 |
| TS. Sandy Chong, Giám đốc phụ trách các sáng kiến khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF). |
Đó là nhận định của TS. Sandy Chong, Giám đốc phụ trách các sáng kiến khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) trong cuộc phỏng vấn với Báo Thế giới và Việt Nam, bên lề Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026, ngày 28/10.
WEF đang thúc đẩy các sáng kiến nhằm tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng và thúc đẩy chuyển đổi ngành sản xuất. Thưa TS, những thay đổi nào đang mở ra cơ hội mới cho các trung tâm công nghiệp mới nổi như Việt Nam?
| More from WVR |
 AEF 2026: Nhận diện các động lực tăng trưởng mới của Việt Nam |
Tôi cho rằng Việt Nam đang đứng trước ngưỡng cửa của một giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ, với những bước tiến và đổi mới sáng tạo vượt bậc. Đây là thời điểm đáng kỳ vọng đối với Việt Nam. Tuy nhiên, Việt Nam cũng cần tránh rơi vào bẫy trở thành trung tâm sản xuất có chi phí rẻ nhất.
Giờ đây, điều quan trọng là phải tạo ra giá trị gia tăng, hướng tới sản xuất tiên tiến và xây dựng một trung tâm có mạng lưới kết nối chặt chẽ. Sự kết nối này không chỉ giới hạn trong lĩnh vực sản xuất mà còn bao gồm phân phối, giao nhận, đồng thời bảo đảm sản phẩm không chỉ phục vụ nhóm người có điều kiện mà còn đáp ứng nhu cầu của toàn thể người dân.
Tôi cho rằng đây là điều hết sức quan trọng. Việt Nam không chỉ cung cấp sản phẩm cho thị trường thế giới mà còn cho cả một khu vực đang phát triển mạnh mẽ và đầy tiềm năng.
Thế giới hiện nay không chỉ tìm kiếm những trung tâm sản xuất có chi phí thấp nhất mà còn cần những trung tâm có khả năng chống chịu, bảo đảm an ninh và duy trì độ tin cậy. Khả năng cung cấp thông tin đáng tin cậy, nguồn nhân lực chất lượng, cũng như sản phẩm và dịch vụ ổn định đều vô cùng quan trọng.
Vì vậy, Việt Nam sẽ có những bước đi khôn ngoan nếu tiếp tục phát triển không chỉ với vai trò trung tâm sản xuất mà còn với vai trò một đầu mối kết nối đáng tin cậy trong mạng lưới này.
Từ kinh nghiệm của các cơ sở sản xuất tiên tiến trên thế giới, theo bà, những công nghệ và phương thức quản lý nào có thể giúp doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng suất một cách hiệu quả nhất?
Tôi cho rằng vấn đề không chỉ nằm ở việc mua sắm hay đầu tư vào công nghệ. Điều quan trọng là phải bảo đảm mọi người cùng tham gia và toàn bộ hệ sinh thái đều được hưởng lợi, từ doanh nghiệp nhỏ và vừa, các cơ sở kinh doanh siêu nhỏ cho đến các tập đoàn lớn.
Bên cạnh đó, vấn đề còn nằm ở hệ thống quản lý và các quy trình vận hành đi kèm. Chẳng hạn, với trí tuệ nhân tạo (AI), doanh nghiệp có thể đầu tư công nghệ hoặc hợp tác với các tập đoàn lớn. Nhưng câu hỏi đặt ra là liệu các quy trình hoạt động của doanh nghiệp, từ mua sắm, tiếp thị đến tài chính, có đủ khả năng thích ứng với những thay đổi đó hay không.
Vì vậy, điều quan trọng là cần phải nâng cao năng lực và phát triển đội ngũ nhân lực có thể vận hành công nghệ đó. Công nghệ cần dễ hiểu, dễ tiếp cận và dễ ứng dụng, không chỉ đối với lãnh đạo cấp cao mà cả những chủ cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ.
Chúng ta cần bảo đảm rằng những người điều hành các doanh nghiệp nhỏ cũng hiểu cách sử dụng công nghệ và có thể hưởng lợi từ nó.
Việt Nam có thể phát triển các ngành công nghiệp hỗ trợ và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực như thế nào để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, thưa TS?
Từ kinh nghiệm làm việc trong cả khu vực tư nhân và khu vực công, tôi cho rằng thành công không nên chỉ được đo bằng lượng vốn thu hút được. Điều quan trọng hơn là sau khi các khoản đầu tư kết thúc, chúng để lại những giá trị gì.
Người dân có trở nên hào hứng hơn, tiếp tục nuôi dưỡng tinh thần ham học hỏi và có khả năng cùng sáng tạo, phát triển sản phẩm ngay cả khi dự án đầu tư kết thúc và dòng vốn không còn không? Đây mới là những vấn đề chúng ta cần quan tâm.
Như Thủ tướng và một số Bộ trưởng của Việt Nam từng đề cập, điều quan trọng không chỉ là thu hút đầu tư mà còn phải thu hút những nguồn vốn và đối tác có tầm nhìn dài hạn, thay vì chỉ tập trung vào lợi ích trước mắt.
Các đối tác được thu hút cũng cần thấu hiểu các yêu cầu về tính bền vững và trách nhiệm xã hội. Lợi ích mà họ tạo ra không nên chỉ đến từ việc khai thác nguồn lực một cách tận thu hoặc bóc lột, mà cần để lại những giá trị tích cực, góp phần xây dựng nền tảng phát triển vững chắc và mang lại lợi ích thiết thực cho người dân. Theo tôi, đây là điều quan trọng nhất.
 |
| TS. Sandy Chong phát biểu tại phiên thảo luận “Chuỗi giá trị toàn cầu bền vững: Logistics xanh”, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026, ngày 27/10. (Ảnh: Hùng Triều) |
Việt Nam đang hướng tới tăng trưởng hai con số, đồng thời bảo đảm phát triển bền vững. WEF có thể hợp tác với Việt Nam như thế nào để hỗ trợ mục tiêu này?
WEF không chỉ cung cấp các diễn đàn để tổ chức đối thoại cấp cao, trao đổi ý tưởng và chia sẻ tri thức, mà còn tạo cơ hội kết hợp chuyên môn quốc tế với năng lực trong nước, qua đó thúc đẩy chuyển giao tri thức.
Chúng tôi cũng hợp tác chặt chẽ với Trung tâm Cách mạng công nghiệp lần thứ tư (C4IR) tại TP. Hồ Chí Minh. Đây là một đầu mối năng động trong việc thúc đẩy hình thành và phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Như tôi đã đề cập, khả năng chống chịu là yếu tố đặc biệt quan trọng khi công nghệ được ứng dụng rộng rãi hoặc một quốc gia, doanh nghiệp trải qua những biến động lớn do công nghệ hay căng thẳng địa chính trị.
Vậy làm thế nào để duy trì và nâng cao khả năng này? Câu trả lời nằm ở việc xây dựng mạng lưới kết nối rộng khắp, không chỉ trong một ngành mà giữa nhiều lĩnh vực khác nhau. Nhờ đó, chúng ta không chỉ có khả năng ứng phó với những cú sốc mà còn có các đối tác trong khu vực và trên toàn cầu để tư vấn, kết nối và hỗ trợ vượt qua khó khăn.
Trong những thời điểm thách thức, tất cả chúng ta đều cần có những người bạn đồng hành.
Tôi cho rằng niềm tin cũng vô cùng quan trọng, và đây chính là một trong những giá trị mà WEF mang lại. WEF là một diễn đàn kết nối đáng tin cậy, hoạt động theo mô hình tổ chức phi lợi nhuận. Chúng tôi nhận được sự tin tưởng của các nhà lãnh đạo, khu vực tư nhân, giới học thuật, các chuyên gia và tổ chức quốc tế cũng như các quỹ.
Mọi người tìm đến WEF để chia sẻ kinh nghiệm, đồng thời học hỏi lẫn nhau. Đó chính là giá trị chúng tôi có thể đóng góp.
WEF duy trì tính trung lập và hướng tới mở ra cơ hội cho một tương lai bền vững, có trách nhiệm và nhân văn. Chúng tôi không ủng hộ mô hình phát triển dựa trên sự khai thác tận thu.
Về cơ bản, tổ chức của chúng tôi mong muốn tạo ra những giá trị tốt đẹp và hỗ trợ các quốc gia như Việt Nam phát triển theo hướng bền vững, có trách nhiệm.
Các CEO của những tập đoàn lớn cũng mong muốn đóng góp vào mục tiêu này. Họ muốn thu hẹp khoảng cách, trao thêm cơ hội cho trẻ em, phụ nữ và người dân thông qua giáo dục, tri thức và nâng cao năng lực. Đây là những điều chúng tôi đang nỗ lực thực hiện và cũng là những giá trị mà chúng tôi vô cùng tự hào.
Xin bà chia sẻ thêm về ý nghĩa của Diễn đàn Kinh tế mùa Thu lần này?
Điều khiến tôi đặc biệt tâm đắc trong phát biểu khai mạc của Thủ tướng Lê Minh Hưng là thông điệp nhấn mạnh rằng điều quan trọng không chỉ là tăng trưởng hay thu hút đầu tư, mà còn là tăng trưởng có trách nhiệm. Việt Nam mong muốn thu hút những đối tác đáng tin cậy, sẵn sàng hợp tác với Chính phủ để xây dựng một tương lai bền vững hơn.
Tôi cho rằng đây là một thông điệp rất quan trọng. Những quốc gia như Việt Nam, khi bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ, thường phải đối mặt với nhiều thách thức trong quá trình phát triển. Nếu không quan tâm đến những người có hoàn cảnh khó khăn hoặc chịu nhiều bất lợi, các quốc gia có thể phải đối diện với những vấn đề nghiêm trọng trong tương lai gần, như bất đồng và rạn nứt xã hội do sự chênh lệch ngày càng lớn giữa các nhóm dân cư.
Vì vậy, điều quan trọng là mọi người đều có thể tiến lên cùng nhau và được hưởng thành quả phát triển một cách công bằng. Tôi nhớ đại diện Liên hợp quốc đã nêu một quan điểm rất đáng suy ngẫm: Sẽ không thể gọi là tăng trưởng nếu không có sự tham gia và tiến bộ của tất cả mọi người.
Bên cạnh đó, Chính phủ Việt Nam đã đạt được những tiến triển tích cực trong sản xuất xanh, logistics xanh và mua sắm xanh. Việt Nam cũng nhận thức rõ tác động của biến đổi khí hậu đối với đất nước, nhất là khi nền kinh tế gắn bó đáng kể với xuất khẩu nông sản và phải bảo đảm sinh kế, nguồn cung lương thực cho đông đảo người dân.
Do đó, trong quá trình phát triển, Việt Nam cần đồng thời bảo vệ môi trường và phát triển hài hòa với thiên nhiên.
Đây cũng là lĩnh vực mà WEF quan tâm thông qua Trung tâm Thiên nhiên và Khí hậu. Các đồng nghiệp của chúng tôi đang triển khai nhiều sáng kiến nhằm thu hút sự tham gia của giới trẻ, đồng thời nâng cao nhận thức cho các nhà lãnh đạo doanh nghiệp. WEF có các cộng đồng CEO để chia sẻ kinh nghiệm, cũng như mạng lưới các nhà đầu tư đặc biệt quan tâm đến các dự án bền vững và các chương trình phát triển bền vững do chính phủ các nước thúc đẩy.
Chúng tôi mong muốn góp phần thúc đẩy những nỗ lực đó, hướng tới một tương lai phát triển bền vững hơn.
Xin trân trọng cảm ơn bà!
| Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng: Tương lai thuộc về các quốc gia biết kết nối nguồn lực, khơi dậy sáng tạo và hợp tác hiệu quả vì lợi ích chung Sáng 28/10, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tham dự và phát biểu chỉ đạo tại phiên khai mạc Diễn đàn Kinh tế mùa ... |
| Việt Nam mong muốn thành công của cộng đồng các nhà đầu tư sẽ song hành cùng sự phát triển của đất nước Sáng 28/10, tại phiên toàn thể cấp cao trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng ... |
| 10 thành viên đầu tiên của Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh Sáng 28/10, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026, TP. Hồ Chí Minh đã công bố 10 thành viên đầu tiên của ... |
| AEF 2026: Ba hướng đi để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu Việt Nam cần nâng cao giá trị gia tăng trong nước, phát triển sản xuất thông minh và mở rộng hợp tác công nghệ cao ... |
| Thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Anh ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả Ngày 28/10, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa Thu năm 2026 tại Thành phố Hồ Chí Minh, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn ... |
