Xử lý bài toán căng thẳng Mỹ-Trung gia tăng, Nhật Bản chọn 'im hơi lặng tiếng'?

Mỹ Hoàng
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Sau nhiều năm cảnh báo các nước về mối nguy từ Bắc Kinh, Tokyo hiện đang áp dụng một chính sách “im hơi lặng tiếng”.
xu ly bai toan cang thang gia tang my trung nhat ban chon im hoi lang tieng
Tân Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide. (Nguồn: AP)

Đó là phản ứng của hầu hết các nhà bình luận khi xét đến động thái của tân Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide đối với chính sách với Trung Quốc.

Nối tiếp chính sách thời Abe

Giống như các vấn đề kinh tế và ngoại giao khác, các chuyên gia chính sách đối ngoại của Nhật Bản cho rằng tác động thực sự của việc ông Abe Shinzo từ chức lên chính sách Trung Quốc của Chính phủ Nhật sẽ nghiêng về tính nối tiếp hơn là thay đổi. Nhưng kết luận đó tự đặt ra một câu hỏi quan trọng. Không chỉ về vấn đề liệu tính nối tiếp có thể duy trì hay không, mà nếu có thể, thì việc mở rộng khung chính sách hiện tại của Nhật Bản sẽ tác động đến Bắc Kinh ở mức độ như thế nào?

Tin liên quan
Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

Rất ít người ở Trung Quốc nghĩ rằng khi ông Abe lên nắm quyền vào năm 2012, ông sẽ chủ trì việc hàn gắn quan hệ song phương một cách sâu sắc và thực chất như vậy. Nhiều người cho rằng ông Abe mang một tư tưởng chịu ảnh hưởng bởi những người tiền nhiệm của ông. Đáng chú ý, ông nội của ông Abe, Nobusuke Kishi, người từng phục vụ trong nội các thời chiến của Nhật Bản, là một Thủ tướng thân Mỹ sâu sắc trong những năm 1950.

Ông Abe nhậm chức khi quan hệ song phương Trung-Nhật đang ở mức đáy sau liên quan đến cuộc xung đột gay gắt về quần đảo Senkaku/ Điếu Ngư, vốn có nguy cơ bùng phát thành xung đột quân sự. Trong giai đoạn khó khăn vào năm 2012 của mối quan hệ song phương, cựu Thủ tướng Abe có thể giữ vững lập trường về chủ quyền và các vấn đề khác, đồng thời từng bước xây dựng lại việc đối thoại với Bắc Kinh.

Trước khi có sự ngăn trở bởi dịch Covid-19, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ có chuyến thăm cấp nhà nước tới Tokyo vào tháng 4 năm nay. Đây được đánh giá là hội nghị cấp cao nhất giữa hai nước trong nhiều thập kỷ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đã giúp xoa dịu căng thẳng Trung-Nhật. Như học giả Wang Jisi của Đại học Bắc Kinh quan sát, quan hệ của Nhật Bản với Trung Quốc chắc chắn được cải thiện song song với sự xấu đi trong quan hệ của Bắc Kinh với Washington.

Tình thế nghịch lý

Việc Tổng thống Trump “tấn công” Trung Quốc hầu hết về thương mại đã tạo cho Bắc Kinh động lực để tìm đến các quốc gia như Nhật Bản. Tokyo, vốn lo sợ về một Trump không thể đoán trước, đã phản ứng một cách tích cực. Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Nhật Bản, với tổng kim ngạch thương mại song phương đạt gần 300 tỷ USD trong năm 2018. Cả hai quốc gia đều là trung tâm của chuỗi cung ứng khu vực, nơi níu giữ nền kinh tế toàn cầu, và chính sách tách rời của Mỹ chỉ có sức hấp dẫn hạn chế ở Tokyo.

Trong giai đoạn hoàng hôn nhiệm kỳ của Thủ tướng Abe, Nhật Bản rơi vào một tình thế nghịch lý. Sau nhiều năm cảnh báo các quốc gia khác phải cảnh giác với Bắc Kinh, bản thân Tokyo hiện đang “im hơi lặng tiếng” trước những nguy cơ trỗi dậy của Trung Quốc. Có rất ít hồ sơ công khai cho thấy tân Thủ tướng Suga có bất kỳ tầm nhìn đặc biệt nào đối với viễn cảnh toàn cầu của Nhật Bản. Là một nhà lãnh đạo “cổ điển”, ông Suga có rất ít mối quan hệ chuyên nghiệp với các nhà lãnh đạo nước ngoài. Chính trị trong nước là sở trường của ông.

Phân tách Mỹ-Trung trong bối cảnh Covid-19: Suy thoái toàn cầu là mối đe dọa lớn nhất

Phân tách Mỹ-Trung trong bối cảnh Covid-19: Suy thoái toàn cầu là mối đe dọa lớn nhất

Giữ nguyên trạng một liên minh an ninh mạnh mẽ với Mỹ và mối quan hệ thương mại ngày càng tăng với Trung Quốc có lẽ là điều phù hợp với ông Suga. Thế mhưng, nếu hiện trạng lại không bền vững thì sao?

Xét cho cùng, mối quan hệ hiện trạng có lợi nhất cho Trung Quốc. Khi Bắc Kinh dần thay đổi cán cân quyền lực theo hướng có lợi cho mình, Nhật Bản khó có thể làm được điều đó một mình. Đầu tiên, Bắc Kinh không có khuynh hướng gạt vấn đề quần đảo Senkaku/Điếu Ngư sang một bên. Năm ngoái, họ đã tăng tần suất tuần tra xung quanh quần đảo, với mục đích buộc Nhật Bản thừa nhận đang có tranh chấp về mặt chủ quyền và do đó phải đàm phán.

Tương tự, nếu ông Joe Biden đắc cử Tổng thống Mỹ, ông có khả năng tăng áp lực lên Nhật Bản với tư cách là một đồng minh an ninh trong cuộc cạnh tranh mang tính thời đại giữa Washington và Bắc Kinh. Tokyo đã hoan nghênh cam kết của Mỹ trong việc bảo vệ Senkaku/Điếu Ngư, nhưng đổi lại Washington sẽ muốn có sự trung thành từ Tokyo.

Vẫn dành ưu tiên cho Mỹ

Tin liên quan
Chính sách đối ngoại của tân Thủ tướng Suga Yoshihide: Chủ nghĩa thực dụng trong thế giới hỗn độn Chính sách đối ngoại của tân Thủ tướng Suga Yoshihide: Chủ nghĩa thực dụng trong thế giới hỗn độn

Chính sách ngoại giao khu vực thành công của ông Abe khiến Nhật Bản có lẽ trở thành đối tác đáng tin cậy nhất của một loạt quốc gia Đông Nam Á và Ấn Độ. Vị Thủ tướng mới của Nhật Bản sẽ muốn duy trì vị thế này, nhưng ông sẽ phải học các kỹ năng ngoại giao trong công việc.

Thách thức trước tiên đối với ông Suga là làm thế nào và liệu ông có thể khôi phục chuyến thăm Nhật Bản đã lên kế hoạch của Chủ tịch Tập Cận Bình hay không. Nhiều người trong Đảng Dân chủ Tự do cầm quyền vẫn phản đối chuyến thăm vì cách hành xử của Trung Quốc khi đại dịch Covid-19 mới bùng phát tại Vũ Hán.

Đồng thời, Nhật Bản từ lâu đã có một xu hướng ủng hộ việc tách đất nước ra khỏi tầm ảnh hưởng của Mỹ để có quan hệ chặt chẽ hơn với Trung Quốc và các quốc gia châu Á khác. Tuy nhiên, ông Suga có thể sẽ không mời ông Tập tới Nhật Bản trước khi ông có cơ hội đến thăm Washington và củng cố mối quan hệ với Nhà Trắng sau tháng 11.

Mấu chốt để xoa dịu tranh chấp kinh tế Trung Quốc-Australia

Mấu chốt để xoa dịu tranh chấp kinh tế Trung Quốc-Australia

TGVN. Cộng đồng quốc tế đã lên tiếng kêu gọi Trung Quốc và Australia tiếp tục hợp tác song phương trên các khía cạnh kinh ...

'Chính trị bản sắc' làm trầm trọng thêm căng thẳng Mỹ-Trung Quốc ?

'Chính trị bản sắc' làm trầm trọng thêm căng thẳng Mỹ-Trung Quốc ?

TGVN. Học giả Wang Jisi - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc) mới đây có ...

Ấn Độ chủ động 'dọn đường' đón các doanh nghiệp Nhật Bản rời Trung Quốc

Ấn Độ chủ động 'dọn đường' đón các doanh nghiệp Nhật Bản rời Trung Quốc

TGVN. Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi mới đây đã đề xuất việc định hình lại chuỗi cung ứng toàn cầu dựa trên sự tin ...

Mỹ Hoàng
(theo Nikkei Asian Review)

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 20/1: Tuổi Thìn tình duyên thuận lợi, tuổi Dậu tài chính nở hoa

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 20/1: Tuổi Thìn tình duyên thuận lợi, tuổi Dậu tài chính nở hoa

Tử vi hôm nay 20/1/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 4 ngày 20/1/2021: Bạch Dương tình cảm thăng hoa, Bọ Cạp suy nghĩ về tương lai

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 4 ngày 20/1/2021: Bạch Dương tình cảm thăng hoa, Bọ Cạp suy nghĩ về tương lai

Tử vi hôm nay 20/1 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch âm 20/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 20/1/2021 - Lịch vạn niên 20/1/2021

Lịch âm 20/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 20/1/2021 - Lịch vạn niên 20/1/2021

Lịch âm 20/1. Âm lịch hôm nay 20/1. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/1/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 20 tháng 1 năm 2021 hôm nay.
The Sunday Times: Việt Nam tổ chức Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi

The Sunday Times: Việt Nam tổ chức Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi

Theo The Sunday Times, Việt Nam đang chuẩn bị cho Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi mà không nhiều quốc gia trên thế giới hiện ...
Phát hiện bất ngờ về những sinh vật dưới đáy đại dương mà khoa học chưa từng biết đến

Phát hiện bất ngờ về những sinh vật dưới đáy đại dương mà khoa học chưa từng biết đến

Các nhà khoa học Australia đã phát hiện ra những loài sinh vật phù du săn mồi chưa từng được biết đến ở sâu dưới đáy đại dương.
Tin thế giới 19/1: Điều 'đáng tự hào' của chính quyền ông Trump; Mỹ-Trung khẩu chiến vì SARS-CoV-2; Nga phớt lờ phương Tây, không ngán biểu tình

Tin thế giới 19/1: Điều 'đáng tự hào' của chính quyền ông Trump; Mỹ-Trung khẩu chiến vì SARS-CoV-2; Nga phớt lờ phương Tây, không ngán biểu tình

Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ, ông Trump trước ngày rời Nhà Trắng, điều tra nguồn gốc virus SARS-CoV-2... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Việt Nam-Brunei tăng cường phối hợp, góp sức củng cố đoàn kết ASEAN

Việt Nam-Brunei tăng cường phối hợp, góp sức củng cố đoàn kết ASEAN

Việt Nam-Brunei cần tăng cường phối hợp, góp sức củng cố đoàn kết, gắn kết nội khối, nâng cao khả năng thích ứng và vai trò trung tâm của ASEAN.
Chuyển nhượng cầu thủ Man Utd: Tiếp cận mục tiêu Barella; PSG giành Pogba với Real Madrid và Juventus

Chuyển nhượng cầu thủ Man Utd: Tiếp cận mục tiêu Barella; PSG giành Pogba với Real Madrid và Juventus

Man Utd muốn lấy Barella ở kỳ chuyển nhượng mùa Hè 2021; Từ chối gian hạn hợp đồng với Quỷ đỏ, Pogba được HLV PSG xem là mục tiêu số ...
Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/1: Đà Nẵng có 1 ca mắc mới là nam thanh niên nhập cảnh từ Mỹ

Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/1: Đà Nẵng có 1 ca mắc mới là nam thanh niên nhập cảnh từ Mỹ

Chiều 18/1, Việt Nam có thêm một ca mắc Covid-19 mới ở Đà Nẵng là người nhập cảnh từ Mỹ.
Khoảnh khắc 'siêu dễ thương' của những chú mèo coi siêu thị như ở nhà

Khoảnh khắc 'siêu dễ thương' của những chú mèo coi siêu thị như ở nhà

Không cần quan tâm ánh mắt xì xào của thiên hạ, những chú mèo thoải mái nằm, trườn, bò ở siêu thị.
Tin thế giới 19/1: Điều 'đáng tự hào' của chính quyền ông Trump; Mỹ-Trung khẩu chiến vì SARS-CoV-2; Nga phớt lờ phương Tây, không ngán biểu tình

Tin thế giới 19/1: Điều 'đáng tự hào' của chính quyền ông Trump; Mỹ-Trung khẩu chiến vì SARS-CoV-2; Nga phớt lờ phương Tây, không ngán biểu tình

Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ, ông Trump trước ngày rời Nhà Trắng, điều tra nguồn gốc virus SARS-CoV-2... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Tổng thống Mỹ đắc cử Biden định tung 'món quà lớn' ngày nhậm chức, cơ hội cho 11 triệu người nhập cư

Tổng thống Mỹ đắc cử Biden định tung 'món quà lớn' ngày nhậm chức, cơ hội cho 11 triệu người nhập cư

Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden có kế hoạch công bố dự luật nhập cư có tác động sâu rộng trong ngày đầu tiên của nhiệm kỳ.
Hiệp ước cấm vũ khí hạt nhân chuẩn bị có hiệu lực, Áo kêu gọi Nhật Bản tham gia, Tokyo hờ hững

Hiệp ước cấm vũ khí hạt nhân chuẩn bị có hiệu lực, Áo kêu gọi Nhật Bản tham gia, Tokyo hờ hững

Thủ tướng Áo Sebastian Kurz đã kêu gọi Nhật Bản và các quốc gia không tham gia Hiệp ước Cấm vũ khí hạt nhân của LHQ đóng vai trò quan sát viên.
Tích cực giảm nhiệt hai miền, Hàn Quốc tuyên bố sẵn sàng thảo luận bất cứ vấn đề gì với Triều Tiên

Tích cực giảm nhiệt hai miền, Hàn Quốc tuyên bố sẵn sàng thảo luận bất cứ vấn đề gì với Triều Tiên

Hàn Quốc sẵn sàng thảo luận bất kỳ vấn đề gì với Triều Tiên thông qua các kênh quân sự để hạ nhiệt những căng thẳng qua biên giới.
Iran sẽ 'hành động đáp trả hành động' đối với chính quyền mới ở Mỹ

Iran sẽ 'hành động đáp trả hành động' đối với chính quyền mới ở Mỹ

Iran sẽ áp dụng chính sách 'hành động đáp trả hành động' đối với chính quyền mới ở Mỹ, không chấp nhận hành động đáp trả 'tuyên bố hoặc chữ ký'.
Cập nhật Covid-19 ngày 19/1: Thế giới sát mốc 96 triệu ca mắc, hủy tổ chức lễ kỷ niệm sinh nhật Nhật hoàng, dịch vẫn nghiêm trọng ở Bắc Kinh

Cập nhật Covid-19 ngày 19/1: Thế giới sát mốc 96 triệu ca mắc, hủy tổ chức lễ kỷ niệm sinh nhật Nhật hoàng, dịch vẫn nghiêm trọng ở Bắc Kinh

Tính đến nay, thế giới có hơn 95,97 triệu ca nhiễm Covid-19, hơn 2,04 triệu ca tử vong và hơn 68,59 triệu bệnh nhân bình phục.
Bầu cử Đức: Vắng bà Angela Merkel, thách thức nào chờ Berlin?

Bầu cử Đức: Vắng bà Angela Merkel, thách thức nào chờ Berlin?

Người chiến thắng trong bầu cử Đức tháng 9 sẽ phải đưa Berlin và EU vượt cơn sóng dữ đến bến bờ mới, một kỷ nguyên hậu Brexit, vắng bà Angela Merkel.
Cục diện hòa giải mới ở vùng Vịnh: Goliath thua David

Cục diện hòa giải mới ở vùng Vịnh: Goliath thua David

Tại vùng Vịnh đang mở ra cục diện hòa giải. Saudi Arabia đi đầu và ba nước khác là UAE, Bahrain và Ai cập lần lượt theo sau trong chuyện hoà giải với Qatar.
Bạo loạn Điện Capitol và ba câu hỏi lớn của nước Mỹ

Bạo loạn Điện Capitol và ba câu hỏi lớn của nước Mỹ 1

Máu đã đổ, khói đã tan trên Điện Capitol, Quốc hội Mỹ xác nhận ông Joe Biden sẽ làm Tổng thống, nhưng rối ren ở Washington sẽ khó mà chấm dứt.
Vaccine Covid-19: Ngoại giao thời dịch bệnh

Vaccine Covid-19: Ngoại giao thời dịch bệnh

Vaccine Covid-19 không chỉ là biện pháp ứng phó dịch bệnh mà còn được sử dụng làm công cụ trong chính trị ngoại giao quốc tế. Bình luận của TG&VN.
Hợp tác quân sự Nga-Trung Quốc: Đánh tiếng với Mỹ; không ảo tưởng sẽ bớt găng, tăng dịu

Hợp tác quân sự Nga-Trung Quốc: Đánh tiếng với Mỹ; không ảo tưởng sẽ bớt găng, tăng dịu

Một năm rưỡi sau cuộc tuần tra chung đầu tiên, Nga-Trung Quốc lại tuần tra chung ở khu vực biển miền Tây Thái Bình Dương. TG&VN bình luận.
Thế giới thời ông Joe Biden: Kỳ vọng và hy vọng

Thế giới thời ông Joe Biden: Kỳ vọng và hy vọng

Liệu ông Joe Biden có thể mang lại những thay đổi lớn cho thế giới như nhiều người từng kỳ vọng ở ông hay không? TG&VN bình luận.
Tương lai vũ khí hạt nhân Mỹ dưới thời ông Joe Biden

Tương lai vũ khí hạt nhân Mỹ dưới thời ông Joe Biden

Tương lai của vũ khí hạt nhân, thứ được coi là vũ khí chiến lược, “bảo vật” của xứ cờ hoa, sẽ đi về đâu dưới thời Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden?
Qatar 'mạnh tay' chi hàng tỷ USD hiện đại hóa quân đội

Qatar 'mạnh tay' chi hàng tỷ USD hiện đại hóa quân đội

Qatar đang triển khai một trong những chiến lược trang bị vũ khí tham vọng nhất tại khu vực Trung Đông trị giá hàng tỷ USD để tăng cường an ninh quốc gia
Không riêng Việt Nam, Uruguay cũng vững vàng vượt qua thách thức Covid-19

Không riêng Việt Nam, Uruguay cũng vững vàng vượt qua thách thức Covid-19

Bất chấp thách thức từ đại dịch Covid-19, Uruguay là một trong số ít quốc gia chứng tỏ được 'sức bền' trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe và nền kinh tế.
Bảo vệ không phận, Thụy Sỹ đưa F/A-18 vào trực chiến

Bảo vệ không phận, Thụy Sỹ đưa F/A-18 vào trực chiến

Sau khi bị chỉ trích vì không có khả năng duy trì trạng thái sẵn sàng hoạt động, Thụy Sỹ đã công bố khả năng phản ứng nhanh 24/7 của hai chiếc F-18.
Một năm biến động của Hoàng gia Anh

Một năm biến động của Hoàng gia Anh

Năm 2020 với sự xuất hiện của đại dịch Covid-19 không chỉ gây ảnh hưởng cho toàn thế giới mà đến bản thân Hoàng gia Anh cũng chịu nhiều biến động.
Giải mã Gurkha - lực lượng đánh thuê thiện chiến nhất thế giới

Giải mã Gurkha - lực lượng đánh thuê thiện chiến nhất thế giới

Lực lượng Gurkha sống và chiến đấu theo phương châm 'thà hy sinh chứ không hèn nhát'.
Phiên bản di động