Trung Quốc lại tung 'chiêu bài' đất hiếm để 'dằn mặt' Mỹ

Mai Hà
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Trung Quốc đang thăm dò khả năng hạn chế xuất khẩu kim loại đất hiếm, hiện được sử dụng trong chế tạo các linh kiện quan trọng của máy bay chiến đấu F-35 của Mỹ.
Trung Quốc lại tung 'chiêu bài' đất hiếm để 'dằn mặt' Mỹ
Mỏ khai thác đất hiếm ở vùng Nội Mông, Trung Quốc. (Nguồn: Reuters)

Bộ Công nghiệp và Thông tin Trung Quốc mới đây đưa ra dự thảo các quy tắc hạn chế việc xuất khẩu ra nước ngoài (chủ yếu sang Mỹ) 17 loại đất hiếm, mà 80% sản lượng khai thác trên thế giới nằm ở Trung Quốc.

Nếu những quy định mới được thông qua, chúng có thể gây khó khăn đáng kể cho hoạt động của ngành công nghiệp quân sự Mỹ.

17 nguyên tố hóa học-kim loại đất hiếm, được sử dụng trong sản xuất hầu hết các thiết bị điện tử hiện đại, sản phẩm gia dụng, thiết bị thể thao, vật liệu xây dựng, kỹ thuật cơ khí...

Tin liên quan
Tiết lộ nội dung cuộc điện đàm dài hiếm thấy giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình Tiết lộ nội dung cuộc điện đàm dài hiếm thấy giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Hợp kim với những chất này giúp vật liệu có những đặc tính cần thiết phù hợp với các sản phẩm hiện đại. Ví dụ, nam châm làm từ đất hiếm có trọng lượng nhẹ và từ lực rất mạnh. Kích thước nhiều thiết bị điện tử trở nên nhỏ gọn hơn vì sử dụng kim loại đất hiếm.

Những vật liệu này cần thiết trong việc chế tạo pin cho xe điện và ngành công nghiệp quân sự. Một máy bay chiến đấu F-35 sử dụng đến 417 kg kim loại đất hiếm.

Trung Quốc sở hữu 40% trữ lượng đất hiếm

Trung Quốc có vị trí dẫn đầu trên thị trường kim loại đất hiếm toàn cầu. Ở Trung Quốc tập trung trữ lượng lớn nguyên liệu thô - khoảng 40% tổng trữ lượng thế giới. Trong vài thập kỷ qua, Trung Quốc có thể đã vượt qua các nước khác trong việc thiết lập quy trình công nghệ xử lý quặng kim loại này.

Ngay cả Mỹ, khi nhập nguyên liệu thô từ các quốc gia khác, hoặc khai thác từ mỏ duy nhất trong nội địa - Mountain Pass ở bang California, nước này cũng phải gửi đến Trung Quốc để chế tác. Kết quả là Trung Quốc chiếm đến 90% nguồn cung kim loại đất hiếm đã qua xử lý trên thế giới.

Tình hình này khiến Mỹ và các đồng minh lo ngại vì không chỉ thiết bị điện tử công nghệ cao mà còn các sản phẩm quan trọng về an ninh quốc gia của tổ hợp công nghiệp-quân sự cũng phụ thuộc vào nguồn cung cấp của Trung Quốc.

Trước đó, trong bối cảnh mâu thuẫn Mỹ-Trung trở nên gay gắt hơn, khi Bắc Kinh tuyên bố các biện pháp trừng phạt có thể áp dụng đối với hãng Lockheed Martin, chính quyền Donald Trump đã kêu gọi các đồng minh - Australia và Liên minh châu Âu (EU) - bắt tay vào việc tạo ra chuỗi cung ứng đất hiếm thay thế.

Ông Mai Tân Dục (Mei Xinyu) - chuyên gia Viện Nghiên cứu Hợp tác Kinh tế Thương mại Quốc tế thuộc Bộ Thương mại Trung Quốc - cho rằng vấn đề không phụ thuộc nhiều vào việc khai thác, giống như trong chế biến nguyên liệu thô khác.

Ông nói: “Về lý thuyết, việc Trung Quốc thắt chặt kiểm soát xuất khẩu kim loại đất hiếm có thể khuyến khích các nước khác phát triển cơ sở sản xuất của mình.

Tuy nhiên, Trung Quốc đã tích lũy được những kinh nghiệm đáng kể và năng lực kỹ thuật trong lĩnh vực này, quyết định tính cạnh tranh và hiệu quả cao trong việc bóc tách, tinh chế đất hiếm trên thị trường thế giới".

Hiện tại, Mỹ là nước xuất khẩu nguyên liệu thô kim loại đất hiếm lớn nhất sang Trung Quốc, đồng thời là thị trường quan trọng nhất với việc xuất khẩu thành phẩm kim loại đất hiếm từ Trung Quốc.

"Đòn trừng phạt" đáp trả

Mỹ đang xem xét các kịch bản, theo đó Trung Quốc có thể áp đặt các biện pháp trừng phạt đáp trả và hạn chế công nghệ.

Washington trước đó thực hiện các biện pháp trừng phạt đối với một số doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc, trong đó có Huawei. Mỹ đã cấm cung cấp các con chip điện tử cho Trung Quốc. Ngoài ra, ngay cả các nhà sản xuất từ nước thứ ba cũng có nguy cơ bị phạt nếu cung cấp cho Huawei các linh kiện sử dụng công nghệ Mỹ.

Tin liên quan
Đất hiếm - Bài “trả đũa” của Trung Quốc với Mỹ Đất hiếm - Bài “trả đũa” của Trung Quốc với Mỹ

Ngoài ra, Mỹ năm ngoái cũng mở rộng danh sách các sản phẩm và công nghệ lưỡng dụng bị kiểm soát chặt chẽ khi xuất khẩu. Hiện nay, bất kỳ hàng hóa nào về mặt lý thuyết có thể được sử dụng trong lĩnh vực quân sự đều có thể bị hạn chế xuất khẩu sang Trung Quốc.

Sau đó, Trung Quốc đã phản ứng lại một cách đối xứng - một đạo luật có hiệu lực ngày 1/12/2020 hạn chế bán ra nước ngoài các công nghệ nhạy cảm, bao gồm trí tuệ nhân tạo, thuật toán kiểm soát nội dung và máy bay không người lái.

Về lý thuyết, dự thảo quy tắc hạn chế cung cấp kim loại đất hiếm cũng có thể được sử dụng như một biện pháp bổ sung để khiến cho “các thế lực chống Trung Quốc” suy nghĩ lại.

Chuyên gia Mai Tân Dục chia sẻ: “Mục tiêu chính của dự thảo quy định kiểm soát ngành công nghiệp kim loại đất hiếm là để sắp xếp thị trường. Tất nhiên, đất hiếm có thể được xem như một lý lẽ trong các cuộc đàm phán với Mỹ. Nhưng mục tiêu quan trọng nhất là duy trì vị thế của Trung Quốc như một nhà bán hàng đáng tin cậy trên thị trường thế giới".

Trung Quốc đã bán ra thị trường thế giới 35.000 tấn kim loại đất hiếm vào năm 2020, ít hơn 11.000 tấn so với năm 2019. Tuy nhiên, việc giảm cung ra nước ngoài có thể giải thích được, trước hết là do hoạt động sản xuất trên thế giới suy giảm do đại dịch gây ra.

Vào cuối năm 2020, chỉ có nền kinh tế Trung Quốc cho thấy những động lực tăng trưởng tích cực. Kinh tế khu vực đồng Euro châu Âu giảm kỷ lục 6,8%, Mỹ giảm 3,5%. Khi kinh tế suy thoái, nhu cầu nguyên vật liệu giảm là điều tự nhiên.

Trung Quốc lại tung 'chiêu bài' đất hiếm để 'dằn mặt' Mỹ
Quá trình khai thác đất hiếm có thể gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. (Nguồn: Reuters)

Nguy cơ hủy hoại môi trường

Tuy nhiên, việc khai thác, chế biến kim loại đất hiếm đã hủy hoại môi trường nghiêm trọng. Sự phá hủy lớp đất bề mặt, xảy ra xói mòn, axít hóa đất đai. Trong quá trình tinh chế kim loại đất hiếm, đã thải ra một lượng lớn khí độc, nước thải có nồng độ amoniac cao.

Theo Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu,Trung Quốc cam kết đạt được mức độ trung hòa carbon vào năm 2060. Trung Quốc cũng thắt chặt kiểm soát đối với tất cả các ngành công nghiệp có thể đe dọa môi trường nghiêm trọng.

Các quy định mới về kiểm soát xuất khẩu kim loại đất hiếm có thể được coi là mong muốn hợp lý hóa thị trường và kiểm soát sự phát triển nóng của các ngành công nghiệp không thân thiện với môi trường.

Tuy nhiên, các biện pháp này có những hậu quả tích cực đối với các nhà sản xuất kim loại đất hiếm, ít nhất là trong ngắn hạn. Cổ phiếu doanh nghiệp khai thác tăng giá mạnh chỉ trong một ngày ở thị trường chứng khoán Hong Kong. Có những công ty như “China Rare Earth Holdings Limited” (CRE) đã tăng khoảng 14%.

TIN LIÊN QUAN
Mỹ trừng phạt 2 tướng Myanmar liên quan vụ chính biến, cảnh cáo tăng 'đòn'
Không phải Mỹ, Trung Quốc mới là đối tác thương mại lớn nhất của EU
Đánh bại Mỹ, Trung Quốc trở thành quốc gia thu hút FDI lớn nhất thế giới
Mỹ chính thức công bố danh sách 103 thực thể Nga và Trung Quốc nghi 'dính líu' đến quân đội
Số lượng lớn công ty Nga và Trung Quốc 'có liên hệ với quân đội', Tổng thống Trump chuẩn bị ra tay
(theo Sputnik)

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 2/3: Tuổi Dậu công việc thuận lợi, tuổi Mão sự nghiệp may mắn

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 2/3: Tuổi Dậu công việc thuận lợi, tuổi Mão sự nghiệp may mắn

Tử vi hôm nay 2/3/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
XSMN 2/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021 - SXMN 2/3 - dự đoán XSMN 3/3

XSMN 2/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021 - SXMN 2/3 - dự đoán XSMN 3/3

XSMN 2/3. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021. XSMN thứ 3. KQXSMN. SXMN 2/3.
XSBL 2/3 - Kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021 - SXBL 2/3 - KGXSBL thứ 3

XSBL 2/3 - Kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021 - SXBL 2/3 - KGXSBL thứ 3

XSBL 2/3. KQXSBL 2/3. Xổ số Bạc Liêu hôm nay ngày 2 tháng 3 năm 2021. Xo so Bac Lieu. KQSXBL. SXBL 2/3
XSMT 2/3 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021 - SXMT 2/3 - dự đoán XSMT 3/3

XSMT 2/3 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021 - SXMT 2/3 - dự đoán XSMT 3/3

XSMT 2/3. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 3 ngày 2/3/2021. XSMT thứ 3. KQXSMT. SXMT 2/3.
Việt Nam-Áo đẩy mạnh hợp tác về kinh tế, thương mại

Việt Nam-Áo đẩy mạnh hợp tác về kinh tế, thương mại

Thứ trưởng thường trực Bộ Kinh tế và Kỹ thuật số Áo làm việc với Đại sứ Lê Dũng về hướng thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại Việt ...
Tàu chiến Mỹ-Nga 'đụng hàng' ở Sudan

Tàu chiến Mỹ-Nga 'đụng hàng' ở Sudan

Hai tàu chiến Mỹ cập cảng Sudan trong 1 tuần, còn Hải quân Nga tuyên bố sẽ thiết lập một căn cứ hỗ trợ hậu cần tại đây.
Vụ Navalny: Bốn quan chức Nga chịu cơ chế trừng phạt nhân quyền mới của EU

Vụ Navalny: Bốn quan chức Nga chịu cơ chế trừng phạt nhân quyền mới của EU

Bốn quan chức cấp cao của Nga liên quan tới vụ bắt giữ Alexei Navalny bị trừng phạt theo cơ chế trừng phạt nhân quyền mới của EU.
Vaccine Covid-19: Thủ tướng Ấn Độ tiêm liều đầu tiên, EC sắp 'chốt' hộ chiếu vaccine điện tử?

Vaccine Covid-19: Thủ tướng Ấn Độ tiêm liều đầu tiên, EC sắp 'chốt' hộ chiếu vaccine điện tử?

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã được tiêm vaccine phòng dịch Covid-19 mũi đầu tiên tại Viện Nghiên cứu y tế quốc gia AIIMS.
Cựu Tổng thống Pháp lãnh án 3 năm tù giam vì tội tham nhũng

Cựu Tổng thống Pháp lãnh án 3 năm tù giam vì tội tham nhũng

Ông Nicolas Sarkozy trở thành cựu Tổng thống Pháp đầu tiên chịu thời gian tù giam thực sự.
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 3 ngày 2/3/2021: Song Tử bối rối trong tình cảm, Bọ Cạp sa vào lưới tình

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 3 ngày 2/3/2021: Song Tử bối rối trong tình cảm, Bọ Cạp sa vào lưới tình

Tử vi hôm nay 2/3 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Tàu chiến Mỹ-Nga 'đụng hàng' ở Sudan

Tàu chiến Mỹ-Nga 'đụng hàng' ở Sudan

Hai tàu chiến Mỹ cập cảng Sudan trong 1 tuần, còn Hải quân Nga tuyên bố sẽ thiết lập một căn cứ hỗ trợ hậu cần tại đây.
Cựu Tổng thống Pháp lãnh án 3 năm tù giam vì tội tham nhũng

Cựu Tổng thống Pháp lãnh án 3 năm tù giam vì tội tham nhũng

Ông Nicolas Sarkozy trở thành cựu Tổng thống Pháp đầu tiên chịu thời gian tù giam thực sự.
Tin thế giới 1/3: Tổng thống Mỹ giải trình vụ không kích Syria; Nga sửa lời ông Biden; Bà Aung San Suu Kyi hầu tòa, ASEAN sắp họp về Myanmar

Tin thế giới 1/3: Tổng thống Mỹ giải trình vụ không kích Syria; Nga sửa lời ông Biden; Bà Aung San Suu Kyi hầu tòa, ASEAN sắp họp về Myanmar

Tình hình Syria, quan hệ Nga-Mỹ, Mỹ-Trung Quốc-Philippines, Bắc Kinh tập trận ở Biển Đông, tình hình Myanmar... là một số tin thế giới nổi bật.
Cáo buộc Iran dính dáng vụ nổ mới nhất ở vùng Vịnh, Israel tuyên bố đang tấn công Tehran trên khắp khu vực

Cáo buộc Iran dính dáng vụ nổ mới nhất ở vùng Vịnh, Israel tuyên bố đang tấn công Tehran trên khắp khu vực

Thủ tướng Benjamin Netanyahu cáo buộc Iran đứng sau vụ nổ trên một tàu thuộc sở hữu của Israel ở vùng Vịnh.
Tổng thống Hàn Quốc: Đặt mình vào vị trí của người khác sẽ giải quyết vấn đề một cách khôn ngoan

Tổng thống Hàn Quốc: Đặt mình vào vị trí của người khác sẽ giải quyết vấn đề một cách khôn ngoan

Tổng thống Hàn Quốc khẳng định, nước này sẽ không ngừng thúc đẩy tăng cường hợp tác với Nhật Bản.
Vụ Navalny: Tòa án Moscow khẳng định Nga không vi phạm Công ước châu Âu về nhân quyền

Vụ Navalny: Tòa án Moscow khẳng định Nga không vi phạm Công ước châu Âu về nhân quyền

Tòa án Nga khẳng định, không có vi phạm về Công ước bảo vệ quyền con người và các quyền tự do cơ bản trong phán quyết với ông Navalny.
Xung đột biên giới Ấn Độ-Trung Quốc: Tưởng dễ, hóa khó

Xung đột biên giới Ấn Độ-Trung Quốc: Tưởng dễ, hóa khó

Căng thẳng Ấn Độ-Trung Quốc có thể tạm thời hạ nhiệt, song quan hệ New Delhi-Bắc Kinh còn nhiều thách thức khó giải quyết một sớm một chiều. TG&VN bình luận.
Mỹ và 'sự trở lại' với G7: Hồi sinh thời thân ái

Mỹ và 'sự trở lại' với G7: Hồi sinh thời thân ái

Ông Biden tỏ ra coi trọng G7 để chứng tỏ khác biệt với người tiền nhiệm và để chứng minh là nghĩ thật làm thật với chủ trương đưa 'Nước Mỹ trở lại'.
Thái Lan hậu bỏ phiếu bất tín nhiệm: Sóng gió còn đó

Thái Lan hậu bỏ phiếu bất tín nhiệm: Sóng gió còn đó

Nội các Thái Lan đã vượt qua các cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm, song sóng gió với chính quyền Thủ tướng Prayut Chan-o-cha vẫn còn ở phía trước.
Nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden ‘đã trở lại’, có lợi hại hơn xưa?

Nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden ‘đã trở lại’, có lợi hại hơn xưa?

Ông Joe Biden tin rằng ‘nước Mỹ đã trở lại’ và sẵn sàng dẫn dắt thế giới đương đầu với thách thức một lần nữa, song đi thì dễ, mà về thì khó.
Thủ tướng Italy từ chức: Khó khăn riêng, thách thức chung thời Covid-19

Thủ tướng Italy từ chức: Khó khăn riêng, thách thức chung thời Covid-19

Chuyện ông Giuseppe Conte từ chức Thủ tướng Italy cho thấy hai thách thức lớn mà Italy nói riêng và thế giới nói chung đang phải đối mặt thời Covid-19.
Tân Tổng thống Joe Biden 'chữa lành vết thương' cho nước Mỹ như thế nào?

Tân Tổng thống Joe Biden 'chữa lành vết thương' cho nước Mỹ như thế nào?

Máu đã đổ, nước mắt đã rơi, nhưng những thời khắc khó khăn nhất vẫn đang chờ đón Tổng thống Joe Biden sau ngày 20/1.
Mùa Đông thảm họa ở Texas và bài học đắt giá từ những lỗ hổng tồn đọng

Mùa Đông thảm họa ở Texas và bài học đắt giá từ những lỗ hổng tồn đọng

Người dân tại Texas tuần qua trải qua thảm họa trong thảm họa khi vừa phải hứng chịu một mùa Đông giá rét bất thường, vừa phải chịu cảnh mất điện, nước.
Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Sự việc năm 1898 là cuộc đảo chính thành công duy nhất trong lịch sử Mỹ, nhưng cũng là ‘vết nhơ’ đáng quên bởi những câu chuyện đằng sau đó.
Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Châu Á có tới 5 trên 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân, và đây được xem là kho 'thuốc nổ' mà Tổng thống Mỹ Joe Biden cần giải quyết.
Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Mời bạn tham gia bài trắc nghiệm về vaccine Covid-19.
Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Thành phố và bang New York đang đối mặt nhiều thách thức trong triển khai một chương trình tiêm chủng vaccine Covid-19 công bằng và toàn diện hơn.
Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Học tập từ sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc, Italy đang muốn định vị bản thân thành một trung tâm thương mại ở Nam Âu và hơn thế nữa.
Phiên bản di động