Từ bỏ thói quen xấu bằng liệu pháp “nếu – thì”

Peter Gollwitzer, Giáo sư Tâm lý học tại Đại học New York (Mỹ), sẽ chỉ cho chúng ta cách thức hình thành những thói quen tốt và từ bỏ những thói quen xấu trong cuộc sống.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi Thói quen không ngờ khiến não bị hủy hoại, lão hóa
tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi 6 thói quen ăn uống giúp mảnh dẻ như phụ nữ Nhật

Ai cũng có tật xấu: Có người ăn vặt mỗi khi cảm thấy buồn giận hoặc cô đơn; Có người nhậu say bí tỉ khi tụ họp bạn bè thân thiết; Có người dành quá nhiều thời gian lên Facebook hay các trang mạng xã hội khác; Hoặc, cũng có người hay gây sự, cãi vã với người thân trong gia đình, bạn bè, đồng nghiệp,...

Lập kế hoạch cho tình huống

Những nhà trị liệu tâm lý hay bạn bè có lẽ sẽ khuyên bạn nên từ bỏ những thói quen xấu đó. Sự thật là nếu có đủ ý chí, sớm muộn bạn sẽ loại bỏ được những thói quen xấu của mình. Tuy nhiên, những nghiên cứu chuyên sâu về môn khoa học khích lệ (science of motivation) cho thấy, việc hình thành mục tiêu kiểm soát những thói quen của chúng ta và việc thực hiện mục tiêu này có khoảng cách rất lớn. Kết luận này đúng với hầu hết những thói quen xấu trong mọi lĩnh vực của cuộc sống, từ thói quen sức khỏe, đến thói quen làm việc,... Vì vậy, chúng ta làm thế nào để xóa bỏ khoảng cách này?

tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi
Ảnh minh họa. (Nguồn: Fortune)

Nghiên cứu “Vấn đề tự kiểm soát trong việc theo đuổi mục tiêu” của GS. Peter Gollwitzer cho thấy, mọi người cần phải lên kế hoạch cho những mục tiêu của bản thân. Bạn cần chỉ rõ thời gian, địa điểm, cũng như cách thức mà bạn muốn đạt đến những mục tiêu. Bạn có thể dễ dàng hoàn thiện những bước này bằng cách vận dụng công thức “nếu – thì”.

Chẳng hạn bạn thường nhậu say quá chén khi gặp gỡ bạn bè thân thiết. Trong vế “nếu”, chúng ta sẽ chỉ rõ ra tình huống khiến chúng ta lặp lại thói quen xấu, mà nguyên nhân có thể là do bị bạn bè mời mọc hay thúc ép. Trong vế “thì”, bạn phải làm điều gì đó ngăn bản thân chấp nhận lời mời rượu. Kết hợp hai vế “nếu” - “thì” sẽ cho bạn kế hoạch hoàn hảo để từ chối lời mời rượu.

Ai cũng có thể từ bỏ thói quen xấu

Thoạt nghe bạn có thể nói nó đơn giản quá, nhưng nhiều cuộc khảo sát được tiến hành trên nhiều lứa tuổi, trên khắp thế giới cho thấy kế hoạch “nếu – thì” sẽ giúp tăng đáng kể khả năng bạn từ bỏ được thói quen xấu. Phương pháp này có thể áp dụng đối với những thói quen liên quan đến sức khỏe hay cách ứng xử của bạn trong cuộc sống. Nó cũng có thể áp dụng với những người có vấn đề về khả năng tự kiểm soát, như người mắc chứng rối loạn tăng động giảm chú ý, những người nghiện ma túy, hoặc những bệnh nhân có vấn đề về thùy trán…

tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi
Từ bỏ thói quen xấu để có cuộc sống lành mạnh hơn. (Nguồn: WF)

Tại sao phương pháp “nếu – thì” lại có thể giúp bạn thay đổi thói quen và hành vi một cách hiệu quả như vậy? Những nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy phương pháp này giúp bạn dễ dàng thực hiện hành động được nêu ra trong vế “thì” hơn mỗi khi gặp phải tác nhân khiến bạn phạm phải các thói quen xấu. Bạn không đối mặt với vấn đề lớn hơn là phải từ bỏ ngay thói quen xấu mà chỉ cần cố hoàn thành những mục tiêu nhỏ hơn. Trong một tình huống cụ thể, phương cách “nếu – thì” sẽ giúp bạn phản ứng nhanh chóng, dễ dàng và tự nhiên.

Nguyên nhân là những phản ứng của bạn đã được “lập trình” sẵn khi đối mặt với những tình huống thực tế. Hay nói cách khác, phản ứng của bạn đã được lên kế hoạch chứ không phải là phản ứng vô thức, bản năng.

Bạn có thể dễ dàng học cách xây dựng những kế hoạch “nếu – thì” bằng cách phác thảo hành động hoặc cử chỉ mà bản thân nên làm, thay vì để nó diễn ra tự nhiên, bị động.

Gabriele Oettingen, một đồng nghiệp của GS. Peter Gollwitzer ở Đại học New York, đã phát triển một ứng dụng có tên WOOP (Ý muốn – Kết quả – Trở ngại – Kế hoạch). Ứng dụng này có thể giúp bạn xác định được những vế “nếu” và “thì” của kế hoạch “nếu – thì”. Vì vậy, nếu bạn đang muốn từ bỏ thói quen kiểm tra email bất cứ lúc nào rảnh rỗi, hãy lập kế hoạch “nếu – thì” như sau: Nếu tối nay rảnh, tôi sẽ tải về ứng dụng WOOP (thay vì ngồi kiểm tra email).

tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi 7 thói quen ban ngày phá hoại giấc ngủ đêm

Chất lượng giấc ngủ phụ thuộc rất nhiều vào những gì mà chúng ta làm vào ban ngày.

tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi 12 thói quen hàng ngày tưởng tốt nhưng hóa ra lại không nên làm

Có những điều bạn thường làm hàng ngày, bạn nghĩ đó là thói quen tốt, nhưng sự thật lại không phải vậy. Hãy cùng khám ...

tu bo thoi quen xau bang lieu phap neu thi 7 thói quen làm suy giảm trí thông minh

Thói quen tưởng chừng như vô hại nhưng lại đang ngấm ngầm hủy hoại trí thông minh cũng như khả năng nhận thức của chúng ta.

CKT (theo Fortune)

Đọc thêm

Vì sao Mỹ và Trung Quốc lựa chọn hai hướng tách biệt trong cuộc đua AI?

Vì sao Mỹ và Trung Quốc lựa chọn hai hướng tách biệt trong cuộc đua AI?

Mỹ coi dữ liệu AI như dầu mỏ, một nguồn tài nguyên cần được sở hữu và khai thác. Trung Quốc lại xem AI giống như nước, nơi giá trị ...
Giá vàng hôm nay 3/4/2026 'rơi mạnh', rủi ro điều chỉnh lộ diện, một đợt giảm sâu có thể kéo vàng về 3.800 USD?

Giá vàng hôm nay 3/4/2026 'rơi mạnh', rủi ro điều chỉnh lộ diện, một đợt giảm sâu có thể kéo vàng về 3.800 USD?

Giá vàng hôm nay 3/4/2026 rơi mạnh, rủi ro điều chỉnh lộ diện, một đợt giảm giá sâu có thể kéo vàng về 3.800 USD?
Du lịch ngắn ngày: Xu hướng 'đi trốn cuối tuần' của giới trẻ

Du lịch ngắn ngày: Xu hướng 'đi trốn cuối tuần' của giới trẻ

Những chuyến du lịch ngắn ngày đang trở thành lựa chọn phổ biến của giới trẻ Hà Nội, giúp họ tìm kiếm sự cân bằng và tái tạo năng lượng.
Bế mạc Phiên họp thứ 56 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Bế mạc Phiên họp thứ 56 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, công tác chuẩn bị cho Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đến nay cơ bản đã được chuẩn bị ...
Tổng thống Pháp thăm Nhật Bản, Hàn Quốc: Hâm nóng những 'mối duyên ngầm'

Tổng thống Pháp thăm Nhật Bản, Hàn Quốc: Hâm nóng những 'mối duyên ngầm'

Chuyến công du của Tổng thống Macron tới Nhật Bản và Hàn Quốc thể hiện bước đi chủ động liên kết đa chiều của Pháp.
Dùng Trí tuệ nhân tạo đẩy nhanh tiến độ thụ tinh ống nghiệm

Dùng Trí tuệ nhân tạo đẩy nhanh tiến độ thụ tinh ống nghiệm

Tỷ lệ sinh giảm ở Trung Quốc dẫn đến nhu cầu hỗ trợ sinh sản tăng vọt khi một công ty công nghệ sinh học huy động được 101 triệu ...
Vụ thịt lợn bẩn vào trường học: Bữa ăn học đường và câu chuyện niềm tin

Vụ thịt lợn bẩn vào trường học: Bữa ăn học đường và câu chuyện niềm tin

Khi những bữa ăn dành cho trẻ em – nơi cần sự kiểm soát nghiêm ngặt nhất vẫn tiềm ẩn rủi ro, câu hỏi đặt ra không chỉ là trách nhiệm thuộc về ai, mà ...
East Asia Forum: Giáo dục là lợi thế chiến lược của Australia

East Asia Forum: Giáo dục là lợi thế chiến lược của Australia

Trang East Asia Forum ngày 1/4 đăng bài viết có tiêu đề "Giáo dục là lợi thế chiến lược của Australia". Nội dung chủ đạo của bài viết như sau:
Thúc đẩy hợp tác giáo dục và khoa học-công nghệ giữa Đại học Quốc gia TP.Hồ Chí Minh và Đại học Thâm Quyến (Trung Quốc)

Thúc đẩy hợp tác giáo dục và khoa học-công nghệ giữa Đại học Quốc gia TP.Hồ Chí Minh và Đại học Thâm Quyến (Trung Quốc)

Giáo sư Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc Đại học Quốc gia TP.Hồ Chí Minh dẫn đầu đoàn công tác đến thăm và làm việc tại Đại học Thâm Quyến, Trung Quốc.
Dự kiến miễn phí sách giáo khoa từ năm học nào?

Dự kiến miễn phí sách giáo khoa từ năm học nào?

Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo Nghị định về miễn phí sách giáo khoa cho học sinh phổ thông, với kế hoạch triển khai từ năm học 2029–2030.
Thầy giáo với hành trình gỡ 'nút thắt' sợ Toán cho trẻ thơ

Thầy giáo với hành trình gỡ 'nút thắt' sợ Toán cho trẻ thơ

Mỗi ngày, thầy giáo Phan Duy Nghĩa lại lặng lẽ đăng một câu chuyện nhỏ giữa ông và cháu về việc học Toán với một niềm tin giản dị: “Học Toán thật là thích”.
Việt Nam có trường Đại học lọt top 200 thế giới trong lĩnh vực đào tạo nghệ thuật và thiết kế

Việt Nam có trường Đại học lọt top 200 thế giới trong lĩnh vực đào tạo nghệ thuật và thiết kế

Bảng xếp hạng Đại học thế giới năm 2026 ghi nhận sự hiện diện ngày càng rõ nét của Việt Nam trên bản đồ giáo dục toàn cầu.
Chung tay giúp trẻ tự kỷ hòa nhập cộng đồng

Chung tay giúp trẻ tự kỷ hòa nhập cộng đồng

Liên hợp quốc nhấn mạnh tầm quan trọng của sự quan tâm, hiểu biết và hỗ trợ trẻ tự kỷ để giúp trẻ hòa nhập cộng đồng và phát triển tốt hơn.
Bộ Y tế: Siết chặt kiểm tra bếp ăn tập thể, trường học, ngăn thực phẩm bẩn từ đầu vào

Bộ Y tế: Siết chặt kiểm tra bếp ăn tập thể, trường học, ngăn thực phẩm bẩn từ đầu vào

Bộ Y tế đã ban hành văn bản về việc tăng cường kiểm tra, bảo đảm an toàn thực phẩm ở các bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học.
Hút song song thuốc lá điện tử và truyền thống: Nguy cơ ung thư phổi tăng gấp 4 lần

Hút song song thuốc lá điện tử và truyền thống: Nguy cơ ung thư phổi tăng gấp 4 lần

Kết quả nghiên cứu trên tạp chí Carcinogenesis cho thấy, các loại thuốc lá điện tử chứa nicotine có thể gây ung thư phổi và khoang miệng.
Bốn thói quen ăn uống giúp người Nhật sống thọ

Bốn thói quen ăn uống giúp người Nhật sống thọ

Những thói quen sinh hoạt hằng ngày của người Nhật tưởng bình thường mang đến hiệu quả đáng kể, giúp sống thọ khỏe mạnh, có thể áp dụng rộng.
Ngành Y tế thông tin về biến thể Covid-19 mới

Ngành Y tế thông tin về biến thể Covid-19 mới

Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội, trong tuần qua (từ ngày 20-27/3), ghi nhận 17 trường hợp mắc Covid-19 tại 12 phường, xã.
Khẩn trương phòng chống bệnh tay chân miệng đang tăng nhanh

Khẩn trương phòng chống bệnh tay chân miệng đang tăng nhanh

Số trường hợp mắc bệnh tay chân miệng chủ yếu ở trẻ dưới 10 tuổi, trong đó hay gặp ở nhóm từ 1-5 tuổi, tuổi trẻ đi nhà trẻ và mẫu giáo).
Phiên bản di động