Vận dụng ngoại giao vaccine, Trung Quốc 'hất cẳng' Mỹ ngay tại 'sân sau'?

Gia Kỳ
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Tác giả Oliver Stuenkel* đã có bài viết trên Tạp chí Foreign Policy nhấn mạnh, dịch Covid-19 đã đem lại cho Trung Quốc cơ hội gây ảnh hưởng ở Mỹ Latinh nhờ triển khai chính sách ngoại giao vaccine thành công và nhanh chân hơn Mỹ.
Liệu Trung Quốc có thực sự 'hất cẳng' được Mỹ ngay tại 'sân sau'?
Để vượt qua những gì Trung Quốc đã nỗ lực tại khu vực Mỹ Latinh trong suốt một năm qua, Mỹ còn rất nhiều việc phải làm mà trước tiên là đẩy mạnh sản xuất, xuất khẩu và chia sẻ vaccine theo đúng cam kết. (Nguồn: SCMP)

Hơn một năm từ khi xảy ra đại dịch, Trung Quốc đã chớp lấy thời cơ cải thiện vị thế của mình ở Mỹ Latinh với tư cách là nhà tài trợ phần lớn các loại vaccine được phân phối ở khu vực này.

Cho đến nay, Mỹ Latinh đã trải qua nhiều làn sóng Covid-19 khiến hơn 1 triệu người tử vong. Trong bối cảnh đó, Trung Quốc đã xuất hiện và sử dụng ngoại giao vaccine để tăng cường vai trò tại khu vực vốn gần gũi với Mỹ về mặt địa lý.

Thiên thời, địa lợi

Bất chấp những hoài nghi về quá trình thử nghiệm hay tính hiệu quả, vaccine Trung Quốc vẫn được đón nhận ở Mỹ Latinh, đơn giản vì Bắc Kinh là sự trợ giúp duy nhất mà khu vực này có, trong khi các cường quốc khác không đáp ứng được.

Tin liên quan
Ngoại giao vaccine Covid-19: Trung Quốc Ngoại giao vaccine Covid-19: Trung Quốc 'đối đầu' Nga ở châu Phi

Tính đến giữa tháng 5, Trung Quốc đã xuất khẩu tổng cộng hơn 250 triệu liều vaccine, tương đương 42% tổng sản lượng vaccine Covid-19 trên thế giới, trong khi Mỹ chỉ xuất khẩu 3 triệu liều, chiếm khoảng 1% sản lượng thế giới.

Điều đáng nói là hơn một nửa tổng kim ngạch xuất khẩu vaccine ngừa Covid-19 của Trung Quốc, khoảng 165 triệu liều thuốc là được dành cho Mỹ Latinh.

Trong khi đó, phản ứng nhanh chóng của chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden khi đại dịch bùng phát trở lại Ấn Độ hồi mùa Xuân là dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu nguyên liệu thô đối với vaccine - điều mà Mỹ đã không áp dụng đối với các nước Mỹ Latinh dù tỷ lệ tử vong vì Covid-19 tại khu vực này cũng tăng vọt tương tự, đã khiến các quốc gia Nam Mỹ "phật lòng".

Giải thích về điều này, cựu Đại sứ Brazil tại Mỹ Rubens Ricupero nhận định trong một cuộc phỏng vấn rằng: “Brazil thiếu tầm quan trọng chiến lược tương tự (so với Ấn Độ)”.

Tất cả những điều này đã tạo đòn bẩy cho Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng đáng kể với các quốc gia trên khắp khu vực Mỹ Latinh.

"Sợi dây ràng buộc"?

Với tư cách là nhà cung cấp vaccine chính của Mỹ Latinh, Bắc Kinh đang sử dụng vị thế mới này nhằm bảo vệ lợi ích của mình trong nhiều vấn đề, bao gồm cả vấn đề Đài Loan (Trung Quốc).

Hiện Honduras và Paraguay là hai nước Mỹ Latinh không nhận được vaccine ngừa Covid-19 từ Trung Quốc, lý do được cho là bởi hai nước này duy trì quan hệ với Đài Loan.

Chính phủ Honduras gần đây đã thừa nhận rằng việc duy trì quan hệ với Đài Loan, song song với nhu cầu cấp bách về vaccine đã đặt nước này vào một “tình huống khó khăn”.

Tại Paraguay, nơi mà hệ thống y tế gần như bất lực trước các làn sóng Covid-19, chính phủ phải đối mặt với các cuộc biểu tình gây áp lực từ dân chúng yêu cầu cắt đứt quan hệ với Đài Loan để đổi lấy vaccine.

Trong khi đó, tại Brazil, ý định của Tổng thống Jair Bolsonaro về việc cấm công ty công nghệ của Trung Quốc Huawei, như một cử chỉ ủng hộ Mỹ, đã vấp phải phản ứng dữ dội của công chúng vì lo ngại động thái này có thể hạn chế khả năng tiếp cận vaccine của Bắc Kinh.

Mỹ cũng nhiều lần lên tiếng cho rằng Trung Quốc đã dùng ngoại giao vaccine đi cùng "sợi dây ràng buộc chính trị".

Phía Trung Quốc hoàn toàn phủ nhận các cáo buộc này, nhưng chắc chắn việc cung cấp vaccine ngừa Covid-19 đã giúp Bắc Kinh gia tăng ảnh hưởng tại Nam Mỹ cũng như trên thế giới.

Liệu Trung Quốc có thực sự 'hất cẳng' được Mỹ ngay tại 'sân sau'?
Đại đa số các nước Mỹ Latinh mới chỉ bắt đầu chiến dịch tiêm chủng. (Nguồn: AFP)

Cơ hội nào cho Mỹ?

Tuy nhiên, Mỹ vẫn có thể lấy lại ảnh hưởng địa chính trị mà nước này đã mất tại khu vực Mỹ Latinh trong năm qua nhờ những lợi thế riêng.

Thứ nhất, đại đa số các nước Mỹ Latinh mới chỉ bắt đầu chiến dịch tiêm chủng. Tại Peru, Ecuador và Bolivia, tỷ lệ tiêm chủng đều dưới 10%. Ở Venezuela, chưa đến 1% dân số đã được tiêm vaccine ngừa Covid-19.

Trong bối cảnh đó, việc tài trợ lượng vaccine khổng lồ của Mỹ sẽ được đón nhận rộng rãi tại khu vực này.

Thứ hai, nếu được lựa chọn giữa vaccine của phương Tây và vaccine do Trung Quốc sản xuất, thì đại đa số người dân Mỹ Latinh sẽ chọn loại vaccine phương Tây, do tỷ lệ hiệu quả cao hơn nhiều.

Điều này cũng phản ánh thực tế ở Chile và Uruguay, mặc dù hai nước này đã triển khai tiêm vaccine do Trung Quốc tài trợ, nhưng các ca bệnh vẫn tăng lên.

Thứ ba, ngoại giao vaccine mang tính "ràng buộc" của Bắc Kinh bị phản tác dụng kể từ khi Mỹ tham gia vào cuộc đua ngoại giao vaccine với tuyên bố việc Mỹ chia sẻ vaccine với thế giới không đòi hỏi bất cứ ràng buộc, ân huệ hay nhượng bộ chính trị nào

Các nhà phân tích và hoạch định chính sách Mỹ Latinh từ lâu đã coi khu vực này như một chiến trường trong một cuộc Chiến tranh Lạnh mới giữa Bắc Kinh và Washington, nơi mọi động thái, kể cả trong lĩnh vực y tế, sẽ tác động tới bàn cờ chiến lược giữa các cường quốc.

Mặc dù vậy, để vượt qua những gì Trung Quốc đã nỗ lực tại khu vực này trong suốt một năm qua, Mỹ còn rất nhiều việc phải làm mà trước tiên là đẩy mạnh sản xuất, xuất khẩu và chia sẻ vaccine theo đúng cam kết.

Tin liên quan
Mỹ tăng tốc ngoại giao vaccine Mỹ tăng tốc ngoại giao vaccine

Tổng thống Mỹ Joe Biden gần đây đã tuyên bố Washington sẽ tài trợ hàng triệu liều vacine từ nguồn cung của mình thông qua cơ chế Tiếp cận toàn cầu vaccine ngừa Covid-19 (COVAX).

Tuy nhiên, đợt đầu tiên chỉ có 6 triệu liều dành cho Trung và Nam Mỹ. Con số này rất nhỏ so với những gì Trung Quốc đã làm. Nhận xét về sự chia sẻ vaccine ngừa Covid-19 của Mỹ với khu vực, Đại sứ của Trung Quốc tại Brazil Yang Wanming nói: “Có còn hơn không”.

Mới đây, Tổng thống Joe Biden đã tuyên bố sẽ mua 500 triệu liều vaccine Pfizer-BioNTech để tặng cho các nước trên toàn thế giới.

Mặc dù, chỉ riêng việc chia sẻ vaccine sẽ không đủ để bù đắp những thiếu sót trong chính sách của Mỹ đối với Mỹ Latinh và kìm hãm ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc nhưng đó sẽ là bước đầu cần thiết để Mỹ khẳng định lại vị thế ngay tại "sân sau" của mình.


*Oliver Stuenkel là Phó giáo sư chuyên ngành Quan hệ Quốc tế tại Trung tâm Getulio Vargas ở São Paulo, Brazil.

TIN LIÊN QUAN
Cập nhật Covid-19 ngày 24/6: Độ lây nhiễm 'chóng mặt' của biến thể Delta; số ca mới tăng vọt ở Nga và Anh; Hong Kong cấm chuyến bay từ Indonesia
Định mức sử dụng xe ô tô của cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài như thế nào?
Nước cờ của ông Biden trên bàn cờ chiến lược Nga-Mỹ-Trung Quốc-EU
Hậu thượng đỉnh Biden-Putin, Nga-Mỹ 'rục rịch' khởi động đàm phán chiến lược
Thành công 'thực dụng' của ông Biden tại thượng đỉnh Nga-Mỹ*
(theo Foreign Policy)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Covid-19: Quy định mới nhất khi nhập cảnh Hàn Quốc đối với công dân từ 26 nước

Covid-19: Quy định mới nhất khi nhập cảnh Hàn Quốc đối với công dân từ 26 nước

Baoquocte.vn. Những người đến từ 26 nước sẽ không còn được miễn trừ cách ly 14 ngày kể từ tháng 8, ngay cả khi họ đã tiêm phòng vaccine ngừa Covid-19 ...
Trận mưa lũ lịch sử sẽ ảnh hưởng như thế nào tới cuộc bầu cử Thủ tướng Đức?

Trận mưa lũ lịch sử sẽ ảnh hưởng như thế nào tới cuộc bầu cử Thủ tướng Đức?

Baoquocte.vn. Trận mưa lũ lịch sử tại Đức có thể là ‘bước ngoặt’ quan trọng cho cuộc bầu cử Quốc hội liên bang, dự kiến diễn ra vào ngày 26/9.
Covid-19: Indonesia có thể trở thành ‘lồng ấp biến chủng’, tình hình ‘rất giống’ làn sóng thứ hai ở Ấn Độ

Covid-19: Indonesia có thể trở thành ‘lồng ấp biến chủng’, tình hình ‘rất giống’ làn sóng thứ hai ở Ấn Độ

Baoquocte.vn. Tốc độ và quy mô lây lan Covid-19 hiện nay có thể khiến Indonesia thành 'lồng ấp biến chủng', một siêu biến chủng có thể xuất hiện.
Ngày đầu Hà Nội giãn cách xã hội: Vẫn còn hàng rong và người dân ra đường đông đúc

Ngày đầu Hà Nội giãn cách xã hội: Vẫn còn hàng rong và người dân ra đường đông đúc

Baoquocte.vn. Vẫn có tình trạng người bán hàng rong, người dân ra đường vẫn đông đúc trong ngày đầu Hà Nội thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16.
Những hình ảnh đau thương từ Indonesia, tâm dịch Covid-19 mới của châu Á

Những hình ảnh đau thương từ Indonesia, tâm dịch Covid-19 mới của châu Á

Baoquocte.vn. Ngày 23/7, tổng số ca mắc Covid-19 ở Indonesia đã vượt mốc 3 triệu sau khi nước này ghi nhận thêm 49.509 ca. Tổng số ca tử vong đã lên ...
Tối nay 24/7, 700 người từ tâm dịch Covid-19 TP Hồ Chí Minh và phía Nam đi tàu chuyên biệt đầu tiên về Hà Tĩnh

Tối nay 24/7, 700 người từ tâm dịch Covid-19 TP Hồ Chí Minh và phía Nam đi tàu chuyên biệt đầu tiên về Hà Tĩnh

Baoquocte.vn. Tối nay (24/7), chuyến tàu chuyên biệt đầu tiên chở 700 người từ tâm dịch Covid-19 TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh phía Nam về quê nhà Hà Tĩnh.
Trung Quốc có thể sắp hứng siêu bão, kho dầu chiến lược gặp nguy

Trung Quốc có thể sắp hứng siêu bão, kho dầu chiến lược gặp nguy

Baoquocte.vn. Khu vực các bể dự trữ dầu chiến lược của Trung Quốc được dự đoán nằm trên đường đi của siêu bão In-fa khi đổ bộ vào miền Đông cuối ...
Thông điệp của Tổng thống Putin dành cho Ukraine: Chống Nga là tự hủy hoại mình!

Thông điệp của Tổng thống Putin dành cho Ukraine: Chống Nga là tự hủy hoại mình!

Baoquocte.vn. Trong một bài luận về quan hệ Nga-Ukraine, Tổng thống Nga Vladimir Putin đưa ra thông điệp cứng rắn về cuộc xung đột đang diễn ra ở miền Đông Ukraine.
Bất động sản mới nhất: Giá biệt thự tại Hà Nội gây sốc; mặt bằng bán lẻ TP. Hồ Chí Minh ế ẩm, điều cần biết về tiền đền bù thu hồi đất

Bất động sản mới nhất: Giá biệt thự tại Hà Nội gây sốc; mặt bằng bán lẻ TP. Hồ Chí Minh ế ẩm, điều cần biết về tiền đền bù thu hồi đất

Baoquocte.vn. Giá biệt thự Hà Nội gây sốc; mặt bằng bán lẻ TPHCM ế ẩmdo Covid-19, điều cần biết về tiền đền bù thu hồi đất… là tin bất động sản ...
Dịch Covid-19: Sài Gòn 'đau' nhưng không đơn độc!

Dịch Covid-19: Sài Gòn 'đau' nhưng không đơn độc!

Baoquocte.vn. Một Sài Gòn 'băng bó' vì Covid-19 thấy thương, thấy nhói đau, muốn làm một điều gì đó dù nhỏ nhoi cho thành phố ấy!
Việt Nam đề nghị Thượng viện Nga thúc đẩy hỗ trợ chuyển giao công nghệ sản xuất vaccine

Việt Nam đề nghị Thượng viện Nga thúc đẩy hỗ trợ chuyển giao công nghệ sản xuất vaccine

Baoquocte.vn. Đại sứ Đặng Minh Khôi đề nghị Thượng viện Nga quan tâm thúc đẩy hỗ trợ trong việc chuyển giao công nghệ sản xuất vaccine tại Việt Nam.
Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn tiếp Đại sứ Cuba chào xã giao

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn tiếp Đại sứ Cuba chào xã giao

Baoquocte.vn. Chiều 23/7, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã tiếp Đại sứ Cuba tại Việt Nam, Ngài Orlando Nicolas Hermandez Guillen đến chào xã giao.
Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam-Pháp điện đàm thúc đẩy việc cung cấp vaccine ngừa Covid-19 cho Việt Nam

Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam-Pháp điện đàm thúc đẩy việc cung cấp vaccine ngừa Covid-19 cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Ngày 23/7, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã điện đàm với Bộ trưởng châu Âu và Ngoại giao Pháp Jean Yves Le Drian.
Thúc đẩy hợp tác nghiên cứu và ứng dụng công nghệ hạt nhân giữa Việt Nam và IAEA

Thúc đẩy hợp tác nghiên cứu và ứng dụng công nghệ hạt nhân giữa Việt Nam và IAEA

Baoquocte.vn. Đại sứ Nguyễn Trung Kiên trực tiếp tham quan một số ứng dụng kỹ thuật hạt nhân như quá trình thực hiện xét nghiệm RT-PCR để xác định virus SARS-CoV-2.
Việt Nam kêu gọi tất cả các bên liên quan tại Lebanon tuân thủ nghiêm túc Nghị quyết 1701

Việt Nam kêu gọi tất cả các bên liên quan tại Lebanon tuân thủ nghiêm túc Nghị quyết 1701

Baoquocte.vn. Phát biểu tại cuộc họp, Phó Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại LHQ Nguyễn Phương Trà bày tỏ lo ngại về tình hình gần đây ở Lebanon.
Đại sứ Nguyễn Tuấn làm việc với Chủ tịch Đảng Cộng sản Slovakia

Đại sứ Nguyễn Tuấn làm việc với Chủ tịch Đảng Cộng sản Slovakia

Baoquocte.vn. Chủ tịch Đảng Cộng sản Slovakia Zozef Hrdlicka ca ngợi sự kiên định của Việt Nam theo định hướng XHCN với đường lối phát triển kinh tế hiệu quả.
Đại sứ quán Việt Nam tại Lào thông tin về việc hai lưu học sinh tử vong vì tai nạn giao thông

Đại sứ quán Việt Nam tại Lào thông tin về việc hai lưu học sinh tử vong vì tai nạn giao thông

Baoquocte.vn. Chiều tối ngày 19/7 tại thủ đô Vientiane đã xảy ra vụ tai nạn thương tâm, khiến hai lưu học sinh Việt Nam tử vong tại chỗ.
Bảo hộ công dân: Điểm nhấn trong nỗ lực chống dịch Covid-19 của Việt Nam

Bảo hộ công dân: Điểm nhấn trong nỗ lực chống dịch Covid-19 của Việt Nam

Baoquocte.vn. Công tác bảo hộ công dân 6 tháng đầu năm 2021 được triển khai một cách hiệu quả trên nhiều phương diện, đạt được nhiều kết quả nổi bật.
Bạo loạn tại Nam Phi: Đại sứ quán đề nghị công dân Việt Nam tăng cường đảm bảo an toàn

Bạo loạn tại Nam Phi: Đại sứ quán đề nghị công dân Việt Nam tăng cường đảm bảo an toàn

Baoquocte.vn. Hiện chưa ghi nhận công dân Việt Nam bị ảnh hưởng về tính mạng, sức khỏe và tài sản trước tình trạng bạo loạn và cướp phá tại Nam Phi.
Bảo hộ công dân tại Lào: Truyền thông tốt làm nên thành công chống dịch Covid-19

Bảo hộ công dân tại Lào: Truyền thông tốt làm nên thành công chống dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Công tác truyền thông của ĐSQ Việt Nam tại Lào đã được triển khai hiệu quả, giúp cộng đồng người Việt ở sở tại vượt qua dịch bệnh Covid-19.
Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka phối hợp tìm kiếm thực tập sinh mất tích

Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka phối hợp tìm kiếm thực tập sinh mất tích

Baoquocte.vn. Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka cho biết một thực tập sinh Việt Nam vừa bị mất tích khi đi câu cá và tắm biển tại bãi Ashiya thuộc huyện Onga ở tỉnh ...
Chuyến bay đầu tiên trong năm 2021 đưa công dân Việt Nam từ Hoa Kỳ về nước

Chuyến bay đầu tiên trong năm 2021 đưa công dân Việt Nam từ Hoa Kỳ về nước

Baoquocte.vn. Vietnam Airlines đã thực hiện thành công chuyến bay thẳng đầu tiên đến Hoa Kỳ trong năm 2021, để đón 240 công dân Việt Nam về nước.
Treo cờ ASEAN cùng cờ của các quốc gia như thế nào?

Treo cờ ASEAN cùng cờ của các quốc gia như thế nào?

Baoquocte.vn. Khi treo cờ ASEAN cùng cờ của các quốc gia thành viên và đối tác cần phải tuân theo những quy định gì?
Có mấy cách treo cờ nhiều nước trong sự kiện đối ngoại?

Có mấy cách treo cờ nhiều nước trong sự kiện đối ngoại?

Baoquocte.vn. Trong một sự kiện đối ngoại có sự tham dự của nhiều nước thì phải sắp xếp, treo cờ theo thứ tự như thế nào?
4 điểm Cơ quan đại diện cần lưu ý khi đón đoàn cấp cao đến thăm (Phần 2)

4 điểm Cơ quan đại diện cần lưu ý khi đón đoàn cấp cao đến thăm (Phần 2)

Baoquocte.vn. Khi đón đoàn cấp cao thăm trụ sở, Cơ quan đại diện cần lưu ý 4 vấn đề chính sau.
4 điểm Cơ quan đại diện cần lưu ý khi đón đoàn cấp cao (Phần 1)

4 điểm Cơ quan đại diện cần lưu ý khi đón đoàn cấp cao (Phần 1)

Baoquocte.vn. Khi có đoàn cấp cao ta sang thăm, dự hội nghị quốc tế ở nước sở tại hoặc nước kiêm nhiệm, Cơ quan đại diện cần lưu ý 4 vấn đề chính sau.
Công tác chuẩn bị đón đoàn cấp cao của Cơ quan đại diện

Công tác chuẩn bị đón đoàn cấp cao của Cơ quan đại diện

Baoquocte.vn. Khi có đoàn cấp cao ta sang thăm, dự hội nghị quốc tế ở nước sở tại hoặc nước kiêm nhiệm, Cơ quan đại diện cần chuẩn bị chu đáo một số vấn đề.
Nhiệm vụ của Cơ quan đại diện khi có đoàn tiền trạm sang

Nhiệm vụ của Cơ quan đại diện khi có đoàn tiền trạm sang

Baoquocte.vn. Đối với đoàn cấp cao sẽ có đoàn tiền trạm sang trước, Cơ quan đại diện có trách nhiệm phối hợp với đoàn này để làm việc với nước bạn.
Phiên bản di động