Nhà báo gốc Việt Phạm Khuê: Sáng tác tiểu thuyết khó hơn viết 20 bài báo

Thúy Huyền
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Vốn được biết đến với vai trò nhà báo của tờ Die Zeit (Đức), Phạm Khuê bén duyên với nghiệp văn chương và cho ra đời tiểu thuyết đầu tay mang tên Dù ở nơi đâu.

Trong khuôn khổ Những ngày Văn học châu Âu 2022 tại Việt Nam, nhà báo người Đức gốc Việt Phạm Khuê đã trả lời phỏng vấn của TG&VN nhân buổi giới thiệu sách Dù ở nơi đâu của chị được tổ chức tại viện Goethe Hanoi.

Nhà báo người Đức gốc Việt Phạm Khuê.
Nhà báo người Đức gốc Việt Phạm Khuê theo học ngành xã hội học tại Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị London và từ năm 2010, làm việc cho tờ báo tuần Die Zeit nổi tiếng tại Đức.

Mọi người vẫn biết đến chị với vai trò một nhà báo. Cơ duyên nào giúp chị bén duyên với nghiệp văn chương?

Một công ty chuyên về xuất bản đã đọc một bài viết của tôi và hỏi tôi về việc sáng tác một tiểu thuyết. Tôi cũng đã có một số ý tưởng, tuy nhiên hai ý tưởng đầu tiên mà tôi viết ra thì không được tốt lắm.

Sau đó tôi nghĩ rằ,ng mình có nên viết một cuốn sách về gia đình mình không. Và từ đó, tôi bắt đầu bén duyên với thể loại tiểu thuyết.

Các kỹ năng làm báo có giúp ích cho việc viết tiểu thuyết?

Có chứ! Đầu tiên, nó giúp tôi trong việc phỏng vấn vì tôi đã thực hiện nó rất nhiều trong quá trình tác nghiệp. Vấn đề tôi gặp phải đó là làm sao để chuyển đổi từ báo chí thành văn học.

Những bài báo trước đó tôi viết nếu có dài thì cũng chỉ vài trang, so với cuốn sách này là hơn 300 trang. Nói thật, viết tác phẩm này còn khó hơn viết 20 bài báo (cười).

Chị mất bao lâu để hoàn thành cuốn "Dù ở nơi đâu"? Có gặp khó khăn nào trong quá trình đó hay không?

Tôi đã làm việc 4 năm để cho ra đời cuốn sách này. Tôi tìm hiểu rất nhiều, đi lại rất nhiều. Tôi bị gián đoạn mất vài tháng do sinh em bé nữa. Giai đoạn đó thật sự rất khó khăn, tôi cảm thấy mệt và không thể tập trung. Quả thực rất khó để có thể ngồi vào bàn viết.

Nhiều độc giả chia sẻ với tôi rằng họ đã khóc khi đọc tác phẩm, điều này làm tôi quên hết mọi khó khăn trong 4 năm viết sách.

Nội dung tiểu thuyết này có bao nhiêu % là sự thật?

Riêng về cảm xúc thì 100% là đúng. Những thông tin về lý lịch từ nhiều nhân vật khác nhau, nhưng đó đều xuất phát từ người thân quen của tôi. Tôi đã lấy những thông tin này, chỉnh sửa lại một chút để phù hợp với câu chuyện của riêng mình.

Cuốn tiểu thuyết được viết dưới góc nhìn của ba nhân vật Kiều, Sơn và Minh, với câu chuyện về cuộc sống bắt đầu từ năm 1968 cho đến tận bây giờ. Tại sao chị lại xây dựng câu chuyện trong thời gian dài đến vậy?

Câu hỏi lớn nhất tôi đặt ra trong cuốn sách là: “Tôi là ai”? Để trả lời được câu hỏi này thì buộc phải hiểu về gia đình, về những điều gia đình đã phải trải qua. Tuy nhiên, các câu trả lời đều nằm trong lịch sử.

Tôi chọn cách viết về gia đình Việt Nam với những biến cố trải qua trong chiến tranh. Tôi không có ý định viết một cuốn sách về chính trị, cũng không có ý định chống hay ủng hộ chiến tranh, tôi chỉ muốn viết về ảnh hưởng mà các gia đình phải chịu từ cuộc chiến này, từ đó khán giả có thể hiểu hơn về lịch sử Việt Nam.

Bìa sách tiểu thuyết Dù ở nơi đâu của nhà báo Phạm Khuê.
Bìa sách tiểu thuyết Dù ở nơi đâu của nhà báo Phạm Khuê.

Trong tác phẩm, chị viết rất nhiều về các món ăn ở Sài Gòn. Đây có phải chủ ý?

Đây chính là chủ ý của tôi, nhân vật chính là nhà phê bình món ăn, những sự việc quan trọng nhất cũng xảy ra trên bàn ăn. Nó có ý nghĩa rất lớn về văn hóa bởi ăn uống đối với người Việt rất quan trọng.

Trên bàn ăn, tất cả những vấn đề quan trọng sẽ được thảo luận, ăn uống chính là một cách mọi người giao tiếp với nhau và thể hiện tình yêu thương.

Đây là điểm khác biệt giữa văn hóa Đức và văn hóa Việt Nam.

Hẳn có lý do chọn tên Kiều?

Tôi đã nghĩ rất nhiều về tên cho nhân vật chính. Lý do tôi chọn tên Kiều là bắt nguồn từ Truyện Kiều – một tác phẩm kinh điển của văn học Việt Nam.

Tên thật của tôi là Minh Khuê – bố tôi đã đặt cho tôi tên đó vì thấy trong một bài thơ. Trong tác phẩm, ông bố cũng tặng cho con gái một cái tên mang đầy tính văn học.

Nhiều khi vẫn có người lầm tưởng tên Kiều xuất phát từ Việt kiều (cười).

Điều chị mong muốn gửi gắm tới độc giả thông qua cuốn tiểu thuyết này?

Tôi không viết cuốn sách này cho bản thân hay cho gia đình mình, tôi cũng không viết nó để trở nên nổi tiếng, tôi viết cho tất cả mọi người có thể đọc nó.

Tôi kể câu chuyện của mình, một người Việt sinh ra và lớn lên ở nước ngoài. Từ những trải nghiệm của bản thân, tôi biết điều này không hề dễ dàng. Rất nhiều người ở trong trường hợp tương tự cũng cảm thấy như vậy nhưng họ chưa bao giờ nói ra.

Tôi nghĩ cuốn sách này giúp họ cảm thấy không một mình. Tôi cũng hy vọng cuốn sách giúp thế hệ phụ huynh nhận ra những khó khăn mà chúng tôi phải đối mặt.

Có khi nào chị gặp phải mâu thuẫn lên tới đỉnh điểm khiến chị muốn khước từ hoặc lựa chọn hoặc chỉ là người Đức hoặc chỉ là người Việt hay chưa?

Đầu cuốn sách, nhân vật Kiều đã chối bỏ nguồn gốc của mình, cô muốn mình là người Đức chứ không phải người Việt Nam. Tuy nhiên, cuối cùng cô vẫn nhận ra rằng việc chối bỏ bản sắc đó là điều không thể.

Tôi có một cậu con trai gần hai tuổi, khi mới sinh, tôi đã tự hỏi rằng tên của con trai mình nên đặt là gì và cậu nên nói ngôn ngữ nào. Tôi đã quyết định cậu không nên có cái tên 100% Việt hay 100% Đức. Với ngôn ngữ tôi muốn con trai mình biết cả tiếng Đức và tiếng Việt.

Điều tôi muốn nói ở đây là sự dung hòa.

Quê hương của chị ở đâu?

Đó là gia đình.

Khi nào thì sách được dịch sang tiếng Việt?

Nhờ viện Goethe mà đã có một vài bản dịch các trích đoạn, các bạn có thể đọc trên tạp chí ZZZ Review. Tôi cũng rất tò mò muốn biết về cảm nhận và phản hồi của khán giả người Việt như thế nào, vì chắc chắn nó sẽ khác so với người Đức.

Thêm nữa, người thân của tôi ở Việt Nam và Mỹ cũng chưa được đọc cuốn sách này. Do đó, tôi rất hy vọng cuốn sách được xuất bản bằng tiếng Việt trong thời gian sớm nhất.

Trong tương lai, chị có dự định cho ra mắt tiểu thuyết nào nữa hay không?

Câu trả lời là có. Tôi có ý định sẽ sáng tác thêm một cuốn tiểu thuyết thứ hai, tuy nhiên tôi chưa tìm được chủ đề cho nó. Và quá trình này có lẽ phải mất thêm một thời gian nữa.

Cảm ơn chị vì những chia sẻ thú vị!

Dù ở nơi đâu kể về câu chuyện của một gia đình Đức - Việt. Nhân vật chính trong chuyện là Kiều, theo bố mẹ rời Việt Nam năm 1968 sang Đức sinh sống.Tuy nhiên, cô thích tự gọi mình là Kim vì nó dễ dàng hơn cho các bạn cô ở Berlin. Kim thường ước rằng gia đình mình không phải trở thành người Đức, mà đơn giản đã là người Đức rồi. Qua chuyến đi thăm chú và họ hàng tại California, Kim tìm hiểu nhiều hơn về gia đình, về bản thân mình và cả văn hóa truyền thống của Việt Nam. Với Kim, chuyến đi này mang ý nghĩa đặc biệt tìm hiểu về lịch sử gia đình và tổ tiên. Đó cũng là sự tìm kiếm lại danh tính, nguồn gốc của bản thân, giúp cô tìm ra câu trả lời mới cho câu hỏi “Bạn đến từ đâu?”.
Ra mắt bản dịch tiếng Việt tiểu thuyết ‘Giáo dục tình cảm’ của Gustave Flaubert

Ra mắt bản dịch tiếng Việt tiểu thuyết ‘Giáo dục tình cảm’ của Gustave Flaubert

'Giáo dục tình cảm' (tiếng Pháp: L'éducation sentimentale) của Gustave Flaubert được coi là một trong những cuốn tiểu thuyết có ảnh hưởng nhất thế ...

Nhà báo Phạm  Khuê: Trót mang cái nghiệp vào thân...

Nhà báo Phạm Khuê: Trót mang cái nghiệp vào thân...

Là nhà báo gốc châu Á duy nhất làm việc cho tờ Die Zeit (Thời đại), tuần báo uy tín hàng đầu ở Đức, Phạm ...

Đọc thêm

Hà Nội tăng cường biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết

Hà Nội tăng cường biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết

Baoquocte.vn. Mới đây, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trần Sỹ Thanh đã ký, ban hành Công điện số về việc tăng cường các biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết.
XSMB 3/10, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 2 3/10/2022. dự đoán XSMB 3/10/2022

XSMB 3/10, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 2 3/10/2022. dự đoán XSMB 3/10/2022

Baoquocte.vn. XSMB 3/10 - xổ số hôm nay 3/10 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 3/10/2022. dự đoán xổ số miền Bắc thứ 2. SXMB 3/10. ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 3/10/2022: Bọ Cạp mắc lỗi với đối phương

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 3/10/2022: Bọ Cạp mắc lỗi với đối phương

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 3/10/2022 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ đề phòng lũ quét vì mưa có thể kéo dài

Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ đề phòng lũ quét vì mưa có thể kéo dài

Baoquocte.vn. Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ cần đề phòng nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất tại các tỉnh vùng núi và ngập úng tại các ...
Trả tự do cho tù nhân Mỹ, Iran mong được 'giải phóng' hàng tỉ đô ở nước ngoài

Trả tự do cho tù nhân Mỹ, Iran mong được 'giải phóng' hàng tỉ đô ở nước ngoài

Baoquocte.vn. Với việc hoàn tất các cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ về trả tự do cho các tù nhân, 7 tỷ USD tài nguyên bị phong tỏa của Iran ...
Chuyên gia Mỹ: Tổng thống Biden cần kêu gọi đình chiến và ngừng bắn để ‘cứu Ukraine’

Chuyên gia Mỹ: Tổng thống Biden cần kêu gọi đình chiến và ngừng bắn để ‘cứu Ukraine’

Baoquocte.vn. Cựu sĩ quan lục quân Mỹ David Pine trong một bài viết cho rằng, Tổng thống Mỹ cần kêu gọi ngừng bắn và đình chiến ngay lập tức để 'cứu ...
VFF gửi lời chia buồn sâu sắc đến Liên đoàn Bóng đá Indonesia

VFF gửi lời chia buồn sâu sắc đến Liên đoàn Bóng đá Indonesia

Baoquocte.vn. Lãnh đạo Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF) đã gửi lời chia buồn sâu sắc đến Liên đoàn Bóng đá Indonesia sau khi xảy ra bạo loạn kinh hoàng ...
Covid-19 ngày 2/10: Gần 500 ca nhiễm mới, hơn 300 F0 khỏi bệnh

Covid-19 ngày 2/10: Gần 500 ca nhiễm mới, hơn 300 F0 khỏi bệnh

Baoquocte.vn. Theo Bộ Y tế, ngày 2/10, cả nước có 490 ca mắc Covid-19 mới, giảm xuống mức thấp nhất trong 4 tháng qua. Trong ngày có 300 F0 khỏi bệnh.
Link xem trực tiếp MU vs Man City (20h00 ngày 2/10): Đại chiến thành Manchester

Link xem trực tiếp MU vs Man City (20h00 ngày 2/10): Đại chiến thành Manchester

Baoquocte.vn. Cập nhật mới nhất các link xem trực tiếp MU vs Man City vòng 9 Ngoại hạng Anh 20h00 ngày 2/10 trên tivi, điện thoại, máy tính, internet, website...
Hướng tới thành lập Liên minh các Hội người Việt Nam tại Italy

Hướng tới thành lập Liên minh các Hội người Việt Nam tại Italy

Baoquocte.vn. Đại diện các hội đoàn người Việt Nam tại Italy đã ký Bản Ghi nhớ tham gia Ban vận động hướng tới thành lập Liên minh các Hội người Việt ...
Thủ tướng Đức tới vùng Vịnh: Chuyến công du đượm mùi khí đốt

Thủ tướng Đức tới vùng Vịnh: Chuyến công du đượm mùi khí đốt

Baoquocte.vn. Một trong những mục tiêu chính của Thủ tướng Đức Olaf Scholz trong chuyến đi vùng Vịnh lần này là tìm nguồn khí đốt thay thế.
Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ: Đồng minh ‘cứng đầu’

Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ: Đồng minh ‘cứng đầu’

Baoquocte.vn. Lâu nay, dù là đồng minh trong NATO nhưng quan hệ Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ luôn trong trạng thái 'đồng sàng, dị mộng'.
‘Sóng ngầm’ trên Địa Trung Hải

‘Sóng ngầm’ trên Địa Trung Hải

Baoquocte.vn. Tranh chấp xung quanh các mỏ khí đốt trong Địa Trung Hải đang đặt Israel và Lebanon trước nguy cơ đối đầu.
Bán đảo Triều Tiên: Động thái mới của Hàn Quốc

Bán đảo Triều Tiên: Động thái mới của Hàn Quốc

Baoquocte.vn. Tổng thống Hàn Quốc cho biết sẵn sàng cung cấp một gói viện trợ quy mô lớn cho Triều Tiên nếu Triều Tiên quay lại bàn đàm phán về phi hạt nhân hóa.
Mỹ-Trung: Nấc thang mới trong cạnh tranh

Mỹ-Trung: Nấc thang mới trong cạnh tranh

Baoquocte.vn. Giờ đây, cạnh tranh Mỹ-Trung đã mở rộng quy mô, lĩnh vực, địa bàn sang ngành công nghệ cao. Chắc chắn, chip cũng chưa phải là lĩnh vực cuối cùng.
Thỏa thuận ngừng bắn ở dải Gaza: Tái hiện khúc dạo đầu

Thỏa thuận ngừng bắn ở dải Gaza: Tái hiện khúc dạo đầu

Baoquocte.vn. Với nỗ lực của Ai Cập, thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Phong trào thánh chiến Hồi giáo Jihad ở dải Gaza, Palestine, đã có hiệu lực.
50 năm bình thường hóa quan hệ Trung Quốc-Nhật Bản: Gấu trúc, hoa anh đào và một 'lời nhắc' của lịch sử

50 năm bình thường hóa quan hệ Trung Quốc-Nhật Bản: Gấu trúc, hoa anh đào và một 'lời nhắc' của lịch sử

Baoquocte.vn. Quan hệ Trung Quốc-Nhật Bản 50 năm qua đã trải qua nhiều cung bậc và đang đối mặt với những khó khăn nhất định.
Không thể muộn hơn, Ấn Độ 'siết chặt tay' với Mông Cổ

Không thể muộn hơn, Ấn Độ 'siết chặt tay' với Mông Cổ

Baoquocte.vn. Ấn Độ có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc bảo vệ Mông Cổ khỏi bị nước láng giềng lớn chà đạp.
Bộ tứ có nguy cơ mất trọng tâm chiến lược

Bộ tứ có nguy cơ mất trọng tâm chiến lược

Baoquocte.vn. Bộ tứ đang trở nên gần gũi hơn thông qua các gặp thường xuyên hơn, song nguồn lực của Mỹ lại đang đổ vào châu Âu và Trung Đông.
Từ dùng nước lạnh đến đạp xe để tạo điện: Muôn vàn sắc thái đối phó với khủng hoảng năng lượng của châu Âu

Từ dùng nước lạnh đến đạp xe để tạo điện: Muôn vàn sắc thái đối phó với khủng hoảng năng lượng của châu Âu

Baoquocte.vn. Paris tắt đèn tháp Eiffel, Milan tắt đài phun nước công cộng... khủng hoảng năng lượng đang ngày càng ảnh hưởng tới cuộc sống ở châu Âu.
Báo Mỹ: Việt Nam xứng đáng 'có ghế' tại Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Báo Mỹ: Việt Nam xứng đáng 'có ghế' tại Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Baoquocte.vn. Tờ The Washington Times của Mỹ đánh giá cao những nỗ lực bảo đảm nhân quyền và những đóng góp tích cực của Việt Nam với các vấn đề quốc tế.
Đối với Ấn Độ, Hội nghị thượng đỉnh SCO phức tạp và hơn thế nữa

Đối với Ấn Độ, Hội nghị thượng đỉnh SCO phức tạp và hơn thế nữa

Baoquocte.vn. Những xung đột ở các cấp độ khác nhau giữa các quốc gia thành viên SCO gây khó khăn cho sự cam kết của Ấn Độ với tổ chức này.
Phiên bản di động