Thành phố Huế tìm kiếm hài cốt liệt sĩ: Khẩn thiết những dòng thông tin từ nhân chứng

Thành phố Huế đã hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm tại toàn bộ 42 nghĩa trang liệt sĩ. Đây là một chiến dịch được triển khai trách nhiệm, khẩn trương, khoa học với sự góp sức của lực lượng quân đội, chính quyền và nhân dân.

Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 24/8/2026 Khám phá miền di sản trên tuyến tàu Huế - Phong Nha Thành phố Huế nhân rộng mô hình 'Nhà văn hóa số'

Thành phố Huế tìm kiếm hài cốt liệt sĩ: Khẩn thiết những dòng thông tin từ nhân chứng

Đoàn công tác Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Huế bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ cho Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. (Ảnh: Lê Sáu)

Công việc nằm trong nỗ lực chung của Quân khu 4 nhằm tìm kiếm, quy tập và từng bước xác định danh tính những người lính đã hy sinh vì Tổ quốc.

More from WVR
Đà Nẵng: Mở ra hy vọng xác định tên cho liệt sĩ qua bức ảnh kỷ vật

Những phần mộ chưa rõ tên

Tại Nghĩa trang Liệt sĩ thành phố Huế dưới chân núi Kim Phụng, giữa trưa nắng gắt, cán bộ, chiến sĩ Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ 192 cùng lực lượng địa phương vẫn miệt mài làm việc bên những phần mộ chưa xác định được thông tin. Mỗi phần mộ được mở, lấy mẫu sinh phẩm, ghi nhận thông tin, bảo quản rồi hoàn trả theo quy trình.

Một cán bộ Đội 192 chia sẻ: Anh em luôn dặn dò nhau cẩn trọng trong từng động tác, bởi đây là phần mộ, là hài cốt của nhiều thế hệ người lính đã hy sinh vì đất nước.

Đến nay, Huế đã mở 7.282 phần mộ chưa xác định được thông tin để lấy mẫu. Sau khi sàng lọc, đến ngày 18/8, Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin thành phố Huế (viết tắt là Ban Chỉ đạo 515 thành phố Huế) đã gửi toàn bộ 3.908 mẫu sinh phẩm đủ điều kiện cho Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam để phục vụ giám định.

Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đã mở rộng với sự tham gia của cả hệ thống chính trị và nhân dân. Nhiều cựu chiến binh, nhân chứng và người dân ở Huế đã cung cấp thông tin về nơi chôn cất liệt sĩ.

Ông Lê Văn Lượt ở phường Phú Xuân cung cấp thông tin về khu vực gần cửa Chánh Tây, nơi có nhóm chiến sĩ hy sinh trong Xuân Mậu Thân 1968. Cựu chiến binh Lê Hữu Tòng ở phường Phú Bài cho biết khu vực gần Ga Hương Thủy từng có nhiều phần mộ liệt sĩ. Cựu chiến binh Phạm Ngọc Tuấn, Trung đoàn 6 Phú Xuân, cung cấp thông tin về khu vực cạnh cửa Hữu, trên đường Tôn Thất Thiệp, nơi từng đặt trạm phẫu thuật, sơ cứu cho các chiến sĩ bị thương…

Những thông tin này được Ban Chỉ đạo 515 thành phố Huế tiếp nhận, đối chiếu với hồ sơ, tài liệu và khảo sát thực địa. Ở những khu vực nghi có mộ tập thể, radar xuyên đất được sử dụng để hỗ trợ khoanh vùng trước khi tìm kiếm.

Ở các nghĩa trang thuận lợi về địa hình, Ban Chỉ đạo tập trung lực lượng làm nhanh. Lãnh đạo thành phố thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, động viên lực lượng làm nhiệm vụ, tất cả quán triệt tinh thần nỗ lực phấn đấu hoàn thành trước khi mùa mưa bão đến. Trong những ngày lực lượng làm nhiệm vụ, chính quyền địa phương và nhân dân thường xuyên đến thăm hỏi, động viên...

Đại tá Hà Văn Ái, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Huế cho biết, trong quá trình thực hiện, các lực lượng vừa bảo đảm tiến độ, vừa bảo đảm chất lượng từng khâu từ khai quật, lấy mẫu, bảo quản đến bàn giao. Sai sót trong mỗi công đoạn có thể ảnh hưởng đến việc đối chiếu sau này. Vì vậy, từng phần mộ, từng mẫu sinh phẩm đều được thực hiện theo quy trình.

Rất cần thêm thông tin

Sau khi hoàn thành lấy mẫu tại các nghĩa trang, thành phố tiếp tục tập trung xác minh, tìm kiếm tại những địa bàn mà người dân đã cung cấp thông tin. Từ đầu năm đến nay, Huế đã cất bốc 10 hài cốt liệt sĩ, trong đó 8 hài cốt được tìm kiếm, quy tập tại Lào và hai hài cốt tại địa phương.

Hơn 50 năm kể từ ngày chiến tranh kết thúc, nhiều địa điểm chiến sự đã thay đổi. Đường sá, nhà cửa, khu dân cư và công trình mới đã làm biến dạng hoặc che lấp dấu tích cũ. Những người biết chính xác nơi chôn cất liệt sĩ ngày càng ít. Vì vậy, việc xác minh, đối chiếu từ thông tin ban đầu đến thực địa luôn khó khăn, đòi hỏi sự cẩn trọng và thêm thông tin từ nhiều nguồn khác.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Nguyễn Văn Mạnh cho biết: Chúng tôi trân trọng những thông tin do Nhân dân, cựu chiến binh, nhân chứng cung cấp. Qua thông tin bác Tòng, chúng tôi tìm thấy một liệt sĩ nằm ở sân ga Hương Thủy. Những thông tin khác, trong Thành Nội, đèo Phước Tượng… chúng tôi đều tiếp nhận và khẩn trương xác minh.

Tuy nhiên, có những địa điểm được nhân chứng chỉ dẫn, lực lượng tìm kiếm đã mở rộng phạm vi nhưng vẫn chưa tìm thấy. Điều này cho thấy thông tin ban đầu cần được kiểm chứng kỹ trước khi tổ chức tìm kiếm. Bởi phía sau mỗi thông tin là sự chờ đợi của thân nhân liệt sĩ.

Kết quả tại Huế là một phần trong nỗ lực chung của toàn Quân khu 4. Qua rà soát, toàn Quân khu có hơn 179.000 liệt sĩ, trong đó 138.911 trường hợp xác định được nơi an táng ban đầu, đã quy tập 64.613 hài cốt. Hiện còn 30.824 trường hợp chưa tìm kiếm, quy tập và 43.474 trường hợp chưa rõ thông tin.

Mùa khô 2025-2026, các đơn vị đã tìm kiếm, quy tập được 263 hài cốt liệt sĩ. Trong đó tại Lào là 144 hài cốt liệt sĩ, trong nước là 119 hài cốt liệt sĩ.

Trong Chiến dịch 500 ngày đêm, các địa phương trong Quân khu cùng rà soát nghĩa trang, phân loại các phần mộ. Các đội quy tập sau khi hoàn thành nhiệm vụ tại Lào cũng trở về hỗ trợ địa phương.

Việc hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm tại 42 nghĩa trang liệt sĩ ở Huế là thêm một bước trong quá trình xác định danh tính các phần mộ chưa rõ thông tin. Những mẫu sinh phẩm được thu thập, cùng dữ liệu về phần mộ, hồ sơ và thông tin từ nhân chứng, sẽ tiếp tục được đối chiếu, phục vụ công tác giám định.

Trong số những phần mộ được lấy mẫu tại Huế có liệt sĩ Đào Văn Cường, Đại đội 10, Tiểu đoàn 9, Trung đoàn 66, Sư đoàn 304, hy sinh ngày 25/5/1972 trên phòng tuyến Mỹ Chánh, nay thuộc phường Phong Dinh, thành phố Huế. Gia đình liệt sĩ đã lấy mẫu ADN để chờ đối chiếu với mẫu sinh phẩm được thu thập từ phần mộ.

Đó cũng là điều thân nhân của những liệt sĩ chưa xác định được danh tính trên cả nước đang chờ đợi từ Chiến dịch 500 ngày đêm.