Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc: Bên đổ thêm dầu vào lửa, bên sẵn sàng 'nghênh chiến'

Hải An
Điều tra hoạt động thương mại, tính ‘món nợ cũ’ theo cam kết thỏa thuận thương mại giai đoạn 1, áp thuế bổ sung, vấn đề Afghanistan có thể là những sức ép tiếp theo mà Mỹ sẽ sử dụng trong thương chiến với Trung Quốc.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Các lá cờ của Trung Quốc và Mỹ được trưng bày tại Hội chợ Thương mại Dịch vụ Quốc tế Trung Quốc (CIFTIS) năm 2021 ở Bắc Kinh, Trung Quốc ngày 4/9/2021. (Nguồn: Reuters)
Hình ảnh cờ của Mỹ và Trung Quốc tại Hội chợ Thương mại Dịch vụ quốc tế Trung Quốc (CIFTIS) năm 2021 ở Bắc Kinh, ngày 4/9/2021. (Nguồn: Reuters)

Các động thái dồn dập của Tổng thống Mỹ Joe Biden đối với Trung Quốc sau khi lên nắm quyền vẫn tiếp tục kế thừa tư duy của người tiền nhiệm Donald Trump: Nhấn mạnh an ninh kinh tế chính là an ninh quốc gia, Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh chủ yếu nhất của Mỹ.

Nhật báo kinh tế của Đài Loan (Trung Quốc) mới đây có bài phân tích về quan hệ tế giữa hai nước và nguy cơ chiến tranh thương mại vẫn đang hiện hữu.

Mỹ mạnh tay, Trung Quốc chuẩn bị đối đầu lâu dài

Ông Biden dường như vẫn duy trì các biện pháp trừng phạt đối với Trung Quốc như dưới thời ông Trump. Trọng điểm bao gồm tiếp tục áp thuế bổ sung đối với 70% hàng hóa xuất khẩu của Trung Quốc sang Mỹ trị giá khoảng 370 tỷ USD, xem xét nghiêm ngặt thị thực du học sinh Trung Quốc, tiếp tục điều tra gián điệp thương mại Trung Quốc…

Ngoài ra, Mỹ còn phản bác đơn kiện từ ba doanh nghiệp viễn thông lớn của Trung Quốc, tiếp tục thực hiện quyết định yêu cầu hủy niêm yết trên thị trường chứng khoán Mỹ được đưa ra dưới thời Tổng thống Donald Trump.

Tổng thống Biden còn tiếp tục "đổ thêm dầu vào lửa", bao gồm mở rộng việc kiểm soát xuất khẩu đối với Trung Quốc.

Ngoài các yếu tố kinh tế, ông còn lấy lý do vi phạm nhân quyền để trừng phạt các doanh nghiệp Trung Quốc ở Tân Cương, tổng cộng đưa thêm 311 doanh nghiệp Trung Quốc vào “danh sách thực thể”.

Đương kim Tổng thống Mỹ cũng mở rộng phạm vi ngăn chặn nhà đầu tư trong nước “rót” vốn vào các doanh nghiệp Trung Quốc, giảm các kênh huy động vốn trên thị trường chứng khoán Mỹ của doanh nghiệp Trung Quốc.

Tin liên quan
Mỹ Mỹ 'cập nhật' chiến lược xoay trục, Trung Quốc đã sẵn sàng?

Bên cạnh đó, Washington còn cung cấp các khoản trợ cấp, khuyến khích các nhà khai thác viễn thông nhỏ và vừa của Mỹ đẩy nhanh việc thay đổi thiết bị viễn thông của Trung Quốc.

Những động thái mạnh mẽ của chính quyền Tổng thống Biden đối với Trung Quốc hoàn toàn không hề thua kém thời Tổng thống Trump.

Trước đây, ông Trump từng viện dẫn điều khoản 301 nhằm vào việc Trung Quốc vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, tiến hành trả đũa thuế quan đối với Trung Quốc dẫn đến chiến tranh thương mại Mỹ-Trung. Sau đó, Trung Quốc đã ký thỏa thuận thương mại giai đoạn 1 dưới sức ép của Washington.

Kết hợp với yêu cầu của Mỹ, Trung Quốc sửa một số điều luật, như “Luật đầu tư nước ngoài” năm 2019 đảm bảo nguyên tắc đối xử công bằng với nhà đầu tư nước ngoài và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Bắc Kinh cũng không tiếp tục đề cập kế hoạch “Made in China 2025” vốn phải nhận nhiều ác cảm từ Washington.

Tuy nhiên, mặt khác Trung Quốc lại chuẩn bị đối đầu lâu dài với Mỹ. Trong “Quy hoạch 5 năm lần thứ 14”, Bắc Kinh nhấn mạnh nắm vững các công nghệ then chốt, thiết lập chuỗi cung ứng có thể tự chủ kiểm soát.

Mặc dù cụm từ “Made in China” đã được ẩn đi, nhưng cường độ hỗ trợ đối với những ngành sản xuất hàm lượng công nghệ cao không sụt giảm.

Những mặt trận mới

Hiện nay, “Quy hoạch 5 năm lần thứ 14” của Trung Quốc chưa triển khai cụ thể, nhưng chính điều này lại khiến cho Mỹ có phần cảm thấy bất an.

Bởi vì, theo phương thức trước đây với khung kế hoạch tổng thể, các nguồn lực được trung ương và địa phương cung cấp, cộng thêm các hình thức trợ cấp khác nhau, thì "bàn tay" của chính phủ vẫn hiện diện khắp mọi nơi và người bên ngoài khó nhìn thấy được bức tranh toàn cảnh.

Bất chấp căng thẳng giữa hai nước, các nhà ngoại giao Trung Quốc và Mỹ có cuộc gặp cấp cao ở Alaska, Mỹ vào tháng 3 vừa qua. (Nguồn: Nikkei Asia)
Các nhà ngoại giao Trung Quốc và Mỹ trong cuộc gặp ở Alaska, Mỹ, tháng 3/2021. (Nguồn: Nikkei Asia)

Trên cơ sở đó, Mỹ chuẩn bị mở một chiến trường khác nhằm vào hành vi mà nước này cho là thương mại không công bằng do chính phủ Trung Quốc trợ cấp, khởi động tiến trình điều tra mới.

Chính quyền ông Biden tuyên bố sẽ điều tra hoạt động thương mại của Trung Quốc theo điều khoản 301 là để điều chỉnh cấu trúc thuế mang tính trừng phạt hiện nay của Washington đối với Bắc Kinh.

Trong tương lai, Mỹ sẽ tiếp tục áp thuế bổ sung đối với các sản phẩm nhận trợ cấp từ chính phủ Trung Quốc, trong khi có thể hạ mức thuế quan mang tính trừng phạt đối với các sản phẩm không nhận trợ cấp.

Tuy nhiên, việc điều chỉnh thuế quan phải thông qua đàm phán và yêu cầu Trung Quốc cũng phải điều chỉnh thuế đối với hàng hóa dịch vụ của Mỹ.

Đặc biệt, bản thân Mỹ cũng không thiếu những khoản trợ cấp đối với các ngành công nghiệp then chốt khi “Đạo luật đổi mới và cạnh tranh Mỹ năm 2021” (USICA) cũng liệt kê nhiều dự án.

Trong thời gian tới, nếu Mỹ sử dụng lý do trợ cấp để trừng phạt có thể sẽ dẫn đến sự trả đũa của Trung Quốc. Khi đó, mức thuế quan mang tính trừng phạt của hai bên áp lên đối phương sẽ không ngừng tăng lên, kéo theo đối đầu kinh tế thương mại Mỹ-Trung sẽ kéo dài chưa thể nhìn thấy điểm dừng.

Chính quyền Tổng thống Biden cũng sẽ không quên tính "món nợ cũ". Trong thỏa thuận thương mại giai đoạn I, Trung Quốc cam kết tăng mua tổng cộng 200 tỷ USD hàng hóa và dịch vụ trong năm 2020 và 2021 từ Mỹ.

Tuy nhiên, tỷ lệ đáp ứng của năm 2020 chỉ khoảng 60%, và nhiều khả năng không thể đạt được trong năm nay. Làn sóng yêu cầu Trung Quốc thực hiện cam kết ngày càng tăng cũng sẽ trở thành một chiến trường khác trong cuộc đọ sức Mỹ-Trung.

Sau khi ông Biden lên nắm quyền, mặc dù các quan chức kinh tế thương mại hai bên có tương tác nhưng vẫn dừng lại ở giai đoạn chỉ trích lẫn nhau. Dù Tổng thống Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vừa qua đã tổ chức điện đàm, song ngoại trừ đồng ý phối hợp xử vấn đề biến đổi khí hậu, thì vấn đề trọng tâm là kinh tế thương mại vẫn chưa đạt được đồng thuận.

Hơn nữa, còn có thông tin đồn đoán Trung Quốc từ chối tổ chức cuộc gặp trực tiếp giữa lãnh đạo hai nước do Mỹ đề xuất. Những thông tin này không hề giúp gì cho việc cải thiện quan hệ song phương

Bên cạnh xung đột leo thang về kinh tế thương mại, vấn đề Afghanistan cũng khiến Mỹ và Trung Quốc ngày càng xa cách.

Bắc Kinh tuy chưa công nhận chính phủ mới do Taliban thành lập, nhưng Afghanistan vẫn hy vọng Trung Quốc là "điểm tựa" trong thời gian tới, trong khi lại xem Mỹ là đối đầu. Vì vậy, Afghanistan có thể trở thành một trọng điểm khác trong việc tranh giành quyền lực giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới.

Cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ khoét sâu đối đầu kinh tế thương mại hai nước. Điều này không những tác động đến cục diện chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Mỹ, mà còn ảnh hưởng đến việc tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu do Mỹ dẫn dắt.

Ảnh ấn tượng tuần 20-26/9: Binh sĩ Ukraine bắn UAV ở Donetsk, kiểu nắm tay ‘viên kim cương Merkel’, Thổ Nhĩ Kỳ khoe sức mạnh ‘con ma’ F-4 Phantom II

Ảnh ấn tượng tuần 20-26/9: Binh sĩ Ukraine bắn UAV ở Donetsk, kiểu nắm tay ‘viên kim cương Merkel’, Thổ Nhĩ Kỳ khoe sức mạnh ‘con ma’ F-4 Phantom II

Tiêm kích F4 Phantom II của Thổ Nhĩ Kỳ biểu diễn, binh sĩ Ukraine chiến đấu tại Donetsk, tình hình Covid-19, Afghanistan, kiểu nắm tay ...

Kinh tế thế giới nổi bật tuần (17-23/9): Nga phục hồi nhanh hơn dự kiến, FDI không ngừng chảy vào Trung Quốc, Phố Wall sợ 'bom nợ' Evergrande

Kinh tế thế giới nổi bật tuần (17-23/9): Nga phục hồi nhanh hơn dự kiến, FDI không ngừng chảy vào Trung Quốc, Phố Wall sợ 'bom nợ' Evergrande

Nga phục hồi nhanh hơn dự kiến, OECD hạ triển vọng kinh tế toàn cầu trong năm 2021, Mỹ nói Moscow muốn đẩy nhanh vận ...

(theo TTXVN)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Người thầy cần đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ và tiếp tục nuôi dưỡng những giá trị nhân văn trong mỗi học trò...
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Đằng sau cuộc hội ngộ của Mỹ Linh, Hà Trần, Thanh Lam và Ngọc Anh là những ngày tập luyện nghiêm túc, tỉ mỉ cùng ekip âm nhạc.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Chỉ còn ít ngày nữa, Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 sẽ khai mạc tại Hà Nội.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
PVEP được vinh danh Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026

PVEP được vinh danh Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026

Vừa qua, PVEP đã được công bố và vinh danh là Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026.
Khát vọng kiến tạo của Việt Nam trong APEC

Khát vọng kiến tạo của Việt Nam trong APEC

Gần ba thập niên Việt Nam có mặt trong APEC là gần 30 năm vai trò của Việt Nam thay đổi cùng với sự trưởng thành của nền kinh tế...
Khám phá sức hút của hệ thống thư viện Trung Quốc

Khám phá sức hút của hệ thống thư viện Trung Quốc

Một câu chuyện về văn hóa đọc đang được viết bằng những điều cụ thể: Không gian gần gũi, dịch vụ phù hợp và quyền tiếp cận tri thức bình đẳng cho mọi người.
Tập đoàn Stavian ghi dấu tại các giải thưởng về phát triển nguồn nhân lực và hiệu quả kinh doanh năm 2026

Tập đoàn Stavian ghi dấu tại các giải thưởng về phát triển nguồn nhân lực và hiệu quả kinh doanh năm 2026

Tháng 11/2026, Tập đoàn Stavian được ghi nhận tại hai chương trình vinh danh uy tín về thương hiệu tuyển dụng và phát triển chuyên môn.
Giá nông sản hôm nay 19/11/2026: Giá cà phê robusta 'lao dốc' 8 phiên, Giá tiêu giảm; Nhà sản xuất khí đốt lớn nhất Nga chuyển hướng sang châu Á

Giá nông sản hôm nay 19/11/2026: Giá cà phê robusta 'lao dốc' 8 phiên, Giá tiêu giảm; Nhà sản xuất khí đốt lớn nhất Nga chuyển hướng sang châu Á

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 19/11/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động