Bóng ma cướp biển trở lại eo biển Malacca

Gia An
Các vụ đột kích liên tiếp trên eo biển Malacca – Singapore đang gióng lên hồi chuông cảnh báo về những lỗ hổng an ninh tại một trong các tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới, nơi dòng chảy thương mại và năng lượng của châu Á phụ thuộc từng giờ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Đêm 22/4, bốn người đàn ông leo lên tàu chở dầu Taipan mang cờ Quần đảo Marshall khi con tàu đang di chuyển qua eo biển Singapore, đột nhập phòng máy, lấy đi một số phụ tùng động cơ rồi biến mất vào màn đêm trước khi thủy thủ đoàn kịp phản ứng. Không có thương vong, thiệt hại vật chất cũng không lớn, nhưng vụ việc tiếp tục nối dài chuỗi các vụ cướp có vũ trang và trộm cắp trên biển đang gia tăng tại eo biển Malacca và Singapore.

Theo số liệu được Trung tâm chia sẻ thông tin của Hiệp định Hợp tác Khu vực về chống cướp biển và cướp có vũ trang tại châu Á (ReCAAP) công bố, đây là vụ việc thứ 16 được ghi nhận tại eo biển Malacca và Singapore từ đầu năm 2026; toàn khu vực châu Á ghi nhận 26 vụ. Phần lớn đều là các vụ đột kích ban đêm mang tính cơ hội, nhắm vào tàu hàng và tàu chở dầu di chuyển chậm.

Tuyến huyết mạch của thương mại toàn cầu

Eo biển Malacca và Singapore là một trong những “điểm nghẽn” hàng hải chiến lược nhất thế giới. Khoảng 70% lượng dầu nhập khẩu của châu Á đi qua tuyến đường này, cùng khối lượng hàng hóa trị giá hàng nghìn tỷ USD mỗi năm. Chỉ cần một sự cố nghiêm trọng cũng có thể tác động tới chuỗi cung ứng toàn cầu, giá năng lượng và hoạt động vận tải quốc tế.

Chính vì vậy, dù các vụ việc hiện nay chủ yếu là trộm cắp nhỏ lẻ, giới chuyên gia vẫn đặc biệt lo ngại. Những kẻ đột nhập thường lấy phụ tùng máy móc, phế liệu kim loại, thiết bị điện hoặc đồ dùng cá nhân như điện thoại, máy tính xách tay. Nhiều vụ diễn ra mà không gây thương vong cho thủy thủ đoàn. Tuy nhiên, theo các nhà phân tích, điều đáng ngại không nằm ở giá trị tài sản bị đánh cắp mà ở thông điệp về các “khoảng trống an ninh” trên tuyến hàng hải sống còn này.

Chuyên gia an ninh hàng hải Nazery Khalid, giáo sư thỉnh giảng tại Đại học Malaysia Terengganu, cho rằng các nhóm tội phạm hiện nay phần lớn là những kẻ cơ hội, xuất thân từ các cộng đồng ven biển nghèo khó, bị thúc đẩy bởi áp lực kinh tế và thất nghiệp. Chúng chưa mang đặc điểm của các tổ chức cướp biển quy mô lớn như từng xuất hiện trong quá khứ. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh: “Nếu không ngăn chặn ngay từ đầu, chỉ cần một vụ việc cũng là quá nhiều”.

Từ “trộm cắp vặt” đến nguy cơ an ninh chiến lược

Các cơ quan thực thi hàng hải Malaysia cho rằng sự gia tăng các vụ việc thời gian gần đây chủ yếu liên quan đến áp lực chi phí sinh hoạt, mật độ tàu thuyền tăng cao và điều kiện thời tiết, thay vì phản ánh sự sụp đổ an ninh trên biển. Theo họ, phần lớn vụ việc mang tính “tội phạm cơ hội cường độ thấp”, không đáp ứng đầy đủ các đặc điểm của cướp biển có tổ chức theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS).

Dù vậy, giới quan sát cảnh báo không nên xem nhẹ các vụ đột nhập kiểu này. Tại những điểm nghẽn chiến lược của thương mại toàn cầu, các hành vi tưởng như nhỏ lẻ có thể nhanh chóng leo thang thành rủi ro lớn hơn nếu các lực lượng thực thi pháp luật không duy trì được sức răn đe.

Một yếu tố khác khiến tình hình thêm phức tạp là sự xuất hiện ngày càng nhiều của các tàu chở dầu thuộc “hạm đội bóng tối” – những con tàu cũ kỹ, bảo trì kém, sử dụng nhiều thủ đoạn nhằm che giấu hành trình để né tránh các lệnh trừng phạt quốc tế.

Theo các chuyên gia, sự kết hợp giữa tội phạm trên biển, lưu lượng tàu dày đặc và hoạt động của các đội tàu thiếu minh bạch đang tạo áp lực ngày càng lớn lên khả năng kiểm soát của Malaysia, Singapore và Indonesia.

Eo biển Malacca
Eo biển Malacca

Bóng ma của những năm hỗn loạn

Những diễn biến hiện nay cũng gợi nhớ giai đoạn hơn một thập kỷ trước, khi eo biển Malacca từng là điểm nóng cướp biển của thế giới.

Tháng 6/2015, tám tên cướp biển Indonesia có vũ trang đã khống chế tàu chở dầu MT Orkim Harmony ngoài khơi Johor, bắt giữ thủy thủ đoàn và tìm cách sơn lại con tàu để tránh bị phát hiện. Một thành viên thủy thủ đoàn bị bắn. Cuộc truy tìm kéo dài nhiều ngày với sự tham gia của lực lượng hải quân và thực thi pháp luật của nhiều nước trong khu vực mới có thể giải cứu toàn bộ con tàu cùng hàng hóa.

Chỉ hai tháng sau, tàu MT Joaquim mang cờ Singapore tiếp tục biến mất khỏi radar khi đang vận chuyển 3.500 tấn nhiên liệu qua eo biển Malacca. Phải huy động lực lượng từ bốn quốc gia mới tìm thấy con tàu sau đó.

Những vụ việc đó chưa tái diễn với quy mô tương tự trong những năm gần đây, phần lớn nhờ cơ chế tuần tra phối hợp giữa Malaysia, Singapore, Indonesia và Thái Lan. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng các vụ đột kích hiện nay là lời nhắc rằng nguy cơ mất an ninh hàng hải chưa bao giờ biến mất hoàn toàn.

Tăng cường tuần tra và chia sẻ tình báo

Trước diễn biến mới, Malaysia cho biết đã tăng cường các cuộc tuần tra dựa trên thông tin tình báo tại các điểm nóng liên quan tới buôn lậu, vận chuyển dầu trái phép và xâm nhập bất hợp pháp. Singapore và Indonesia tiếp tục triển khai các hoạt động phối hợp trong khuôn khổ “Chiến dịch Tuần tra Tối ưu” (Op Patkor Optima), đồng thời mở rộng chia sẻ dữ liệu, tập trận và giám sát trên không thông qua chương trình “Mắt trên bầu trời”.

Các cơ chế này được đánh giá là giúp nâng cao khả năng phát hiện sớm và phản ứng nhanh đối với các sự cố xuyên biên giới. Tuy nhiên, trong bối cảnh thương mại hàng hải ngày càng nhộn nhịp và môi trường địa chính trị phức tạp hơn, bài toán bảo đảm an ninh tại eo biển Malacca – Singapore vẫn sẽ là thách thức dài hạn đối với các quốc gia Đông Nam Á.

Ukraine thừa nhận đã tấn công 'đội tàu bóng tối' của Nga ở Biển Đen

Ukraine ngày 29/11 cho biết đã dùng thiết bị bay không người lái trên biển tấn công hai tàu chở dầu mà Nga sử dụng ...

Malaysia nêu quan điểm về kiểm soát eo biển Malacca, cảnh báo một điều có thể xảy ra

Ngày 23/4, Malaysia tái khẳng định, bất kỳ quyết định nào liên quan eo biển Malacca phải có sự đồng thuận của các quốc gia ...

(Tổng hợp)

Đọc thêm

Lộ diện đội hình 11 cầu thủ MU của HLV Pochettino chuẩn bị cho trận gặp Liverpool

Lộ diện đội hình 11 cầu thủ MU của HLV Pochettino chuẩn bị cho trận gặp Liverpool

Rò rỉ những hình ảnh về buổi tập đầu tiên của HLV Pochettino với MU, chuẩn bị cho trận đấu với Liverpool tại Anfield lúc 23h30 ngày 22/11.
Tổng thống Nga Putin tiết lộ hành động mới nhất với châu Âu, cảnh báo Ukraine ‘cái giá đau đớn’ sau vụ tấn công cầu Kerch

Tổng thống Nga Putin tiết lộ hành động mới nhất với châu Âu, cảnh báo Ukraine ‘cái giá đau đớn’ sau vụ tấn công cầu Kerch

Nga đã gửi lời mời tới một số đại diện châu Âu đến Moscow để làm rõ lập trường của họ về việc tham gia đàm phán về Ukraine.
Gìn giữ tiếng Việt từ mái ấm gia đình

Gìn giữ tiếng Việt từ mái ấm gia đình

PGS.TS. Nguyễn Thị Thu Hiền, nhà khoa học lâm sàng cao cấp tại Bệnh viện Đại học Aalborg, đang góp phần đưa tiếng mẹ đẻ đến gần hơn với trẻ ...
Mở rộng không gian hợp tác Việt Nam-Pháp từ nền tảng giáo dục ngôn ngữ

Mở rộng không gian hợp tác Việt Nam-Pháp từ nền tảng giáo dục ngôn ngữ

Giáo dục là lĩnh vực hợp tác quan trọng giữa Việt Nam và Pháp, góp phần củng cố quan hệ hữu nghị, thúc đẩy hợp tác và kết nối thế ...
Đan Mạch phê chuẩn thỏa thuận an ninh với Mỹ về Greenland

Đan Mạch phê chuẩn thỏa thuận an ninh với Mỹ về Greenland

Ngày 19/11, Quốc hội Đan Mạch đã phê chuẩn thỏa thuận an ninh với Mỹ về Greenland.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trồng cây lưu niệm cùng Bí thư Tỉnh ủy Vân Nam (Trung Quốc)

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trồng cây lưu niệm cùng Bí thư Tỉnh ủy Vân Nam (Trung Quốc)

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã trồng cây lưu niệm tại 'Khu rừng hữu nghị quốc tế' thuộc Công viên ngập nước Bảo Phong, tỉnh Vân Nam.
Mở rộng không gian hợp tác Việt Nam-Pháp từ nền tảng giáo dục ngôn ngữ

Mở rộng không gian hợp tác Việt Nam-Pháp từ nền tảng giáo dục ngôn ngữ

Giáo dục là lĩnh vực hợp tác quan trọng giữa Việt Nam và Pháp, góp phần củng cố quan hệ hữu nghị, thúc đẩy hợp tác và kết nối thế hệ trẻ hai nước.
Nước Mỹ thời Trump 2.0 qua lăng kính hai thế hệ giảng viên – sinh viên

Nước Mỹ thời Trump 2.0 qua lăng kính hai thế hệ giảng viên – sinh viên

Cuốn sách “Nước Mỹ trong nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump: Góc nhìn lịch sử và văn hóa” mang đến góc nhìn chuyên sâu về nước Mỹ đương đại.
PGS.TS. Chu Cẩm Thơ: Giá trị người thầy không chỉ nằm ở tri thức

PGS.TS. Chu Cẩm Thơ: Giá trị người thầy không chỉ nằm ở tri thức

Giữa những thay đổi không ngừng của giáo dục, khi tri thức ngày càng dễ tiếp cận nhờ Internet và trí tuệ nhân tạo (AI), vai trò của người thầy cũng đang đứng trước những ...
Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Người thầy cần đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ và tiếp tục nuôi dưỡng những giá trị nhân văn trong mỗi học trò...
Kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11: Người thầy giữ lửa nghề từ tình yêu thương

Kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11: Người thầy giữ lửa nghề từ tình yêu thương

Tình yêu nghề cần được nuôi dưỡng trong một môi trường làm việc nhân văn, nơi người thầy được tôn trọng, được bảo vệ.
Viết tiếp hành trình gieo yêu thương, giữ nhịp học nơi biên cương Tổ quốc

Viết tiếp hành trình gieo yêu thương, giữ nhịp học nơi biên cương Tổ quốc

Giữa núi rừng nơi cực Tây Tổ quốc, Trường PTNT Tiểu học và THCS Sín Thầu được xây mới khang trang, tạo thêm nhiều điều kiện thuận lợi hơn cho trẻ em vùng cao.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trồng cây lưu niệm cùng Bí thư Tỉnh ủy Vân Nam (Trung Quốc)

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trồng cây lưu niệm cùng Bí thư Tỉnh ủy Vân Nam (Trung Quốc)

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã trồng cây lưu niệm tại 'Khu rừng hữu nghị quốc tế' thuộc Công viên ngập nước Bảo Phong, tỉnh Vân Nam.
Từ điển Cambridge chọn 'human' (con người) là từ của năm 2026

Từ điển Cambridge chọn 'human' (con người) là từ của năm 2026

Ngày 18/11, Từ điển Cambridge công bố 'human' (con người) là từ của năm 2026.
Những năm sinh phải đổi thẻ căn cước trong năm 2027?

Những năm sinh phải đổi thẻ căn cước trong năm 2027?

Những năm sinh phải đổi thẻ căn cước trong năm 2027? Không cấp đổi thẻ căn cước trong năm 2027 khi đến tuổi sẽ bị phạt thế nào?
Cải cách hành chính ở Quảng Ninh: Nhanh gọn, minh bạch và số hóa toàn diện

Cải cách hành chính ở Quảng Ninh: Nhanh gọn, minh bạch và số hóa toàn diện

TP. Quảng Ninh cung cấp trực tuyến 2.135 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền; cắt giảm 39% thời gian giải quyết đối với 1.258/2.075 thủ tục.
Phu nhân Ngô Phương Ly thăm mô hình chăm lo phụ nữ, trẻ em tại Thâm Quyến (Trung Quốc)

Phu nhân Ngô Phương Ly thăm mô hình chăm lo phụ nữ, trẻ em tại Thâm Quyến (Trung Quốc)

Chiều 18/11, Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, bà Ngô Phương Ly đã đến thăm Tòa nhà Phụ nữ và Trẻ em thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông.
Ban Tổ chức Trung ương chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ trọng tâm thực hiện Kết luận số 107-KL/TW

Ban Tổ chức Trung ương chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ trọng tâm thực hiện Kết luận số 107-KL/TW

Ban Tổ chức Trung ương yêu cầu các cơ quan, đơn vị và đầu mối được giao nhiệm vụ thống nhất nhiệm vụ, tập trung chỉ đạo, tổ chức thực hiện...
Ăn sáng quá mặn làm tăng nguy cơ suy và sỏi thận

Ăn sáng quá mặn làm tăng nguy cơ suy và sỏi thận

Thói quen thường xuyên ăn sáng mặn với bánh mì kẹp đồ chế biến, bánh ngọt hay mì mặn, làm tăng huyết áp, khiến thận quá tải, có nguy cơ hình thành sỏi.
Chuyên gia VCCI đề xuất 5 vấn đề khi sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá

Chuyên gia VCCI đề xuất 5 vấn đề khi sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá

Trong bối cảnh chính sách tạm ngưng một số giấy phép mua bán thuốc lá sẽ kết thúc vào đầu năm 2027, chuyên gia VCCI kiến nghị 5 nội dung nhằm bảo đảm cải cách ...
5 thực phẩm giàu chất xơ hơn cả khoai lang tốt cho hệ tiêu hóa

5 thực phẩm giàu chất xơ hơn cả khoai lang tốt cho hệ tiêu hóa

Khoai lang cung cấp chất xơ có lợi cho hệ tiêu hóa. Các phẩm khác như bơ, hạt chia, các loại đậu và atisô... cũng chứa lượng chất xơ không kém.
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Điểm sáng trong hợp tác y tế Việt Nam-Thụy Điển

Điểm sáng trong hợp tác y tế Việt Nam-Thụy Điển

Ngày 17/11, tại Hà Nội, Đại sứ quán Thụy Điển, Business Sweden và Viện Karolinska phối hợp tổ chức Diễn đàn Đối tác Việt Nam-Thụy Điển 2026.
Độ chín của chuối quan trọng như thế nào đối với sức khỏe?

Độ chín của chuối quan trọng như thế nào đối với sức khỏe?

Hàm lượng dinh dưỡng của quả chuối - bao gồm đường, tinh bột và vitamin - sẽ thay đổi tùy theo mức độ chín. Vậy độ chín nào là tốt nhất cho sức khỏe?
Phiên bản di động