Vị thế của nước Nga: Từ giả định đến thực tế

Huy Sơn
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Trong bài đăng trên Foreign Affairs, học giả Michael Kofman cùng Andrea Kendall-Taylor đã đánh giá những giả định và thực tế về vị thế của nước Nga.
Tăng trưởng cao hơn dự kiến, Kinh tế Nga chính thức vượt mức trước đại dịch
Dưới thời Tổng thống Nga Vladimir Putin, nước Nga đã có nhiều bước phát triển mạnh mẽ. (Nguồn: TASS)

Năng lực kinh tế suy giảm?

Nhiều người cho rằng nền kinh tế Nga trì trệ, hầu như không có nguồn giá trị nào khác ngoài việc khai thác và xuất khẩu tài nguyên thiên nhiên.

Bên cạnh đó, hoạt động kém hiệu quả của một bộ phận doanh nghiệp nhà nước chi phối nền kinh tế, cùng tác động của trừng phạt của phương Tây được nhận định là nhân tố khiến Nga tụt so với Mỹ và Trung Quốc trong hầu hết chỉ số về phát triển khoa học và công nghệ.

Song đó không phải là toàn cảnh của bức tranh. Đại dịch Covid-19 vừa qua cho thấy nền kinh tế Nga không chỉ có quy mô lớn, mà còn sở hữu khả năng hồi phục đáng kinh ngạc.

Dù GDP chỉ đạt 1.500 tỷ USD, song sức mua tương đương của xứ bạch dương đã tăng lên 4.100 tỷ USD, đưa Nga trở thành nền kinh tế lớn thứ 2 châu Âu và lớn thứ 6 thế giới.

Sau khi sáp nhập Crimea và cuộc khủng hoảng Ukraine (2014) dẫn đến các lệnh trừng phạt quốc tế cùng giá dầu giảm, Moscow đã phải tiết chế chi tiêu và chủ động thích ứng, tạo ra thặng dư ngân sách cũng như tăng dự trù chi phí trong trường hợp xảy ra chiến tranh.

Tính đến tháng 8/2022, Quỹ Tài sản Quốc gia Nga có nguồn vốn vào khoảng 185 tỷ USD và dự trữ ngoại tệ ở mức 615 tỷ USD.

Nga cũng tăng cường giao thương với Trung Quốc. Tổng kim ngạch thương mại giữa Moscow và Bắc Kinh dự kiến ​​sẽ vượt 200 tỷ USD vào năm 2024, gấp đôi so với năm 2013.

Bên cạnh đó, Nga có lợi thế cạnh tranh xuất khẩu lớn khi có thể xuất khẩu năng lượng liên tục với giá rẻ cho nhiều khách hàng lớn, bao gồm Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc.

Ngoài ra, Nga vẫn đứng trong nhóm 10 quốc gia trên thế giới về chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển. Moscow còn có lợi thế đi sau khi có thể áp dụng công nghệ được Bắc Kinh và Washington dành nhiều chi phí, thời gian, thậm chí gặp rủi ro để tìm hiểu, nghiên cứu.

Tính đến tháng 8/2022, Quỹ Tài sản Quốc gia Nga có nguồn vốn khoảng 185 tỷ USD và dự trữ ngoại tệ ở mức 615 tỷ USD.

Sụp đổ nhân khẩu học

Giới quan sát từng nhận định triển vọng nhân khẩu học của Nga sẽ hạn chế đáng kể năng lực tương lai của nước này. Theo dự báo từ Liên hợp quốc, dân số Nga sẽ giảm 7% (thậm chí có thể là 11%) năm 2050.

Tuy nhiên, ngay cả như vậy, Nga sẽ vẫn là quốc gia đông dân nhất ở khu vực châu Âu và lục địa Á-Âu. Xứ bạch dương có thể tụt hậu so với phương Tây về tuổi thọ và tỷ lệ tử vong, nhưng về cơ bản Moscow đã thu hẹp đáng kể khoảng cách đó kể từ những năm 1990.

Quan trọng hơn, mối tương quan giữa nhân khẩu học và quyền lực nhà nước cần được xem xét lại, khi tiêu chí của một cường quốc hiện đại giờ đến từ chất lượng dân số như tuổi thọ, học vấn, năng suất lao động, thay vì quy mô dân số như trước đó.

Về mặt này, Nga đã cho thấy thay đổi lớn từ những năm 1990, với tỷ lệ tử vong giảm, tuổi thọ tăng và tỷ lệ sinh cải thiện. Cho đến năm 2015, Moscow tăng đều đặn trên các thông số như Chỉ số Phát triển con người của Liên hợp quốc hay thang đo năng suất lao động của Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD).

Có thể nhận định, Kremlin chắc chắn không trên bờ vực của sự sụp đổ nhân khẩu học.

Tiềm lực quân sự vượt trội

Tiềm lực quân sự luôn là một thế mạnh của Nga. Sau thời kỳ đầu hậu Xô viết, sức mạnh quân sự của Nga đã được hồi sinh và sẽ tiếp tục cải thiện trong thập niên tới, ngay cả khi chính quyền Mỹ chuyển sự chú ý sang Trung Quốc.

Công nghệ vũ khí hạt nhân của Moscow tương đồng so với Washington. Bên cạnh NATO, Nga sở hữu quân đội truyền thống mạnh nhất ở châu Âu. Quân đội nước này được nhận định đang ở mức độ sẵn sàng, cơ động và khả năng kỹ thuật cao nhất trong nhiều thập niên.

Ước tính Nga chi 150-180 tỷ USD/năm cho quốc phòng, trong đó một nửa được chi cho việc mua sắm vũ khí mới, hiện đại hóa những vũ khí cũ và nghiên cứu công nghệ quân sự.

Từ đó, Moscow đã phát triển nhiều loại vũ khí thế hệ tiếp theo như tên lửa siêu thanh, vũ khí năng lượng định hướng, hệ thống tác chiến điện tử, tàu ngầm tiên tiến và hệ thống phòng không tích hợp…

Dù năng lực quân sự vẫn tồn tại nhiều vấn đề, Nga đã xoay xở khéo léo để tiếp tục thống trị không gian hậu Xô viết và thách thức lợi ích Mỹ ở các khu vực khác, như Trung Đông.

Súng trường tấn công AK vẫn là loại súng duy nhất có khả năng hoạt động trong sa mạc, bão tuyết, các trận mưa nhiệt đới hay môi trường nhiều khói bụi. (Nguồn: Sputnik)
Bên cạnh NATO, Nga sở hữu quân đội truyền thống mạnh nhất châu Âu, với khả năng sẵn sàng chiến đấu vượt trội. (Nguồn: Sputnik)

Duy trì chính sách đối ngoại

Với cuộc trưng cầu ý dân năm ngoái với kết quả người dân ủng hộ sửa đổi Hiến pháp, Tổng thống Vladimir Putin có thể tại vị hợp pháp đến năm 2036.

Tuy nhiên, giới quan sát nhận định dù nhà lãnh đạo này có sớm rời nhiệm sở, di sản đối ngoại của ông sẽ được duy trì khi nó tiếp tục được chính giới tại Moscow ủng hộ.

Nhiều trụ cột chính trong chính sách đối ngoại của nước Nga hiện nay, chẳng hạn như quan điểm cho rằng Điện Kremlin cần duy trì quyền lực và sức ảnh hưởng trong không gian hậu Xô viết, vẫn sẽ tương thích và song hành với những giá trị căn bản mà Moscow theo đuổi.

Người Nga phải vượt 'ải' để sang Mỹ, Moscow nổi nóng: 'địa ngục thực sự'

Người Nga phải vượt 'ải' để sang Mỹ, Moscow nổi nóng: 'địa ngục thực sự'

Ngày 24/10, Bộ Ngoại giao Mỹ xác nhận, nhiều người Nga muốn nộp đơn xin cấp thị thực nhập cư vào Mỹ hiện phải tới ...

Kosovo đòi 'trục xuất' nhà ngoại giao Nga, Moscow nói 'không có hiệu lực pháp lý'

Kosovo đòi 'trục xuất' nhà ngoại giao Nga, Moscow nói 'không có hiệu lực pháp lý'

Ngày 22/10, Đại sứ quán Nga tại Serbia tuyên bố không công nhận quyết định của vùng lãnh thổ Kosovo 'trục xuất' các nhà ngoại ...

Đọc thêm

XSMB 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. dự đoán XSMB

XSMB 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 7/7. trực tiếp xổ số miền Bắc 7/7/2022. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay. xổ số miền Bắc thứ 5. xổ số hôm nay 7/7. SXMB 7/7.
XSMT 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. SXMT 7/7

XSMT 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. SXMT 7/7

Baoquocte.vn. XSMT 7/7. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. trực tiếp xổ số miền Trung 7/7/2022. xổ số hôm nay 23/6/2022. xổ số miền Trung thứ 5. SXMT 7/7
XSMN 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 7/7/2022. xổ số hôm nay

XSMN 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 7/7/2022. xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 7/7. xổ số hôm nay 7/7. trực tiếp xổ số miền Nam 7/7/2022. kết quả xổ số hôm nay ngày 7 tháng 7. SXMN 7/7. KQSXMN. XSMN thứ 5
Chính thức ra mắt Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam-Kyushu

Chính thức ra mắt Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam-Kyushu

Baoquocte.vn. Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam-Kyushu long trọng tổ chức lễ ra mắt chính thức tại Hội quán Hà Nội Cafe ở trung tâm thành phố Fukuoka.
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp các Đại sứ Vương quốc Anh và Bắc Ireland, Vương quốc Bỉ đến chào từ biệt kết thúc nhiệm kỳ

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp các Đại sứ Vương quốc Anh và Bắc Ireland, Vương quốc Bỉ đến chào từ biệt kết thúc nhiệm kỳ

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước mong muốn, dù trên cương vị nào khi trở về nước, Đại sứ Gareth Ward vẫn tiếp tục là cầu nối quan trọng thúc đẩy quan hệ ...
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2022: Hơn 1 triệu thí sinh đã làm thủ tục dự thi, dự kiến công bố điểm vào ngày 24/7

Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2022: Hơn 1 triệu thí sinh đã làm thủ tục dự thi, dự kiến công bố điểm vào ngày 24/7

Baoquocte.vn. Chiều nay, hơn 1 triệu thí sinh đã đến trường làm thủ tục dự thi tốt nghiệp THPT 2022. Kỳ thi được tổ chức vào các ngày 7-8/7.
Thi tìm hiểu về biển, đảo Việt Nam và Triển lãm 'Tổ quốc bên bờ sóng': Cơ hội nâng cao hiểu biết về biển đảo và chủ quyền đất nước

Thi tìm hiểu về biển, đảo Việt Nam và Triển lãm 'Tổ quốc bên bờ sóng': Cơ hội nâng cao hiểu biết về biển đảo và chủ quyền đất nước

Baoquocte.vn. Cuộc thi 'Tổ quốc bên bờ sóng' là cơ hội để người dân hiểu về vị trí, vai trò của biển đảo trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ ...
TP. Hồ Chí Minh: Đồng bào theo đạo Hồi chung tay xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân

TP. Hồ Chí Minh: Đồng bào theo đạo Hồi chung tay xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân

Baoquocte.vn. Đồng bào theo đạo Hồi luôn kề vai, sát cánh cùng nhân dân vượt qua khó khăn, thử thách, tích cực tham gia phong trào đạt hiệu quả thiết thực.
Ngoại trưởng Mỹ tới Hội nghị G20: Kêu gọi chung tay vì việc lớn, nhắn nhủ Trung Quốc đừng 'hành động quá đà'

Ngoại trưởng Mỹ tới Hội nghị G20: Kêu gọi chung tay vì việc lớn, nhắn nhủ Trung Quốc đừng 'hành động quá đà'

Baoquocte.vn. Tìm lời giải cho khủng hoảng lương thực, cân bằng trong quan hệ với Trung Quốc là trọng tâm của Ngoại trưởng Mỹ tại Hội nghị Ngoại trưởng G20.
U19 Đông Nam Á 2022: U19 Việt Nam thắng đậm U19 Brunei, tạm dẫn đầu bảng A

U19 Đông Nam Á 2022: U19 Việt Nam thắng đậm U19 Brunei, tạm dẫn đầu bảng A

Baoquocte.vn. U19 Việt Nam thắng U19 Brunei với tỷ số 4-0 nhờ các pha ghi bàn của Châu Phi, Giản Tân, Đức Việt trong trận đấu Tùng Hân bị truất quyền ...
Tin thế giới 6/7: Nga nói đã tiêu diệt HIMARS, khẳng định quan hệ với Kazakhstan, Đức thông qua kế hoạch cứu trợ năng lượng

Tin thế giới 6/7: Nga nói đã tiêu diệt HIMARS, khẳng định quan hệ với Kazakhstan, Đức thông qua kế hoạch cứu trợ năng lượng

Baoquocte.vn. Nga nói đã tiêu diệt HIMARS, khẳng định quan hệ với Kazakhstan, Đức thông qua kế hoạch cứu trợ năng lượng…là một số tin thế giới nổi bật ngày 6/7.
Loạt tin không vui 'đánh úp' Thủ tướng Anh, phiên điều trần khó nhằn sắp đến

Loạt tin không vui 'đánh úp' Thủ tướng Anh, phiên điều trần khó nhằn sắp đến

Baoquocte.vn. Trong hai ngày 5-6/7, một số quan chức cấp cao trong chính phủ Anh lần lượt báo tin không vui cho Thủ tướng Boris Johnson.
Nhộn nhịp tàu Hải quân ở Đông Nam Á

Nhộn nhịp tàu Hải quân ở Đông Nam Á

Baoquocte.vn. Tàu HTMS Rattanakosin FS-441 của Hải quân Hoàng gia Thái Lan mới cập cảng ở Campuchia trong khi hai tàu của Hải quân Ấn Độ vừa kết thúc chuyến thăm Singapore.
Venezuela hoan nghênh Nga đang ở tuyến đầu nỗ lực 'hình thành thế giới mới'

Venezuela hoan nghênh Nga đang ở tuyến đầu nỗ lực 'hình thành thế giới mới'

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Venezuela hoan nghênh Nga đang ở tuyến đầu trong các nỗ lực chống lại sự mở rộng của NATO.
Covid-19 ở Đông Nam Á: Philippines thông báo thời điểm mở cửa toàn bộ trường học, Indonesia khẩn trương ứng phó dịch lây nhanh trở lại

Covid-19 ở Đông Nam Á: Philippines thông báo thời điểm mở cửa toàn bộ trường học, Indonesia khẩn trương ứng phó dịch lây nhanh trở lại

Baoquocte.vn. Indonesia thông báo một số quy định mới nhằm ứng phó Covid-19 đang lây nhanh trở lại, trong khi Philippines ra thông báo về mở cửa trường học.
Hàn Quốc: Tổng thống ra mệnh lệnh 'nóng' ứng phó Triều Tiên, tăng cường 'mài sắc' năng lực răn đe

Hàn Quốc: Tổng thống ra mệnh lệnh 'nóng' ứng phó Triều Tiên, tăng cường 'mài sắc' năng lực răn đe

Baoquocte.vn. Tổng thống Hàn Quốc ra lệnh cho quân đội nước này đáp trả một cách 'nhanh chóng và nghiêm khắc' trong trường hợp Triều Tiên khiêu khích.
Ẩn số chính trường Israel: Kịch bản cũ, kết cục mới?

Ẩn số chính trường Israel: Kịch bản cũ, kết cục mới?

Baoquocte.vn. Thủ tướng tạm quyền Israel Yair Lapid một lần nữa đối đầu với chính trị gia kỳ cựu Benjamin Netanyahu, song liệu kịch bản một năm về trước có lặp lại?
Chịu nhiều trừng phạt nhưng nước Nga không dễ bị cô lập

Chịu nhiều trừng phạt nhưng nước Nga không dễ bị cô lập

Baoquocte.vn. Dù Nga đã trở thành quốc gia chịu nhiều biện pháp trừng phạt nhất của Mỹ và phương Tây nhưng để cô lập nước này thì không phải là điều dễ dàng.
Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Baoquocte.vn. Philippines dưới thời ông Ferdinand Marcos Jr. sẽ tránh phụ thuộc vào một đối tác đơn lẻ.
Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Baoquocte.vn. Hàng loạt hoạt động đối ngoại của Ấn Độ những tháng qua là bước triển khai mạnh mẽ chiến lược ngoại giao của Thủ tướng Modi theo hướng “đa liên kết”.
Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Baoquocte.vn. Đúng vào lúc thế giới đang cần thêm những nguồn lực nhằm vực dậy nền kinh tế sau tác động của Covid-19, thì chi phí quân sự lại có xu hướng tăng.
Gió có xoay chiều tại Israel?

Gió có xoay chiều tại Israel?

Baoquocte.vn. Sự tan rã của chính phủ liên minh tại Israel là điều kiện cần, nhưng chưa đủ để đảng Likud và ông Benjamin Netanyahu trở lại nắm quyền.
Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Baoquocte.vn. Thời gian qua, du lịch thế giới có sự phục hồi mạnh mẽ. Tuy nhiên, ngành công nghiệp này vẫn đang đứng trước nhiều thách thức.
Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Baoquocte.vn. Đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc), với lịch sử phát triển phức tạp, đã trải qua không ít thăng trầm để trở thành một trung tâm tài chính nhộn nhịp.
Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Baoquocte.vn. Nhắc đến tác phẩm báo chí nổi tiếng nhất trong thời chiến tranh chống Mỹ của Việt Nam, không thể không kể đến bức ảnh Em bé Napalm.
Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine đang làm suy yếu ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu. Sau cùng, Mỹ và Trung Quốc dường như là những nước hưởng lợi nhất.
Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Baoquocte.vn. Trận chiến Stalingrad không chỉ là cuộc chiến đẫm máu nhất, mà còn là trận chiến mang tính bước ngoặt trong Thế chiến II.
Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II đã trở thành một biểu tượng của nền quân chủ Anh và có thể là quân vương duy nhất của quốc gia này có Đại lễ Bạch kim.
Phiên bản di động