Sáng nay (5/12), Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) thường niên 2016 chính thức khai mạc tại Hà Nội. Chủ đề năm nay là “Nâng cao vai trò khu vực kinh tế tư nhân: Tăng cường hợp tác giữa doanh nghiệp trong nước và nước ngoài vì sự phát triển hài hoà của kinh tế Việt Nam”.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, lãnh đạo các bộ, ngành và khoảng 600 đại biểu là đại diện các đối tác phát triển, hiệp hội doanh nghiệp và các nhóm công tác thuộc VBF.
Được thành lập năm 1997, Diễn đàn như một kênh đối thoại chính sách nhằm mục đích xây dựng một môi trường kinh doanh thuận lợi, thu hút đầu tư tư nhân và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững tại Việt Nam.
 |
| Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc mong muốn các doanh nghiệp FDI hãy đến với Việt Nam bằng khối óc và trái tim. (Ảnh: VGP/Quang Hiếu) |
Cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam bao gồm cả doanh nghiệp FDI
Hoan nghênh chủ đề của Diễn đàn năm nay, Thủ tướng cho biết, ông đã chú ý lắng nghe các báo cáo, phát biểu góp ý rất thiện chí mang tính xây dựng, kiến nghị thiết thực của Giám đốc khu vực IFC, Giám đốc quốc gia WB, của các diễn giả, đại biểu và đã ghi lại những vấn đề lớn.
Qua 4 phiên thảo luận, Diễn đàn đã đề cập tới 7 nội dung quan trọng: (i) tăng cường năng lực cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa; (ii) thúc đẩy công nghiệp hỗ trợ; (iii) nâng cao nguồn nhân lực và nhu cầu đào tạo; (iv) phát triển thị trường vốn; (v) cải thiện cơ sở hạ tầng và cơ chế PPP, BOT, BO, BT…; (vi) năng lượng sạch và tái tạo; (vii) biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường. Đây là những chủ đề rất thiết thực và phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế Việt Nam.
Thủ tướng cho biết, trong chiến lược phát triển kinh tế-xã hội 2016-2020, Đại hội lần thứ 12 của Đảng Cộng sản Việt Nam xác định tạo mọi điều kiện thuận lợi để phát triển mạnh doanh nghiệp Việt Nam, nhất là doanh nghiệp tư nhân, làm động lực nâng cao sức cạnh tranh và tính tự chủ của nền kinh tế. “Tôi muốn nhấn mạnh doanh nghiệp Việt Nam là bao gồm cả các doanh nghiệp FDI đã đăng ký cấp phép (có tư cách pháp nhân Việt Nam) và các doanh nghiệp trong nước. Đây là định hướng lớn của Chính phủ về hình thành cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam gắn kết, hợp tác hiệu quả trong một nền kinh tế quốc gia thống nhất”, Thủ tướng nói.
Không đón chào nhà đầu tư coi Việt Nam là nơi chuyển giá, trốn trách nhiệm môi trường
Tại Diễn đàn, Thủ tướng đã chia sẻ một số ý kiến, quan điểm. Trước hết, Thủ tướng khẳng định cam kết tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường, chính sách pháp luật, cải cách hành chính, tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, tạo mọi điều kiện để khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ.
Thứ hai, Thủ tướng kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam chủ động, tích cực tham gia sâu hơn vào quá trình tái cơ cấu nền kinh tế thông qua đa dạng hóa các hoạt động đầu tư, trong đó chú trọng hình thức hợp tác công-tư (PPP). Khuyến khích tinh thần khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; nâng cao khả năng cạnh tranh, chất lượng sản phẩm, dịch vụ.
Thứ ba, tăng cường hợp tác cùng có lợi, cùng phát triển giữa khu vực kinh tế tư nhân trong nước và khu vực FDI trong nền kinh tế quốc gia.
Về phía doanh nghiệp FDI, Chính phủ mong muốn có sự kiên trì hợp tác đầu tư, đặt niềm tin vào các cải cách của Việt Nam, đẩy mạnh chuyển giao công nghệ tiên tiến, đào tạo nhân lực, chia sẻ kinh nghiệm quản trị, có trách nhiệm với xã hội, chung tay cùng với Việt Nam bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, tính bền vững của môi trường và sự trong lành của môi trường sống cho Việt Nam.
“Các bạn hãy đến với Việt Nam bằng khối óc, tức công nghệ hiện đại, quản lý tiên tiến và trái tim, tức đề cao chuẩn mực, đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp”, Thủ tướng bày tỏ và khẳng định Việt Nam sẽ không đón chào những nhà đầu tư coi Việt Nam là nơi chuyển giá, là nơi để trốn trách nhiệm môi trường, đi ngược lại những nguyên tắc cơ bản và giá trị cốt lõi mà nhà đầu tư đã cam kết.
Thứ tư, mặc dù đánh giá cao vai trò của khu vực FDI nhưng Thủ tướng cho rằng, nền kinh tế Việt Nam muốn phát triển vững mạnh không thể không có một khu vực kinh tế tư nhân trong nước tăng trưởng hiệu quả, lớn mạnh. Đây không phải là quan điểm mâu thuẫn mà ngược lại, bổ trợ và tương tác thuận chiều cho nhau, thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh, tạo sức sống và sức phát triển của toàn bộ nền kinh tế. Do vậy, mọi thành phần kinh tế cũng như người dân đều hưởng lợi.
Không phải nghe cho biết rồi để đó
Về phía Chính phủ, Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành tiếp thu, nghiên cứu những đề xuất, kiến nghị phù hợp của Diễn đàn hôm nay để sửa đổi, bổ sung chính sách pháp luật liên quan. Thủ tướng giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư làm đầu mối, có kế hoạch triển khai những nội dung trong các nhóm vấn đề đã thảo luận, trước hết là sửa thể chế, chấn chỉnh một số việc bất cập, tồn tại kéo dài. Tinh thần là luật pháp phải phù hợp với thông lệ quốc tế và tính thị trường.
Bộ Kế hoạch và Đầu tư tiếp tục theo dõi, đôn đốc việc giải quyết các đề xuất, kiến nghị, định kỳ báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thực hiện và thông báo, phản hồi cho Diễn đàn biết việc tiếp thu sửa đổi, bổ sung đã được Chính phủ thực hiện một cách nghiêm túc, bài bản, chuyên nghiệp và trách nhiệm như thế nào.
 |
| (Ảnh: VGP/Quang Hiếu) |
“Tôi có trao đổi với đồng chí Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng và một số đồng chí Thứ trưởng có mặt hôm nay rằng chúng ta nghe phản hồi nhưng phải có biện pháp xử lý, giải quyết đúng mức, kịp thời. Không phải nghe để biết, để đó. Cái chính là Nhà nước được gì, doanh nghiệp được gì, nhân dân và người lao động được gì. Ba câu hỏi này đang đặt ra để làm chính sách tốt hơn, mà trước hết là cải thiện môi trường đầu tư mạnh mẽ hơn trong thời gian tới”, Thủ tướng nói.
Trên tinh thần đó, Chính phủ sẽ nỗ lực hành động để cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam có thể gắn kết cùng nhau hợp tác, lớn mạnh trên sân nhà - trong nền kinh tế quốc gia Việt Nam và vươn ra thế giới thành công.
Tránh để “thắng, thua” không công bằng
Phát biểu tại Diễn đàn, các ý kiến đều đánh giá cao môi trường kinh doanh tại Việt Nam có những bước chuyển biến đột phá cũng như nỗ lực, quyết tâm của Chính phủ Việt Nam trong việc tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp, nhà đầu tư.
“Năm 2016 sắp kết thúc, các doanh nghiệp và nhà đầu tư đang được hưởng sự ổn định, tăng trưởng (của Việt Nam) mà nhiều quốc gia khác trong khu vực phải ghen tỵ. Tăng trưởng kinh tế ổn định, lạm phát được kiểm soát và tiền tệ được quản lý chặt chẽ. Phòng Thương mại Hoa Kỳ (AmCham) hy vọng sự ổn định lâu dài sẽ tiếp tục được duy trì vì đây là một trong những lợi thế cạnh tranh mạnh nhất của Việt Nam", Chủ tịch AmCham Virginia B.Foote nói.
“Chúng tôi kêu gọi Chính phủ ngày càng đảm nhận vai trò điều tiết và quan tâm đến thực tế rằng, sự không rõ ràng trong các quy định pháp luật có thể bị lạm dụng để chọn ra kẻ thắng, người thua một cách không công bằng”, bà Virginia Foote kiến nghị.
Hiệp hội này cũng đề nghị Chính phủ áp dụng các hệ thống tăng cường thanh toán điện tử, giảm cơ hội cho các giao dịch bất hợp pháp trong quá trình cấp phép.
Đại diện cho Hiệp hội Doanh nghiệp Anh quốc tại Việt Nam (BBGV), ông Kenneth M. Atkinson, Chủ tịch BBGV hoan nghênh Chính phủ Việt Nam về lập trường ủng hộ kinh doanh và tuyên bố sẽ trở thành Chính phủ kiến tạo. Tuy nhiên, theo ông Kenneth M. Atkinson, vẫn còn những tiềm năng to lớn mà chỉ có thể được đánh thức trong một môi trường minh bạch và thuận lợi hơn. Chủ tịch BBGV đã đưa ra một số kiến nghị về thủ tục khai thuế, thanh tra thuế, tăng số lượng quốc gia được miễn thị thực, về giáo dục, giải quyết vấn đề ùn tắc, ô nhiễm môi trường.
Tại Diễn đàn, các đại biểu góp ý các biện pháp tăng cường hợp tác giữa doanh nghiệp trong nước và nước ngoài vì sự phát triển hài hoà của kinh tế Việt Nam. Các ý kiến nhất trí, Chính phủ, các nhà đầu tư nước ngoài và các công ty trong nước có thể hỗ trợ lẫn nhau trong một mô hình “kiềng ba chân” để cùng tăng trưởng và ổn định.
Đại diện của 11 bộ, ngành đã phát biểu, phản hồi về ý kiến của các nhóm công tác VBF, nhất là về chính sách như chính sách về hợp tác công tư PPP, Thông tư 23/2015/TT-BKHCN về nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng; Thông tư 103/2014/TT-BTC hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ thuế áp dụng đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam.
