Ô nhiễm không khí: Khi nạn nhân cũng là thủ phạm

HÀ ANH
TGVN. Chia sẻ câu chuyện về chất lượng không khí tại Hà Nội, Giáo sư Hoàng Xuân Cơ – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu quan trắc và mô hình hóa môi trường, Giảng viên cao cấp tại Đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho rằng phần lớn ai cũng nghĩ mình đang là nạn nhân của ô nhiễm không khí chứ nhất định không thể là thủ phạm.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
o nhiem khong khi ai la thu pham Chúng ta đã hiểu đúng về ô nhiễm không khí tại Hà Nội?
o nhiem khong khi ai la thu pham Ô nhiễm không khí: “Thủ phạm” gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam
o nhiem khong khi ai la thu pham

Giáo sư Hoàng Xuân Cơ cho rằng chúng ta vẫn chưa thực sự làm tốt công tác khuyến cáo tác hại của ô nhiễm không khí.

Ô nhiễm không khí tại Hà Nội không phải là câu chuyện mới nhưng thời gian vừa qua lại được khơi nóng lên. Theo Giáo sư, liệu có phải do sự nhiễu loạn về thông tin hiện nay không?

Đúng là thời gian gần đây có khá nhiều đánh giá khác nhau về chất lượng không khí tại Hà Nội trên các phương tiện truyền thông và mạng xã hội. Tuy nhiên, theo số liệu từ các trạm quan trắc tự động trên địa bàn thành phố trong khoảng thời gian tháng 9, nồng độ bụi PM2.5 đều có xu hướng tăng, có thời điểm tăng hơn 75%, vượt tiêu chuẩn quy chuẩn của Việt Nam.

Tôi cho rằng số liệu này là chuẩn xác. Nhưng, với những chuyên gia nghiên cứu về không khí như chúng tôi, thì đợt ô nhiễm này không có gì lạ. Theo dõi trong suốt 20 năm qua, tôi đã thấy nhiều đợt không khí ở tình trạng tương tự, có điều chúng ta chưa để ý và quan tâm như hiện nay thôi.

Dường như các giải pháp đối phó với hiện tượng này chưa có hiệu quả, phải không Giáo sư?

Phải khẳng định Hà Nội vừa rồi đã trải qua một đợt không khí với chất lượng suy giảm đáng kể và ô nhiễm trong khoảng thời gian tương lai đối dài. Không chỉ gây lo lắng cho người dân, hiện tượng này đã đánh động đến các cơ quan nhà nước và giới khoa học với rất nhiều hoạt động để chung tay nghiên cứu và tìm cách khắc phục.

Tôi cho rằng giải pháp nào có thể làm được thì chúng ta đều đã tiến hành rồi, hiệu quả đến đâu còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố và điều kiện khác như khí tượng, kỹ thuật, công tác nghiên cứu... Có lẽ, chúng ta vẫn chưa thực sự làm tốt công tác khuyến cáo tác hại của ô nhiễm không khí cũng như đưa ra các giải pháp giúp người dân tự bảo vệ mình, trong đó có cả trách nhiệm cơ quan nhà nước và các nhà khoa học. Việc đầu tư cho công tác nghiên cứu không khí chưa được đúng mức nên cần phải quan tâm hơn đến vấn đề này.

o nhiem khong khi ai la thu pham
Ô nhiễm không khí tại Hà Nội không phải là câu chuyện mới nhưng thời gian vừa qua lại được khơi nóng lên.

Ông đánh giá thế nào về yếu tố khí tượng ở Hà Nội. Liệu đây có phải nguyên nhân chính dẫn đến ô nhiễm không?

Đây là điều mà chúng tôi đang phải nghiên cứu làm rõ. Thực tế cho thấy, có những điều kiện khí tượng gây nên hiện tượng ô nhiễm không khí rộng. Nhiều nhà khoa học nước ngoài đã băn khoăn và hỏi tôi tại sao chất lượng không khí ở Việt Nam thay đổi rất nhanh, cả thời gian và không gian? Sau khi nghiên cứu, tôi cũng tìm ra được hai nguyên nhân, đó là: thời tiết ở Hà Nội giống như tính khí của các cô gái vậy và các nguồn rác thải tại đây cũng phát sinh quá nhanh từ nhiều nguồn khác nhau chưa thống kê hết được (trong khi ở các nước thì chủ yếu từ nguồn có hệ thống).

Có nghiên cứu lại cho rằng các hoạt động giao thông chiếm 70% nguyên nhân gây ô nhiễm không khí. Giáo sư có cùng quan điểm?

Theo tôi, khi đánh giá điều gì và đưa ra con số bất kỳ nào cần đi cùng những dẫn chứng nghiên cứu và khảo sát cụ thể, không thể nhận định một cách chung chung được. Tuy nhiên, mỗi kW/h điện chúng ta sử dụng mỗi ngày, mỗi km chạy xe, hay mỗi ngôi nhà, công trình xây dựng cũng đều góp phần gây ô nhiễm không khí.

Phần lớn chúng ta vẫn đang nghĩ ô nhiễm không khí là do ai gây nên chứ không phải tự thân. Ai cũng nghĩ mình đang là nạn nhân của ô nhiễm không khí chứ nhất định không thể là thủ phạm. Thế nhưng, chính những tác nhân nhỏ ấy của mỗi người lại có thể “tích tiểu thành bão”. Tôi nghĩ rằng, một trong những hành động thiết thực nhất mà tất cả chúng ta đều có thể làm được để góp phần giảm ô nhiễm không khí chính là hãy tiết kiệm chi tiêu, tiết kiệm sử dụng điện, xăng, dầu, giảm thiểu nguồn rác thải...

Theo lộ trình đến năm 2020, thành phố Hà Nội sẽ đầu tư thêm 33 trạm, xe quan trắc không khí. Điều này hẳn sẽ tác động tích cực đến công tác nghiên cứu cải thiện lá phổi xanh cho Thủ đô, thưa ông?

Tôi cho rằng câu chuyện để Hà Nội thực sự là lá phổi xanh sẽ còn phải bàn luận khá lâu nữa nhưng trước mắt, chúng ta hoàn toàn có thể làm tốt công tác dự báo. Chúng tôi dự tính khoảng hai đến ba năm nữa bên cạnh chuyên mục dự báo thời tiết sẽ có thêm dự báo về chất lượng không khí.

Khi đấy, người dân có thể tự bảo vệ sức khỏe bằng cách mang khẩu trang tốt khi ra đường, trong nhà có thể lắp đặt hệ thống lọc bụi, lọc khí, đặc biệt ở các phòng có các cụ già và trẻ nhỏ...

Đối với tình hình hiện nay, đặc biệt khi biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp thì mỗi người cần tìm cách bảo vệ chính mình trước!

Xin cảm ơn Giáo sư!

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trung bình mỗi năm có 7 triệu người chết vì các bệnh liên quan đến ô nhiễm không khí. Trong đó, người dân sinh sống tại các thành phố thu nhập thấp, đặc biệt là trẻ em, phụ nữ và công nhân là đối tượng bị ảnh hưởng nhiều nhất. WHO cảnh báo mỗi quốc gia cần tăng cường mở rộng nền tảng kiến thức, hiểu biết về ảnh hưởng sức khỏe của ô nhiễm không khí, cũng như thúc đẩy ngành y tế nâng cao nhận thức về lợi ích sức khỏe từ các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm không khí.
o nhiem khong khi ai la thu pham

Ngày hội không khí sạch Việt Nam 2018

Trong hai ngày (22 - 23/12) tại Hà Nội, Trung tâm Phát triển Sáng tạo Xanh (GreenID) và Trung tâm Sống và học tập vì ...

o nhiem khong khi ai la thu pham

Hơn 90% trẻ em trên thế giới hít thở không khí ô nhiễm hàng ngày

Thông tin vừa được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đưa ra trong Báo cáo “Ô nhiễm không khí và Sức khỏe trẻ em: ...

o nhiem khong khi ai la thu pham

​Ô nhiễm không khí có thể làm thay đổi cấu trúc tim

Theo kết quả nghiên cứu vừa được công bố của Đại học Queen Mary ở thủ đô London (Anh), những người sống trong môi trường ...

HÀ ANH (thực hiện)

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 12/7/2026, Lịch vạn niên ngày 12 tháng 7 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 12/7/2026, Lịch vạn niên ngày 12 tháng 7 năm 2026

Lịch âm 12/7. Lịch âm hôm nay 12/7/2026? Âm lịch hôm nay 12/7. Lịch vạn niên 12/7/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Từ lớp học trực tuyến đến cuộc gặp ngoài đời: Công nghệ mở ra cơ hội, con người tạo nên những kết nối

Từ lớp học trực tuyến đến cuộc gặp ngoài đời: Công nghệ mở ra cơ hội, con người tạo nên những kết nối

Suốt hai năm qua, cứ mỗi tuần, cô Nguyên Phạm, hiện sinh sống tại Mỹ và là giáo viên tình nguyện của Lớp học mở Khan Academy Vietnam (KAV), lại ...
Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Bắc Ninh cần kiên định mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 12,5-13% trong năm 2026

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Bắc Ninh cần kiên định mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 12,5-13% trong năm 2026

Lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương tiếp tục tháo gỡ các khó khăn về cơ chế phát triển khu, cụm công ...
Khai trương trụ sở kinh doanh tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam ở TP. HCM: Bước chuyển sang thị trường phía Nam của Ngân hàng MBV

Khai trương trụ sở kinh doanh tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam ở TP. HCM: Bước chuyển sang thị trường phía Nam của Ngân hàng MBV

Ngày 10/7, Ngân hàng TNHH MTV Việt Nam Hiện đại (MBV) đã khai trương trụ sở kinh doanh mới tại tòa nhà Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam ...
Giá vàng hôm nay 12/7/2026 giảm mạnh, khả năng về quanh ngưỡng 4.000 USD? Các chuyên gia bất đồng về triển vọng tuần mới

Giá vàng hôm nay 12/7/2026 giảm mạnh, khả năng về quanh ngưỡng 4.000 USD? Các chuyên gia bất đồng về triển vọng tuần mới

Giá vàng hôm nay 12/7/2026 giảm mạnh, khả năng vàng về quanh ngưỡng 4.000 USD? Giới chuyên gia chia rẽ về triển vọng tuần mới.
5 loại thực phẩm nên ăn mỗi ngày để cải thiện sức khỏe não bộ

5 loại thực phẩm nên ăn mỗi ngày để cải thiện sức khỏe não bộ

Khám phá các thực phẩm tự nhiên giúp duy trì sức khỏe não bộ, từ cá béo đến rau xanh và cà phê.
Từ lớp học trực tuyến đến cuộc gặp ngoài đời: Công nghệ mở ra cơ hội, con người tạo nên những kết nối

Từ lớp học trực tuyến đến cuộc gặp ngoài đời: Công nghệ mở ra cơ hội, con người tạo nên những kết nối

Suốt hai năm qua, cứ mỗi tuần, cô Nguyên Phạm, hiện sinh sống tại Mỹ và là giáo viên tình nguyện của Lớp học mở Khan Academy Vietnam (KAV), lại gặp học sinh của mình ...
Học viện Ngoại giao công bố điểm sàn năm 2026

Học viện Ngoại giao công bố điểm sàn năm 2026

Ngày 11/7, Học viện Ngoại giao công bố ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào (điểm sàn) năm 2026.
Bộ Giáo dục và Đào tạo có thêm 2 Thứ trưởng

Bộ Giáo dục và Đào tạo có thêm 2 Thứ trưởng

Thủ tướng Chính phủ đã ký quyết định bổ nhiệm hai Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, có hiệu lực từ ngày 10/7.
Ngày Dân số Thế giới (11/7): Thanh niên - Nhân tố quyết định cho phát triển bền vững

Ngày Dân số Thế giới (11/7): Thanh niên - Nhân tố quyết định cho phát triển bền vững

Việt Nam đang tận dụng cơ hội từ thời kỳ dân số vàng, trong khi đối mặt với thách thức về mức sinh thấp và già hóa dân số.
Điểm sàn Trường Đại học Y Hà Nội năm 2026

Điểm sàn Trường Đại học Y Hà Nội năm 2026

Trường Đại học Y Hà Nội xét tuyển thí sinh đạt 17-24 điểm, cao nhất ở ngành Y khoa, Răng - Hàm - Mặt và Y khoa Phân hiệu Thanh Hóa.
Hà Nội chốt phương án sắp xếp các cơ sở giáo dục theo mô hình mới

Hà Nội chốt phương án sắp xếp các cơ sở giáo dục theo mô hình mới

Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ký ban hành kế hoạch triển khai sắp xếp, tổ chức lại cơ sở giáo dục tất cả các cấp từ mầm non tới THPT.
Trưởng đại diện UNFPA: Chính sách dân số cần bắt đầu từ việc lắng nghe người trẻ

Trưởng đại diện UNFPA: Chính sách dân số cần bắt đầu từ việc lắng nghe người trẻ

Người trẻ vẫn muốn kết hôn và sinh con, nhưng việc làm, nhà ở và an sinh xã hội mới là những rào cản lớn nhất, theo Trưởng đại diện UNFPA tại Việt Nam.
Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ thanh niên trước những chuyển đổi nhân khẩu học

Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ thanh niên trước những chuyển đổi nhân khẩu học

Sáng 10/7, Bộ Y tế, UBND tỉnh Hưng Yên và Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) phối hợp đồng tổ chức Lễ mít tinh hưởng ứng Ngày Dân số thế giới 11/7.
Phát hiện mới lý giải cách virus từ dơi lây sang người

Phát hiện mới lý giải cách virus từ dơi lây sang người

Một thay đổi nhỏ trong protein virus có thể giúp lý giải cách mầm bệnh từ dơi lây lan sang người.
Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Pháp về công nghệ chiến lược trong phát triển vaccine

Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Pháp về công nghệ chiến lược trong phát triển vaccine

Ngày 9/7, tại Hà Nội, Bộ Y tế phối hợp với Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam tổ chức Hội nghị Cấp cao Việt Nam - Pháp.
Cơ thể thay đổi bất ngờ sau một tuần ăn sữa chua liên tiếp

Cơ thể thay đổi bất ngờ sau một tuần ăn sữa chua liên tiếp

Sữa chua là thực phẩm giàu dinh dưỡng, một chuyên gia dinh dưỡng thử nghiệm ăn món này mỗi ngày trong một tuần để cảm nhận tác động với cơ thể.
Hôm nay (9/7), Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở Ninh Bình đi vào hoạt động

Hôm nay (9/7), Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở Ninh Bình đi vào hoạt động

Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở Ninh Bình được khởi công từ năm 2015, quy mô 1.000 giường bệnh, sẵn sàng đón bệnh nhân từ hôm nay (9/7).
Phiên bản di động