Sự kiện góp phần kết nối học giả, chia sẻ nguồn tư liệu, mở rộng không gian đối thoại học thuật giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, đồng thời khẳng định vai trò đặc biệt của tư liệu, tài liệu lưu trữ trong việc nhận diện sự thật lịch sử, thúc đẩy hòa giải, chữa lành những vết thương chiến tranh và hướng tới tương lai hợp tác nhân văn, bền vững.
 |
| GS.TS Hoàng Anh Tuấn – Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội phát biểu khai mạc Hội thảo. (Nguồn: BTC) |
Phát biểu khai mạc Hội thảo, GS.TS Hoàng Anh Tuấn – Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội nhấn mạnh, quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ là một mối quan hệ đặc biệt. Đó là mối quan hệ đã đi qua những khúc quanh của lịch sử, nhưng cũng chính từ lịch sử ấy, chúng ta nhận ra sức mạnh của tri thức, đối thoại và khát vọng cùng nhau hướng tới tương lai.
Theo GS.TS Hoàng Anh Tuấn, hội thảo là diễn đàn để các học giả trao đổi về các nguồn tư liệu, phương pháp nghiên cứu, kinh nghiệm khai thác, bảo tồn và số hóa tư liệu, tài liệu lưu trữ liên quan đến quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ.
Quan trọng hơn, đây còn là dịp để các nhà khoa học cùng suy nghĩ về giá trị nhân văn từ các nguồn tư liệu, tài liệu lưu trữ: Giá trị của sự thật lịch sử, của ký ức đa chiều, của hòa giải, của trách nhiệm với những người đã khuất, với các thế hệ hôm nay và mai sau.
Hội thảo nhận được sự quan tâm sâu sắc của đông đảo học giả, nhà nghiên cứu và chuyên gia trong nước, quốc tế. Từ 60 bản tóm tắt ban đầu gửi tới Ban Tổ chức, hội thảo đã lựa chọn 30 tham luận tiêu biểu của 36 học giả, nhà nghiên cứu để trình bày và trao đổi chính thức.
Các tham luận đến từ nhiều cơ sở học thuật, nghiên cứu và lưu trữ của Việt Nam như Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội; Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh; Trường Đại học Fulbright Việt Nam; Viện Sử học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; Cục Lưu trữ Văn phòng Trung ương Đảng; Trung tâm Lưu trữ quốc gia III.
Bên cạnh đó là sự tham gia của nhiều học giả đến từ Hoa Kỳ như Đại học Texas Tech, San Diego State University, Purdue University, University of California Berkeley, Columbia University, Texas A&M University, Hawaii Pacific University, University of Southern Mississippi, Texas Christian University, University of Wisconsin–Madison...
Sự đa dạng về cơ sở học thuật và chuyên ngành nghiên cứu đã làm cho hội thảo trở thành một không gian đối thoại rộng mở. Tại đó, tư liệu, tài liệu lưu trữ về quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ được tiếp cận từ nhiều chiều cạnh: lịch sử, ngoại giao, ký ức chiến tranh, hòa giải, nhân đạo, giáo dục và nhân văn số.
Hiệu trưởng Hoàng Anh Tuấn bày tỏ tin tưởng rằng, với tinh thần học thuật nghiêm túc, cởi mở và tôn trọng lẫn nhau, hội thảo là một không gian đối thoại có giá trị. Từ Diễn đàn này, Ban tổ chức kỳ vọng sẽ có thêm nhiều kết nối học thuật mới, nhiều ý tưởng hợp tác mới và nhiều dự án chung trong nghiên cứu, đào tạo, bảo quản, số hóa và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ về quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ.
Các tham luận và phiên thảo luận của Hội thảo tập trung vào bốn nhóm nội dung chính:
Thứ nhất, vai trò của tư liệu, tài liệu lưu trữ trong nghiên cứu và tái hiện lịch sử quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ qua các thời kỳ;
Thứ hai, giá trị của tài liệu lưu trữ trong nghiên cứu chiến tranh, ký ức, hòa giải và giải quyết các vấn đề nhân đạo hậu chiến, đặc biệt là tìm kiếm quân nhân mất tích, khắc phục hậu quả chiến tranh và thúc đẩy sự thấu hiểu giữa các dân tộc;
Thứ ba, hợp tác Việt Nam – Hoa Kỳ trong lĩnh vực lưu trữ, bảo tồn, số hóa và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ; vai trò của lưu trữ trong ngoại giao văn hóa và tăng cường quan hệ đối tác giữa hai quốc gia;
Thứ tư, ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống thông tin địa lý (GIS), viễn thám và các phương pháp tiếp cận của nhân văn số trong quản lý, khai thác và phát huy giá trị nguồn tư liệu, tài liệu lưu trữ phục vụ nghiên cứu, giáo dục và các hoạt động nhân đạo.
Thông qua các phiên toàn thể và các tiểu ban chuyên đề, Hội thảo kỳ vọng sẽ góp phần làm sâu sắc hơn nhận thức về giá trị của tài liệu lưu trữ đối với nghiên cứu lịch sử, quan hệ quốc tế và phát triển xã hội; đồng thời mở ra những hướng hợp tác mới trong lĩnh vực lưu trữ, nhân văn số và nghiên cứu liên ngành giữa Việt Nam và Hoa Kỳ trong thời gian tới.
 |
| Các đại biểu tham dự Hội thảo. (Nguồn: BTC) |
Điểm chung nổi bật của các tham luận tại Hội thảo là khẳng định tài liệu lưu trữ đã vượt ra khỏi giới hạn của minh chứng lịch sử đơn thuần để trở thành công cụ kiến tạo hòa bình, chữa lành vết thương và thúc đẩy sự thấu cảm.
Từ các trao đổi học thuật tại Hội thảo, có thể thấy tư liệu, tài liệu lưu trữ về quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ không phải là những trang giấy vô tri nằm lại trong các phông lưu trữ, cũng không chỉ là minh chứng lịch sử của những biến cố chính trị. Đó là cội nguồn của sức mạnh mềm, là chất xúc tác quan trọng trong việc định hình quan hệ song phương.
Hội thảo đã gửi đi một thông điệp rõ ràng: tài liệu lưu trữ là bảo chứng cho một hành trình nhân văn sâu sắc – hành trình biến đau thương thành động lực, biến đối đầu thành đối thoại. Việc đánh giá và phát huy giá trị của các tài liệu này không chỉ giúp giải mã quá khứ, mà còn góp phần rút ra những bài học về quản trị xung đột, hòa giải và xây dựng hòa bình cho tương lai.
| Việt Nam, Hoa Kỳ tiến hành Đối thoại Chính sách Quốc phòng 2019 TGVN. Ngày 11/12, Đối thoại chính sách quốc phòng Việt Nam - Hoa Kỳ 2019 đã diễn ra tại trụ sở Bộ Quốc phòng Hoa ... |
| Thúc đẩy giao lưu, kết nối Việt Nam - Hoa Kỳ thông qua Quỹ Eisenhower Chiều 16/3, tại trụ sở Bộ Ngoại giao, Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang đã tiếp Đoàn Quỹ Eisenhower của Hoa Kỳ. |
| Việt Nam - Hoa Kỳ tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực giao thông và xây dựng Sáng 16/4, Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Tường Văn đã tiếp đoàn doanh nghiệp thuộc Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN (USABC) do ... |
| Tiếp nối tinh thần 'Một ngày bằng hai mươi năm' Quyết tâm đấu tranh thống nhất đất nước chưa bao giờ thay đổi từ khi đất nước bị chia cắt, đến đầu năm 1975 đã ... |
| VCCI khuyến nghị doanh nghiệp chủ động ứng phó với các rủi ro thương mại từ Báo cáo Đặc biệt 301 của Hoa Kỳ Phòng WTO và Hội nhập, Ban Pháp chế, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa đưa ra khuyến nghị cho doanh ... |
