Nỗi trăn trở mang tên tiếng Việt

Việc học Tiếng Việt ngày càng trở nên cấp bách đối với cộng đồng người Việt tại Kiev (Ukraine) khi nguy cơ thế hệ con em có khả năng bị đồng hóa cao.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
noi tran tro mang ten tieng viet Cộng đồng người Việt tại Ukraine tri ân các liệt sĩ
noi tran tro mang ten tieng viet Triển lãm ảnh đất nước, con người Việt Nam tại Ukraine

Tôi đã từng tình cờ gặp những nhóm người vốn dĩ có gốc gác Triều Tiên. Điều khá ngạc nhiên là lúc nói chuyện với nhau, họ đều dùng tiếng Nga. Tôi tò mò hỏi thì được biết tiếng Nga là ngôn ngữ chính thống của họ,  còn tiếng Triều Tiên thì ngay đến những bậc cao niên nhất cũng không biết và những gì để nhận biết về họ chỉ còn là vóc dáng gốc Á. Như vậy, có thể nói một bộ phận người Triều Tiên đã bị đồng hóa hoàn toàn với người bản địa bởi mất đi ngôn ngữ mẹ đẻ.

noi tran tro mang ten tieng viet
Trẻ em Việt ở Kiev.

Thực trạng ở Kiev

Có một thực tế ở Ukraine là khi  chưa đến tuổi đi học, trẻ em Việt nói tiếng Việt khá trơn tru lưu loát, nhưng khi đã đi học rồi, tiếng Việt ngày càng kém đi. Hiện nay, trong các sự kiện tập trung cộng đồng hoặc từng nhóm gia đình, ai cũng dễ nhận thấy thế hệ con cháu thường túm tụm thành nhóm riêng và hầu như không sử dụng tiếng Việt để giao tiếp với nhau. Chúng chỉ nói tiếng Nga hoặc Ukraine và khi bị người lớn khiển trách, chúng nói rằng “không dùng tiếng Việt vì khó diễn tả hết ý”.

Điều đáng lo ngại đối với mỗi gia đình là khi con cái và cha mẹ xa cách nhau, không hiểu nhau, mỗi khi tan trường về nhà, trừ bữa cơm gia đình quây quần, còn lại trẻ em thường sống thu mình trong góc riêng. Nhiều cháu còn vùi đầu vào mạng Internet và chơi game. Tất yếu, các cháu sẽ dần quên tiếng mẹ đẻ. Giai đoạn học phổ thông, cái nguy hại chưa thật rõ ràng, nhưng đến khi học Đại học, tiếng Việt sẽ thực sự trở thành vấn đề nan giải.

Nhìn vào sự bất ổn của Ukraine từ mấy năm nay, cơ hội để con em người Việt tìm được việc làm ngay trên mảnh đất này  vô cùng khó khăn. Không ít bậc cha mẹ đã hướng cho con học xong sẽ trở về Tổ quốc tìm việc. Tuy nhiên, điều buồn nhất là có nhiều cháu, dù tốt nghiệp xuất sắc ở các trường bên này, nhưng vì không đủ khả năng tiếng Việt, đã bị loại khi phỏng vấn xin việc.

Từ thực trạng tiếng Việt của con em cộng đồng tại Kiev, chúng ta có thể hình dung ra cảnh tượng như sau: khi thế hệ thứ nhất về với tổ tiên, thế hệ thứ hai giao tiếp chỉ bằng ngôn ngữ bản địa và chắc chắn, họ sẽ không dạy con mình tiếng Việt bởi bản thân họ biết rất ít. Như vậy, thế hệ thứ ba trở đi sẽ hoàn toàn không dùng một chút nào nữa, khác gì mất gốc. Và hiện tượng đồng hóa  sẽ đến trong một ngày không xa.

Vì đâu nên nỗi?

Một số cha mẹ nghĩ rằng con mình là người Việt, lo gì không biết tiếng Việt nên để các con phát triển tự nhiên, không quan tâm đúng mức. Vì vậy, khi các con từ mấy tháng tuổi, họ đã thuê bảo mẫu người địa phương chăm sóc con cho tới khi đến trường, hoặc gửi luôn con ở nhà bảo mẫu. Ngôn ngữ bản địa ngấm dần vào các con từ thuở nằm nôi.

Đặc thù cộng đồng người Việt tại Kiev sống rải rác ở các căn hộ, chứ không tập trung thành làng như ở thành phố Kharkov hoặc Odessa nên giao lưu giữa con  trẻ cũng ít nhiều bị hạn chế. Trẻ em sống trong môi trường học với các bạn là người bản địa, học tiếng bản địa, nhất là càng lên lớp trên phải học thêm nhiều ngoại ngữ khác nhau cũng ảnh hưởng tới tiếng Việt.

Hơn nữa, có những  gia đình, phụ huynh còn dùng tiếng Nga để nói chuyện với con vì thấy con không hiểu hết tiếng Việt. Những cuộc mưu sinh cứ cuốn các bậc cha mẹ đi, khiến họ không thể sâu sát việc học của con. Có người lại chỉ chú trọng cho con học thêm các bộ môn khác, không quan tâm đúng mức đến việc rèn tiếng Việt. Đáng lo hơn, trẻ em Việt tại Kiev không được học tiếng Việt từ bậc tiểu học vì thiếu thầy, cô giảng dạy theo giáo trình cơ bản một cách hệ thống.

Cần giải pháp tổng thể

Lâu nay trong cộng đồng, một số cha mẹ tự dạy tiếng Việt cho con hoặc tìm thuê thầy cô về nhà dạy riêng; một số có điều kiện hơn cho con về Việt Nam học vào dịp hè. Tuy nhiên, với tình hình khó khăn hiện tại, việc cho con về nước học tiếng Việt đã trở nên xa vời với nhiều người.

Thực tế, một số bậc cha mẹ khi con vào đại học đã cho con về Việt Nam học theo diện trao đổi sinh viên giữa hai nước hoặc giữa các trường đại học với nhau. Khi tốt nghiệp xong, các con có thể có cơ hội tìm được việc làm trong nước, hoặc nếu quay trở lại Ukraine, các con vẫn hoàn toàn làm chủ được tiếng Việt cả viết và nói. Ở khu vực Troeshina (quận Desnhiansk) có trường phổ thông số 251 mang tên Hồ Chí Minh. Cách đây khoảng 10 năm, nhà trường cũng đã đào tạo được vài ba khóa tiếng Việt. Nhưng  vì thiếu thầy cô giáo và một phần cũng do các bậc phụ huynh chưa thấy hết tầm quan trọng của việc học tiếng Việt, các lớp đã phải tạm dừng hoạt động. Đến nay, lớp học tiếng Việt này đã được khôi phục lại nhưng chỉ là giải pháp tạm thời với sự tham gia của tám cháu nhỏ.

Ở Kiev, tôi thấy thuận lợi lớn chính là nguồn cung giáo viên từ các thầy cô giáo ở bộ môn tiếng Việt - Đại học Tổng hợp Taras Shevchenko Kiev. Thậm chí, các em sinh viên năm cuối khoa Tiếng Việt cũng có đủ khả năng truyền giảng cho trẻ em tiểu học. Học phí do phụ huynh “tự lực cánh sinh” là chủ yếu. Họ rất cần có sự chung sức của các tổ chức hội, đoàn với các sinh hoạt cộng đồng như Trại hè thanh thiếu niên, Rằm Trung Thu, các cuộc thi nói, viết tiếng Việt...

Song, điều quan trọng và tốt nhất là phải tạo được nguồn giáo viên lâu dài từ chính thế hệ con em. Muốn vậy, phụ huynh có thể xin cho con em mình vào học tự túc môn tiếng Việt tại trường Taras Shevchenko hoặc đăng ký về Việt Nam theo chương trình trao đổi. Việc cần thiết  là thành lập một quỹ học tiếng Việt được xã hội hóa, kêu gọi sự giúp đỡ của các tổ chức, doanh nghiệp, hội đoàn, các mạnh thường quân... để mua sách vở giáo khoa, tài liệu, cũng như giáo cụ trực quan hỗ trợ công tác giảng dạy và khen thưởng.

noi tran tro mang ten tieng viet Người Việt tại Ukraine hướng về miền Trung

Chiều 18/11, Đại sứ quán Việt Nam tại Ukraine đã tổ chức Lễ tiếp nhận tiền quyên góp ủng hộ đồng bào miền Trung khắc ...

noi tran tro mang ten tieng viet Bảo vệ quyền lợi chính đáng của cộng đồng người Việt Nam tại Odessa

Đoàn công tác của Đại sứ quán Việt Nam tại Ukraine đã làm việc với cơ quan chức năng sở tại để bảo vệ quyền ...

noi tran tro mang ten tieng viet Đại sứ Việt Nam tại Ukraine Hồ Đắc Minh Nguyệt: Tổ chức quy củ như cộng đồng người Việt tại Ukraine

Tại Ukraine có khoảng 10.000 người Việt Nam nhưng được tổ chức trong một hệ thống hội đoàn rất quy củ, chặt chẽ. Đó là ...

Hồ Sỹ Trúc (từ Kiev)

Đọc thêm

Samsung hé lộ loạt nâng cấp camera cho Galaxy Z Fold 8 Ultra

Samsung hé lộ loạt nâng cấp camera cho Galaxy Z Fold 8 Ultra

Samsung sẽ mang đến nhiều nâng cấp về camera trên Galaxy Z Fold 8 Ultra, trong đó nổi bật là tính năng mới mang tên Mirror View.
Trung Quốc sắp triển khai các biện pháp thúc đẩy đầu tư xuyên biên giới

Trung Quốc sắp triển khai các biện pháp thúc đẩy đầu tư xuyên biên giới

Cục Quản lý Ngoại hối quốc gia Trung Quốc sắp triển khai gói biện pháp mới nhằm tạo thuận lợi cho hoạt động đầu tư và huy động vốn xuyên ...
Trung Quốc, Hàn Quốc khẩn cấp ứng phó mưa lũ nghiêm trọng

Trung Quốc, Hàn Quốc khẩn cấp ứng phó mưa lũ nghiêm trọng

Trong bối cảnh mưa lũ nghiêm trọng, Trung Quốc và Hàn Quốc đã khẩn trương ban hành nhiều biện pháp ứng phó khẩn cấp.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự gặp mặt các thế hệ lực lượng Cảnh sát nhân dân

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự gặp mặt các thế hệ lực lượng Cảnh sát nhân dân

Bộ Công an tổ chức gặp mặt các thế hệ lãnh đạo, chỉ huy, cán bộ lão thành và đại diện thương binh trong lực lượng Cảnh sát nhân dân.
Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quy định mới về nhà giáo nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng

Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quy định mới về nhà giáo nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng.
Đảng ủy Petrovietnam tiếp tục phát huy vai trò hạt nhân chính trị, nâng cao năng lực lãnh đạo

Đảng ủy Petrovietnam tiếp tục phát huy vai trò hạt nhân chính trị, nâng cao năng lực lãnh đạo

Đảng ủy Petrovietnam tiếp tục phát huy vai trò hạt nhân chính trị, nâng cao năng lực lãnh đạo, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ năm 2026.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Triều Tiên: Tái định vị giữa thế giới phân cực

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Triều Tiên: Tái định vị giữa thế giới phân cực

Chuyến thăm của ông Tập Cận Bình khẳng định, Trung Quốc vẫn là nhân tố không thể thiếu trên con đường hướng tới bán đảo Triều Tiên hòa bình và ổn định lâu dài.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung: Hướng tới ổn định chiến lược và thể chế hóa khuôn khổ hợp tác thực chất

Thượng đỉnh Mỹ-Trung: Hướng tới ổn định chiến lược và thể chế hóa khuôn khổ hợp tác thực chất

Cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc thể hiện nhu cầu lớn của cả hai về ổn định chiến lược và thúc đẩy hợp tác.
Những vấn đề phức tạp của xung đột Trung Đông

Những vấn đề phức tạp của xung đột Trung Đông

Sau hơn hai tháng bom đạn bao phủ vùng Vịnh, cuộc xung đột ở Trung Đông vẫn mờ mịt, nhưng hậu họa thì đã rõ.
Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Quá trình chuyển giao quyền lực tại Myanmar từ chính quyền quân sự sang chính phủ dân sự chính danh đã bắt đầu.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Việc G7 tổ chức cuộc họp khẩn cấp về nguồn cung dầu mỏ tại Paris là để khẳng định vai trò trung tâm của nhóm trong định hình kinh tế và quản trị toàn cầu.
Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã lên đường sang Washington trong chuyến thăm 4 ngày (từ ngày 18/3).
CNN: Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump có làm thay đổi cách thế giới nhìn nhận nước Mỹ?

CNN: Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump có làm thay đổi cách thế giới nhìn nhận nước Mỹ?

Tổng thống Trump tranh cử với cam kết đặt 'Nước Mỹ trên hết'. Nhưng trên thực tế, chính quyền được vận hành với mục tiêu giúp nước Mỹ thu được lợi ích.
Kinh tế Nga trước các thách thức địa chính trị

Kinh tế Nga trước các thách thức địa chính trị

Gói trừng phạt của Mỹ và châu Âu dành cho Nga được cho là đang thúc đẩy kinh tế Moscow từng bước chuyển đổi và tái cấu trúc toàn diện.
Australia trao 'chìa khóa' cho tham vọng hạt nhân Ấn Độ

Australia trao 'chìa khóa' cho tham vọng hạt nhân Ấn Độ

Việc Australia mở cửa kho dự trữ uranium lớn nhất thế giới cho Ấn Độ được xem là bước ngoặt chiến lược đối với an ninh năng lượng của New Delhi.
Trao quyền cho phụ nữ: Tăng cường khả năng chống chịu của xã hội trước biến động

Trao quyền cho phụ nữ: Tăng cường khả năng chống chịu của xã hội trước biến động

Trong bối cảnh hiện nay, hợp tác quốc tế về thúc đẩy quyền năng của phụ nữ và phát triển bao trùm trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Tương lai nào cho ngành bán dẫn Nhật Bản?

Tương lai nào cho ngành bán dẫn Nhật Bản?

The Economist đặt câu hỏi: Triển vọng bán dẫn của Nhật Bản sẽ đi về đâu khi nước này đặt cược toàn bộ vào Rapidus - công ty duy nhất được chính phủ hậu thuẫn?
Bắc Cực: Ván cờ mới của NATO

Bắc Cực: Ván cờ mới của NATO

Bắc Cực và Bắc Đại Tây Dương từ lâu đã giữ vai trò trọng yếu trong chiến lược quân sự cũng như lợi ích kinh tế của NATO.
Phiên bản di động