/2022. xổ số Mega 645

Vietlott 10/8, kết quả xổ số Vietlott Mega hôm nay 10/8/2022. xổ số Mega 645

Baoquocte.vn. Vietlott 10/8. Cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott Mega hôm nay 10/8/2022 từ trường quay tầng 19, tòa nhà VTC số 23 Lạc Trung, Hà Nội.
Lịch âm 11/8, xem âm lịch hôm nay Thứ 5 ngày 11/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 11/8/2022

Lịch âm 11/8, xem âm lịch hôm nay Thứ 5 ngày 11/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 11/8/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 11/8. âm lịch hôm nay 11/8. Xem âm lịch hôm nay ngày 11/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 11 tháng 8 năm 2022 hôm nay.
XSST 10/8, kết quả xổ số Sóc Trăng hôm nay 10/8/2022. KQXSST thứ 4

XSST 10/8, kết quả xổ số Sóc Trăng hôm nay 10/8/2022. KQXSST thứ 4

Baoquocte.vn. XSST 10/8. Trực tiếp kết quả xổ số Sóc Trăng nhanh nhất hôm nay - XSST 10/8/2022. KQXSST. Ket qua xo so dong nai
XSDN 10/8, kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 10/8/2022. KQXSDN thứ 4

XSDN 10/8, kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 10/8/2022. KQXSDN thứ 4

Baoquocte.vn. XSDN 10/8. Trực tiếp kết quả xổ số Đồng Nai nhanh nhất hôm nay - XSDN 10/8/2022. KQXSDN. Ket qua xo so dong nai
XSCT 10/8, kết quả xổ số Cần Thơ hôm nay 10/8/2022. KQXSCT thứ 4

XSCT 10/8, kết quả xổ số Cần Thơ hôm nay 10/8/2022. KQXSCT thứ 4

Baoquocte.vn. XSCT 10/8. Trực tiếp kết quả xổ số Cần Thơ nhanh nhất hôm nay - XSCT 10/8/2022. KQXSCT. Ket qua xo so can tho
Đại sứ Campuchia: ASEAN chung suy nghĩ, cùng hành động để tiến lên

Đại sứ Campuchia: ASEAN chung suy nghĩ, cùng hành động để tiến lên

Baoquocte.vn. Đại sứ Campuchia Chay Navuth chia sẻ về một số điểm nhấn trong năm Campuchia đảm nhiệm cương vị Chủ tịch ASEAN và đóng góp của Việt Nam.
Nắng nóng khắc nghiệt, châu Âu đối phó với khủng hoảng năng lượng, thiếu nước sinh hoạt

Nắng nóng khắc nghiệt, châu Âu đối phó với khủng hoảng năng lượng, thiếu nước sinh hoạt

Baoquocte.vn. Nắng nóng khắc nghiệt khiến EU phải đương đầu với nhiều cuộc khủng hoảng về năng lượng, cháy rừng và thiếu nước sinh hoạt.
Chi bộ Phái đoàn Việt Nam tại LHQ tổ chức Đại hội Chi bộ nhiệm kỳ 2022-2025

Chi bộ Phái đoàn Việt Nam tại LHQ tổ chức Đại hội Chi bộ nhiệm kỳ 2022-2025

Baoquocte.vn. Bí thư Đảng ủy Bộ phận Khu vực New York Đặng Hoàng Giang đánh giá cao vai trò của Chi bộ trong lãnh đạo thực hiện các nhiệm vụ được ...
Phái đoàn Việt Nam tại New York tiếp tục thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam với sàn giao dịch chứng khoán điện tử Nasdaq

Phái đoàn Việt Nam tại New York tiếp tục thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam với sàn giao dịch chứng khoán điện tử Nasdaq

Baoquocte.vn. Đại sứ Đặng Hoàng Giang đề nghị Nasdaq giới thiệu các nhà đầu tư Hoa Kỳ có uy tín, kinh nghiệm trong các lĩnh vực ông nghệ thông tin, năng ...
Cuba khống chế thành công đám cháy kho chứa dầu

Cuba khống chế thành công đám cháy kho chứa dầu

Baoquocte.vn. Vụ cháy kho chứa dầu lớn nhất Cuba ở Vịnh Matanzas đã cơ bản được khống chế sau 5 ngày lực lượng cứu hỏa vật lộn với ngọn lửa.
Nổ lớn tại sân bay quân sự ở Crimea, Nga điều tra nguyên nhân, Ukraine nói 'có thể do cuộc tấn công kiểu du kích'

Nổ lớn tại sân bay quân sự ở Crimea, Nga điều tra nguyên nhân, Ukraine nói 'có thể do cuộc tấn công kiểu du kích'

Baoquocte.vn. Ngày 9/8, nhân chứng cho biết đã nghe thấy ít nhất 12 tiếng nổ từ phía căn cứ không quân Saki, gần Novofyodorovka trên bán đảo Crimea.
Mỹ tài trợ Ukraine chương trình rà phá bom mìn, Pháp, Anh thảo luận phối hợp viện trợ Kiev

Mỹ tài trợ Ukraine chương trình rà phá bom mìn, Pháp, Anh thảo luận phối hợp viện trợ Kiev

Baoquocte.vn. Phương Tây thông báo về các nỗ lực tiếp tục viện trợ cho Kiev trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine ở mặt trận miền Nam ngày càng căng thẳng.
Vì sao Bộ Ngoại giao Nga bị khóa tài khoản Twitter tiếng Anh?

Vì sao Bộ Ngoại giao Nga bị khóa tài khoản Twitter tiếng Anh?

Baoquocte.vn. Bộ Ngoại giao Nga xác nhận, tài khoản Twitter bằng tiếng Anh của cơ quan này bị khóa và không thể đăng tải trong 7 ngày kể từ hôm 5/8.
Thụy Điển, Phần Lan gia nhập NATO: Mỹ phê chuẩn bước chấp thuận cuối cùng

Thụy Điển, Phần Lan gia nhập NATO: Mỹ phê chuẩn bước chấp thuận cuối cùng

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ Joe Biden ký 'thư phê chuẩn', chấp thuận Phần Lan và Thụy Điển gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Tin thế giới 9/8: Tổng thống Ukraine kêu gọi ‘cấm cửa’ người Nga; Châu Âu sẽ phải ngẫm liệu Kiev đúng hay sai; Lý do ông Trump bị khám nhà

Tin thế giới 9/8: Tổng thống Ukraine kêu gọi ‘cấm cửa’ người Nga; Châu Âu sẽ phải ngẫm liệu Kiev đúng hay sai; Lý do ông Trump bị khám nhà

Baoquocte.vn. Nga-Ukraine, eo biển Đài Loan, FBI khám xét nhà cựu Tổng thống Trump, khủng hoảng năng lượng... là những sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Baoquocte.vn. Trước viễn cảnh nguồn cung khí đốt bị gián đoạn, giữa mùa Hè nắng nóng, Liên minh châu Âu đang gấp rút triển khai kế hoạch ứng phó với mùa Đông.
Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Baoquocte.vn. Việc Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda đã giáng đòn vào chủ nghĩa khủng bố, song cũng cho thấy thực tế đáng ngại cùng một số tác động tới Mỹ và khu vực.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Baoquocte.vn. Trong hai tuần qua, Trung Đông bỗng nổi lên thành điểm quan tâm đặc biệt của dư luận với chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Nga Putin.
Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Baoquocte.vn. Quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư giữa Indonesia và Trung Quốc khăng khít vẫn chưa thể khiến hai bên bớt thận trọng ở các vấn đề cốt lõi.
‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến thay đổi chính phủ tại một số nước châu Âu thời gian qua.
Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Baoquocte.vn. PGS. TS, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đánh giá về tầm quan trọng của UNCLOS 1982 trong lịch sử phát triển luật biển quốc tế.
Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Baoquocte.vn. Việc nhiều quốc gia trên thế giới đang tích cực chuyển dịch sang năng lượng tái tạo khiến bản đồ năng lượng toàn cầu bị thay đổi đáng kể.
Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự ra đi đột ngột của cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo đã tạo ra một cơn sốc với không chỉ với đất nước Nhật Bản mà với cả thế giới.
Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Việc học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có thể giúp Việt Nam tạo ra những chuyển biến ấn tượng trong việc phát triển kinh tế xanh.
‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, ông Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chính thức tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Philippines, đánh dấu sự chuyển mình mới của quốc gia này.
Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Baoquocte.vn. Sau nhiều bê bối chính trị cũng như áp lực từ chính nội các của mình, Thủ tướng Anh Boris Johnson đã buộc phải từ chức vào ngày 7/7.
Phiên bản di động