Tổng thống Trump chính thức áp thuế với ba đối tác - pha 'phản lưới nhà'? Canh bạc trị giá 1,4 nghìn tỷ USD sẽ ra sao?

Linh Chi
Tổng thống Mỹ Donald Trump sắp áp dụng mức thuế quan toàn diện lên ba đối tác thương mại lớn nhất của đất nước. Việc tăng thuế quan ở mức cao là một chiến lược mạo hiểm, một chiến lược mà ngay cả ông Trump cũng chưa từng thử trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
thoa-thuan-thuong-mai-my-trung-van-kho-doan-dinh
Thuế nhập khẩu sắp áp dụng đối với Mexico, Canada và Trung Quốc sẽ là phép thử lớn đối với cách sử dụng thuế quan của ông Trump . (Nguồn: Getty Images)

Ngày 1/2, Tổng thống Trump ký sắc lệnh tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia về kinh tế dựa trên Đạo luật Quyền lực kinh tế quốc tế khẩn cấp và Đạo luật Các trường hợp khẩn cấp quốc gia, để ra lệnh tăng thuế nhập khẩu đối với hàng hóa từ ba nước đối tác lớn nhất của Mỹ.

Cụ thể, năng lượng nhập khẩu từ Canada sẽ bị áp thuế 10%, trong khi mặt hàng này từ Mexico vẫn bị áp thuế 25%. Hầu như toàn bộ những mặt hàng khác từ Mexico và Canada chịu mức thuế 25% và toàn bộ hàng hóa Trung Quốc chịu áp thuế thêm 10%.

Sắc lệnh bắt đầu có hiệu lực từ 0h01 ngày 4/2 (tức 12h01 ngày 5/2, giờ Hà Nội).

Hàng hóa từ Canada, Mexico và Trung Quốc đang được chất lên tàu hàng hoặc trong quá trình vận chuyển đến Mỹ trước mốc thời gian này sẽ được miễn áp dụng mức thuế mới.

Tin liên quan
Tổng thống Trump trở lại Tổng thống Trump trở lại 'lợi hại hơn xưa', ngành năng lượng hóa thạch Mỹ bước vào thời hoàng kim?

Phép thử lớn, canh bạc lớn

Theo trang CNN, mức thuế nhập khẩu sắp áp dụng đối với Mexico, Canada và Trung Quốc sẽ là phép thử lớn đối với cách sử dụng thuế quan của ông Trump - được ông mô tả là "điều tuyệt vời nhất từng được phát minh".

"Đây là một canh bạc lớn, có thể nói là lớn hơn bất kỳ chính sách kinh tế nào mà ông Trump từng ban hành trong hơn bốn năm ở Nhà Trắng nhiệm kỳ trước đó. Và chiến lược này có khả năng đảo lộn thứ mà nhiều cử tri quan tâm nhất: Nền kinh tế và chi phí sinh hoạt", trang CNN viết.

Mạng truyền hình cáp nói trên cho rằng, thuế quan của ong Trump gây ra rủi ro lớn: Thứ nhất, làm tăng giá tiêu dùng - vốn đã cao tại các cửa hàng tạp hóa. Thứ hai, làm rung chuyển thị trường chứng khoán vốn đang bấp bênh. Thứ ba, ảnh hưởng đến thị trường việc làm.

Bà Mary Lovely, thành viên cấp cao tại Viện Kinh tế Quốc tế Peterson khẳng định: "Thuế quan sắp áp dụng có thể là bàn phản lưới nhà lớn nhất từ ​​trước đến nay. Đây là một canh bạc lớn, khiến nền kinh tế tăng trưởng chậm và tăng lạm phát".

Một thế giới rất khác biệt

Vị Tổng thống thứ 47 của nước Mỹ coi thuế quan là một công cụ đàm phán, một cách hiệu quả để giành được đòn bẩy với các quốc gia khác.

Ông lập luận rằng, thuế quan là cần thiết để giải quyết những mối quan ngại chính, bao gồm thâm hụt thương mại, nhập cư bất hợp pháp và dòng chảy ma túy bất hợp pháp.

Ông Trump và những người ủng hộ ông thường chỉ ra một cách chính xác rằng, thuế quan trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông không gây ra tình trạng lạm phát. Tuy nhiên, khi đó, có mức thuế quan khác thời điểm hiện tại, được áp dụng trong một thế giới rất khác.

Người đứng đầu nước Mỹ đã tuyên bố áp thuế đối với 1,4 nghìn tỷ USD hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ. Theo ước tính của Tax Foundation, con số này cao hơn gấp ba lần so với mức 380 tỷ USD hàng hóa nước ngoài bị đánh thuế trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump.

Và đặc biệt, trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, lạm phát không thực sự là vấn đề.

Một ngày sau khi Thượng viện Mỹ thông qua 'siêu dự luật', Trung Quốc quyết định tung luật chống trừng phạt. (Nguồn: Global Times)
Toàn bộ hàng hóa Trung Quốc vào Mỹ chịu áp thuế thêm 10%. (Nguồn: Global Times)

Tại sao lại phải "đốt cháy ngôi nhà của chính mình"?

Theo quan điểm của Nhà Trắng, mức thuế quan của ông Trump sẽ không gây ra rắc rối cho nền kinh tế lớn nhất thế giới. Dù vậy, một số nhà kinh tế và chuyên gia thương mại lại rất lo ngại vì những mức thuế này nhắm vào các nước láng giềng gần nhất của Mỹ là Canada và Mexico.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông Trump đã đe dọa - nhưng không bao giờ thực hiện - việc áp thuế đối với Canada và Mexico.

Việc áp thuế toàn diện lên hai quốc gia trên có thể gây ra tình trạng hỗn loạn chuỗi cung ứng trong nền kinh tế, dẫn đến giá cả tăng cao.

"Việc áp dụng mức thuế cao tới 25% đối với các đối tác thương mại gần nhất của chúng ta có nguy cơ tàn phá nền kinh tế hùng mạnh của Bắc Mỹ - nơi mà Mỹ phụ thuộc rất nhiều" - ông Christine McDaniel, nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Mercatus của Đại học George Mason.

Ông Christine McDaniel, nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Mercatus của Đại học George Mason nhận thấy, việc áp dụng mức thuế cao tới 25% đối với các đối tác thương mại gần nhất của chúng ta có nguy cơ tàn phá nền kinh tế hùng mạnh của Bắc Mỹ - nơi mà Mỹ phụ thuộc rất nhiều.

Vị chuyên gia này đặt câu hỏi: "Tại sao bạn lại muốn đốt cháy ngôi nhà của chính mình?"

Điều này đặc biệt đúng trong ngành công nghiệp ô tô của Mỹ. Wolfe Research ước tính, giá của một chiếc ô tô thông thường được bán tại nền kinh tế lớn nhất thế giới có thể tăng 3.000 USD do thuế quan.

Ngành công nghiệp dầu mỏ cũng thế. Các nhà phân tích cũng cảnh báo, thuế quan có thể làm tăng giá xăng ở Great Lakes, Midwest và Rockies. Đó là lý do tại sao Nhà Trắng cắt giảm thuế đối với năng lượng của Canada xuống còn 10%, thay vì toàn bộ 25%.

Giá cả hàng hóa là một điểm "đau đầu" lớn đè nặng lên cử tri trong cuộc bầu cử vừa qua. Mexico là nguồn cung cấp trái cây và rau quả nước ngoài lớn nhất của Mỹ, trong khi Canada là nguồn cung cấp số một về ngũ cốc, thịt và đường.

Bà Lovely nhấn mạnh, việc tăng thuế sẽ khiến giá cả tăng cao hơn đối với người tiêu dùng - đặc biệt là tại các cửa hàng tạp hóa và vật liệu xây dựng.

"Việc tăng giá do thuế quan sẽ không xảy ra ngay lập tức. Thay vào đó, chúng có thể diễn ra theo kiểu nhỏ giọt", bà Lovely nói.

Thêm vào đó, chi phí đầu vào cao hơn, cùng với thuế quan trả đũa, có thể gây tổn hại đến chi tiêu của cả doanh nghiệp và người tiêu dùng. Điều này khiến các nhà đầu tư và quan chức Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) lo ngại.

Theo ước tính của nhà kinh tế trưởng Gregory Daco của EY, thuế quan của ông chủ Nhà Trắng với Mexico, Canada và Trung Quốc, cùng với thuế quan trả đũa của các quốc gia này, có thể xóa sổ 1,5% trong tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nền kinh tế lớn nhất thế giới vào năm 2025 và 2,1% GDP nữa vào năm 2026.

Ông Daco viết trong báo cáo rằng: "Việc tăng mạnh thuế quan đối với các đối tác thương mại của Mỹ có thể tạo ra cú sốc đình lạm, đồng thời gây ra sự biến động trên thị trường tài chính".

"Đùa với lửa"

Một ẩn số lớn là cách Fed sẽ phản ứng với động thái của ông Trump.

Thuế quan có thể buộc Fed phải tiếp tục trì hoãn việc cắt giảm lãi suất.

Ông Daco khẳng định: "Nếu thuế quan đẩy kỳ vọng lạm phát lên cao hơn, Fed có thể cảm thấy áp lực phải duy trì lãi suất hạn chế trong thời gian dài hơn, thắt chặt điều kiện tài chính và gây sức ép lên đà tăng trưởng".

Tất nhiên, vẫn còn quá sớm để nói chính xác mọi chuyện sẽ diễn ra như thế nào. Có nhiều biến số, bao gồm cả cách phản ứng của chuỗi cung ứng và người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, hoàn toàn có khả năng đạt được thỏa thuận giữa Mỹ và ba đất nước bị áp thuế - trước khi thuế quan gây ra thiệt hại thực sự.

Tuy nhiên, việc tăng thuế quan ở mức cao như vậy là một chiến lược mạo hiểm, một chiến lược mà ngay cả ông Trump cũng chưa từng thử trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình. Một chiến lược mà ông Joe Brusuelas, nhà kinh tế trưởng tại RSM cho rằng "đùa với lửa".

Thỏa thuận thuế tối thiểu toàn cầu chính thức hết hiệu lực tại Mỹ

Thỏa thuận thuế tối thiểu toàn cầu chính thức hết hiệu lực tại Mỹ

Ngày 20/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố, thỏa thuận thuế tối thiểu toàn cầu dành cho doanh nghiệp không có hiệu lực tại ...

Ông Trump đã 'cứu' TikTok, vì sao Google và Apple vẫn lo?

Ông Trump đã 'cứu' TikTok, vì sao Google và Apple vẫn lo?

Các chuyên gia pháp lý cho biết, dù cho có sắc lệnh của ông Trump, các nhà cung cấp dịch vụ và nhà phân phối ...

Ông Trump 'tung đòn' thuế quan lên Trung Quốc, 'gậy ông đập lưng ông', hé lộ mục đích thực sự của Mỹ

Ông Trump 'tung đòn' thuế quan lên Trung Quốc, 'gậy ông đập lưng ông', hé lộ mục đích thực sự của Mỹ

Một cuộc chiến thuế quan giữa Mỹ và Trung Quốc - hai nền kinh tế lớn nhất thế giới - có thể sẽ sắp bắt ...

Khẳng định 'yêu Nga', nhưng ông Trump sẽ áp đặt thuế quan quy mô lớn, vì chuyện liên quan đến Ukraine

Khẳng định 'yêu Nga', nhưng ông Trump sẽ áp đặt thuế quan quy mô lớn, vì chuyện liên quan đến Ukraine

Mới đây, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ áp đặt thuế quan và trừng phạt quy mô lớn đối với Nga nếu không ...

Tổng thống Trump trở lại 'lợi hại hơn xưa', ngành năng lượng hóa thạch Mỹ bước vào thời hoàng kim?

Tổng thống Trump trở lại 'lợi hại hơn xưa', ngành năng lượng hóa thạch Mỹ bước vào thời hoàng kim?

Ngành công nghiệp dầu khí đã chi một khoản tiền kỷ lục để ủng hộ ông Trump và những người thuộc đảng Cộng hòa trở ...

(theo CNN)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Biến cơ hội hợp tác thành giá trị

Biến cơ hội hợp tác thành giá trị

APEC 2026 tạo thêm cơ hội hợp tác, để có đơn hàng và duy trì khách hàng, doanh nghiệp phải chuẩn bị năng lực thực hiện.
Giá nông sản hôm nay 18/11/2026: Giá cà phê trong nước xuống thấp nhất, nguồn cung 'tăng tốc'; Hungary muốn gia hạn miễn trừ trừng phạt với dầu Nga

Giá nông sản hôm nay 18/11/2026: Giá cà phê trong nước xuống thấp nhất, nguồn cung 'tăng tốc'; Hungary muốn gia hạn miễn trừ trừng phạt với dầu Nga

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 18/11/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Hai năm thực thi VIFTA: Hợp tác Việt Nam-Israel đang mở rộng ra ngoài thương mại hàng hóa

Hai năm thực thi VIFTA: Hợp tác Việt Nam-Israel đang mở rộng ra ngoài thương mại hàng hóa

Ngày 17/11 đánh dấu tròn hai năm Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-Israel (VIFTA) chính thức có hiệu lực.
Giá nông sản hôm nay 17/11/2026: Giá cà phê trong nước 'lao dốc', về dưới 80.000 đồng; Đảng Dân chủ có thể đảo ngược thuế quan của Tổng thống Mỹ?

Giá nông sản hôm nay 17/11/2026: Giá cà phê trong nước 'lao dốc', về dưới 80.000 đồng; Đảng Dân chủ có thể đảo ngược thuế quan của Tổng thống Mỹ?

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 17/11/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Giá heo hơi hôm nay 17/11: Tăng mạnh trên diện rộng, miền Bắc và miền Nam cùng chạm mức cao nhất 53.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 17/11: Tăng mạnh trên diện rộng, miền Bắc và miền Nam cùng chạm mức cao nhất 53.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 17/11, tăng mạnh trên diện rộng, với 31/34 địa phương ghi nhận mức điều chỉnh, đưa giá thu mua toàn quốc lên 50.000 - 53.000 đồng/kg.
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Quang Dũng được bầu làm Chủ tịch VCCI

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Quang Dũng được bầu làm Chủ tịch VCCI

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Quang Dũng được Ban Chấp hành VCCI bầu giữ chức Chủ tịch nhiệm kỳ 2021-2026.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
46 ngân hàng thương mại đã điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi, vẫn có nhu cầu hút vốn lớn

46 ngân hàng thương mại đã điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi, vẫn có nhu cầu hút vốn lớn

Một số ngân hàng tiếp tục hạ lãi suất ở những kỳ hạn có mức niêm yết cao, cho thấy áp lực cạnh tranh huy động vốn đang phần nào dịu lại.
HDBank tăng 140 bậc qua ba kỳ xếp hạng Fortune Southeast Asia 500

HDBank tăng 140 bậc qua ba kỳ xếp hạng Fortune Southeast Asia 500

Ngày 3/11/2026, tại lễ vinh danh Fortune Southeast Asia 500 ở TP.HCM, HDBank ghi dấu năm thứ ba liên tiếp góp mặt trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/11: Đồng USD tăng lên mức cao nhất trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/11: Đồng USD tăng lên mức cao nhất trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/11 cho thấy đồng USD​​​​​​​ đã tăng lên mức cao nhất trong vòng 19 tháng.
Phiên bản di động