Tình thế 'nước sôi lửa bỏng', EU có rộng cửa cho Ukraine?

Vy Anh
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã chính thức ký đơn xin gia nhập Liên minh châu Âu (EU) vào ngày 1/3. Dư luận nhanh chóng đặt câu hỏi về quy trình EU xem xét đề xuất này, nếu có, cũng như những diễn biến liên quan.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
EU có rộng cửa cho Ukraine?
Với Ukraine, việc gia nhập EU là một chặng đường đầy gian nan không thể 'một sớm một chiều'. (Nguồn: Shutterstock)

Một chặng đường dài

Lộ trình điển hình để gia nhập EU yêu cầu các quốc gia thành viên tương lai trước tiên phải đáp ứng các tiêu chí đã đặt ra như thiết lập nền kinh tế thị trường tự do và chấp nhận luật pháp của EU cũng như việc sử dụng đồng tiền chung của khối là đồng Euro, sau đó sẽ là các cuộc đàm phán kéo dài.

Hãng tin Bloomberg lưu ý rằng Croatia, thành viên được EU kết nạp gần đây nhất, đã mất tới 10 năm cho các thủ tục này.

Bên cạnh đó còn là yêu cầu để tất cả các quốc gia thành viên phải chấp thuận việc Ukraine gia nhập, điều có thể sẽ không xảy ra.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel trao đổi với phóng viên của Euronews rằng có “những ý kiến và sự nhạy cảm khác nhau trong EU” về tư cách thành viên của Ukraine.

EU quy định việc kết nạp thành viên mới cần có sự nhất trí của tất cả các quốc gia thành viên, và một số nước có quy định về thủ tục phê chuẩn khá phức tạp. Trang mạng zeenews.india.com cho rằng nhìn từ thực trạng hiện tại, Ukraine còn nhiều năm nữa mới đạt được tiêu chuẩn thành viên EU.

Các nhà lãnh đạo Slovakia, Slovenia và Czech kêu gọi EU tạo “lộ trình hoàn toàn mới” cho phép Ukraine nhanh chóng gia nhập EU, song có vẻ như không nhận được sự đồng thuận từ phía các lãnh đạo EU.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tuyên bố ngày 26/2 rằng dù “muốn (Ukraine) gia nhập” EU song quy trình kết nạp thành viên vẫn phải diễn ra “theo thời gian”.

Việc gia nhập EU có thể giúp Ukraine ngay lập tức trên phương diện quân sự bởi các thành viên EU bị ràng buộc bởi điều khoản phòng vệ tập thể, theo đó yêu cầu các thành viên khác hỗ trợ một quốc gia trong khối nếu quốc gia đó là “nạn nhân của hành động tấn công có vũ trang trên lãnh thổ của mình”.

Việc gia nhập khối cũng sẽ mang lại lợi ích kinh tế cho Ukraine và nhiều quyền lợi khác, như quyền tự do đi lại trong khối và một số đặc quyền của công dân EU.

Thậm chí chỉ đơn giản việc EU tiếp nhận và cân nhắc đơn xin gia nhập của Ukraine cũng sẽ đem đến một số lợi ích. Một số cựu lãnh đạo châu Âu từng nhấn mạnh trong bài xã luận của Hội đồng Đại Tây Dương rằng đây sẽ là “một tuyên bố chính trị táo bạo, can đảm và có ý nghĩa” và gửi một thông điệp tới Moscow.

Hội đồng châu Âu dự kiến tổ chức hội nghị thượng đỉnh vào ngày 10-11/3 tới, và theo lời một quan chức cấp cao của EU, rất có thể tư cách thành viên của Ukraine trong tương lai sẽ được đưa ra thảo luận tại sự kiện này.

Mục tiêu có từ lâu

Gia nhập EU là một mục tiêu có từ lâu của Ukraine. Năm 2020, Tổng thống Ukraine Zelensky nhấn mạnh với Politico rằng “người Ukraine muốn sống ở một Ukraine thuộc châu Âu”.

Quốc gia này đã có một hiệp định liên kết với EU cho phép thương mại tự do và “thúc đẩy mối quan hệ chính trị sâu sắc hơn”, song Reuters cho rằng nỗ lực gia nhập EU của Kiev bị cản trở bởi sự phản đối của Nga.

Trước đây, khối này hầu như hạn chế các cuộc thảo luận về tư cách thành viên của Ukraine “để không gây bất lợi cho Moscow”, điều giờ đây có thể không còn là vấn đề bởi EU và phương Tây đã và đang tiến hành trừng phạt Nga.

Thủ tướng Ukraine Denys Shmyhal viết trên Twitter rằng nước này “chính thức đệ trình thủ tục thành viên EU theo một quy trình đặc biệt”.

Sau cuộc hội đàm với người đồng cấp Slovenia tại Berlin ngày 1/3, Ngoại trưởng Đức Annalena Baerbock cho biết “EU luôn là ngôi nhà rộng mở” và “Ukraine là một phần của ngôi nhà châu Âu”. Tuy nhiên, bà nói thêm rằng “việc gia nhập không phải là điều có thể hoàn thành trong một vài tháng mà liên quan đến một quá trình chuyển đổi sâu rộng”.

Hãng thông tấn CTK dẫn lời Thủ tướng Czech Petr Fiala nói rằng “dù là người ủng hộ các thủ tục mang tính tiêu chuẩn, nhưng hiện tại chúng ta không thể xem là đang ở một tình huống quy chuẩn. Chúng ta phải làm rõ rằng Ukraine được chào đón trong cộng đồng các nền dân chủ châu Âu”.

Trên Twitter, Tổng thống Slovakia Zuzana Caputova khẳng định bà ủng hộ Tổng thống Zelensky, “kêu gọi EU thực hiện một bước đi quyết định để Ukraine trở thành thành viên EU”.

Dù quy trình kết nạp thành viên mới khá phức tạp và thường kéo dài trong một thời gian dài, việc đẩy nhanh tiến độ hoàn toàn có thể khả thi nếu các quốc gia EU muốn.

Thủ tướng Litva Ingrida Simonyte, người đã vận động hành lang cho tư cách thành viên của Ukraine, nói: “Con đường (đưa Ukraine) trở thành thành viên nên được khởi động và không nên bị giới hạn chỉ ở các khuyến nghị lịch sự. Tôi hy vọng các cuộc đàm phán thực tế có thể bắt đầu sớm”.

Các nước EU đang đóng cửa không phận đối với các máy bay thuộc sở hữu của Nga hoặc có đăng ký và do Nga kiểm soát, nhằm gây sức ép lớn hơn. Trong khi đó, truyền thông Nga đưa tin rằng EU có thể hỗ trợ Kiev các thông tin tình báo, với trung tâm vệ tinh ở Madrid được sử dụng để cung cấp thông tin về hoạt động chuyển quân của Nga tới Ukraine và EU.

Khối 27 quốc gia đang mệt mỏi về việc mở rộng và khó có thể sớm có thêm thành viên mới. Nhưng với tốc độ tiến quân của Nga và sự hỗ trợ từ các quốc gia thành viên riêng lẻ, những quyết định mang tính toàn khối của EU vẫn là điều cần chờ xem.

Ukraine hiện đã nhận được hỗ trợ quân sự và nhân đạo từ các quốc gia EU như Pháp, Đức, Hà Lan, Thụy Điển, Bỉ, Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Romania, Tây Ban Nha và Czech.

Ukraine chính thức đệ đơn xin gia nhập, EU dội ngay 'gáo nước lạnh'

Ukraine chính thức đệ đơn xin gia nhập, EU dội ngay 'gáo nước lạnh'

Ngày 28/2, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thông báo, nước này đã chính thức đệ đơn xin gia nhập Liên minh châu Âu (EU), giữa ...

Nga tuyên bố giành 'ưu thế toàn diện trên không' ở Ukraine, chuẩn bị sơ tán công dân ở EU

Nga tuyên bố giành 'ưu thế toàn diện trên không' ở Ukraine, chuẩn bị sơ tán công dân ở EU

Ngày 28/2, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Nga Igor Konashenkov cho biết, quân đội nước này đã thiết lập “ưu thế trên không toàn ...

(theo The Economist)

Bài viết cùng chủ đề

Căng thẳng Nga-Ukraine

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Iran tấn công căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait, dọa đáp trả mạnh nếu Washington tiếp tục không kích

Iran tấn công căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait, dọa đáp trả mạnh nếu Washington tiếp tục không kích

Các UAV chiến đấu của Iran đã tấn công vào các hệ thống phòng không, bệ phóng UAV và tên lửa của Mỹ tại căn cứ không quân Ali Al-Salem ở Kuwait.
Tổng thống Nga hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc: Khẳng định quan hệ 'vững chắc như núi' và mục tiêu chung về hòa bình, thịnh vượng khu vực

Tổng thống Nga hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc: Khẳng định quan hệ 'vững chắc như núi' và mục tiêu chung về hòa bình, thịnh vượng khu vực

Ngày 18/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin có cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bên lề Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC.
Tổng thống Hàn Quốc gắn tiến triển trong quan hệ với Trung Quốc với hòa bình, ổn định trên bán đảo Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc gắn tiến triển trong quan hệ với Trung Quốc với hòa bình, ổn định trên bán đảo Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc cho rằng, việc đảm bảo hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên phục vụ lợi ích chung của nước này và Trung Quốc.
Tổng thống Trump tuyên bố, liên minh giữa Mỹ và một quốc gia Đông Nam Á đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết

Tổng thống Trump tuyên bố, liên minh giữa Mỹ và một quốc gia Đông Nam Á đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết

Mỹ-Philippines đang mở rộng hợp tác quốc phòng, đồng thời khẳng định quan hệ đồng minh giữa hai nước hiện ở mức tốt đẹp nhất từ trước đến nay.
Anh trừng phạt 8 công ty Israel, chính phủ của Thủ tướng Netanyahu tuyên bố đáp trả

Anh trừng phạt 8 công ty Israel, chính phủ của Thủ tướng Netanyahu tuyên bố đáp trả

Anh thông báo áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với 8 công ty xây dựng của Israel có liên quan hoạt động mở rộng các khu định cư ở Bờ Tây.
Mỹ chỉ trích, Đức bảo vệ việc Ukraine tấn công vào Nga; Kiev chuẩn bị nhận hỗ trợ lớn

Mỹ chỉ trích, Đức bảo vệ việc Ukraine tấn công vào Nga; Kiev chuẩn bị nhận hỗ trợ lớn

Các quan chức quốc phòng của Đức và Mỹ đã có những phát biểu phản bác quan điểm của nhau về các cuộc tấn công tầm xa của Ukraine vào lãnh thổ Nga.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Đằng sau diễn biến bầu cử sít sao tại New Zealand là những chuyển động sâu hơn trong cục diện chính trị.
Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Trong bối cảnh phải đối phó với các lệnh cấm vận và sức ép từ bên ngoài, Nga và Iran ngày càng xích lại gần nhau.
Cục diện mới trong chính trường Mỹ

Cục diện mới trong chính trường Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 tại Mỹ đã tạo ra sự thay đổi quan trọng trong tương quan quyền lực chính trị ở Washington.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Phiên bản di động