Khởi động chiến lược kinh tế mới đối với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ tham vọng gì?

Thạch Bình
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Chiến lược kinh tế mới của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (IPEF) là một cách biểu đạt của Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trên lĩnh vực kinh tế, tìm cách thông qua hợp tác kinh tế để thiết lập sự kết nối và hợp tác đa dạng hơn với khu vực Tây Thái Bình Dương.

Tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ có chuyến công du châu Á vào cuối tháng Năm. Ngày 9/5, Đại sứ Nhật Bản tại Mỹ Koji Tomita tiết lộ, khi thực hiện chuyến thăm Nhật Bản sắp tới, Tổng thống Mỹ Joe Biden có thể sẽ chính thức khởi động Chiến lược kinh tế mới của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Chiến lược kinh tế mới được nhấn mạnh ở đây chính là Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (IPEF) do Chính quyền của ông Joe Biden đề xuất.

Chìa khóa của cuộc đọ sức chiến lược kinh tế Mỹ-Trung
Tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ có chuyến công du châu Á vào cuối tháng Năm này. (Nguồn: AP)

Cam kết rộng rãi chưa từng có với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Ngày 27/10/2021, Tổng thống Mỹ Joe Biden đưa ra ý tưởng về IPEF tại Hội nghị cấp cao Đông Á lần thứ 16, tuyên bố sẽ triển khai hợp tác và xác định mục tiêu chung với các đối tác trên nhiều lĩnh vực như thuận lợi hóa thương mại, kinh tế số và tiêu chuẩn công nghệ, sức bền chuỗi cung ứng, phát thải carbon, năng lượng sạch, cơ sở hạ tầng, tiêu chuẩn lao động…

Phạm vi bao phủ của khuôn khổ này rất rộng, liên quan đến nhiều lĩnh vực lĩnh vực kinh tế mới nổi và phi truyền thống.

Trước đây, Mỹ chú trọng xây dựng năng lực an ninh-quốc phòng trong chiến lược ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, chẳng hạn thiết lập các liên minh an ninh, như cơ chế an ninh ba bên Mỹ-Anh-Australia (AUKUS), cơ chế đối thoại Bộ tứ (Quad), liên minh tình báo Ngũ nhãn (Five Eyes)… cũng như thường xuyên tiến hành diễn tập quân sự với các nước Philippines và Singapore… nhưng tương đối thờ ơ trong lĩnh vực kinh tế.

Tin liên quan
Mỹ sắp công bố chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương mới Mỹ sắp công bố chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương mới

Đặc biệt, sau khi Mỹ rút khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) vào năm 2017, chiến lược kinh tế của Mỹ ở khu vực này thể hiện rõ sự trống trải.

Việc Mỹ thông qua công cụ địa kinh tế IPEF để tăng cường ảnh hưởng đối với khu vực này, kiềm chế và làm suy yếu sức ảnh hưởng của Trung Quốc, thì điều đó phù hợp với chiến lược Ấn Độ Dương và chiến lược toàn cầu của Washington.

Trong các khu vực liên quan đến khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Nhật Bản và Hàn Quốc trong khu vực Đông Á là các nước đồng minh, thuộc “phạm vi ảnh hưởng” quan trọng của Mỹ.

Ấn Độ chính là một cường quốc Nam Á có tham vọng trở thành cường quốc toàn cầu, đồng thời cũng là đối tác lớn nhất mà Mỹ đang ra sức tranh thủ ở châu Á. Đồng thời là một trong những trụ cột quan trọng trong Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Hơn hết, có thể cho rằng, ở mức độ đáng kể, thái độ và mức độ tham gia của các nước thuộc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đối với IPEF sẽ quyết định Khuôn khổ này có thành công hay không.

Ngày 9/5, khi tham dự Hội thảo Đối thoại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương xuyên Đại Tây Dương do Trung tâm nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS) tổ chức, điều phối viên các vấn đề khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Nhà Trắng Kurt Campbell nhấn mạnh, thông điệp quan trọng nhất mà ông Joe Biden muốn chuyển tải trong chuyến công du châu Á vào cuối tháng Năm là cuộc khủng hoảng hiện nay ở Ukraine là một nhiệm vụ cấp bách cần phải giải quyết, nhưng phải nhận thức được rằng, thách thức cơ bản lớn hơn của thế kỷ XXI nằm ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Theo ông Kurt Campbell, trong thời kỳ đầu của chính quyền Tổng thống Joe Biden, chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương chủ yếu tập trung vào hợp tác với các đối tác Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, hiện nay Mỹ và các đối tác châu Âu cũng có những cuộc tiếp xúc và đối thoại về các vấn đề Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Sau khi khủng hoảng Ukraine bùng phát, các giới bên ngoài phổ biến dự đoán sự quan tâm của Mỹ chuyển hướng sang châu Âu, phần không nhiều còn lại là ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, tuy nhiên thực tế ngược lại.

Cam kết rộng rãi chưa từng có của Mỹ ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương cũng đã phản ánh “câu chuyện cảnh báo” không muốn hành động quân sự tương tự như Ukraine xảy ra ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, đồng thời đã khởi động nhiều suy xét chiến lược.

Điều đáng quan tâm là, ông Kurt Campbell nhấn mạnh, với tư cách là điều phối viên các vấn đề khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, trách nhiệm quan trọng nhất của ông là bảo đảm khuôn khổ chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương phối hợp nhịp nhàng hơn giữa các nhà lãnh đạo châu Á, châu Âu và Mỹ, đồng thời xem xét kế hoạch hành động thực hiện.

Ông Kurt Campbell hy vọng sẽ nắm cơ hội Mỹ và châu Âu tăng cường đồng tâm hiệp lực hiện nay trong hai năm tới, bởi vì “không biết tình trạng này có thể kéo dài bao lâu”.

Hiện nay, Mỹ muốn hợp tác với châu Âu để làm những việc có kết quả, không chỉ về vấn đề Ukraine, mà còn về các chiến lược và chiến thuật ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong tương lai.

Các chuyên gia của tổ chức nghiên cứu ANBOUND nhấn mạnh, cuộc xung đột Ukraine đã mở rộng định nghĩa của Mỹ đối với chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ đang nỗ lực tận dụng cuộc xung đột ở Ukraine để củng cố quan hệ Mỹ-châu Âu, đưa các quốc gia đối tác châu Âu thuộc quan hệ đối tác Đại Tây Dương về mặt địa lý vào phạm trù chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Bằng cách này, Mỹ có thể đoàn kết càng nhiều đồng minh và quốc gia đối tác hợp tác càng tốt, tác động và thậm chí chủ đạo các vấn đề chính trị và kinh tế quốc tế ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, từ đó có thể kiềm chế hiệu quả hơn đối thủ cạnh tranh chiến lược lớn nhất của mình là Trung Quốc.

Chìa khóa của cuộc đọ sức chiến lược kinh tế Mỹ-Trung
Tổng thống Mỹ Joe Biden chụp ảnh chung cùng các nhà lãnh đạo ASEAN nhân Hội nghị Cấp cao đặc biệt Mỹ-ASEAN 2022. (Nguồn: AP)

Vai trò của ASEAN

Các chuyên gia của ANBOUND cũng cho rằng, IPEF là một cách biểu đạt của Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trên lĩnh vực kinh tế, tìm cách thông qua hợp tác kinh tế để thiết lập sự kết nối và hợp tác đa dạng hơn với khu vực Tây Thái Bình Dương.

Tin liên quan
Đông Nam Á trong chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới của Mỹ Đông Nam Á trong chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới của Mỹ

Trong bố cục này, các nước ASEAN sẽ phát huy vai trò vô cùng quan trọng. Điều có thể khẳng định là, trong quá trình thúc đẩy IPEF, Mỹ và Trung Quốc sẽ tiến hành đọ sức xoay quanh ASEAN.

Thậm chí, trong tương lai, chìa khóa của cuộc đọ sức rộng lớn hơn ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương giữa Mỹ và Trung Quốc nằm ở ASEAN.

Đối với Trung Quốc, ASEAN không chỉ ở gần Trung Quốc về mặt địa lý, hơn nữa ASEAN còn là đối tác thương mại lớn nhất toàn cầu của Trung Quốc, quan hệ kinh tế-thương mại ngày càng chặt chẽ.

Nếu Mỹ không có được sự ủng hộ của ASEAN, thì Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và cả Khuôn khổ IPEF đều sẽ xuất hiện một “lỗ hổng” lớn.

Đối với Trung Quốc cũng tương tự như vậy, nếu Trung Quốc không thể duy trì quan hệ kinh tế chặt chẽ và quan hệ địa chính trị ổn định với ASEAN, thì sẽ rất bị động trong tương lai.

Trọng tâm chiến lược toàn cầu của Mỹ nằm ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, đối thủ cạnh tranh chiến lược lâu dài lớn nhất là Trung Quốc. Trong thời gian tới, chìa khóa của cuộc đọ sức địa chính trị và địa kinh tế ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ triển khai xoay quanh các nước ASEAN.

Mỹ muốn 'gạt' Trung Quốc khỏi 'bàn cờ lớn'

Mỹ muốn 'gạt' Trung Quốc khỏi 'bàn cờ lớn'

Với chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ hy vọng có thể kiềm chế Trung Quốc cả về an ninh và kinh tế tại ...

Quy mô kinh tế tương đương 77%, liệu Trung Quốc sẽ 'vượt mặt' Mỹ trong vòng 10 năm tới?

Quy mô kinh tế tương đương 77%, liệu Trung Quốc sẽ 'vượt mặt' Mỹ trong vòng 10 năm tới?

Ngày càng nhiều nhà quan sát và chuyên gia nghiên cứu cho rằng, việc nền kinh tế Trung Quốc vượt Mỹ sẽ không còn là ...

(theo HK01)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Truyền thông Italy quan tâm chuyến thăm châu Âu của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ

Truyền thông Italy quan tâm chuyến thăm châu Âu của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ

Baoquocte.vn. Các bài viết tập trung nhấn mạnh kết quả hợp tác tích cực đạt được giữa Việt Nam với các nước châu Âu, nhất là về thương mại và đầu ...
Sắp lên sóng bộ phim truyền hình về Tổng Bí thư Nguyễn Văn Cừ

Sắp lên sóng bộ phim truyền hình về Tổng Bí thư Nguyễn Văn Cừ

Baoquocte.vn. Nhân kỷ niệm 110 năm ngày sinh Tổng Bí thư Nguyễn Văn Cừ, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Ninh ra mắt bộ phim 'Bình minh ...
Tác phẩm 'Hồ Chí Minh toàn tập' được giảng dạy và học tập tại Lào

Tác phẩm 'Hồ Chí Minh toàn tập' được giảng dạy và học tập tại Lào

Baoquocte.vn. Học viện Chính trị và Hành chính Quốc gia Lào đã công bố và hướng dẫn nghiên cứu tác phẩm ‘Hồ Chí Minh toàn tập’ trong công tác giảng dạy ...
Lý do khiến cuộc hôn nhân thứ tư của tỷ phú truyền thông Rupert Murdoch kết thúc

Lý do khiến cuộc hôn nhân thứ tư của tỷ phú truyền thông Rupert Murdoch kết thúc

Baoquocte.vn. Đồng loạt nhiều tờ tin tức phương Tây đưa tin về lý do khiến cuộc hôn nhân thứ tư của tỷ phú truyền thông người Mỹ đi đến kết thúc.
Nga phá hủy nhiều căn cứ quân sự ở Donbass, tranh cãi với Ukraine tại ICJ; Phương Tây sớm mệt mỏi vì cuộc chiến?

Nga phá hủy nhiều căn cứ quân sự ở Donbass, tranh cãi với Ukraine tại ICJ; Phương Tây sớm mệt mỏi vì cuộc chiến?

Baoquocte.vn. Theo Politico, người dân Phương Tây có thể sớm cảm thấy mệt mỏi với cuộc chiến ở Ukraine và chuyển trọng tâm sang những vấn đề trong nước.
XSMN 3/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay Chủ Nhật 3/7/2022. xổ số hôm nay

XSMN 3/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay Chủ Nhật 3/7/2022. xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 3/7. xổ số hôm nay 3/7. kết quả xổ số miền Nam 3/7/2022. kết quả xổ số hôm nay ngày 3 tháng 7. xổ số miền Nam chủ nhật. ...
XSMT 3/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay Chủ Nhật 3/7/2022. SXMT 3/7/2022

XSMT 3/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay Chủ Nhật 3/7/2022. SXMT 3/7/2022

Baoquocte.vn. XSMT 3/7. trực tiếp xổ số miền Trung 3/7/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung chủ nhật. xổ số hôm nay 3/7/2022. SXMT 3/7
XSMB 3/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay Chủ Nhật 3/7/2022. dự đoán XSMB

XSMB 3/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay Chủ Nhật 3/7/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 3/7. kết quả xổ số miền Bắc 3/7/2022. kết quả xổ số hôm nay ngày 3 tháng 7. xổ số hôm nay 3/7. dự đoán XSMB 3/7. SXMB 3/7
Nhật Bản lần đầu tiết lộ hải trình tàu quân sự Nga trong khu vực

Nhật Bản lần đầu tiết lộ hải trình tàu quân sự Nga trong khu vực

Baoquocte.vn. Theo Bộ Quốc phòng Nhật Bản, 3 tàu khu trục, khinh hạm và tiếp liệu của Nga đã đi qua vùng biển giữa 2 đảo gần Đài Loan và tiến ...
Covid-19 ngày 2/7: Tiếp tục không có F0 tử vong, cả nước đã tiêm hơn 233 triệu liều vaccine

Covid-19 ngày 2/7: Tiếp tục không có F0 tử vong, cả nước đã tiêm hơn 233 triệu liều vaccine

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 của Bộ Y tế ngày 2/7 cho biết có 730 ca Covid-19, giảm gần 200 ca so với ngày hôm qua.
Nga phá hủy nhiều căn cứ quân sự ở Donbass, tranh cãi với Ukraine tại ICJ; Phương Tây sớm mệt mỏi vì cuộc chiến?

Nga phá hủy nhiều căn cứ quân sự ở Donbass, tranh cãi với Ukraine tại ICJ; Phương Tây sớm mệt mỏi vì cuộc chiến?

Baoquocte.vn. Theo Politico, người dân Phương Tây có thể sớm cảm thấy mệt mỏi với cuộc chiến ở Ukraine và chuyển trọng tâm sang những vấn đề trong nước.
Nhật Bản lần đầu tiết lộ hải trình tàu quân sự Nga trong khu vực

Nhật Bản lần đầu tiết lộ hải trình tàu quân sự Nga trong khu vực

Baoquocte.vn. Theo Bộ Quốc phòng Nhật Bản, 3 tàu khu trục, khinh hạm và tiếp liệu của Nga đã đi qua vùng biển giữa 2 đảo gần Đài Loan và tiến vào Biển Hoa Đông.
Hàn Quốc lập hội đồng giải quyết trở ngại lớn nhất trong quan hệ với Nhật Bản

Hàn Quốc lập hội đồng giải quyết trở ngại lớn nhất trong quan hệ với Nhật Bản

Baoquocte.vn. Bộ Ngoại giao Hàn Quốc đang xem xét các biện pháp để cải thiện mối quan hệ với Nhật Bản, vốn đã rơi xuống mức thấp nhất trong những năm qua.
Ukraine kêu gọi gạt Nga khỏi Hội đồng Bảo an LHQ, Moscow nói gì?

Ukraine kêu gọi gạt Nga khỏi Hội đồng Bảo an LHQ, Moscow nói gì?

Baoquocte.vn. Theo một đại diện của Nga tại Liên hợp quốc (LHQ), lời kêu gọi đó của Ukraine là 'không đáng được xem xét'.
Trung Quốc yêu cầu Canada không ‘bình luận vô trách nhiệm’ liên quan đến Hong Kong

Trung Quốc yêu cầu Canada không ‘bình luận vô trách nhiệm’ liên quan đến Hong Kong

Baoquocte.vn. Trong tuyên bố ngày 1/7, Đại sứ quán Trung Quốc nêu rõ các thế lực bên ngoài không nên đưa ra 'bình luận vô trách nhiệm' liên quan Hong Kong.
Anh-New Zealand ra tuyên bố chung, ủng hộ Biển Đông tự do và rộng mở

Anh-New Zealand ra tuyên bố chung, ủng hộ Biển Đông tự do và rộng mở

Baoquocte.vn. Thủ tướng Anh Boris Johnson và người đồng cấp New Zealand Jacinda Ardern ngày 1/7 tái khẳng định ủng hộ tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.
Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Baoquocte.vn. Philippines dưới thời ông Ferdinand Marcos Jr. sẽ tránh phụ thuộc vào một đối tác đơn lẻ.
Thượng đỉnh G7 và NATO: Thách thức chồng thách thức

Thượng đỉnh G7 và NATO: Thách thức chồng thách thức

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh G7 và NATO cho thấy nỗ lực của Mỹ và phương Tây nhằm vừa đối phó Nga và thách thức mang tính hệ thống từ Trung Quốc.
Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Baoquocte.vn. Hàng loạt hoạt động đối ngoại của Ấn Độ những tháng qua là bước triển khai mạnh mẽ chiến lược ngoại giao của Thủ tướng Modi theo hướng “đa liên kết”.
Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Baoquocte.vn. Đúng vào lúc thế giới đang cần thêm những nguồn lực nhằm vực dậy nền kinh tế sau tác động của Covid-19, thì chi phí quân sự lại có xu hướng tăng.
Gió có xoay chiều tại Israel?

Gió có xoay chiều tại Israel?

Baoquocte.vn. Sự tan rã của chính phủ liên minh tại Israel là điều kiện cần, nhưng chưa đủ để đảng Likud và ông Benjamin Netanyahu trở lại nắm quyền.
Singapore-Malaysia: Không chỉ chuyện con gà

Singapore-Malaysia: Không chỉ chuyện con gà

Baoquocte.vn. Câu chuyện về lệnh cấm xuất khẩu gà của Kuala Lumpur không chỉ khiến người Singapore lo lắng.
Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Baoquocte.vn. Đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc), với lịch sử phát triển phức tạp, đã trải qua không ít thăng trầm để trở thành một trung tâm tài chính nhộn nhịp.
Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Baoquocte.vn. Nhắc đến tác phẩm báo chí nổi tiếng nhất trong thời chiến tranh chống Mỹ của Việt Nam, không thể không kể đến bức ảnh Em bé Napalm.
Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine đang làm suy yếu ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu. Sau cùng, Mỹ và Trung Quốc dường như là những nước hưởng lợi nhất.
Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Baoquocte.vn. Trận chiến Stalingrad không chỉ là cuộc chiến đẫm máu nhất, mà còn là trận chiến mang tính bước ngoặt trong Thế chiến II.
Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II đã trở thành một biểu tượng của nền quân chủ Anh và có thể là quân vương duy nhất của quốc gia này có Đại lễ Bạch kim.
Nữ Ngoại trưởng đầu tiên của Triều Tiên là ai?

Nữ Ngoại trưởng đầu tiên của Triều Tiên là ai?

Baoquocte.vn. Ngày 11/6, bà Choe Son-hui, một cố vấn thân cận của nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un, đã được bổ nhiệm là Bộ trưởng Ngoại giao của nước này.
Phiên bản di động