Kinh tế Nhật Bản sẽ vượt ra khỏi tác động xấu từ xung đột Nga-Ukraine bằng cách nào?

Minh Anh
IMF vừa cắt giảm triển vọng tăng trưởng kinh tế Nhật Bản năm 2022 xuống 2,4%, so với dự báo trước đó là 3,3%, với lý do về những rủi ro gia tăng bắt nguồn từ xung đột Nga-Ukraine.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Kinh tế Nhật Bản có thể vượt khó bằng cách nào?
Những tòa nhà chọc trời ở khu thương mại Marunouchi của Tokyo, Nhật Bản. (Nguồn: Mainichi)

Hiệu ứng xấu từ xung đột Nga-Ukraine

Xung đột Nga-Ukraine leo thang gây ra những rủi ro đáng kể cho nền kinh tế Nhật Bản thông qua tác động tới giá cả hàng hóa, hiệu ứng lan truyền về tài chính và thương mại, gián đoạn chuỗi cung ứng và nhiều yếu tố khác, Báo cáo mới nhất của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) chỉ rõ.

Báo cáo được đưa ra dựa trên tham vấn giữa IMF và các nhà chức trách Nhật Bản, tái khẳng định rằng, sự phục hồi của nền kinh tế lớn thứ ba thế giới từ suy thoái do đại dịch Covid-19 gây ra dự kiến sẽ tiếp tục trong năm nay, thông qua hỗ trợ chính sách tài khóa mạnh mẽ và tiến độ ổn định trong việc triển khai tiêm vaccine Covid-19.

Tổ chức có trụ sở tại Washington cho biết, việc điều chỉnh này phản ánh sự suy giảm ngay trong quý đầu tiên của năm 2022 và đã kết hợp các tác động trực tiếp từ cuộc xung đột Nga-Ukraine.

Theo đó, "tốc độ phục hồi nhu cầu trong nước sẽ bị chậm lại do giá hàng hóa cao và sự gia tăng bất ổn liên quan đến cuộc xung đột tại Đông Âu". Báo cáo của IMF cũng lưu ý rằng, nhu cầu bên ngoài sẽ bị ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng địa chính trị, chủ yếu là do sự suy giảm mạnh, có thể xảy ra ở châu Âu.

Do quan hệ thương mại chặt chẽ của Nhật Bản với Trung Quốc, sự suy giảm mạnh hơn dự kiến của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới cũng gây ra rủi ro giảm đối với các nhu cầu bên ngoài.

Bởi vậy, theo IMF, chính sách tài khóa ngắn hạn của Nhật Bản nên "mau lẹ và linh hoạt", bao gồm việc lập kế hoạch dự phòng trong trường hợp xung đột Nga-Ukraine leo thang.

IMF cũng vừa cắt giảm dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu trong năm 2022 và 2023, sẽ chỉ đạt 3,6%, giảm lần lượt 0,8 và 0,2 điểm % so với mức dự báo được đưa ra hồi tháng 1/2022. Tăng trưởng trung hạn cũng sẽ giảm xuống mức 3,3% - thấp hơn so với mức trung bình 4,1% trong giai đoạn từ 2004 - 2013.

Trong bản Báo cáo Triển vọng kinh tế thế giới vừa công bố, IMF nhận định, tăng trưởng kinh tế toàn cầu sẽ suy yếu trong cả năm nay và năm 2023, trong khi lạm phát tiếp tục ở mức cao. Bên cạnh những bất ổn gây ra bởi đại dịch Covid-19 và sự đứt gãy chuỗi cung ứng, xung đột Nga-Ukraine được coi là rủi ro chính, ảnh hưởng sâu rộng đến nền kinh tế toàn cầu. Trong đó có tác động rất mạnh từ các lệnh trừng phạt kinh tế lớn đối với Nga từ Mỹ, châu Âu và các đồng minh, bao gồm cả Nhật Bản.

IMF đã kêu gọi các quốc gia cần sẵn sàng đối phó với tác động từ cuộc xung đột thông qua ba kênh chính - giá hàng hóa cao hơn sẽ đè nặng lên nhu cầu, khó khăn ở các nền kinh tế láng giềng do gián đoạn thương mại; sự gia tăng người tị nạn và niềm tin kinh doanh giảm cùng với sự không chắc chắn cao hơn của các nhà đầu tư.

Nga là một trong những nhà sản xuất dầu hàng đầu thế giới và là quốc gia xuất khẩu khí đốt tự nhiên lớn nhất thế giới vào năm 2021, theo dữ liệu của chính phủ Mỹ. Nga và Ukraine đều là những nhà sản xuất hàng hóa lớn, chiếm tới 30% tổng lượng lúa mì xuất khẩu của thế giới.

Trong bản cập nhật báo cáo Triển vọng kinh tế thế giới hồi tháng 1, IMF đã điều chỉnh tăng dự báo tăng trưởng hàng năm của Nhật Bản cho năm 2022 thêm 0,1 điểm phần trăm, lên 3,3%, sau khi triển khai các biện pháp kích thích tài khóa bổ sung. Khi đó, IMF cũng dự báo tăng trưởng toàn cầu trong năm nay là 4,4%, với cảnh báo về sự gián đoạn liên quan đến đại dịch Covid-19 và lạm phát đang đè nặng lên hai nền kinh tế hàng đầu thế giới là Mỹ và Trung Quốc.

Trong khi đó, trong báo cáo công bố mới nhất, IMF đã nâng dự báo tăng trưởng của Nhật Bản cho năm 2023 lên 2,3% so với ước tính trước đó là 1,8%.

Bứt tốc nhờ tiêu dùng cá nhân và gia tăng kim ngạch xuất khẩu

Trong báo cáo công bố cuối năm 2021, chính phủ Nhật Bản dự báo GDP thực tế sẽ tăng 2,6% trong tài khóa 2021 kết thúc vào tháng 3/2022 và 3,2% trong tài khóa 2022.

Kinh tế Nhật Bản có thể sẽ bứt tốc trong tài khóa 2022 nhờ sự phục hồi của tiêu dùng cá nhân và kim ngạch xuất khẩu tăng, sau khi sụt giảm kỷ lục 4,5% trong tài khóa 2020 do dịch bệnh Covid-19 bùng phát. Nền kinh tế Nhật Bản bắt đầu tăng trưởng trở lại vào mùa Thu năm 2021 nhờ những tiến bộ trong chương trình tiêm chủng và việc dỡ bỏ các biện pháp hạn chế vào đầu tháng 10.

Theo Văn phòng Nội các Nhật Bản, trong tài khóa 2022, chi tiêu tiêu dùng cá nhân, vốn chiếm hơn 50% quy mô của nền kinh tế nước này, có thể tăng 4%, trong khi chi tiêu vốn có thể sẽ tăng tới 5,1%. Kim ngạch xuất khẩu có thể cũng sẽ tăng 5,5% sau khi "bứt tốc" 11,4% trong tài khóa 2021 nhờ sự phục hồi của nền kinh tế toàn cầu.

Trong khi đó, các chuyên gia kinh tế tham gia cuộc thăm dò của Trung tâm Nghiên cứu kinh tế Nhật Bản (JCER) dự báo, GDP thực tế của Nhật Bản có thể tăng 3% trong tài khóa 2022. Một số chuyên gia nhận định, nền kinh tế nước này sẽ đặc biệt tăng trưởng mạnh mẽ trong nửa đầu năm 2022 nhờ các nhà hàng, quán bar và các cơ sở kinh doanh dịch vụ khác hoạt động bình thường trở lại và các chương trình kích thích kinh tế của chính phủ của Thủ tướng Fumio Kishida.

Vào tháng 11/2021, chính phủ Nhật Bản đã thông qua gói kích thích kinh tế khổng lồ, có tổng trị giá lên tới 78.900 tỷ Yen, lớn nhất từ trước tới nay. Thông qua gói kích thích này, chính quyền của Thủ tướng Kishida hy vọng sẽ đưa nền kinh tế Nhật Bản trở lại quỹ đạo tăng trưởng, đồng thời thực hiện cam kết của nhà lãnh đạo này trong chiến dịch tranh cử Hạ viện là tái phân bổ của cải xã hội thông qua việc tăng cường hỗ trợ cho các hộ gia đình và doanh nghiệp.

Mặc dù khá lạc quan về triển vọng của kinh tế Nhật Bản trong năm nay nhưng đa số chuyên gia đều cho rằng, các yếu tố cản trở đà phục hồi của nền kinh tế lớn thứ ba thế giới này trong năm 2021 sẽ không hoàn toàn biến mất trong năm 2022. Rủi ro đầu tiên có thể là sự lây lan của biến thể Omicron nếu nó thực sự nguy hiểm. Một rào cản tiềm tàng khác có thể tác động tới đà phục hồi của nền kinh tế Nhật Bản là tình trạng thiếu chip trên toàn cầu.

Vào mùa Hè năm ngoái, các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản đã phải cắt giảm sản lượng do sự gián đoạn của các chuỗi cung ứng ở Đông Nam Á và tình trạng thiếu hụt chip trên toàn cầu. Thời gian gần đây, sản lượng ô tô của nước này đang dần phục hồi. Mặc dù vậy, nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng, tốc độ phục hồi của ngành chế tạo ô tô có thể sẽ vẫn ở mức khiêm tốn trong năm nay vì nhu cầu chip toàn cầu có thể sẽ tiếp tục vượt xa nguồn cung ngay cả khi tình hình Covid-19 ở Đông Nam Á - trung tâm sản xuất chính của các nhà sản xuất ô tô - cải thiện.

Tổ chức World Semiconductor Trade Statistics dự báo, nhu cầu chip bán dẫn sẽ tăng 8,8% lên mức cao kỷ lục hơn 600 tỷ USD vào năm 2022 sau khi tăng tới 25,6% trong năm 2021. Tuy nhiên, theo MRI, năng lực sản xuất chip của Nhật Bản đã vượt mức trước đại dịch và còn rất ít dư địa để tăng thêm.

Cùng với sự khan hiếm nguồn cung chip, sự giảm giá gần đây của đồng Yen là một vấn đề đau đầu khác đối với nền kinh tế Nhật Bản. Theo các chuyên gia, mặc dù các hãng chế tạo ô tô định hướng xuất khẩu và các công ty liên quan đến chip có thể hưởng lợi từ sự suy yếu gần đây của đồng Yen so với USD, nhưng việc Yen giảm giá sẽ tác động tiêu cực tới kinh tế Nhật Bản do nước này vẫn phải phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu như dầu thô.

Ngoài ra, một vấn đề đáng quan ngại khác của nền kinh tế Nhật Bản là lạm phát vẫn rất thấp, ngay cả khi chính phủ đã tung ra các gói kích cầu khổng lồ. Thống đốc Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BOJ) Haruhiko Kuroda dự báo lạm phát ở Nhật Bản sẽ chỉ tăng lên khoảng 1% vào giữa năm 2022, thấp hơn nhiều so với con số mục tiêu 2% của ngân hàng trung ương này. Tỷ lệ lạm phát nếu vẫn ở mức thấp sẽ gây khó khăn cho việc thực thi chính sách tiền tệ của BOJ.

Giá vàng hôm nay 30/4: Giá vàng tìm động lực tăng, thế giằng co giữa quyết định lãi suất của Fed và yếu tố 'hậu thuẫn' từ Nga, bên nào áp đảo?

Giá vàng hôm nay 30/4: Giá vàng tìm động lực tăng, thế giằng co giữa quyết định lãi suất của Fed và yếu tố 'hậu thuẫn' từ Nga, bên nào áp đảo?

Giá vàng hôm nay 30/4, bước vào đợt tăng giá khi có sự thay đổi tâm lý trong các nhà đầu tư. Thị trường sẽ ...

Giá cà phê hôm nay 30/4: Tiếp tục tăng mạnh mẽ trong phiên cuối tuần, lý do giới đầu cơ còn thận trọng?

Giá cà phê hôm nay 30/4: Tiếp tục tăng mạnh mẽ trong phiên cuối tuần, lý do giới đầu cơ còn thận trọng?

Khối lượng thương mại trên cả hai sàn được ghi nhận vẫn chưa cao do đầu cơ còn thận trọng tiếp tục đứng bên ngoài ...

(theo Kyodo)

Đọc thêm

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Người thầy cần đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ và tiếp tục nuôi dưỡng những giá trị nhân văn trong mỗi học trò...
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Đằng sau cuộc hội ngộ của Mỹ Linh, Hà Trần, Thanh Lam và Ngọc Anh là những ngày tập luyện nghiêm túc, tỉ mỉ cùng ekip âm nhạc.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Chỉ còn ít ngày nữa, Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 sẽ khai mạc tại Hà Nội.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
PVEP được vinh danh Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026

PVEP được vinh danh Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026

Vừa qua, PVEP đã được công bố và vinh danh là Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026.
Khát vọng kiến tạo của Việt Nam trong APEC

Khát vọng kiến tạo của Việt Nam trong APEC

Gần ba thập niên Việt Nam có mặt trong APEC là gần 30 năm vai trò của Việt Nam thay đổi cùng với sự trưởng thành của nền kinh tế...
Khám phá sức hút của hệ thống thư viện Trung Quốc

Khám phá sức hút của hệ thống thư viện Trung Quốc

Một câu chuyện về văn hóa đọc đang được viết bằng những điều cụ thể: Không gian gần gũi, dịch vụ phù hợp và quyền tiếp cận tri thức bình đẳng cho mọi người.
Tập đoàn Stavian ghi dấu tại các giải thưởng về phát triển nguồn nhân lực và hiệu quả kinh doanh năm 2026

Tập đoàn Stavian ghi dấu tại các giải thưởng về phát triển nguồn nhân lực và hiệu quả kinh doanh năm 2026

Tháng 11/2026, Tập đoàn Stavian được ghi nhận tại hai chương trình vinh danh uy tín về thương hiệu tuyển dụng và phát triển chuyên môn.
Giá nông sản hôm nay 19/11/2026: Giá cà phê robusta 'lao dốc' 8 phiên, Giá tiêu giảm; Nhà sản xuất khí đốt lớn nhất Nga chuyển hướng sang châu Á

Giá nông sản hôm nay 19/11/2026: Giá cà phê robusta 'lao dốc' 8 phiên, Giá tiêu giảm; Nhà sản xuất khí đốt lớn nhất Nga chuyển hướng sang châu Á

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 19/11/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động