Khi 'thiên thần' thay thế vũ khí - cách Philippines hạ nhiệt những căng thẳng trong các cuộc 'chạm trán' trên Biển Đông

"Tôi nhận ra rằng mình là một người phụ nữ dũng cảm. Không phải vì tôi sẵn sàng chiến đấu, mà vì tôi muốn làm cho việc chiến đấu trở nên không cần thiết", nữ thuỷ thủ Philippines Stephane Villalon chia sẻ.

Mỹ siết chặt kiểm soát đầu tư Trung Quốc vào các lĩnh vực trọng yếu Việt Nam chính thức hoàn thiện toàn bộ đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải Việt Nam từ Bắc xuống Nam Biển Đông: Philippines-Nhật Bản đồng lòng khẳng định cam kết tự do hàng hải, Bắc Kinh-Manila tố nhau

Khi 'thiên thần' thay thế vũ khí - cách Philippines hạ nhiệt những căng thẳng trong các cuộc 'chạm trán' trên Biển Đông

Nữ thuỷ thủ Philippines Stephane Villalon, một trong 81 'thiên thần' trong Dự án 'Thiên thần biển cả' giúp giảm căng thẳng ở Biển Đông. (Nguồn: AFP)

"Tàu tuần duyên Trung Quốc 5303, đây là tàu tuần duyên Philippines BRP Bagacay MRRV-4410. Hiện tại, quý vị đang đi vào vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Yêu cầu quý vị rời khỏi khu vực ngay lập tức và thông báo rõ ý định của mình", giọng nói của Villalon vang vọng trên boong tàu tuần duyên Philippines khi cô đưa ra cảnh báo qua radio với tàu đối phương lớn hơn nhiều tại khu vực tranh chấp ở Biển Đông.

Tin liên quan
Việt Nam chính thức hoàn thiện toàn bộ đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải Việt Nam từ Bắc xuống Nam

Nữ sĩ quan vô tuyến cao 1m52 này là một trong số 81 thành viên của đội "Thiên thần biển cả", tốt nghiệp từ chương trình huấn luyện đặc biệt dành riêng cho phụ nữ nhằm giảm căng thẳng trong các cuộc chạm trán trên vùng biển chiến lược này.

Phụ nữ – Lựa chọn chiến lược

Hành động của Villalon chính là điều mà lực lượng tuần duyên Philippines kỳ vọng khi thành lập chương trình "Thiên thần biển cả" bốn năm trước.

Trung Quốc tuyên bố chủ quyền với phần lớn Biển Đông, bất chấp phán quyết quốc tế khẳng định yêu sách này không có cơ sở pháp lý. Những năm gần đây, lực lượng tuần duyên của Philippines và Trung Quốc liên tục đối đầu, làm dấy lên lo ngại về sự leo thang căng thẳng.

Người phát ngôn lực lượng bảo vệ bờ biển viên Philippines, Đại tá Algier Ricafrente chia sẻ với AFP: "Chương trình (Thiên thần biển cả) này giúp chúng tôi tương tác với Hải cảnh Trung Quốc vì chúng tôi lựa chọn phụ nữ, những người không mang tính đối đầu hay hung hăng".

Tuy nhiên, khi chương trình ra mắt vào năm 2021, đã có một số ý kiến đã chỉ trích cách tiếp cận này là mang tính phân biệt giới tính. Nghị sĩ Arlene Brosas cho rằng, chương trình xem nhẹ tranh chấp Biển Đông khi tin rằng giọng nói "mẫu tử" có thể làm dịu tình hình.

Dù đồng ý rằng không nên phóng đại những đặc điểm "nữ tính", chuyên gia địa chính trị Philippines Andrea Wong cho rằng, đây vẫn là một "nỗ lực tích cực", giúp phát huy thế mạnh của phụ nữ, đặc biệt là kỹ năng ngôn ngữ và giao tiếp.

Về phần mình, nữ thuỷ thủ Villalon không cảm thấy cần phải biện minh cho sứ mệnh 'Thiên thần' này. "Sự kiên nhẫn, điềm tĩnh và khả năng giao tiếp với sự đồng cảm khiến chúng tôi khác biệt và phù hợp hơn với nhiệm vụ này", nữ sĩ quan 28 tuổi nói với AFP.

Khi "thiên thần" thay thế vũ khí

Dù lực lượng tuần duyên Philippines có hàng trăm nhân viên vận hành radio, nhưng những người trong nhóm "Thiên thần bển cả" mới là những người thường xuyên được điều đến các khu vực căng thẳng trên Biển Đông.

Đại tá Ricafrente khẳng định: "Chương trình này chứng minh rằng, có những việc phụ nữ làm tốt hơn nam giới, đặc biệt là trong nhiệm vụ đối thoại với các lực lượng chấp pháp trên biển. Họ không cảm thấy bị đe dọa khi nói chuyện với phụ nữ."

Ông cho biết, tuần duyên Philippines luôn tìm cách hạ nhiệt căng thẳng bằng mọi biện pháp có thể. Trích lời "cha đẻ" của chương trình "Thiên thần biển cả" Ronnie Gil Gavan, ông nhấn mạnh: "Không ai muốn xung đột... nhiệm vụ của tuần duyên là giữ gìn hòa bình.

Dự kiến vào năm 2025, lực lượng tuần duyên sẽ đào tạo thêm một lứa "Thiên thần" mới để làm việc trên các tàu tuần tra do Nhật Bản và Pháp cung cấp.

Villalon tự hào khi được đại diện cho phụ nữ Philippines trong lĩnh vực vốn do nam giới thống trị, đặc biệt khi căng thẳng ở vùng biển chiến lược đang leo thang. Và dù vẫn có những hoài nghi về hiệu quả của chương trình, nữ 'thiên thần' tin tưởng vào sức mạnh của đối thoại: "Tôi nhận ra rằng mình là một người phụ nữ dũng cảm. Không phải vì tôi sẵn sàng chiến đấu, mà vì tôi muốn làm cho chiến đấu trở nên không cần thiết".