Algeria-Morocco cắt đứt quan hệ ngoại giao: Giọt nước tràn ly

Hồng Vân
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Báo Le Figaro mới đây đăng bài phỏng vấn Giáo sư Pierre Vermeren* cho rằng, quyết định của Algeria cắt đứt quan hệ ngoại giao với Morocco là hành động gây bất ngờ, đồng thời phản ánh tình hình chính trị nội bộ của nước này.
Hệ lụy từ sự cân bằng không ổn định trong quan hệ Algeria-Morocco
Quan hệ Algeria-Morocco đã căng thẳng trong nhiều thập kỷ qua, chủ yếu là do vấn đề Tây Sahara. (Nguồn: AFP)

Sự cân bằng không ổn định

Theo Giáo sư Pierre Vermeren - tác giả cuốn sách nổi tiếng Từ chiến tranh Algeria đến mùa xuân Arab, Algeria đang gia tăng các động thái thể hiện sự bất bình đối với nước láng giềng mà lâu nay nước này vẫn coi là nuôi thái độ thù địch.

Trong suốt thời gian dài, quốc gia này luôn cáo buộc Morocco đặc biệt ủng hộ Phong trào đòi tự trị Kabylia (MAK) - tổ chức chính trị nhỏ có trụ sở tại Paris và bị xem là cái gai trong mắt chính quyền.

Về học thuyết chính trị, xưa nay Algeria theo chủ nghĩa Jacobi thuần túy. Do vậy, quyền tự chủ về văn hóa và ngôn ngữ của các phong trào Kabylia luôn là vấn đề nan giải ở đất nước này.

Kabylia, vùng đất lịch sử nằm ở phía Bắc Algeria và là nơi tập trung tộc người thiểu số Berber, gần đây đã hứng chịu nhiều vụ cháy rừng chưa thể dập tắt, khiến hàng chục người thiệt mạng.

Khu vực vốn tiềm ẩn nhiều căng thẳng này đang chìm sâu vào khủng hoảng. Những đám cháy thảm họa là cái cớ để Algeria buộc tội Morocco xúi giục gây căng thẳng tại khu vực này và cắt đứt quan hệ ngoại giao song phương.

Tin liên quan
Algeria tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Morocco Algeria tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Morocco

Tháng 7 vừa qua, thậm chí một quan chức Morocco đã công khai bày tỏ mong muốn quyền tự trị cho người Kabylia.

Tuyên bố được đưa ra vài ngày trước khi xảy ra các vụ cháy rừng và Algeria lấy đó làm lập luận cho sự liên đới của Morocco. Đây được coi là một giả định thiếu căn cứ và sâu xa hơn là một toan tính chính trị.

Trong suốt ba thập kỷ qua, dư luận đã quá quen với những tuyên bố gay gắt hoặc thù địch, cũng như những lần ăn miếng trả miếng giữa hai quốc gia này.

Nhưng nếu lần này Algeria tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Morocco, nhiều khả năng đó là vì Algiers cho rằng, Rabat đã phá vỡ sự cân bằng không ổn định vốn có đó.

Mặt khác, Algeria vừa thoát khỏi Hirak, phong trào biểu tình được phát động vào tháng 2/2019, cho dù nguyên nhân kìm hãm các cuộc biểu tình là khủng hoảng Covid-19.

Các cuộc bầu cử lập pháp, vốn không thu hút được sự tham gia của cử tri Algeria, đã không giúp xóa bỏ những nghi ngờ của người dân về tính hợp pháp của chế độ.

Nguyên nhân sâu xa nằm ở ý thức hệ

Về ý thức hệ, các quốc gia Arab thường coi mình là các nước anh em, ngoại trừ trường hợp một trong số họ phản bội chính nghĩa của người Arab và Palestine, chẳng hạn bằng cách duy trì quan hệ ngoại giao với Israel.

Đó là trường hợp của Ai Cập thời Anouar el-Sadate, người đã bị tẩy chay kịch liệt trong thế giới Arab.

Thỏa thuận bốn bên giữa Morocco, Israel, các quốc gia quân chủ Arab vùng Vịnh và Mỹ được ký đầu năm nay đã làm suy yếu vị thế của Algeria và vị thế của Polisario, phong trào độc lập phản đối Morocco giành quyền kiểm soát Tây Sahara từ năm 1976, do Mỹ đã xác nhận lựa chọn một Tây Sahara thuộc về Morocco, và Washington vẫn không thay đổi lập trường khi Tổng thống Joe Biden bước vào Nhà Trắng.

Cắt đứt quan hệ ngoại giao với Morocco là hành động phản ứng đối với thỏa thuận này cũng như với việc Morocco công nhận Israel để mở đường cho các hoạt động thương mại giữa hai nước hoặc thành lập các hãng hàng không của hai bên.

Ngoài ra, Ngoại trưởng Israel đã đưa ra những bình luận thù địch với Algeria.

Algeria bác tuyên bố của Mỹ công nhận chủ quyền Morocco với Tây Sahara

Algeria bác tuyên bố của Mỹ công nhận chủ quyền Morocco với Tây Sahara

Chính quyền Algeria đã sử dụng thỏa thuận nói trên và các tuyên bố của đại diện ngoại giao Israel để tuyên truyền về chủ đề thống nhất của người Arab, chủ nghĩa dân tộc Arab, tình đoàn kết với người Palestine và tái khẳng định mong muốn duy trì “chiến tuyến” chống Israel mà Morocco bị cáo buộc đã phá vỡ.

Tóm lại, đó là một vấn đề rất phức tạp, chồng chéo và hòa trộn nhau, gồm Tây Sahara, Morocco, Israel, chủ nghĩa dân tộc Arab…

Mục tiêu của Algiers cũng là chứng minh cho người dân thấy rằng, chính quyền không phản bội họ và tiếp tục cảnh giác với các nguyên tắc cơ bản.

Thực ra, Morocco không muốn Kabylia giành độc lập, mà chỉ có quyền tự trị. Cũng cần nói rằng, MAK không phải là phong trào độc lập Kabylia, chỉ là phong trào tự trị.

Morocco đã ủng hộ những người ly khai ở Kabylia trong nhiều năm và điều này cho phép Rabat đáp trả tương tự Algiers bằng cách nói rằng: “Vì các ngài cho rằng người Sahrawi, cư dân Tây Sahara, phải được độc lập, cho nên chúng tôi cũng cho rằng người Kabylia phải được tự chủ”. Đây là một phản ứng hiếu chiến nhưng cũng dễ hiểu.

Có khả năng Chiến tranh Lạnh?

Bên cạnh đó là vụ bê bối Pegasus, phần mềm gián điệp do một công ty Israel phát triển và được nhiều quốc gia sử dụng, trong đó có Morocco.

Đối với Algiers, vụ Pegasus củng cố niềm tin rằng, do muốn xích lại gần Morocco, Israel đã dính líu đến âm mưu chống Algeria. Thực tế, việc các quan chức Algeria bị các cơ quan tình báo Morocco nghe lén là có thật.

Vậy với những gì đang diễn ra, liệu có khả năng xảy ra tình trạng Chiến tranh Lạnh giữa Algeria và Morocco?

Thực tế Chiến tranh Lạnh đã diễn ra. Quan hệ giữa hai nước vốn đã rất tồi tệ, biên giới trên bộ đóng cửa, không có trao đổi khách du lịch cũng như dòng chảy tài chính.

Các cơ quan tình báo của hai nước từng có những trao đổi, đặc biệt là trong cuộc chiến chống khủng bố Hồi giáo, đang đứng trước nguy cơ ngừng hợp tác với nhau.

Tình trạng đó sẽ càng khiến các căng thẳng trong Liên minh châu Phi trở nên trầm trọng hơn, bởi các nước thành viên sẽ bị đẩy vào tình trạng phải lựa chọn đứng về phía bên này hay bên kia.

Nguy cơ hiện hữu trước mắt là nếu xảy ra các sự cố ở biên giới, chẳng hạn biên giới Mauritania, hai bên sẽ không còn kênh ngoại giao nào để giải quyết.


*Giáo sư Pierre Vermeren giảng dạy tại Đại học Paris-I Panthéon-Sorbonne, là chuyên gia về xã hội Berber và Arab đương đại.

Algeria tiếp tục hành động 'phũ' sau tuyên bố cắt quan hệ, Morocco bắt đầu màn đáp trả

Algeria tiếp tục hành động 'phũ' sau tuyên bố cắt quan hệ, Morocco bắt đầu màn đáp trả

Ngày 26/8, hai ngày sau khi tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Rabat, Algeria khẳng định sẵn sàng ngừng hoạt động tuyến ...

Morocco phản ứng về quyết định 'dứt tình' của Algeria, Liên đoàn Arab kêu gọi kiềm chế

Morocco phản ứng về quyết định 'dứt tình' của Algeria, Liên đoàn Arab kêu gọi kiềm chế

Ngày 24/8, Bộ Ngoại giao Morocco đã có phản ứng đầu tiên về quyết định cùng ngày của Algeria - cắt đứt quan hệ ngoại ...

(theo Le Figaro)

Đọc thêm

Học viện Phụ nữ Việt Nam tiên phong trong kỷ nguyên giảng đường an toàn

Học viện Phụ nữ Việt Nam tiên phong trong kỷ nguyên giảng đường an toàn

Baoquocte.vn. Luôn đặt sức khỏe hô hấp của cán bộ, giảng viên, nhân sự và các em sinh viên ở vị trí trung tâm, vừa qua, Học viện Phụ nữ Việt ...
Covid-19 ngày 11/8: Gần 2.400 ca mắc mới, hơn 6.400 người khỏi bệnh, không có trường hợp tử vong

Covid-19 ngày 11/8: Gần 2.400 ca mắc mới, hơn 6.400 người khỏi bệnh, không có trường hợp tử vong

Baoquocte.vn. Theo bản tin phòng chống dịch ngày 11/8 của Bộ Y tế, có 2.367 ca Covid-19 mới, số ca khỏi gấp gần 3 lần số mắc mới, không có ca ...
Sao Việt: Nhan sắc khác lạ của Hoa hậu Diễm Hương; Vân Hugo khoe vóc dáng quyến rũ sau sinh

Sao Việt: Nhan sắc khác lạ của Hoa hậu Diễm Hương; Vân Hugo khoe vóc dáng quyến rũ sau sinh

Baoquocte.vn. Đàm Thu Trang khoe ảnh gia đình hạnh phúc, Hoa hậu Diễm Hương với nhan sắc khác lạ, Vân Hugo đăng ảnh với vóc dáng thon gọn sau sinh.
Mỹ: Bán đấu giá trực tuyến áo thi đấu của huyền thoại bóng rổ Michael Jordan

Mỹ: Bán đấu giá trực tuyến áo thi đấu của huyền thoại bóng rổ Michael Jordan

Baoquocte.vn. Sàn đấu giá Sotheby's thông báo, chiếc áo thi đấu (jersey) của huyền thoại bóng rổ Michael Jordan sẽ được bán đấu giá trong tháng 9 tới.
XSMT 12/8, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 6 ngày 12/8/2022. SXMT 12/8/2022

XSMT 12/8, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 6 ngày 12/8/2022. SXMT 12/8/2022

Baoquocte.vn. XSMT 12/8. trực tiếp xổ số miền Trung 12/8/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung thứ 6. xổ số hôm nay 12/8/2022. SXMT 12/8
Việt Nam-LHQ ký Văn kiện khung chiến lược hợp tác phát triển bền vững giai đoạn 2022-2026

Việt Nam-LHQ ký Văn kiện khung chiến lược hợp tác phát triển bền vững giai đoạn 2022-2026

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng và Điều phối viên thường trú của LHQ tại Việt Nam ký văn kiện khung chiến lược hợp tác phát triển bền vững.
XSMN 12/8, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 12/8/2022. Xổ số hôm nay 12/8

XSMN 12/8, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 12/8/2022. Xổ số hôm nay 12/8

Baoquocte.vn. XSMN 12/8. xổ số hôm nay 12/8. kết quả xổ số miền Nam 12/8/2022. kết quả xổ số hôm nay ngày 12 tháng 8. xổ số miền Nam thứ 6. ...
Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Qatar sẽ thăm chính thức Việt Nam

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Qatar sẽ thăm chính thức Việt Nam

Baoquocte.vn. Nhận lời mời của Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Qatar sẽ thăm chính thức Việt Nam từ ngày 14-15/8.
Sẽ có một chi nhánh mới của WHO tại Nhật Bản, trọng tâm hướng tới các nước đang phát triển

Sẽ có một chi nhánh mới của WHO tại Nhật Bản, trọng tâm hướng tới các nước đang phát triển

Baoquocte.vn. Thủ tướng Nhật Bản và Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhất trí sẽ thành lập một chi nhánh mới tại Nhật Bản.
Việt Nam sẵn sàng trao đổi với Hoa Kỳ thông qua các cơ chế hợp tác kinh tế để giải quyết vấn đề phát sinh

Việt Nam sẵn sàng trao đổi với Hoa Kỳ thông qua các cơ chế hợp tác kinh tế để giải quyết vấn đề phát sinh

Baoquocte.vn. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao trả lời về quan điểm của Việt Nam trước việc Hoa Kỳ chính thức bắt đầu điều tra chống lẩn tránh thuế với ống ...
Sẽ có một chi nhánh mới của WHO tại Nhật Bản, trọng tâm hướng tới các nước đang phát triển

Sẽ có một chi nhánh mới của WHO tại Nhật Bản, trọng tâm hướng tới các nước đang phát triển

Baoquocte.vn. Thủ tướng Nhật Bản và Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhất trí sẽ thành lập một chi nhánh mới tại Nhật Bản.
Tướng Nga: Máy bay không người lái khôi phục vị thế của pháo binh

Tướng Nga: Máy bay không người lái khôi phục vị thế của pháo binh

Baoquocte.vn. Máy bay không người lái đã cách mạng hóa việc sử dụng pháo và pháo phản lực truyền thống.
Hàn Quốc đáp trả 'gắt' trước yêu cầu của Trung Quốc liên quan hệ thống THAAD

Hàn Quốc đáp trả 'gắt' trước yêu cầu của Trung Quốc liên quan hệ thống THAAD

Baoquocte.vn. Seoul cho biết, vấn đề triển khai THAAD của Mỹ ở Hàn Quốc 'không bao giờ' có thể là vấn đề để đàm phán.
Đề phòng căng thẳng leo thang, không quân Ấn Độ-Trung Quốc lập đường dây nóng

Đề phòng căng thẳng leo thang, không quân Ấn Độ-Trung Quốc lập đường dây nóng

Baoquocte.vn. Các nguồn tin chính phủ Ấn Độ tiết lộ, nước này và Trung Quốc nhiều khả năng thiết lập đường dây nóng giữa các lực lượng không quân.
Trung Quốc 'nóng mặt' vì Hàn Quốc triển khai THAAD, Seoul nói gì?

Trung Quốc 'nóng mặt' vì Hàn Quốc triển khai THAAD, Seoul nói gì?

Baoquocte.vn. Ngày 11/8, Hàn Quốc ra tuyên bố đáp trả phản ứng của Trung Quốc liên quan đến hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) của Mỹ.
Khỏi Covid-19, Tổng thống Mỹ lên đường nghỉ xả hơi cùng gia đình

Khỏi Covid-19, Tổng thống Mỹ lên đường nghỉ xả hơi cùng gia đình

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, Tổng thống Mỹ Joe Biden cùng gia đình đã đến Đảo Kiawah, bang Nam Carolina và dự kiến dành 7 ngày để nghỉ ngơi.
Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Baoquocte.vn. Trước viễn cảnh nguồn cung khí đốt bị gián đoạn, giữa mùa Hè nắng nóng, Liên minh châu Âu đang gấp rút triển khai kế hoạch ứng phó với mùa Đông.
Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Baoquocte.vn. Việc Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda đã giáng đòn vào chủ nghĩa khủng bố, song cũng cho thấy thực tế đáng ngại cùng một số tác động tới Mỹ và khu vực.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Baoquocte.vn. Trong hai tuần qua, Trung Đông bỗng nổi lên thành điểm quan tâm đặc biệt của dư luận với chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Nga Putin.
Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Baoquocte.vn. Quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư giữa Indonesia và Trung Quốc khăng khít vẫn chưa thể khiến hai bên bớt thận trọng ở các vấn đề cốt lõi.
‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến thay đổi chính phủ tại một số nước châu Âu thời gian qua.
Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Baoquocte.vn. PGS. TS, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đánh giá về tầm quan trọng của UNCLOS 1982 trong lịch sử phát triển luật biển quốc tế.
Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Baoquocte.vn. Việc nhiều quốc gia trên thế giới đang tích cực chuyển dịch sang năng lượng tái tạo khiến bản đồ năng lượng toàn cầu bị thay đổi đáng kể.
Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự ra đi đột ngột của cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo đã tạo ra một cơn sốc với không chỉ với đất nước Nhật Bản mà với cả thế giới.
Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Việc học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có thể giúp Việt Nam tạo ra những chuyển biến ấn tượng trong việc phát triển kinh tế xanh.
‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, ông Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chính thức tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Philippines, đánh dấu sự chuyển mình mới của quốc gia này.
Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Baoquocte.vn. Sau nhiều bê bối chính trị cũng như áp lực từ chính nội các của mình, Thủ tướng Anh Boris Johnson đã buộc phải từ chức vào ngày 7/7.
Phiên bản di động