Ba mô hình khai phá tiềm năng hợp tác Việt Nam-Singapore

PGS.TS. Vũ Minh Khương (*)
Trong bối cảnh thế giới đang thay đổi nhanh chóng, bất ổn ngày càng gia tăng, quan hệ đối tác Việt Nam-Singapore nổi lên như một mô hình hiệu quả, cho thấy cách các quốc gia có thể hợp tác, cùng khai thác tiềm năng để tạo nên những thành quả phát triển đặc sắc.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn cùng Bộ trưởng Ngoại giao Singapore Vivian Balakrishnan tham quan triển lãm ảnh tại Lễ kỷ niệm 50 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao và 10 năm Đối tác chiến lược,  tại Singapore ngày 17/7. (Ảnh: Quang Hòa)
Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn cùng Bộ trưởng Ngoại giao Singapore Vivian Balakrishnan tham quan triển lãm ảnh tại Lễ kỷ niệm 50 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao và 10 năm Đối tác chiến lược, tại Singapore ngày 17/7. (Ảnh: Quang Hòa)

Việt Nam và Singapore thiết lập quan hệ ngoại giao vào ngày 1/8/1973 và nâng lên Đối tác chiến lược vào năm 2013, đặt nền móng vững chắc cho thúc đẩy hợp tác trên mọi cấp độ. Hơn 50 năm qua, mối quan hệ này không ngừng phát triển bền chặt, góp phần quan trọng vào năng lực cạnh tranh quốc tế và sự thịnh vượng của hai quốc gia.

Thế nhưng, quan hệ đối tác Việt Nam-Singapore vẫn còn đó những tiềm năng to lớn chờ được khai thác. Mối quan hệ này không chỉ có thể góp phần giúp Việt Nam trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045 mà còn thực hiện cam kết đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.

Quan hệ đối tác giữa hai nước có thể trở thành một mô hình hợp tác phát triển đặc sắc, cho thấy hai quốc gia dù khác biệt lớn về trình độ phát triển và cấu trúc thể chế vẫn có thể cùng nhau kiến tạo một tương lai chung thịnh vượng và bền vững.

Để khai thác hiệu quả những tiềm năng to lớn của mối quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Singapore, ba mô hình chính sách đơn giản sau có thể gợi ý một số hướng hợp tác của hai nước ở mọi cấp độ. Đó là ASIAN, SMART và 4Es. Các mô hình này có thể được áp dụng không chỉ cho các nhà hoạch định chính sách mà cả các doanh nghiệp, hiệp hội, và chuyên gia tư vấn.

Mô hình ASIAN

Mô hình ASIAN nhấn mạnh năm yếu tố chủ đạo quyết định mức độ thành công trong thiết lập quan hệ đối tác chiến lược sâu sắc và bền vững. Trong đó A là mục tiêu/khát vọng (Aim/Aspiration), S là chiến lược (Strategy), I là thể chế (Institution), A cho tiếp thu kiến thức (Acquisition of knowledge) và N là nuôi dưỡng (Nurturing). Khung thức này thích hợp nhất cho áp dụng ở cấp quốc gia. “ASIAN” lưu ý tầm quan trọng của thấu hiểu các đặc điểm văn hóa và hoàn cảnh cụ thể của các xã hội châu Á trong triển khai áp dụng.

Tin liên quan
Singapore mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược với Việt Nam Singapore mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược với Việt Nam

Ưu tiên “mục tiêu/khát vọng” nhấn mạnh tầm quan trọng sống còn của việc đặt ra những mục tiêu cao và nuôi dưỡng những khát vọng mãnh liệt để thúc đẩy sự tăng trưởng và phát triển. Một trong những mục tiêu/khát vọng chính của quan hệ đối tác Việt Nam-Singapore là trở thành động lực mạnh mẽ để xây dựng một tương lai thịnh vượng chung và bền vững không chỉ cho hai nước mà cả cộng đồng ASEAN.

Yếu tố “chiến lược” nêu bật nhu cầu cấp thiết phải có một chiến lược hiệu quả để xây dựng quan hệ đối tác Việt Nam - Singapore trong bối cảnh thế giới thay đổi nhanh và bất ổn toàn cầu tăng lên. Đầu tiên, cần thiết lập một chiến lược khôn ngoan để thu được lợi ích tối đa từ nắm bắt hiệu quả các xu hướng lớn toàn cầu, đồng thời giảm thiểu rủi ro dễ bị tổn thương trước những căng thẳng địa chính trị leo thang.

Thứ hai, xác định những thách thức cốt lõi phải vượt qua để mở ra một kỷ nguyên mới trong quan hệ giữa hai nước. Một trong số những thách thức cốt lõi của việc xây dựng một đối tác chiến lược vững mạnh là tránh các sáng kiến không thực tế, hình thức. Một quan hệ đối tác chiến lược đầy tham vọng có thể không đạt được nếu một bên thiếu nỗ lực xây dựng nền văn hóa quốc gia nhằm không ngừng nâng cấp năng lực, hoài bão và nguồn năng lượng cho thành công.

Thứ ba, phát huy thế mạnh và lợi thế cạnh tranh đang có, thông qua khai thác tiềm năng chung và hợp tác trong các lĩnh vực, đặc biệt trong quản trị, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số cần được lựa chọn ưu tiên hàng đầu.

Yếu tố “Thể chế” nhấn mạnh sự ưu tiên của xây dựng một khung thể chế vững mạnh để cung cấp hỗ trợ cho mở rộng và phát triển mạnh quan hệ chiến lược Việt Nam-Singapore. Theo hướng này, việc thành lập một ủy ban điều hành đóng vai trò then chốt trong lên kế hoạch, phối hợp và giám sát các sáng kiến và nỗ lực hợp tác giữa hai quốc gia.

“Tiếp thu kiến thức” nhấn mạnh giá trị to lớn của việc tiếp thu kiến thức sâu trong các lĩnh vực trọng yếu. Nó định dạng vai trò quan trọng của kiến thức và sự khai sáng như những đòn bẩy thúc đẩy quan hệ đối tác mang tầm thời đại hướng về phía trước.

Yếu tố “nuôi dưỡng” nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược và cấp bách của việc nuôi dưỡng những nhân tố đã và đang đóng góp hoặc có tiềm năng đóng góp vào sức mạnh và sự thịnh vượng của hai nước. Để tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược, các nhà hoạch định chính sách nên ưu tiên hỗ trợ cho các công ty hàng đầu của Singapore đang có mặt tại Việt Nam. Bên cạnh đó, hàng chục nghìn người Việt Nam đã từng học tập, làm việc tại Singapore là nguồn lực quý giá cần tích cực khai thác.

Mô hình SMART

Mô hình này có thể áp dụng cho các sáng kiến hoặc dự án hợp tác cụ thể. S là “các mục tiêu chiến lược” (Strategic objectives); M là “tạo đà” (momentum building); A cho “xây dựng liên minh” (alliance); R cho “xem xét đánh giá/chiêm nghiệm” (reviewing/reflecting); và T cho “tăng cường lòng tin” (trust deepening).

“Mục tiêu chiến lược” nhấn mạnh các mục tiêu cần phải rõ ràng, hấp dẫn, thiết thực và dễ hiểu. Những mục tiêu này không chỉ đưa ra hướng dẫn hiệu quả cho các nỗ lực phối hợp mà còn là nguồn cảm hứng cho các bên liên quan. Bằng cách đặt ra các mục tiêu chiến lược có những yếu tố này, các bên liên quan có nhiều khả năng sắp xếp các nỗ lực của họ, duy trì động lực và hợp tác làm việc để đạt kết quả.

“Tạo đà” nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xác định và tận dụng những thành quả dễ đạt được. Bằng cách này, có thể đạt được tiến bộ ngay từ những giai đoạn đầu, tạo nền tảng cho những bước tiến xa hơn.

“Liên minh” là sự cần thiết thúc đẩy hình thành các liên minh cho sáng kiến hợp tác hoặc dự án phối hợp nhất định. Việc khuyến khích liên minh trong các lĩnh vực này có thể khuếch đại tác động và hiệu quả của các sáng kiến, thúc đẩy tiến trình tăng tốc và cùng có lợi cho cả Việt Nam và Singapore.

“Xem xét đánh giá/chiêm nghiệm” hướng đến các nỗ lực có hệ thống để giám sát và đánh giá tiến độ của quan hệ đối tác. Điều này liên quan đến việc thường xuyên xem xét và phản ánh các hoạt động, kết quả và hiệu quả hợp tác tổng thể.

“Tăng cường lòng tin” nhấn mạnh tầm quan trọng sống còn của việc vun đắp và củng cố lòng tin trong các nỗ lực chiến lược và mọi nỗ lực thúc đẩy quan hệ đối tác. Sự tin cậy tạo nền tảng cho hợp tác thành công và đặt nền móng cho những giao tiếp, hợp tác, hiểu biết lẫn nhau hiệu quả.

TIN LIÊN QUAN
Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn tham dự Lễ kỷ niệm trọng thể 50 năm Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao và 10 năm Đối tác chiến lược Việt Nam-Singapore

Mô hình 4E

Mô hình 4E có thể được áp dụng để đánh giá tiến độ của mối quan hệ đối tác quan trọng giữa hai quốc gia ở các cấp độ khác nhau. Mô hình bao gồm bốn chiều, mỗi chiều bắt đầu bằng một chữ E trong tiếng Anh: Gắn kết (Engagement), Khai sáng (Enlightenment), Kiến tạo (Engineering) và Tiến hóa (Evolution).

“Gắn kết” bao gồm những nỗ lực chủ động thu hút tất cả các bên liên quan tham gia vào quan hệ đối tác, nuôi dưỡng các ý tưởng, nỗ lực và đóng góp của họ. Nó vượt ra ngoài hoạt động đơn thuần và định hình những yếu tố hỗ trợ mà tạo điều kiện cho sự gắn kết hiệu quả và tăng cường cam kết lâu dài. Khi ưu tiên sự gắn kết và sử dụng các yếu tố hỗ trợ, các bên liên quan có thể thúc đẩy ý thức sở hữu, xây dựng lòng tin và nâng cao cam kết của tất cả các bên liên quan.

“Khai sáng” tập trung vào nỗ lực thu thập và chia sẻ kiến thức, thông tin và các phương pháp thực hành hay nhất về quan hệ đối tác, đánh giá mức độ mà các bên liên quan liên tục học hỏi, chia sẻ hiểu biết sâu sắc và cập nhật thông tin về các xu hướng, công nghệ và tiêu chuẩn quốc tế đang nổi lên.

“Kiến tạo” đề cập việc lập kế hoạch, thực hiện và quản lý các dự án, sáng kiến hoặc hoạt động cụ thể trong quan hệ đối tác, kiểm tra mức hiệu quả của việc lập kế hoạch chiến lược, phân bổ nguồn lực và thực hiện hoạt động, bảo đảm rằng các hoạt động được thiết kế tốt để đạt được kết quả mong muốn.

“Tiến hóa” chú trọng vào khả năng thích ứng và phát triển của quan hệ đối tác theo thời gian, đánh giá cách thức mà mối quan hệ phát triển, điều chỉnh và ứng phó với những hoàn cảnh thay đổi, những thách thức bên ngoài và những cơ hội đang nổi lên. Khía cạnh này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cải tiến liên tục, tính linh hoạt và bền vững lâu dài.

Trải qua 50 năm từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao và 10 năm quan hệ Đối tác chiến lược, Việt Nam và Singapore đã đạt được nhiều thành tựu to lớn và hiệu quả. Khi quan hệ hai nước tiếp tục lớn mạnh, cần nỗ lực duy trì đà phát triển, nuôi dưỡng lòng tin chiến lược để khai phá tiềm năng hợp tác. Làm được như vậy, hai nước không chỉ thu được những lợi ích to lớn mà còn có những đóng góp vô giá cho hòa bình và hợp tác hiệu quả giữa các quốc gia trong ASEAN và hơn thế nữa.


(*) Trường Chính sách công Lý Quang Diệu, Đại học Quốc gia Singapore.

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn hội kiến Bộ trưởng cao cấp Singapore Tiêu Chí Hiền

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn hội kiến Bộ trưởng cao cấp Singapore Tiêu Chí Hiền

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn khẳng định chính sách của Việt Nam tiếp tục coi trọng củng cố và thúc đẩy quan hệ ...

Singapore mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược với Việt Nam

Singapore mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược với Việt Nam

Ngày 18/7, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Singapore, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã hội đàm với Bộ trưởng Ngoại giao ...

Thông điệp thịnh vượng dưới ‘mái nhà’ ASEAN

Thông điệp thịnh vượng dưới ‘mái nhà’ ASEAN

Chuyến thăm chính thức Singapore của Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn (ngày 17-18/7) và chuyến thăm chính thức Việt Nam của Bộ trưởng ...

Duyên nợ với ‘ngôi nhà’ thứ hai

Duyên nợ với ‘ngôi nhà’ thứ hai

Tôi đến đảo quốc sư tử lần đầu tiên năm 18 tuổi, vào tháng 7/2007, để nhập học tại trường Đại học quốc gia Singapore ...

Tìm kiếm cơ hội, khai phá tiềm năng hợp tác về nông sản giữa Việt Nam-Singapore

Tìm kiếm cơ hội, khai phá tiềm năng hợp tác về nông sản giữa Việt Nam-Singapore

Thương vụ Việt Nam tại Singapore luôn nỗ lực xây dựng quan hệ chặt chẽ với không chỉ FairPrice mà còn các hệ thống siêu ...

Đọc thêm

Thành cổ Acre ở Israel trở thành không gian của nghệ thuật đương đại

Thành cổ Acre ở Israel trở thành không gian của nghệ thuật đương đại

Thành cổ Acre những ngày qua trở nên sôi động khi hàng trăm nghệ sĩ quốc tế và Israel mang đến các loại hình nghệ thuật trình diễn.
'Trại buôn người' vượt 270 tỷ đồng sau 10 ngày ra rạp

'Trại buôn người' vượt 270 tỷ đồng sau 10 ngày ra rạp

Trại buôn người tiếp tục gây sốt tại phòng vé Việt khi đạt doanh thu hơn 278 tỷ đồng sau 10 ngày công chiếu, theo số liệu Box Office Vietnam ...
Khởi đầu mới cho quan hệ Việt Nam - Panama

Khởi đầu mới cho quan hệ Việt Nam - Panama

Chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Panama José Raúl Mulino và Phu nhân có ý nghĩa rất quan trọng đối với quan hệ Việt Nam - Panama.
Thủ phạm khiến các nhà hoạch định chính sách kinh tế Nhật Bản rơi vào thế khó

Thủ phạm khiến các nhà hoạch định chính sách kinh tế Nhật Bản rơi vào thế khó

Giá cả leo thang làm xói mòn sức mua và chi phí kinh doanh vẫn tăng cao khiến các nhà hoạch định chính sách kinh tế Nhật Bản rơi vào ...
Iran tuyên bố sẵn sàng vừa chiến đấu vừa đàm phán với Mỹ, nêu rõ ưu tiên trước mắt

Iran tuyên bố sẵn sàng vừa chiến đấu vừa đàm phán với Mỹ, nêu rõ ưu tiên trước mắt

Ngày 4/10, Iran tuyên bố sẵn sàng vừa đàm phán vừa đáp trả các hành động quân sự của Mỹ nhằm vào nước này.
Lo ngại gia tăng sử dụng thuốc điều trị rối loạn tăng động giảm chú ý trong học sinh ở Hàn Quốc

Lo ngại gia tăng sử dụng thuốc điều trị rối loạn tăng động giảm chú ý trong học sinh ở Hàn Quốc

Số lượng thuốc methylphenidate được kê đơn tại Hàn Quốc đang tăng nhanh, đặc biệt ở nhóm học sinh dưới 19 tuổi.
Iran tuyên bố sẵn sàng vừa chiến đấu vừa đàm phán với Mỹ, nêu rõ ưu tiên trước mắt

Iran tuyên bố sẵn sàng vừa chiến đấu vừa đàm phán với Mỹ, nêu rõ ưu tiên trước mắt

Ngày 4/10, Iran tuyên bố sẵn sàng vừa đàm phán vừa đáp trả các hành động quân sự của Mỹ nhằm vào nước này.
Pakistan-Ấn Độ gia tăng căng thẳng sau đụng độ biên giới, triệu quan chức ngoại giao của nhau

Pakistan-Ấn Độ gia tăng căng thẳng sau đụng độ biên giới, triệu quan chức ngoại giao của nhau

Ấn Độ và Pakistan cùng triệu đại diện ngoại giao cấp cao của nhau để phản đối vụ nổ súng gây chết người tại biên giới trước đó một ngày.
Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ định nhân vật lãnh đạo 'lực lượng siêu trí tuệ' Nhà Trắng

Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ định nhân vật lãnh đạo 'lực lượng siêu trí tuệ' Nhà Trắng

Tổng thống Mỹ Donald Trump lựa chọn Giám đốc Tình báo quốc gia Jay Clayton làm cố vấn phụ trách trí tuệ nhân tạo (AI) của Nhà Trắng.
Thủ tướng Đức bất ngờ thăm Kiev: Khẳng định Ukraine có thể đặt niềm tin nơi Berlin, tỏ hoài nghi một việc

Thủ tướng Đức bất ngờ thăm Kiev: Khẳng định Ukraine có thể đặt niềm tin nơi Berlin, tỏ hoài nghi một việc

Thủ tướng Đức đã tới Kiev và dự kiến công bố thêm các cam kết hỗ trợ quân sự, tài chính và kinh tế cho Ukraine.
Liên minh châu Phi đánh dấu mốc trong thúc đẩy ổn định tại Bắc Phi

Liên minh châu Phi đánh dấu mốc trong thúc đẩy ổn định tại Bắc Phi

Liên minh châu Phi đã khai trương văn phòng liên lạc tại thủ đô của Libya, tạo bước ngoặt thể chế quan trọng nhằm thúc đẩy ổn định ở Bắc Phi.
Tàu sân bay Mỹ thăm một quốc gia Đông Nam Á sau 6 tháng ở Trung Đông

Tàu sân bay Mỹ thăm một quốc gia Đông Nam Á sau 6 tháng ở Trung Đông

Ngày 4/10, tàu sân bay USS George H.W. Bush của Mỹ đã tới Phuket, Thái Lan, trong chuyến thăm cảng theo kế hoạch.
Đàm phán hòa bình Nga - Ukraine: Cửa đã mở, đường còn xa

Đàm phán hòa bình Nga - Ukraine: Cửa đã mở, đường còn xa

Sau hơn bốn năm xung đột, cánh cửa ngoại giao giữa Nga và Ukraine đang có dấu hiệu mở trở lại.
Xung đột Mỹ - Iran: ‘Ngách cửa’ mới, rối ren cũ

Xung đột Mỹ - Iran: ‘Ngách cửa’ mới, rối ren cũ

Bước sang tháng thứ tám, xung đột Mỹ - Iran đang đưa ngoại giao trở lại vị trí trung tâm, song chưa đủ gần để tạo ra một bước đột phá.
Pháp - Tây Ban Nha củng cố trục hợp tác trong EU

Pháp - Tây Ban Nha củng cố trục hợp tác trong EU

Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tới Tây Ban Nha là chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên của một tổng thống Pháp kể từ năm 2009.
Từ thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc đến Đại hội đồng LHQ: Khi ngoại giao cường quốc trở lại trung tâm của thế giới

Từ thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc đến Đại hội đồng LHQ: Khi ngoại giao cường quốc trở lại trung tâm của thế giới

Việc Chủ tịch Trung Quốc thăm Washington đúng vào thời điểm Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng LHQ diễn ra ở New York tạo nên hình ảnh đặc biệt.
Bầu cử Đức: Liệu gió có đổi chiều?

Bầu cử Đức: Liệu gió có đổi chiều?

Thất bại liên tiếp trong các cuộc bầu cử nghị viện bang đặt Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo cầm quyền của Thủ tướng Đức Friedrich Merz trước nhiều thách thức.
Thỏa thuận an ninh Greenland: Hạ nhiệt đối đầu, mở lối hợp tác

Thỏa thuận an ninh Greenland: Hạ nhiệt đối đầu, mở lối hợp tác

Mỹ, Đan Mạch và Greenland (vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch) đã nhất trí ký thỏa thuận an ninh ba bên tại New York ngày 22/9.
Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Việc Mỹ rút quân khỏi các căn cứ còn lại tại Iraq làm dấy lên lo ngại về việc khoảng trống an ninh có thể xuất hiện.
Dấu hỏi cho nội hàm của Hiệp ước quốc phòng Saudi Arabia-Pakistan-Thổ Nhĩ Kỳ

Dấu hỏi cho nội hàm của Hiệp ước quốc phòng Saudi Arabia-Pakistan-Thổ Nhĩ Kỳ

Thỏa thuận quốc phòng giữa Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Pakistan có thể phát triển thành một cơ chế an ninh khu vực rộng hơn.
TikTok đạt thỏa thuận đầu tiên với một bang Mỹ về an toàn trẻ vị thành niên

TikTok đạt thỏa thuận đầu tiên với một bang Mỹ về an toàn trẻ vị thành niên

TikTok đạt thỏa thuận với Alabama ngay trước phiên tòa về cáo buộc nền tảng gây hại cho thanh thiếu niên, trong đó có các cam kết mới về giới hạn sử dụng.
The Canadian Press: Việc thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Canada cho thấy hai nước sẽ tăng cường hợp tác trong các mục tiêu dài hạn

The Canadian Press: Việc thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Canada cho thấy hai nước sẽ tăng cường hợp tác trong các mục tiêu dài hạn

The Canadian Press đã có bài viết đánh giá cao chuyến thăm cấp Nhà nước Canada của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Kế hoạch 'Made in Europe' của EU, Anh ở đâu?

Kế hoạch 'Made in Europe' của EU, Anh ở đâu?

Anh đang tìm cách thắt chặt quan hệ kinh tế với Liên minh châu Âu (EU) khi đề nghị được tham gia chiến lược công nghiệp 'Made in Europe' của khối.
Nga đang điều chỉnh chiến dịch tên lửa nhằm vào Ukraine như thế nào?

Nga đang điều chỉnh chiến dịch tên lửa nhằm vào Ukraine như thế nào?

Cuộc xung đột tại Ukraine đang bước vào một giai đoạn căng thẳng mới khi Nga ngày càng tiến hành các đợt tấn công quy mô lớn bằng tên lửa và UAV.
Phiên bản di động