Xung đột Armenia-Azerbaijan: Có một thứ ‘bất khả xâm phạm’ ở vùng Nagorno-Karabakh?

Minh Anh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Ít ai có thể ngờ rằng, nằm giữa đống đổ nát, trong bối cảnh xung đột Armenia-Azerbaijan và đại dịch Covid-19 còn dai dẳng tiếp diễn, vùng Nagorno-Karabakh vẫn đạt được những thành tựu kinh tế bất ngờ.

Dù tranh chấp lãnh thổ giữa Armenia-Azerbaijan bắt đầu nổ ra từ cuối những năm 1980, nhưng từ tâm của cuộc chiến, vùng Nagorno-Karabakh vẫn được ca ngợi là “một chú hổ nhỏ” về phát triển kinh tế, sau một thập kỷ tăng trưởng 9-10%.

Trong khi đó, cả Azerbaijan và Armenia dường như đều đang sử dụng xung đột như một "cơ hội" để đánh lạc hướng khỏi những khó khăn về kinh tế và khủng hoảng trong nội tại.

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Có một thứ ‘bất khả xâm phạm’ ở vùng Nagorno-Karabakh?
Một căn nhà bị hư hại sau vụ pháo kích trong cuộc chiến giành giật khu vực ly khai Nagorno-Karabakh giữa Armenia và Azerbaijan. (Nguồn: AP)

Theo dữ liệu của DW, nếu được quốc tế công nhận là một quốc gia, Nagorno-Karabakh sẽ là một trong những nền kinh tế nhỏ nhất trên thế giới. Với GDP chỉ ở ở mức 713 triệu USD (khoảng 603 triệu Euro) vào năm 2019, nơi đây chỉ được xếp vào hạng thấp hơn hầu hết các đảo ở Caribe và Thái Bình Dương.

Tuy nhiên, GDP tính theo USD chỉ nói lên một phần của câu chuyện. Khu vực tự trị trước đây của Azerbaijan, hiện do người Armenia sinh sống và kiểm soát, đã duy trì tăng trưởng kinh tế ở mức khoảng 10% trong thập kỷ qua - và hơn 17% vào năm 2017, theo số liệu thống kê của chính quyền địa phương, được Bộ phận kinh tế của đài RBC (Nga) trích dẫn.

Những thành tựu kinh tế đó được cảnh báo sẽ nhanh chóng sụp đổ nếu lệnh ngừng bắn tạm thời không được duy trì và cuộc giao tranh tái diễn trong hai tuần qua vẫn tiếp tục. Và thật đáng buồn, thỏa thuận ngừng bắn đạt được tại Moscow sớm vô tác dụng với cả hai bên chiến tuyến, khi cả Armenia và Azerbaijan cáo buộc lẫn nhau vi phạm. Kết cục là hơn 400 người đã thiệt mạng ở Karabakh kể từ ngày 27/9.

Theo các chuyên gia khu vực, mặc dù bạo lực chủ yếu nảy sinh từ xung đột về tranh chấp sắc tộc và lãnh thổ, xảy ra từ trước khi Liên Xô sụp đổ, nhưng những tai ương về kinh tế có thể đã ảnh hưởng tới các bên tham chiến và đã thúc đẩy sự thù địch quay trở lại.

Khó khăn và túng quẫn

Nhà báo kiêm chuyên gia về Nam Caucasus Silvia Stöber nói với DW, vốn là nền kinh tế phụ thuộc dầu mỏ, sự sụp đổ của giá dầu trong thời gian qua đã nhanh chóng đẩy nền kinh tế Azerbaijan điêu đứng, ngay khi nước này đang thực hiện những cải cách quan trọng.

Bất chấp những nỗ lực đa dạng hóa, lĩnh vực dầu khí vẫn chiếm khoảng 40% GDP của Azerbaijan và chiếm 90% kim ngạch xuất khẩu. Từ tháng 1 đến tháng 4, xuất khẩu của quốc gia này đã giảm 1/4, theo Ngân hàng Tái thiết và Phát triển châu Âu (EBRD). Cơ quan này cũng dự đoán, GDP của Azerbaijan sẽ giảm 3% so với cùng kỳ năm ngoái. EBRD còn lưu ý rằng, các biện pháp đóng cửa nghiêm ngặt được áp dụng vào đầu năm nay để phòng chống dịch Covid-19 đã ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế trong nước, đặc biệt là lĩnh vực tài chính.

Armenia cũng vậy, năm ngoái nước này ghi nhận mức tăng trưởng mạnh nhất kể từ năm 2007 ở mức 7,6%, nhưng dự báo sẽ giảm tới 3,5% vào năm 2020, theo EBRD. Chuyên gia Stöber cho biết, Armenia vừa mới bắt đầu tiến hành các cải cách để giải quyết nạn tham nhũng vốn đã kéo dài hàng thập kỷ qua tại đất nước này.

Nhưng bắt đầu xảy ra từ tháng 3, tình trạng khẩn cấp về y tê do dịch bệnh đã khiến quốc gia vốn phụ thuộc vào hàng trăm triệu USD ngoại tệ được gửi về từ cộng đồng 11 triệu kiều bào ở nước ngoài, đã phải chứng kiến nguồn thu dần cạn kiệt. Vào đỉnh điểm của làn sóng đại dịch Covid-19 đầu tiên, số tiền chuyển về từ nước ngoài đã giảm gần 40%, theo số liệu của EBRD.

Phân tích với DW, chuyên gia Stöber cho rằng: “Xung đột khiến người ta sao lãng khỏi tình hình kinh tế và xã hội thực tại. Nó khuyến khích mọi người - ngay cả những người vẫn thường chỉ trích chính phủ - tập hợp xung quanh một lá cờ có tên gọi sắc tộc."

Một cuộc xung đột kéo dài sẽ có khả năng gây ra thiệt hại kinh tế đáng kể trong khu vực. Và cơ sở hạ tầng năng lượng của cả hai bên đều có thể trở thành mục tiêu. Azerbaijan đã từng phàn nàn rằng, đường ống dẫn dầu Baku-Tbilisi-Ceyhan bị tấn công bởi tên lửa Armenia, trong khi Yerevan khẳng định cáo buộc này là "hoàn toàn dối trá."

Các đường ống dẫn dầu và khí đốt chính của Azerbaijan, hướng tới thị trường châu Âu, đi qua Georgia và Thổ Nhĩ Kỳ. Trong khi đó, năng lượng của Armenia được cung cấp bởi các đường ống từ Nga và Iran. Một cuộc chiến kéo dài có nguy cơ kéo theo sự tham gia của các cường quốc trong khu vực: Thổ Nhĩ Kỳ, đồng minh thân cận nhất của Azerbaijan và Nga - có quan hệ thân thiện với cả hai bên và có hiệp ước quốc phòng với Armenia.

Karabakh tự bùng nổ

Trước khi đại dịch Covid-19 xảy ra, vùng Nagorno-Karabakh có một nền kinh tế riêng, dù nhỏ nhưng đa dạng và mạnh mẽ, phụ thuộc nhiều vào việc khai thác khoáng sản, đá quý và kim loại, bao gồm đá quý, vàng, đồng và vật liệu xây dựng.

Theo RBC, 3/4 hàng hóa xuất khẩu của Karabakh được gửi đến nước láng giềng - nơi chúng có thể được gắn lại nhãn "Sản xuất tại Armenia", phần còn lại sẽ đến Nga. Khu vực tranh chấp tự cung tự cấp điện, hệ thống thủy điện mạnh khiến họ có thừa năng lượng để xuất khẩu sang Armenia.

Tuy nhiên, các biện pháp đóng cửa nghiêm ngặt do hậu quả của cuộc khủng hoảng y tế do dịch Covid-19 đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến các chuỗi cung ứng địa phương, khiến nhiều mặt hàng xuất khẩu của Karabakh bị mắc kẹt tại Armenia. Nền kinh tế này đã giảm 1,5% trong năm nay và có thể sẽ tiếp tục giảm mạnh do xung đột Armenia-Azerbaijan.

Sự bùng nổ về xây dựng vốn được tài trợ từ Chính phủ Armenia và được đẩy mạnh nhờ dòng kiều hối từ cộng đồng ở nước ngoài đã không thể tiếp tục. Cho đến gần đây, việc thành lập các ngôi làng và thị trấn mới đã tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều người Armenia thiểu số tạo lập cuộc sống tốt đẹp hơn. Theo phân tích của Ben Aris, Tổng Biên tập của BNE Intellinews có trụ sở tại Berlin, tình hình ở đây đang giống như việc Israel đưa người định cư vào Cao nguyên Golan”.

Trước khi xung đột bùng phát trở lại khu vực này, thu nhập trung bình ở Karabakh cao hơn so với Armenia. Chuyên gia Ben Aris cho biết thêm, các hoạt động kinh doanh, xây dựng, khai thác và sản xuất, đã khiến "cuộc sống ở khu vực ly khai tương đối tốt."

Armenia-Azerbaijan: Iran có thể tham gia xung đột Nagorno-Karabakh, tuyên bố không dung thứ những cuộc tấn công tiếp diễn

Armenia-Azerbaijan: Iran có thể tham gia xung đột Nagorno-Karabakh, tuyên bố không dung thứ những cuộc tấn công tiếp diễn

TGVN. Báo Vzglyad của Nga ngày 16/10 đăng nhận định của chuyên gia phân tích chính trị Semyon Baghdasarov cho rằng, cùng với Nga và ...

Azerbaijan nói về việc lập căn cứ quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ trên lãnh thổ

Azerbaijan nói về việc lập căn cứ quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ trên lãnh thổ

TGVN. Trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình NTV của Thổ Nhĩ Kỳ, Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev tuyên bố, Baku và Ankara chưa ...

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Baku kiểm soát nhiều điểm ở Nagorno-Karabakh, Mỹ xem xét tình hình

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Baku kiểm soát nhiều điểm ở Nagorno-Karabakh, Mỹ xem xét tình hình

TGVN. Ngày 14/10, Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev cho biết, quân đội nước này đã kiểm soát một số khu dân cư ở Nagorno-Karabakh.

Đọc thêm

US Open 2022 công bố các mức tiền thưởng 'khủng'

US Open 2022 công bố các mức tiền thưởng 'khủng'

Baoquocte.vn. Ban tổ chức giải US Open 2022 vừa công bố tổng giải thưởng lên đến hơn 60 triệu USD, còn các nhà vô địch đơn nam, đơn nữ sẽ nhận ...
Doanh nhân và Cuộc sống số 47/2022: MC Minh Đẳng - Tuổi thơ giúp em dạn dĩ hơn trong cuộc sống

Doanh nhân và Cuộc sống số 47/2022: MC Minh Đẳng - Tuổi thơ giúp em dạn dĩ hơn trong cuộc sống

Baoquocte.vn. Câu chuyện của MC Minh Đẳng sẽ đầy đủ hơn trong chương trình Doanh nhân và Cuộc sống số 47 sẽ phát sóng vào lúc 9h00 ngày 20/8 trên Quốc ...
Chuyên gia: Sự không chắc chắn về nguồn cung khí đốt là 'liều thuốc độc' với kinh tế Đức

Chuyên gia: Sự không chắc chắn về nguồn cung khí đốt là 'liều thuốc độc' với kinh tế Đức

Baoquocte.vn. Vấn đề nguồn cung khí đốt tại Đức có thể tồn tại đến vào mùa Xuân năm sau. Sự không chắc chắn là 'liều thuốc độc' cho nền kinh tế.
Tổng thống Ukraine: Không có trở ngại nào ngăn cản IAEA đến nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Tổng thống Ukraine: Không có trở ngại nào ngăn cản IAEA đến nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Baoquocte.vn. Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia đang trở thành một 'điểm nóng' trong xung đột Nga-Ukraine.
Việt Nam tiếp nhận vị trí Chủ tịch Ủy ban ASEAN tại Cairo

Việt Nam tiếp nhận vị trí Chủ tịch Ủy ban ASEAN tại Cairo

Baoquocte.vn. Đại sứ các nước ASEAN tại Cairo bày tỏ tin tưởng Việt Nam với kinh nghiệm của mình sẽ hoàn thành tốt vai trò Chủ tịch ACC trong 6 tháng ...
Giá dầu thế giới khó đoán định, tăng trong ngày thứ 2 liên tiếp

Giá dầu thế giới khó đoán định, tăng trong ngày thứ 2 liên tiếp

Baoquocte.vn. Trong phiên giao dịch ngày 18/8, giá dầu mỏ trên thị trường thế giới tiếp tục đà tăng trong ngày thứ 2 liên tiếp.
Việt Nam nỗ lực chuyển dịch sang năng lượng xanh, chống biến đổi khí hậu

Việt Nam nỗ lực chuyển dịch sang năng lượng xanh, chống biến đổi khí hậu

Baoquocte.vn. Nguồn năng lượng hóa thạch truyền thống sẽ được chuyển dần sang các nguồn năng lượng xanh, sạch, giảm phát thải khí nhà kính.
V-League 2022: Quế Ngọc Hải vui mừng gặp lại đồng đội cũ ở CLB Viettel

V-League 2022: Quế Ngọc Hải vui mừng gặp lại đồng đội cũ ở CLB Viettel

Baoquocte.vn. Trung vệ Quế Ngọc Hải của Sông Lam Nghệ An vui mừng khi gặp lại những người quen tại CLB Viettel trong buổi tập trước khi hai đội đối đầu ...
Lịch âm 20/8, âm lịch hôm nay Thứ Bảy ngày 20/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 20/8/2022

Lịch âm 20/8, âm lịch hôm nay Thứ Bảy ngày 20/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 20/8/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 20/8. âm lịch hôm nay 20/8. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 20 tháng 8 năm 2022 hôm nay.
XSVL 19/8, kết quả xổ số Vĩnh Long hôm nay 19/8/2022. KQXSVL thứ 6

XSVL 19/8, kết quả xổ số Vĩnh Long hôm nay 19/8/2022. KQXSVL thứ 6

Baoquocte.vn. XSVL 19/8. Trực tiếp xổ số Vĩnh Long hôm nay - XSVL 19/8/2022. xo so vinh long. KQXSVL.
Cơ hội giao thương cho doanh nghiệp dệt may Việt Nam với Đài Loan (Trung Quốc)

Cơ hội giao thương cho doanh nghiệp dệt may Việt Nam với Đài Loan (Trung Quốc)

Baoquocte.vn. Triển lãm & Hội nghị giao thương xúc tiến ngành dệt may Việt Nam-Đài Loan (Trung Quốc) 2022 sẽ tạo cơ hội cho doanh nghiệp trong ngành đẩy mạnh hợp tác.
Giá cà phê hôm nay 19/8: Điều chỉnh giảm nhẹ, áp lực nguồn cung vẫn tăng, điều gì ngăn cản sức tăng giá cà phê?

Giá cà phê hôm nay 19/8: Điều chỉnh giảm nhẹ, áp lực nguồn cung vẫn tăng, điều gì ngăn cản sức tăng giá cà phê?

Baoquocte.vn. Điều gì đang ngăn cản sức tăng của giá cà phê trên sàn phái sinh cho dù báo cáo tồn kho tại hai sàn tiếp tục sụt giảm.
Giá tiêu hôm nay 19/8, xu hướng tăng giá không bền vững, xuất khẩu sang Trung Quốc sụt giảm mạnh

Giá tiêu hôm nay 19/8, xu hướng tăng giá không bền vững, xuất khẩu sang Trung Quốc sụt giảm mạnh

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước ổn định ở một số địa phương, giao dịch từ 69.000 - 72.000 đ/kg.
Cần 368 tỷ USD để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tại COP26, chuyển đổi sang năng lượng xanh

Cần 368 tỷ USD để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tại COP26, chuyển đổi sang năng lượng xanh

Baoquocte.vn. Ước tính để hiện thực hóa các mục tiêu tại COP26, tổng nhu cầu tài chính tăng thêm của Việt Nam có thể lên tới 368 tỷ USD trong giai đoạn 2022-2040.
Vì sao xuất khẩu của Việt Nam giảm tốc?

Vì sao xuất khẩu của Việt Nam giảm tốc?

Baoquocte.vn. Lạm phát tăng cao trên toàn cầu, xu hướng chuyển dịch tiêu dùng từ hàng hóa sang dịch vụ tại các nước phương Tây bắt đầu tác động lên Việt Nam.
Giá cà phê hôm nay 18/8: Tiếp nối xu hướng tiêu cực, người tiêu dùng Mỹ vẫn chi tiêu mạnh, cà phê được mùa?

Giá cà phê hôm nay 18/8: Tiếp nối xu hướng tiêu cực, người tiêu dùng Mỹ vẫn chi tiêu mạnh, cà phê được mùa?

Baoquocte.vn. Giá cà phê kỳ hạn tiếp nối xu hướng tiêu cực khi nhà đầu tư lo ngại sự suy thoái của nền kinh tế Trung Quốc và kỳ vọng vào kinh tế Mỹ.
Viettel tăng tốc phủ sóng di động toàn khu Merryland Quy Nhơn và bán đảo Hải Giang

Viettel tăng tốc phủ sóng di động toàn khu Merryland Quy Nhơn và bán đảo Hải Giang

Baoquocte.vn. Viettel đẩy mạnh phủ sóng mạng di động tại MerryLand Quy Nhơn, bán đảo Hải Giang đảm bảo kết nối thông suốt cho người dân, du khách, khách hàng.
Bất động sản mới nhất: Đất nền không còn được săn đón, điều kiện tách thửa ở Hà Nội, loạt dự án chưa đủ điều kiện huy động vốn

Bất động sản mới nhất: Đất nền không còn được săn đón, điều kiện tách thửa ở Hà Nội, loạt dự án chưa đủ điều kiện huy động vốn

Baoquocte.vn. Thị trường đất nền bớt nóng, đất tách thửa tại quận nội thành Hà Nội phải đủ 40m2... là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Hà Nội ‘mất hút’ căn hộ giá rẻ, giá chung cư leo thang kỷ lục, thu hồi 240ha đất dự án sân golf tại Vân Đồn

Bất động sản mới nhất: Hà Nội ‘mất hút’ căn hộ giá rẻ, giá chung cư leo thang kỷ lục, thu hồi 240ha đất dự án sân golf tại Vân Đồn

Baoquocte.vn. Thị trường căn hộ cho thuê nhộn nhịp, giá chung cư ngày càng tăng, thu hồi 240ha đất dự án HDMon Vân Đồn… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Chung cư Hà Nội thiết lập mặt bằng giá mới, thị trường theo hình tháp ngược, nhà có thể giảm giá 30%?

Bất động sản mới nhất: Chung cư Hà Nội thiết lập mặt bằng giá mới, thị trường theo hình tháp ngược, nhà có thể giảm giá 30%?

Baoquocte.vn. Dự báo xu hướng giá nhà đất 6 tháng cuối năm, khan hiếm chung cư, Hà Nội cấm tách thửa liên quan Vành đai 4… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Xu hướng ‘chuộng’ căn hộ sơ cấp ở Hà Nội

Xu hướng ‘chuộng’ căn hộ sơ cấp ở Hà Nội

Baoquocte.vn. Nhiều người vẫn luôn ưu tiên căn hộ sơ cấp bởi đây là sản phẩm mới hoàn toàn, chưa bị khấu hao qua thời gian sử dụng và có giá thành hợp lý.
Bất động sản mới nhất: Khan hiếm nguồn cung, giá đều đặn tăng, nỗi lo nợ xấu; thị trường địa ốc Bắc Ninh sẽ hạ nhiệt?

Bất động sản mới nhất: Khan hiếm nguồn cung, giá đều đặn tăng, nỗi lo nợ xấu; thị trường địa ốc Bắc Ninh sẽ hạ nhiệt?

Baoquocte.vn. Nguồn cung căn hộ ngày càng giảm, giá bán tăng đều, nợ xấu có nhiều biến động… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Gói giao dịch SME - bảo bối giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí

Gói giao dịch SME - bảo bối giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí

Baoquocte.vn. Sau gần 2 tháng ra mắt, gói giao dịch SME tích hợp trên ngân hàng số VCB DigiBiz được gần 28.400 doanh nghiệp tin dùng.
Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Baoquocte.vn. Chính sách tiền tệ và tài khóa dường như được thắt chặt để chống lạm phát thay vì để phục hồi sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng.
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 8/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 8/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng tháng 8/2022 ghi nhận, tiền gửi ở những kỳ hạn dài từ 12-36 tháng, SCB là ngân hàng chiếm thứ hạng lãi suất cao nhất.
Thị trường chứng khoán ASEAN có nhiều tín hiệu tích cực hậu mở cửa

Thị trường chứng khoán ASEAN có nhiều tín hiệu tích cực hậu mở cửa

Baoquocte.vn. Theo nhóm nghiên cứu và quản lý danh mục đầu tư tại FSMOne.com, thị trường chứng khoán khu vực ASEAN sẽ tiếp tục có nhiều dấu hiệu lạc quan.
Công ty Thái Lan khuyến nghị đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam

Công ty Thái Lan khuyến nghị đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam

Baoquocte.vn. Bà Chavinda Hanratanakool, Giám đốc điều hành Công ty KTAM đã đưa ra khuyến nghị nên đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng VietinBank ở mức 0,25%, áp dụng cho gửi tiền trực tuyến và là mức cao nhất so với các ngân hàng.
Phiên bản di động