Sẵn sàng hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân, Mỹ và Anh muốn gì?

Phan Nguyên
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Trang The Economist vừa đăng bài phân tích về tác động của việc Mỹ và Anh hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân.
Tác động từ việc Mỹ và Anh hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân
Tổng thống Mỹ Joe Biden (giữa) cùng Thủ tướng Australia Scott Morrison và Thủ tướng Anh Boris Johnson tại cuộc họp ngày 15/9. Một trong những nội dung thảo luận của ba nhà lãnh đạo là phát triển tàu ngầm hạt nhân. (Nguồn: AP)

Hiện nay, chỉ có 6 quốc gia trên thế giới là Mỹ, Anh, Trung Quốc, Pháp, Ấn Độ và Nga đang vận hành tàu ngầm hạt nhân. Theo phân tích của giới quan sát, nhiều khả năng Australia sẽ trở thành nước thứ 7 sở hữu loại vũ khí chạy bằng năng lượng hạt nhân này.

Trong tuyên bố đưa ra vào ngày 15/9, Tổng thống Joe Biden, Thủ tướng Boris Johnson và Thủ tướng Scott Morrison đã công bố "khai sinh" liên minh Mỹ-Anh-Australia, có tên là AUKUS.

Phát biểu về quyết định trên, Thủ tướng Australia Scott Morrison nêu rõ: "Thế giới của chúng ta đang trở nên phức tạp hơn, đặc biệt là ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Để đối mặt với các thách thức và giúp đưa an ninh và ổn định tới những khu vực cần thiết, chúng ta cần phải nâng quan hệ đối tác lên một tầm cao mới".

“Quan hệ đối tác an ninh ba bên nâng cao"

Sáng kiến ​​đầu tiên của AUKUS là hợp tác phát triển tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân trong tương lai cho Hải quân Hoàng gia Australia.

Hiệp ước này sẽ được ký kết chính thức tại Washington vào tuần tới, qua đó phản ánh mối quan ngại chung của ba nước về sức mạnh ngày càng gia tăng của Trung Quốc, cũng như mong muốn của Mỹ trong việc tăng cường khả năng quân sự của các đối tác châu Á.

AUKUS dựa trên ý tưởng của Australia, bao gồm hợp tác ngoại giao, an ninh và quốc phòng ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, bên cạnh đó là hợp tác về phát triển năng lực không gian mạng, trí tuệ nhân tạo, công nghệ lượng tử, cảm biến dưới nước và máy bay không người lái.

Tuy nhiên, yếu tố gây chú ý nhất chính là thỏa thuận về tàu ngầm, vốn được cho là hoạt động hợp tác quốc tế quan trọng nhất thế giới về phát triển năng lực quốc phòng trong nhiều thập kỷ qua.

Australia trước đây đã ký hợp đồng trị giá 90 tỷ USD với công ty Naval Group của Pháp để đóng 12 tàu ngầm diesel-điện tiên tiến, nhưng Canberra không hài lòng khi công ty này không đầu tư đầy đủ cho các nhà cung cấp địa phương. Bây giờ, Australia đang hủy bỏ thỏa thuận trên.

Thay vào đó, xứ sở chuột túi sẽ mua tàu ngầm hạt nhân của các đối tác đến từ Mỹ và Anh, từng sản xuất và vận hành tàu ngầm các loại trong nhiều thập niên.

“Chúng tôi sẽ tận dụng chuyên môn từ Mỹ và Vương quốc Anh, tận dụng các chương trình tàu ngầm của hai quốc gia này, để đưa tàu ngầm của Australia vào hoạt động sớm nhất có thể”, tuyên bố chung hứa hẹn.

Hậu thỏa thuận an ninh AUKUS: EU bị

Hậu thỏa thuận an ninh AUKUS: EU bị 'gạt ra ngoài lề'?, Thủ tướng Anh nói quan hệ với Pháp vững như bàn thạch

Truyền thông Australia đưa tin, Mỹ có thể sẽ vận hành các tàu ngầm tấn công ngoài khơi từ cảng HMAS Sterling, một căn cứ hải quân của Australia ở Perth, trong thời gian chờ đợi.

Việc mua các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân sẽ hỗ trợ đáng kể cho hải quân Australia, bởi loại vũ khí này có quy mô lớn hơn, đắt hơn, nhưng nhanh hơn và có thể ở dưới nước lâu hơn nhiều so với các loại tàu ngầm diesel-điện như các tàu ngầm lớp Collins hiện nay của nước này.

Ngoài ra, tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân có thể đi biển lâu hơn mà không cần tiếp tế. Đây được coi là một yếu tố quan trọng khi tàu vận hành tại khu vực Thái Bình Dương rộng lớn.

Trung tâm Đánh giá Chiến lược và Ngân sách (CSBA) thuộc Viện nghiên cứu chính sách của Mỹ tính toán rằng, tàu ngầm diesel-điện đi từ Perth có thể hoạt động trong vòng 11 ngày ở Biển Đông, trong khi tàu ngầm hạt nhân có thể hoạt động trong hơn 2 tháng.

Theo chuyên gia Malcolm Davis thuộc Viện Chính sách Chiến lược Australia (ASPI), các tàu mới được đề xuất sẽ cung cấp “sức mạnh tấn công thực sự”.

Tác động từ việc Mỹ và Anh hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân
Lực lượng hải quân Australia. (Nguồn: Getty Images)

Năng lượng hạt nhân có ý nghĩa chiến lược

Mối quan hệ của Australia với Trung Quốc ngày càng trở nên "băng giá". Năm ngoái, Bắc Kinh đã áp đặt lệnh cấm đối với một số mặt hàng của Canberra để đáp trả việc nước này kêu gọi điều tra nguồn gốc của virus SARS-CoV-2.

Mối quan hệ hợp tác mới cũng diễn ra vào thời điểm thích hợp đối với ông Biden. Việc nhà lãnh đạo Mỹ rút quân khỏi Afghanistan và sự sụp đổ sau đó của chính phủ nước này đã khiến nhiều đồng minh lo ngại.

Trên lý thuyết, việc rút quân đó là một phần trong quá trình tái định hướng các nguồn lực ngoại giao và quân sự của Mỹ sang châu Á.

Nhà nghiên cứu Ashley Townshend đến từ Trung tâm Nghiên cứu Mỹ (USSC) tại Đại học Sydney nói rằng, việc ông Biden sẵn sàng chia sẻ công nghệ quốc phòng tiên tiến – “điều mà Mỹ hiếm khi sẵn lòng làm” – là động thái đáng hoan nghênh.

Chuyên gia trên nêu rõ: “Bước đi này mở ra một cách tiếp cận mang tính chiến lược hơn đối với phòng thủ tập thể”.

Năng lượng hạt nhân cũng có ý nghĩa chiến lược rộng hơn với các quốc gia trên thế giới. Mặc dù hiệp ước cấm phổ biến vũ khí hạt nhân cấm các thành viên là nước chưa có vũ khí hạt nhân chế tạo bom, nhưng hiệp định có một lỗ hổng là cho phép đưa vật liệu hạt nhân ra khỏi sự giám sát quốc tế chính thức, nếu vật liệu này được sử dụng cho tàu ngầm.

Tuy nhiên, uranium được làm giàu trong tàu ngầm cũng giống như uranium được sử dụng trong bom hạt nhân. Đáng nói là, nhiên liệu được sử dụng trong cả tàu ngầm của Anh và Mỹ đều được làm giàu đến mức đặc biệt cao.

Mặc dù Australia ít có khả năng muốn có bom hạt nhân bởi nước này đã từ bỏ việc theo đuổi vũ khí hạt nhân vào năm 1973, nhưng các quốc gia muốn khám phá về hạt nhân khác có thể coi tàu ngầm là một con đường thuận tiện để có nhiên liệu chế tạo bom.

Brazil đang tìm cách phát triển tàu ngầm hạt nhân và hy vọng sẽ đưa vào sử dụng vào những năm 2030, trong khi Iran đã từng thử nghiệm ý tưởng này trong quá khứ.

Còn Hàn Quốc trong tuần này đã thử nghiệm một tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm thông thường, và cũng sẽ được quốc tế theo dõi chặt chẽ.

Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS): Hợp tác có chọn lọc với sứ mệnh đặc biệt

Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS): Hợp tác có chọn lọc với sứ mệnh đặc biệt

Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS) cho thấy sau Brexit, Mỹ vẫn muốn Anh, chứ không phải EU là đối tác quân sự quan trọng của mình. ...

Australia 'đánh tiếng' với Pháp về việc rút khỏi thỏa thuận tàu ngầm, hành động theo lợi ích quốc gia

Australia 'đánh tiếng' với Pháp về việc rút khỏi thỏa thuận tàu ngầm, hành động theo lợi ích quốc gia

Ngày 17/9, Thủ tướng Australia Scott Morrison cho biết ông đã đề cập tới khả năng Australia rút khỏi thỏa thuận tàu ngầm ký kết ...

(theo The Economist)

Đọc thêm

XSAG 21/10/2021, Kết quả xổ số An Giang hôm nay 21/10/2021. SXAG 21/10. KQXSAG thứ 5

XSAG 21/10/2021, Kết quả xổ số An Giang hôm nay 21/10/2021. SXAG 21/10. KQXSAG thứ 5

Baoquocte.vn. XSAG 21/10. Trực tiếp kết quả xổ số An Giang nhanh nhất hôm nay ngày 21 tháng 10 năm 2021. KQXSAG 21/10. Xo so An Giang. KQXSAG.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Năm ngày 21/10/2021: Kim Ngưu công việc nên cẩn thận

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Năm ngày 21/10/2021: Kim Ngưu công việc nên cẩn thận

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 21/10/2021 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Hội người Việt Nam tại Fukuoka tổ chức giải bóng đá gây quỹ vaccine ủng hộ Việt Nam

Hội người Việt Nam tại Fukuoka tổ chức giải bóng đá gây quỹ vaccine ủng hộ Việt Nam

Baoquocte.vn. Giải bóng đá “VNF Open Cup 2021” diễn ra ngày 17/10 do Hội người Việt Nam tại Fukuoka (AVF) và Hội bóng đá VNF phối hợp tổ chức, với sự ...
Đại học Đại Nam: Ấn tượng về Lễ khai giảng và chào tân sinh viên K15 năm học 2021-2022

Đại học Đại Nam: Ấn tượng về Lễ khai giảng và chào tân sinh viên K15 năm học 2021-2022

Baoquocte.vn. Ngày 15/10, trường Đại học Đại Nam (DNU) long trọng tổ chức Lễ khai giảng năm học 2021 - 2022 và Chào tân sinh viên K15 theo hình thức trực ...
JICA ký kết khoản vay hợp vốn trị giá 75 triệu USD hỗ trợ tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa

JICA ký kết khoản vay hợp vốn trị giá 75 triệu USD hỗ trợ tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa

Baoquocte.vn. Khoản vay hợp vốn giữa JICA với Ngân hàng VPBank nhằm thúc đẩy tài trợ tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ lãnh đạo.
Báo Anh cảnh báo Mỹ mất lợi thế về vũ khí siêu thanh

Báo Anh cảnh báo Mỹ mất lợi thế về vũ khí siêu thanh

Baoquocte.vn. Báo Anh The Telegraph mới đây đăng bài viết dự đoán thất bại của Mỹ trong việc sử dụng vũ khí siêu thanh chống Nga hoặc Trung Quốc.
'Sức khỏe' nền kinh tế suy giảm nghiêm trọng, VEPR hạ dự báo tăng trưởng xuống 2-2,5%

'Sức khỏe' nền kinh tế suy giảm nghiêm trọng, VEPR hạ dự báo tăng trưởng xuống 2-2,5%

Baoquocte.vn. Chiều 20/10, VEPR tiếp tục hạ dự báo tăng trưởng kinh tế do tác động tiêu cực từ dịch bệnh và đưa ra 2 kịch bản trong thời gian tới.
Nga không làm việc 1 tuần nhằm hạ thấp đỉnh dịch Covid-19

Nga không làm việc 1 tuần nhằm hạ thấp đỉnh dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Tổng thống Nga Vladimir Putin đã thông qua đề xuất toàn quốc không làm việc một tuần, từ ngày 30/10 đến 7/11, để chống Covid-19.
Hình ảnh các siêu sao Hollywood tại buổi ra mắt phim bom tấn Eternals: Chủng Tộc Bất Tử

Hình ảnh các siêu sao Hollywood tại buổi ra mắt phim bom tấn Eternals: Chủng Tộc Bất Tử

Baoquocte.vn. Eternals: Chủng Tộc Bất Tử là bộ phim siêu anh hùng tiếp theo của vũ trụ Điện ảnh Marvel, với sự góp mặt của nhiều siêu sao Hollywood.
Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV: Trình nhiều nội dung quan trọng trong ngày làm việc đầu tiên

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV: Trình nhiều nội dung quan trọng trong ngày làm việc đầu tiên

Baoquocte.vn. Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV khai mạc theo hình thức trực tuyến từ Nhà Quốc hội đến 62 Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố...
Nga không làm việc 1 tuần nhằm hạ thấp đỉnh dịch Covid-19

Nga không làm việc 1 tuần nhằm hạ thấp đỉnh dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Tổng thống Nga Vladimir Putin đã thông qua đề xuất toàn quốc không làm việc một tuần, từ ngày 30/10 đến 7/11, để chống Covid-19.
Tin thế giới 20/10: Nga tỏ rõ sự thất vọng về Mỹ và NATO; Hội nghị quốc tế về Afghanistan khởi động, Mỹ lại sắp ‘tung đòn’ mới vào Trung Quốc?

Tin thế giới 20/10: Nga tỏ rõ sự thất vọng về Mỹ và NATO; Hội nghị quốc tế về Afghanistan khởi động, Mỹ lại sắp ‘tung đòn’ mới vào Trung Quốc?

Baoquocte.vn. Hội nghị quốc tế về Afghanistan, Căng thẳng Nga-NATO, Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc, vấn đề Triều Tiên... là những sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Sau hàng loạt vụ phóng tên lửa của Triều Tiên, Tổng thống Hàn Quốc ra tuyên bố nóng

Sau hàng loạt vụ phóng tên lửa của Triều Tiên, Tổng thống Hàn Quốc ra tuyên bố nóng

Baoquocte.vn. Tổng thống Hàn Quốc tuyên bố, việc đảm bảo hòa bình là lý do để nước này xây dựng năng lực quốc phòng mạnh mẽ.
Có tiền lệ AUKUS, IAEA lo ngại các nước học theo Australia

Có tiền lệ AUKUS, IAEA lo ngại các nước học theo Australia

Baoquocte.vn. Tổng giám đốc IAEA cho rằng, các quốc gia khác có thể theo gương Australia và mua tàu ngầm hạt nhân theo tiền lệ AUKUS.
Tướng Anh nói Nga là 'mối đe dọa nghiêm trọng nhất' của London

Tướng Anh nói Nga là 'mối đe dọa nghiêm trọng nhất' của London

Baoquocte.vn. Tướng Nicholas Carter, Tổng Tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Anh lưu ý rằng, Nga là 'mối đe dọa nghiêm trọng' đối với Vương quốc này.
Đánh bom đẫm máu nhất trong nhiều năm qua ở Syria, 13 người tử vong

Đánh bom đẫm máu nhất trong nhiều năm qua ở Syria, 13 người tử vong

Baoquocte.vn. Một vụ đánh bom nhằm vào một xe buýt quân sự ở thủ đô Damascus của Syria xảy ra ngày 20/10 đã khiến ít nhất 13 quân nhân thiệt mạng.
Quan hệ Nga-NATO đứt gánh: Hai thông điệp của Moscow

Quan hệ Nga-NATO đứt gánh: Hai thông điệp của Moscow

Baoquocte.vn. Hành động vừa là cách Nga thể hiện thái độ với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), vừa nhắn gửi lời cảnh báo đầy đanh thép với Mỹ và Ukraine.
Giông tố trong ngoài, ngôi nhà chung châu Âu chằng chéo ra sao?

Giông tố trong ngoài, ngôi nhà chung châu Âu chằng chéo ra sao?

Baoquocte.vn. Liên minh châu Âu (EU) đang đứng trước nhiều thách thức, từ nguy cơ Polexit, quan hệ trắc trở với Mỹ tới bài toán tìm người lãnh đạo châu Âu.
Cuộc gặp cấp cao về Ukraine: Ba cần, một không vội

Cuộc gặp cấp cao về Ukraine: Ba cần, một không vội

Baoquocte.vn. Đức, Pháp và Ukraine hy vọng sớm có cuộc gặp cấp cao về Ukraine. Cuộc gặp diễn ra theo điều kiện và kịch bản nào thì phải chờ Nga. Báo TG&VN bình luận.
Mỹ-EU: Hợp tác gần, hợp sức xa

Mỹ-EU: Hợp tác gần, hợp sức xa

Baoquocte.vn. Hội đồng thương mại và công nghệ Mỹ-EU họp bất chấp sự giận dỗi của EU và NATO. Phải chăng một liên minh về công nghệ cao hình thành? TG&VN bình luận
Nhận diện chính sách đối ngoại của Thủ tướng Nhật Bản Kishida

Nhận diện chính sách đối ngoại của Thủ tướng Nhật Bản Kishida

Baoquocte.vn. Là người có nhiều kinh nghiệm về đối ngoại, tân Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio có thể kế thừa đường hướng đối ngoại của người tiền nhiệm với dấu ấn riêng.
Buổi điều trần khiến nước Mỹ dậy sóng

Buổi điều trần khiến nước Mỹ dậy sóng

Baoquocte.vn. Cuộc điều trần của Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Quân đội Mỹ trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ ngày 28/9 hé lộ nhiều chi tiết đáng chú ý.
Tam giác chiến lược và tương tác đa chiều trong quan hệ quốc tế

Tam giác chiến lược và tương tác đa chiều trong quan hệ quốc tế

Baoquocte.vn. Mối quan hệ bên trong tam giác chiến lược Mỹ-Trung-Nga và tương tác với các quốc gia khác là một thực thể của thế giới đương đại.
Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ cuối)

Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ cuối)

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn, hợp tác đa phương gặp nhiều thách thức, hợp tác nhóm 3-4 bên là lựa chọn phổ biến của nhiều nước, trong đó có Việt Nam.
Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ I)

Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ I)

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn, hợp tác đa phương gặp nhiều thách thức, hợp tác nhóm 3-4 bên là lựa chọn phổ biến của nhiều nước, trong đó có Việt Nam.
Tầng lớp trung lưu - 'Đốm lửa' mới giúp 'sưởi ấm' quan hệ Mỹ-Trung?

Tầng lớp trung lưu - 'Đốm lửa' mới giúp 'sưởi ấm' quan hệ Mỹ-Trung?

Baoquocte.vn. Việc tìm ra động lực hàn gắn quan hệ Mỹ-Trung đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
'Điểm mặt' các vụ rò rỉ hồ sơ tài chính

'Điểm mặt' các vụ rò rỉ hồ sơ tài chính

Baoquocte.vn. Những năm qua, Hiệp hội báo chí điều tra quốc tế đã công bố một lượng tài liệu khổng lồ, phơi bày những bí mật mà giới tinh hoa muốn che giấu.
Thị trường vũ khí phức tạp, chỉ dấu của chạy đua vũ trang, bất ổn

Thị trường vũ khí phức tạp, chỉ dấu của chạy đua vũ trang, bất ổn

Baoquocte.vn. Mua bán vũ khí là một tiêu chí quan trọng thể hiện vị thế trong quan hệ đồng minh, đối tác.
Phiên bản di động