Nhật Bản xoay trọng tâm vào Đông Nam Á trong chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Huy Sơn
TGVN. Nhật Bản đã thành công trong việc xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với các quốc gia Đông Nam Á nhờ nguồn hỗ trợ tài chính và đầu tư. Trong bối cảnh các quốc gia trong khu vực đang cố gắng duy trì sự cân bằng với Trung Quốc và Mỹ, việc đa dạng hóa đối tác với Nhật Bản có thể là một sự lựa chọn khôn khéo.

Kế hoạch tham gia sâu rộng

Việc Nhật Bản và Ấn Độ ký kết Hiệp định trao đổi hậu cần quốc phòng song phương mới theo thỏa thuận mua lại và cung cấp dịch vụ quân sự chéo vào tháng trước đã thu hút sự chú ý, nhất là khi Nhật Bản đang xem xét lại chiến lược an ninh quốc gia, từ chủ nghĩa hòa bình bị động sang chủ nghĩa hòa bình chủ động và đa phương.

nhat ban dat trong tam vao dong nam a trong chien luoc an do duong thai binh duong
Nhật Bản có quan hệ lâu đời với các quốc gia Đông Nam Á, và mối quan hệ tốt đẹp đó có thể sẽ tiếp tục phát triển với vị trí trung tâm của khu vực này trong chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. (Nguồn: Reuters)

Những điểm cơ bản rút ra từ thỏa thuận với Ấn Độ là khả năng Nhật Bản mở rộng phạm vi phòng thủ lớn hơn tới khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, nơi hợp lưu của hai đại dương lớn trên thế giới với trung tâm là Đông Nam Á.

Từ hiệp định, có thể thấy nền tảng cho sự tham gia sâu rộng của Nhật Bản ở khu vực này là việc nước này tiếp cận các quần đảo Andaman và Nicobar. Sự hiện diện của Tokyo ở Biển Andaman cho thấy ý định tăng cường quan hệ đối tác quốc phòng lớn hơn với các nước Đông Nam Á.

Thủ tướng Suga xác nhận thăm Việt Nam, Ngoại trưởng Nhật Bản nói gì?

Thủ tướng Suga xác nhận thăm Việt Nam, Ngoại trưởng Nhật Bản nói gì?

Ngoài ra, Thủ tướng mới đắc cử Suga Yoshihide đang lên kế hoạch cho chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên tới Việt Nam và Indonesia. Việt Nam và Indonesia là những thành viên quan trọng của ASEAN và chính ASEAN cũng đã khẳng định vai trò trung tâm trong cấu trúc Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Các Bộ trưởng Ngoại giao của "Bộ Tứ", gồm 4 nước Nhật Bản, Ấn Độ, Australia và Mỹ - đã gặp nhau bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc năm ngoái và nhắc lại vai trò trung tâm của ASEAN ở khu vực này.

Dấu hỏi về liên minh Mỹ-Nhật

Đối với Tokyo, khu vực an ninh trọng yếu của Nhật Bản đương nhiên là khu vực lân cận. Khu vực này tương tác và vận động dựa trên một phần không nhỏ của hệ thống liên minh “khiên và giáo”, trong đó Mỹ là “cường quốc tấn công” và Nhật Bản là “cường quốc phòng thủ”. Liên minh Mỹ - Nhật có đặc điểm nổi bật trong chiến lược an ninh của Nhật Bản ở mọi cấp độ.

Tin liên quan
Tân Thủ tướng Nhật Bản và thách thức Tân Thủ tướng Nhật Bản và thách thức 'vẹn cả đôi đường' trong cạnh tranh Mỹ-Trung

Tuy nhiên, các hành động gần đây của Mỹ đã đặt ra sự nghi ngờ về độ tin cậy của quốc gia này. Mỹ đang rút khỏi Afghanistan, Đức và một số khu vực chiến lược khác. Ở Đông Á, Mỹ đôi khi cáo buộc Nhật Bản không tự xoay sở đủ để tự lo cho an ninh của mình.

Mặc dù Mỹ khó có thể nhanh chóng rút khỏi khu vực Thái Bình Dương vì lợi ích của riêng, nhưng Washington có thể sẽ thắt chặt chi tiêu. Điều này phụ thuộc rất nhiều vào việc ai sẽ làm chủ Nhà Trắng sau tháng 11 năm nay. Nhật Bản luôn thấy khó khăn khi phải “đối phó” với các Tổng thống Mỹ.

Vì vậy, không có gì ngạc nhiên khi Nhật Bản muốn xem xét lại chiến lược an ninh của mình và không chỉ phụ thuộc vào Mỹ trong lĩnh vực quốc phòng.

Ưu tiên trong chính sách đối ngoại

Nhật Bản đã có những bước tiến dài trong việc trở thành một trong những cái tên được các quốc gia Đông Nam Á “yêu mến” nhất. Sự hỗ trợ tài chính lớn của Tokyo trong cuộc khủng hoảng kinh tế châu Á năm 1997 và vai trò gìn giữ hòa bình trong các cuộc xung đột khu vực đã giúp Nhật Bản có được sự tin tưởng cao trong ASEAN.

Các khoản đầu tư của Nhật Bản vào Đông Nam Á trị giá 367 tỷ USD, lớn hơn nhiều so với mức 255 tỷ USD của Trung Quốc.

Xử lý bài toán căng thẳng Mỹ-Trung gia tăng, Nhật Bản chọn

Xử lý bài toán căng thẳng Mỹ-Trung gia tăng, Nhật Bản chọn 'im hơi lặng tiếng'?

Khi Nhật Bản tìm cách giảm sự phụ thuộc kinh tế với Trung Quốc và tìm đường chuyển dịch cơ sở sản xuất, Đông Nam Á nổi lên là điểm đến sinh lợi nhất. Ngay cả sau đại dịch Covid-19, mức tăng trưởng của Việt Nam dự kiến ​​đạt 6,8% và Indonesia là 5% vào năm 2021, trong khi mức tăng trưởng chung của khu vực dự kiến ​​là 4,7%.

Thủ tướng Suga từng là Chánh Văn phòng Nội các của cựu Thủ tướng Abe Shinzo và được nhìn nhận sẽ tiếp nối di sản của người tiền nhiệm về tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Ông Abe cũng đã có chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên tới Việt Nam, Thái Lan và Indonesia sau khi trở thành Thủ tướng vào năm 2012.

Nhật Bản dưới thời Thủ tướng Suga được cho là sẽ tiếp tục coi khu vực Đông Nam Á là một trong những ưu tiên trong chính sách đối ngoại. Sự lãnh đạo của Nhật Bản ở khu vực Thái Bình Dương có thể giúp xây dựng và duy trì sự ổn định trong khu vực.

Bộ Tứ nhóm họp tại Tokyo: Thông điệp đã đủ 'cứng' để nhắm tới Trung Quốc?

Bộ Tứ nhóm họp tại Tokyo: Thông điệp đã đủ 'cứng' để nhắm tới Trung Quốc?

TGVN. Các nhà ngoại giao trong nhóm Bộ Tứ (Quad) đã gặp gỡ tại Nhật Bản với mong muốn tìm được tiếng nói chung trong ...

Nhóm Bộ tứ kim cương họp Ngoại trưởng: Vững tay đôi, chắc tay tư

Nhóm Bộ tứ kim cương họp Ngoại trưởng: Vững tay đôi, chắc tay tư

TGVN. Ngoại trưởng Nhóm Bộ tứ kim cương (Quad) bao gồm Nhật Bản, Ấn Độ, Mỹ và Australia sẽ họp trong tuần tới. Trung Quốc ...

Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương: Câu chuyện về đại dương

Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương: Câu chuyện về đại dương

TGVN. Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương ngày càng trở thành một ý niệm chính trị có ảnh hưởng đối với quan hệ quốc tế đương ...

(theo SCMP)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Bầu cử Mỹ 2020: Ông Joe Biden tuyên bố quan điểm đối với Trung Quốc về thương mại, Biển Đông

Bầu cử Mỹ 2020: Ông Joe Biden tuyên bố quan điểm đối với Trung Quốc về thương mại, Biển Đông

Trong cuộc tranh luận trước bầu cử Mỹ 2020, ông Joe Biden tuyên bố cứng rắn với Trung Quốc khi đề cập các vấn đề về thương mại, Biển Đông.
Dịch Covid-19: Phó Tổng thống Colombia mắc bệnh, Pháp tiếp tục ghi nhận nhiều ‘kỷ lục buồn’, NATO hỗ trợ Czech

Dịch Covid-19: Phó Tổng thống Colombia mắc bệnh, Pháp tiếp tục ghi nhận nhiều ‘kỷ lục buồn’, NATO hỗ trợ Czech

Colombia hiện đang tiến tới gần mốc 1 triệu ca nhiễm Covid-19, trong đó số người tử vong do dịch bệnh là 29.636.
Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm S-400, Mỹ ‘lên án bằng những ngôn từ mạnh mẽ nhất có thể’

Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm S-400, Mỹ ‘lên án bằng những ngôn từ mạnh mẽ nhất có thể’

Mỹ phản đối việc Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm S-400, cho rằng có nguy cơ gây ra những hậu quả nghiêm trọng.
Bầu cử Mỹ 2020: Ông Biden cam kết cấp miễn phí vaccine ngừa Covid-19, kể cả không có bảo hiểm

Bầu cử Mỹ 2020: Ông Biden cam kết cấp miễn phí vaccine ngừa Covid-19, kể cả không có bảo hiểm

11 ngày trước khi diễn ra cuộc bầu cử Mỹ 2020, ông Biden tuyên bố cấp miễn phí vaccine ngừa Covid-19 cho người dân.
Bầu cử Mỹ 2020: Con trai ông Joe Biden đã làm gì 'mờ ám' ở Ukraine và Trung Quốc?

Bầu cử Mỹ 2020: Con trai ông Joe Biden đã làm gì 'mờ ám' ở Ukraine và Trung Quốc?

Con trai ông Joe Biden bị cáo buộc có quan hệ làm ăn mờ ám tại Ukraine và Trung Quốc. Sự thật chuyện làm ăn ở nước ngoài của ông ...
Dự báo thời tiết ngày và đêm nay (24/10): Bắc Bộ ngày nắng, chiều tối và đêm có mưa; Nam Bộ mưa rào

Dự báo thời tiết ngày và đêm nay (24/10): Bắc Bộ ngày nắng, chiều tối và đêm có mưa; Nam Bộ mưa rào

Dự báo thời tiết Hà Nội ngày ít mây, trời nắng đêm nhiều mây, có mưa vài nơi. Gió đông bắc đến bắc cấp 2-3. Đêm và sáng sớm trời ...
Covid-19 ở Việt Nam sáng 24/10: Không ca mắc mới; 1.049 bệnh nhân bình phục

Covid-19 ở Việt Nam sáng 24/10: Không ca mắc mới; 1.049 bệnh nhân bình phục

Tính đến nay, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới Covid-19, đã có 1.049 bệnh nhân được điều trị khỏi.
Dự báo thời tiết: Tin bão khẩn cấp cơn bão số 8 tại Biển Đông

Dự báo thời tiết: Tin bão khẩn cấp cơn bão số 8 tại Biển Đông

Dự báo trong 24 giờ tới, bão số 8 di chuyển theo hướng Tây, mỗi giờ đi được khoảng 15km.
Doanh nhân Phạm Bích Thủy: 'Hướng về miền Trung yêu thương' tại tỉnh Thừa Thiên Huế

Doanh nhân Phạm Bích Thủy: 'Hướng về miền Trung yêu thương' tại tỉnh Thừa Thiên Huế

Hướng về miền Trung ruột thịt, doanh nhân Phạm Bích Thủy cùng đoàn cứu trợ Hà Nội đã có mặt tại vùng lũ Thừa Thiên Huế.
Khai mạc 'Tuần hàng Made in Vietnam - Tinh hoa Việt Nam'

Khai mạc 'Tuần hàng Made in Vietnam - Tinh hoa Việt Nam'

Tuần hàng 'Made in Vietnam - Tinh hoa Việt Nam' đã chính thức khai mạc tối 23/10 tại Hà Nội.
Bầu cử Mỹ 2020: Ông Joe Biden tuyên bố quan điểm đối với Trung Quốc về thương mại, Biển Đông

Bầu cử Mỹ 2020: Ông Joe Biden tuyên bố quan điểm đối với Trung Quốc về thương mại, Biển Đông

Trong cuộc tranh luận trước bầu cử Mỹ 2020, ông Joe Biden tuyên bố cứng rắn với Trung Quốc khi đề cập các vấn đề về thương mại, Biển Đông.
Dịch Covid-19: Phó Tổng thống Colombia mắc bệnh, Pháp tiếp tục ghi nhận nhiều ‘kỷ lục buồn’, NATO hỗ trợ Czech

Dịch Covid-19: Phó Tổng thống Colombia mắc bệnh, Pháp tiếp tục ghi nhận nhiều ‘kỷ lục buồn’, NATO hỗ trợ Czech

Colombia hiện đang tiến tới gần mốc 1 triệu ca nhiễm Covid-19, trong đó số người tử vong do dịch bệnh là 29.636.
Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm S-400, Mỹ ‘lên án bằng những ngôn từ mạnh mẽ nhất có thể’

Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm S-400, Mỹ ‘lên án bằng những ngôn từ mạnh mẽ nhất có thể’

Mỹ phản đối việc Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm S-400, cho rằng có nguy cơ gây ra những hậu quả nghiêm trọng.
Bầu cử Mỹ 2020: Ông Biden cam kết cấp miễn phí vaccine ngừa Covid-19, kể cả không có bảo hiểm

Bầu cử Mỹ 2020: Ông Biden cam kết cấp miễn phí vaccine ngừa Covid-19, kể cả không có bảo hiểm

11 ngày trước khi diễn ra cuộc bầu cử Mỹ 2020, ông Biden tuyên bố cấp miễn phí vaccine ngừa Covid-19 cho người dân.
Đối đầu ngoại giao Canada-Trung Quốc: Khúc mắc khó giải

Đối đầu ngoại giao Canada-Trung Quốc: Khúc mắc khó giải

Thời tiết Ottawa những ngày cuối tháng Mười đang trở lạnh, song quan hệ song phương Canada-Trung Quốc có lẽ còn 'lạnh' hơn.
Làn sóng covid-19 thứ hai ở châu Âu: Vì sao nên nỗi?

Làn sóng covid-19 thứ hai ở châu Âu: Vì sao nên nỗi?

Làn sóng covid-19 thứ hai dịch ở châu Âu không phải bởi dịch bệnh quá bất kham mà bởi không thật sự cầu thị với bài học từ làn sóng dịch bệnh trước.
Căng thẳng chính trị tại Thái Lan: Lắng nghe để thấu hiểu

Căng thẳng chính trị tại Thái Lan: Lắng nghe để thấu hiểu

Chính phủ Thái Lan đang tìm kiếm một giải pháp hòa bình, hiệu quả và bền vững nhằm giải quyết triệt để tình trạng căng thẳng hiện nay.
Bình thường hóa quan hệ với Israel: Sau Bahrain phải chăng sẽ là Sudan?

Bình thường hóa quan hệ với Israel: Sau Bahrain phải chăng sẽ là Sudan?

Sudan có thể theo bước Bahrain trở thành quốc gia tiếp theo bình thường hóa quan hệ với Israel trong năm nay, với sự tác động và thỏa thuận trao đổi với Mỹ.
Phiên bản di động