Thế kẹt của Philippines trong cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Thái Bình
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Thái độ lưỡng lự của Philippines đối với hiệp ước quân sự 20 năm tuổi cho thấy Manila đang trong tình thế khó khăn khi Mỹ và Trung Quốc, hai đối tác thương mại và an ninh quan trọng nhất của nước này, đối đầu nhau.
Thế kẹt của Philippines trong cuộc đối đầu Mỹ-Trung
Căng thẳng trong việc xử lý mối quan hệ với hai cường quốc của chính quyền Tổng thống Dutertte đang ngày càng rõ ràng hơn. (Nguồn: SCMP)

Dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Rodrigo Duterte, Philippines có lẽ là quốc gia duy nhất trong lịch sử dám xúc phạm tổng thống Mỹ đương nhiệm và thẳng thừng chỉ trích Trung Quốc, trong khi vẫn giữ được mối quan hệ với cả hai.

Tuy nhiên, thế khó của Philippines trong việc xử lý mối quan hệ với hai cường quốc đang tranh giành ảnh hưởng địa chính trị tại khu vực Đông Nam Á ngày càng rõ ràng hơn.

Bất ổn với cả Mỹ và Trung Quốc

Ngày 21/5, hội nghị thứ 6 của cơ chế tham vấn song phương Philippines-Trung Quốc, tổ chức bằng hình thức trực tuyến tại Manila, đã lần đầu tiên không đưa ra một tuyên bố chung và thậm chí cũng không có thông cáo báo chí chung.

Thay vào đó, mỗi bên đưa ra thông cáo riêng, phản ánh những mâu thuẫn ngầm giữa hai nước.

Tại cuộc gặp trực tuyến, Manila phản đối mạnh mẽ sự hiện diện liên tục của tàu Trung Quốc tại Vùng đặc quyền kinh tế Philippines, trong khi đó Bắc Kinh tỏ ra thất vọng về hành động mà họ xem là “thổi phồng vấn đề” của Manila.

Tin liên quan
Sẽ sớm có trận chiến trên Biển Đông giữa Mỹ và Trung Quốc? Sẽ sớm có trận chiến trên Biển Đông giữa Mỹ và Trung Quốc?

Hai bên đã nhất trí thảo luận về tiền bồi thường dành cho các ngư dân Philippines có tàu bị đắm trong vụ va chạm với tàu Trung Quốc tại Bãi Cỏ Rong năm 2019.

Trong khi đó, sau nhiều tháng đàm phán, Manila và Washington hiện vẫn chưa thống nhất liệu có tiếp tục duy trì Hiệp ước các Lực lượng thăm viếng (VFA) hay không. VFA là cơ sở pháp lý để quân đội Mỹ đến Philippines giúp đào tạo lực lượng quân sự nước này.

Tổng thống Duterte truyên bố hủy bỏ VFA hồi tháng 2/2020 song đã hai lần hoãn việc chấm dứt thỏa thuận này. Hạn chót để gia hạn VFA là vào tháng 8 tới.

Washington có thể sẽ rút quân trong tháng 6 hoặc tháng 7 nếu VFA không được gia hạn. Có lẽ, Washington cũng không mấy mặn mà với việc trì hoãn lần thứ ba, nhất là trong bối cảnh Mỹ đối mặt với nhiều khó khăn trong việc duy trì các cam kết liên minh có khung thời hạn là 6 tháng.

Thể hiện mối quan hệ song phương đang ở mức thấp, Mỹ đã không đề cập tới Philippines hoặc liên minh Mỹ-Philippines trong Hướng dẫn An ninh Quốc gia tạm thời công bố hồi tháng 3. Đây là điều chưa từng diễn ra từ năm 1996.

Một biểu hiện khác của sự bất ổn trong mối quan hệ liên minh này là việc Mỹ không có đại sứ tại Philippines kể từ khi cựu Đại sứ Sung Kim rời vị trí này hồi tháng 10. Đây là khoảng thời gian dài nhất mà vị trí này bị bỏ trống từ đầu những năm 1980, khi mối quan hệ song phương bị ảnh hưởng bởi tình trạng thiết quân luật mà nhà độc tài Ferdinand Marcos áp dụng tại Philippines.

Ông Duterte chỉ trích Mỹ vì Washington đã không làm trung gian giải quyết tình trạng đối đầu bế tắc giữa Manila và Bắc Kinh tại Bãi cạn Scarborough năm 2012.

Ông cũng lên án việc Washington "nhắm mắt làm ngơ" trước hoạt động xây đảo nhân tạo của Trung Quốc trong giai đoạn 2014-2016 khi vụ kiện giữa Philippines và Trung Quốc đang được thụ lý.

Đôi bên vẫn cần có nhau

Dù vậy, Tổng thống Duterte hiểu rõ mối quan hệ quân sự chặt chẽ giữa 2 đồng minh và sự cần thiết của những hành động đảm bảo nhằm chống tại các toan tính của Trung Quốc tại Biển Tây Philippines (cách Philippines gọi Biển Đông).

Bởi vậy, cuộc tập trận thường niên Balikatan lần thứ 36 đã được tổ chức hồi tháng 4 vừa qua, sau khi bị hủy hồi năm ngoái vì đại dịch.

Tuy nhiên, một mối quan hệ kinh tế đang phát triển mạnh mẽ với Trung Quốc và mong muốn thoát khỏi sự lệ thuộc vào Mỹ để theo đuổi “chính sách đối ngoại độc lập” đã thôi thúc ông Duterte kìm hãm mối quan hệ với Washington.

Một binh sĩ Philippines ra hiệu cho các tàu đổ bộ tại bãi biển Motiong, một phần của Kịch bản Hỗ trợ Nhân đạo và Ứng phó Thảm họa trong cuộc tập trận Balikatan hồi năm 2017.
Một binh sĩ Philippines ra hiệu cho các tàu đổ bộ tại bãi biển Motiong, một phần của Kịch bản hỗ trợ nhân đạo và Ứng phó thảm họa trong cuộc tập trận Balikatan hồi năm 2017. (Nguồn: Reuters)

Nhận thức được rủi ro từ việc tiếp nhận quân đội và khí tài của Mỹ, nhất là trong bối cảnh cuộc đối đầu giữa các siêu cường leo thang, ông Duterte đã từ chối tham gia các cuộc tuần tra hải quân hoặc diễn tập hải quân chung bên ngoài vùng lãnh hải hoặc nội thủy của Philippines.

Nhiều cuộc diễn tập đã phải điều chỉnh sang hướng hỗ trợ nhân đạo, cứu trợ thiên tai và chống khủng bố. Ông Duterte cũng cảnh báo Mỹ không được mang vũ khí hạt nhân tới Philippines, nếu không Manila sẽ hủy bỏ VFA ngay lập tức.

Tổng thống Duterte hiểu rõ ông không thể cắt đứt mối quan hệ đồng minh với Mỹ.

Tuy nhiên, nhà lãnh đạo này tìm cách có được càng nhiều nhượng bộ từ Mỹ càng tốt, dù là dưới dạng viện trợ - điều mà giới chỉ trích xem như "một sự lợi dụng", hoặc bằng các lô vaccine Covid-19, viện trợ quân sự hoặc các đảm bảo an ninh từ Mỹ đối với vùng Biển Tây Philippines để đổi lấy việc Mỹ có thể tiếp cận các vị trí tại Philippines.

Washington có thể sẽ sớm đáp ứng những đòi hỏi hợp pháp hơn từ phía Manila. Tuyên bố của Ngoại trưởng Antony Blinken và người tiền nhiệm Mike Pompeo cho thấy Washington muốn vạch rõ các giới hạn về địa lý và bản chất của cam kết an ninh của mình đối với đồng minh.

Khoản viện trợ tên lửa điều hướng và đạn dược trị giá 18 triệu USD được đưa ra trong chuyến thăm Manila của cựu Cố vấn An ninh quốc gia Robert O’Brien hồi tháng 11 năm ngoái cho thấy Washington đang tăng cường viện trợ quân sự cho Philippines.

Liệu ông Duterte có cho rằng những nhượng bộ này tương xứng với các rủi ro mà Philippines sẽ phải đối mặt trong trường hợp nổ ra xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc tại các điểm nóng trên biển hay không là câu hỏi cấp bách hơn.

TIN LIÊN QUAN
Ấn Độ không thể thờ ơ với Biển Đông!
Biển Đông: 4 điểm yếu pháp lý trong yêu sách của Philippines đối với Đá Ba Đầu
Điện đàm với Tổng thống Philippines, Thủ tướng Nhật Bản 'quan ngại sâu sắc' vấn đề liên quan Trung Quốc
Mỹ 'bênh' Philippines trong vụ đoàn tàu cá Trung Quốc tràn vào khu vực tranh chấp ở Biển Đông
Philippines 'cảm ơn' Australia bày tỏ lập trường phản đối yêu sách của Trung Quốc ở Biển Đông
(theo SCMP)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Xem nhiều

Đọc thêm

XSMN 30/9, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 30/9/2022. xổ số hôm nay 30/9

XSMN 30/9, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 30/9/2022. xổ số hôm nay 30/9

Baoquocte.vn. XSMN 30/9 - xổ số hôm nay ngày 16 tháng 9. trực tiếp xổ số miền Nam 30/9/2022. kết quả xổ số miền Nam hôm nay. xổ số hôm nay ...
Xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân Việt Nam thời đại CMCN 4.0

Xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân Việt Nam thời đại CMCN 4.0

Baoquocte.vn. Nghị quyết 09-NQ/TW của Bộ Chính trị đã đề ra mục tiêu xây dựng đội ngũ doanh nhân lớn mạnh, có trách nhiệm xã hội cao, có đủ năng lực, ...
Việt Nam-Ai Cập đẩy mạnh quan hệ hợp tác trên nhiều lĩnh vực

Việt Nam-Ai Cập đẩy mạnh quan hệ hợp tác trên nhiều lĩnh vực

Baoquocte.vn. Đoàn công tác của Ban Đối ngoại Trung ương Đảng do ông Trương Quang Hoài Nam, Phó Trưởng ban dẫn đầu đã có chuyến công tác tại Ai Cập từ ...
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (29-30/9): Hà Nội và nhiều khu vực mưa, dông, cục bộ mưa to; trung du Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ mưa lớn

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (29-30/9): Hà Nội và nhiều khu vực mưa, dông, cục bộ mưa to; trung du Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ mưa lớn

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết các khu vực trên cả nước có mưa to cục bộ; riêng vùng đồng bằng, trung du Bắc Bộ và Bắc miền Trung mưa vừa, mưa ...
EC: EU cần nguồn tài chính đáng kể để áp trần giá khí đốt Nga

EC: EU cần nguồn tài chính đáng kể để áp trần giá khí đốt Nga

Baoquocte.vn. EC cảnh báo EU rằng, việc áp giới hạn đối với giá khí đốt có thể phức tạp và gây ra rủi ro cho an ninh năng lượng khối này.
Sao Việt: Hòa Minzy diện đầm trắng tinh khôi, Hương Giang, Khánh Thi khoe vai trần quyến rũ

Sao Việt: Hòa Minzy diện đầm trắng tinh khôi, Hương Giang, Khánh Thi khoe vai trần quyến rũ

Baoquocte.vn. Hòa Minzy, Tú Anh trở nên trẻ trung, thanh lịch khi diện đầm trắng; Khánh Thi, Hương Giang khoe vai trần gợi cảm.
Hỗ trợ khẩn cấp người dân Quảng Nam và Quảng Ngãi bị ảnh hưởng bởi bão Noru

Hỗ trợ khẩn cấp người dân Quảng Nam và Quảng Ngãi bị ảnh hưởng bởi bão Noru

Baoquocte.vn. Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam đã quyết định hỗ trợ khẩn cấp tiền và hàng cho người dân hai tỉnh Quảng Nam và Quảng Ngãi bị ảnh ...
Nghề phiên dịch: Kiên trì và đam mê, 'nhận lại' luôn nhiều hơn 'cho đi'

Nghề phiên dịch: Kiên trì và đam mê, 'nhận lại' luôn nhiều hơn 'cho đi'

Baoquocte.vn. Đại sứ Nguyễn Vũ Tú cho rằng công việc phiên dịch và người phiên dịch xứng đáng được trân trọng và tôn vinh!
Bốn màu son giúp Chi Pu thêm rạng ngời và tự tin tỏa nắng

Bốn màu son giúp Chi Pu thêm rạng ngời và tự tin tỏa nắng

Baoquocte.vn. Ngày thường, Chi Pu dùng son tone cam nhờ ưu điểm trẻ trung, tươi tắn, còn các gam màu đỏ được cô ưu tiên khi đi tiệc tùng, sự kiện ...
Nhà giáo Nguyễn Ngọc Ký - người luôn coi học trò như con

Nhà giáo Nguyễn Ngọc Ký - người luôn coi học trò như con

Baoquocte.vn. Thầy giáo Nguyễn Ngọc Ký là người luôn nỗ lực, ân cần và quan tâm học trò như con.
Anh muốn trở thành nước châu Âu đầu tiên gia nhập CPTPP

Anh muốn trở thành nước châu Âu đầu tiên gia nhập CPTPP

Baoquocte.vn. Bên cạnh CPTPP, Anh khẳng định sẽ nỗ lực đạt được 'sự hiện diện rộng rãi nhất, hội nhập sâu nhất tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vào năm 2030'.
Kỷ niệm 50 năm quan hệ ngoại giao, Trung Quốc-Nhật Bản hướng tới 'tích cực và ổn định'

Kỷ niệm 50 năm quan hệ ngoại giao, Trung Quốc-Nhật Bản hướng tới 'tích cực và ổn định'

Baoquocte.vn. Cả Trung Quốc và Nhật Bản đều bày tỏ thiện chí sẵn sàng hợp tác, xây dựng quan hệ trong bối cảnh hai bên còn tồn tại nhiều bất đồng.
Đại sứ Nga cảnh báo về diễn biến nguy hiểm, chỉ trích Mỹ cung cấp vũ khí sát thương cho Ukraine 'như điều hiển nhiên'

Đại sứ Nga cảnh báo về diễn biến nguy hiểm, chỉ trích Mỹ cung cấp vũ khí sát thương cho Ukraine 'như điều hiển nhiên'

Baoquocte.vn. Đại sứ Nga tại Mỹ Anatoly Antonov khẳng định quan hệ Nga-Mỹ đang nguy hiểm và lên án sự can dự trực tiếp của Washington vào xung đột ở Ukraine.
Quốc đảo Thái Bình Dương nhắn nhủ đôi điều tới các siêu cường Mỹ và Trung Quốc

Quốc đảo Thái Bình Dương nhắn nhủ đôi điều tới các siêu cường Mỹ và Trung Quốc

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng New Zealand khẳng định các siêu cường như Mỹ hay Trung Quốc nên tham gia vào khu vực Thái Bình Dương thông qua các cơ chế sẵn có.
Nga có thể công nhận lãnh thổ sáp nhập từ Ukraine vào ngày 30/9

Nga có thể công nhận lãnh thổ sáp nhập từ Ukraine vào ngày 30/9

Baoquocte.vn. Nga đang đẩy nhanh quá trình sáp nhập 4 vùng lãnh thổ kiểm soát tại Ukraine sau ‘trưng cầu ý dân’ do chính quyền thân Nga thực hiện ở đây.
Đại sứ Trung Quốc: Ấn Độ và Trung Quốc cần hợp tác vì ‘Thế kỷ châu Á”

Đại sứ Trung Quốc: Ấn Độ và Trung Quốc cần hợp tác vì ‘Thế kỷ châu Á”

Baoquocte.vn. Đại sứ Trung Quốc tại Ấn Độ cho rằng quan hệ song phương có ý nghĩa không chỉ với hai nước mà tác động to lớn tới khu vực và thế giới.
Phó Tổng thống Mỹ tới Hàn Quốc: Để trấn an, thêm hàn gắn

Phó Tổng thống Mỹ tới Hàn Quốc: Để trấn an, thêm hàn gắn

Baoquocte.vn. Chuyến thăm của Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris tới Hàn Quốc sẽ có một vài điểm nhấn đáng chú ý.
Bầu cử ở Thụy Điển và Italy: Thế lưỡng phân tả-hữu trở lại châu Âu

Bầu cử ở Thụy Điển và Italy: Thế lưỡng phân tả-hữu trở lại châu Âu

Baoquocte.vn. Những gì diễn ra ở Thụy Điển và sắp tới là tại Italy có thể báo hiệu của sự xuất hiện của chủ nghĩa hậu dân túy ở châu Âu.
Cái giá của xung đột

Cái giá của xung đột

Baoquocte.vn. Nhìn tổng thể, xung đột Nga-Ukraine là đỉnh điểm của các tranh chấp, bạo lực trong không gian hậu Xô viết.
Thông điệp Liên minh châu Âu: Ukraine và hơn thế nữa

Thông điệp Liên minh châu Âu: Ukraine và hơn thế nữa

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine và hệ quả là chủ đề xuyên suốt, song không phải là duy nhất trong Thông điệp Liên minh châu Âu ngày 14/9.
Thượng đỉnh SCO: Nước đi mới trong ‘ván cờ’ địa-chính trị quốc tế

Thượng đỉnh SCO: Nước đi mới trong ‘ván cờ’ địa-chính trị quốc tế

Baoquocte.vn. Chưa bao giờ các hoạt động trong khuôn khổ Tổ chức hợp tác Thượng Hải (SCO) lại thu hút sự quan tâm của thế giới như hội nghị sắp tới.
Đóng đường ống Dòng chảy Phương Bắc 1: Nước cờ cao hay bước đi mạo hiểm của Nga?

Đóng đường ống Dòng chảy Phương Bắc 1: Nước cờ cao hay bước đi mạo hiểm của Nga?

Baoquocte.vn. Nga tin rằng có thể tạo lợi thế cho mình trong cuộc đối đầu với phương Tây.
Những quân vương trị vì lâu nhất thế giới

Những quân vương trị vì lâu nhất thế giới

Baoquocte.vn. Hãy cùng TG&VN nhìn lại một số vị quân vương có thời gian giữ ngai vàng lâu trong lịch sử thế giới.
Trận lũ lịch sử tại Pakistan

Trận lũ lịch sử tại Pakistan

Baoquocte.vn. Lũ lụt ở Pakistan cuốn trôi nhà cửa, đường sá, vật nuôi và hoa màu, cướp đi mạng sống của hơn 1.400 người, đẩy hàng triệu người vào cảnh khốn đốn.
Cuộc đời Nữ hoàng Anh: Những sự thật thú vị ít người biết

Cuộc đời Nữ hoàng Anh: Những sự thật thú vị ít người biết

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Anh Elizabeth II (1926-2022) chưa bao giờ học trường công, cũng phải đóng thuế, rất yêu chó corgi...
Tiểu sử cố Nữ hoàng Anh Elizabeth II

Tiểu sử cố Nữ hoàng Anh Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II, vị quân vương tại vị lâu nhất của Vương quốc Anh, đã qua đời tại Balmoral ở tuổi 96 sau 70 năm trị vì.
Xung đột Nga-Ukraine: Xu hướng mới trong sử dụng năng lượng

Xung đột Nga-Ukraine: Xu hướng mới trong sử dụng năng lượng

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine buộc các nước tìm kiếm và có điều chỉnh phù hợp về chính sách sử dụng năng lượng.
Những rắc rối có làm ông Trump lo lắng?

Những rắc rối có làm ông Trump lo lắng?

Baoquocte.vn. Cuộc điều tra của FBI nhằm vào cựu Tổng thống Donald Trump là một sự kiện nổi bật trên chính trường Mỹ những ngày qua.
Phiên bản di động