Chính sách đối ngoại của Ấn Độ: Những nhân tố định hình và sự 'đánh cuộc' về tương lai

Hồng Phúc
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Ông Shivshankar Menon - Giáo sư thỉnh giảng về quan hệ quốc tế tại Đại học Ashoka ngày 15/9 đã có bài bình luận đăng trên trang mạng eastasiaforum.org cho rằng các mối quan ngại trong nội bộ Ấn Độ đã góp phần định hình các chính sách đối ngoại của nước này.

Chân lý hiển nhiên là chính sách đối ngoại xuất phát từ các vấn đề ở trong nước. Trong trường hợp của Ấn Độ, việc áp dụng chân lý này cần tính tới 5 vấn đề: Phát triển kinh tế, thực tế địa lý, xác định hệ tư tưởng, các quy luật giao dịch tất yếu và vị trí của Ấn Độ trong trật tự quốc tế.

5536-india1
Cựu Cố vấn An ninh Quốc gia Ấn Độ Shivshankar Menon cho rằng các mối quan ngại trong nội bộ Ấn Độ đã góp phần định hình các chính sách đối ngoại của nước này. (Nguồn: The Hindu)

Con đường tự lực mới về kinh tế

Về mặt kinh tế, Ấn Độ - giống như Trung Quốc và các nước khác - nói về con đường tự lực mới để hướng tới sự thịnh vượng sau khi đại dịch Covid-19 qua đi. Nhưng chưa rõ con đường mới này sẽ như thế nào.

Nguồn tài nguyên hạn chế của Ấn Độ sẽ biến chính sách tự cấp tự túc hay việc thay thế nhập khẩu đơn thuần trở thành một lựa chọn phản tác dụng.

Ấn Độ đang phải nhập khẩu dầu mỏ và khí đốt, phân bón, kim loại màu (kim loại không có thành phần sắt), công nghệ, vốn, và những đầu vào quan trọng khác cho quá trình công nghiệp hóa của Ấn Độ.

Hiện có một cuộc tranh luận về bản chất và quy mô của việc điều chỉnh kinh tế cần thiết để khôi phục tăng trưởng. Ấn Độ chọn không tham gia vào những giai đoạn cuối cùng của quá trình đàm phán Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) của châu Á - thỏa thuận thương mại đa phương chiếm khoảng 30% sản lượng kinh tế toàn cầu - và tăng thuế trong suốt 4 năm liên tục.

Mặc dù còn quá sớm để nói Ấn Độ sẽ thu mình lại tới mức nào, song Ấn Độ không thể cắt đứt toàn bộ với thế giới. Khả năng về tài nguyên của một quốc gia không thể thay đổi chỉ trong một đêm, do đó nền tảng ở trong nước cho vai trò của Ấn Độ trên thế giới hầu như không có gì thay đổi.

Trong ngắn hạn, một sự thay đổi tại Ấn Độ là rất rõ ràng. Cách hành xử ngang ngược của Trung Quốc ở biên giới Trung-Ấn trên dãy Himalaya hồi giữa tháng 5 và tháng 6 vừa qua, dẫn tới cuộc xung đột đẫm máu nhất giữa hai bên trong vòng 45 năm qua, đã châm ngòi cho việc Ấn Độ điều chỉnh lại quan hệ kinh tế với Trung Quốc.

Chừng nào RCEP vẫn được coi là khiến Ấn Độ dễ dàng bị Trung Quốc "xâm nhập" kinh tế, thì New Delhi sẽ tiếp tục phản đối việc tham gia hiệp định này. (Cựu Cố vấn An ninh Quốc gia Ấn Độ Shivshankar Menon)

Ấn Độ hiện đang nỗ lực để giảm sự phụ thuộc kinh tế vào Trung Quốc, tạo ra những cơ hội cho các đối tác khác ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương và những khu vực khác nữa.

Sự thay đổi này tạo ra một sự đánh cuộc lớn về tương lai kinh tế đa cực, với Trung Quốc chỉ là một bên tham gia - nhưng đóng vai trò quan trọng - trong nền kinh tế châu Á.

"Trái tim" của tiểu lục địa Ấn Độ

Về mặt địa lý, New Delhi luôn ý thức sâu sắc về vai trò nòng cốt của mình - do quy mô dân số, vị trí, lịch sử và các năng lực của Ấn Độ mang lại - trong tiểu lục địa Ấn Độ. Trong một tiểu lục địa gồm các quốc gia cổ đại, các nhà nước mới và những đường biên giới có nhiều điểm chưa được kiểm soát nghiêm ngặt, ranh giới giữa chính trị đối nội và chính trị đối ngoại bị xóa nhòa.

Nhận thức này có nghĩa rằng Ấn Độ sẵn sàng trở thành một người cung cấp hàng hóa công cho khu vực này hơn là cho thị trường toàn cầu.

Kể từ những năm 1980, Ấn Độ đã mở cửa nền kinh tế của mình với các nước láng giềng mà không đòi hỏi phải có đi có lại, giúp đảm bảo an ninh khi được yêu cầu, và tìm kiếm sự ổn định trong tiểu lục địa Ấn Độ và Ấn Độ Dương.

Hiệp định Thương mại Tự do Nam Á năm 2004 đang được thực hiện giữa Ấn Độ và tất cả các nước làng giềng, bên cạnh cả các thỏa thuận thương mại song phương không cần có đi có lại mà Ấn Độ đã ký kết với tất cả các quốc gia đó. Pakistan là ngoại lệ, nước này đã không trao quy chế Tối huệ quốc cho Ấn Độ.

Mặc dù phương Tây có thể coi Ấn Độ là một đối tác đàm phán "khó nhằn" không muốn cung cấp hàng hóa công trên toàn cầu, song Ấn Độ không thể hiện sự miễn cưỡng nào như vậy ở trong tiểu lục địa Ấn Độ.

Tuy nhiên, trong bối cảnh "chủ nghĩa dân tộc Hindu" ngày càng phát triển trong chính phủ của đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP), Ấn Độ phải thuyết phục các nước làng giềng của mình coi Ấn Độ là nguồn gốc tạo ra sự ổn định, an ninh và thịnh vượng cho tiểu lục địa Ấn Độ.

Ủng hộ một trật tự mở và dân chủ hơn

Về mặt ý thức hệ, sẽ hoàn toàn là tự nhiên nếu một Ấn Độ thế tục, đa sắc tộc, đa tôn giáo, đa ngôn ngữ tìm kiếm một trật tự thế giới được đặc trưng bởi tính đa dạng, đa nguyên, bản chất kiểm soát và cân bằng của nền dân chủ.

Ấn Độ muốn có một trật tự quốc tế mở và dân chủ hơn là một trật tự có cấp bậc và bá quyền tập trung trong tay một cường quốc duy nhất.

Mong muốn này của Ấn Độ không liên quan tới nỗ lực xuất khẩu "mô hình dân chủ Ấn Độ", hay trao cho cộng đồng quốc tế một vai trò theo thông lệ trong các vấn đề liên quan tới trật tự nội bộ của các quốc gia.

Nếu phải lựa chọn giữa các tiêu chuẩn toàn cầu và chủ quyền, trong phần lớn các trường hợp chủ quyền sẽ thắng thế. Ấn Độ không chiến đấu vì nền độc lập của mình chỉ để rồi phải tiếp tục chịu đựng những hình thức mới của chủ nghĩa thực dân.

Các hoạt động chính trị nội địa của Ấn Độ cũng góp phần bảo vệ chủ quyền của đất nước trong hệ thống quốc tế, biến đây trở thành một nét đặc trưng không bao giờ thay đổi trong cách hành xử của Ấn Độ trên trường quốc tế.

Cân bằng các thỏa thuận hơn là chạy theo xu hướng

Ấn Độ cũng ngày càng hành động mang tính giao dịch hơn trong bối cảnh vấn đề ý thức hệ đang dần suy giảm trên thế giới. Những trải nghiệm không mấy tốt đẹp của Ấn Độ với hệ thống đa phương - đặc biệt là với Liên hợp quốc trong vấn đề Kashmir - khiến nước này trở nên phụ thuộc nhiều hơn vào chủ nghĩa song phương kể từ những năm 1970.

Với nền chính trị nội địa hiện đang trải qua một sự điều chỉnh, Ấn Độ dường như ngày càng chấp nhận một thế giới duy thực.

Trong tất cả các giai đoạn Ấn Độ can dự với cộng đồng quốc tế, Ấn Độ muốn cân bằng các thỏa thuận hơn là chạy theo xu hướng, cho dù khi đó Ấn Độ là một cường quốc không liên kết trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh hay một chủ thể độc lập trong một thế giới đơn cực do Mỹ đứng đầu.

Can dự có chọn lọc hơn trên trường quốc tế

Tuy nhiên, kinh nghiệm chính sách đối ngoại và nền chính trị nội địa của Ấn Độ cho thấy điều gì về vai trò của nước này trong một thế giới xảy ra cạnh tranh Mỹ-Trung gay gắt, cuộc đối đầu giữa các siêu cường, những tranh chấp địa chính trị dâng cao và một nền kinh tế toàn cầu bị phân mảng và phát triển chậm chạp?

Trong tình huống quan hệ Trung-Ấn ngày càng xấu đi, Ấn Độ sẽ ngày càng hướng tới Mỹ, Nhật Bản và những đối tác khác, nghiêng về bên mà Ấn Độ cùng có chung các cam kết đối với các giá trị và nguyên tắc dân chủ.

Hiện nay, nền chính trị nội địa của Ấn Độ đang được tái sắp xếp và sự phục hồi kinh tế sau đại dịch Covid-19 sẽ là ưu tiên hàng đầu của nước này.

Lực đẩy từ trong nước, kết hợp với những thay đổi bên ngoài như căng thẳng với Trung Quốc, chắc chắn sẽ khiến Ấn Độ trở nên tự lực hơn, can dự có chọn lọc hơn trên trường quốc tế, bảo vệ vững chắc chủ quyền, thắt chặt quan hệ với các đối tác cung cấp nguồn vốn, công nghệ và thị trường mà Ấn Độ đang rất cần để biến đổi nền kinh tế của mình.

Trong khi đó, New Delhi sẽ triển khai những hoạt động hợp tác có chọn lọc với Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Nhật Bản, Mỹ và Australia thông qua "các liên minh cùng ý chí" được xây dựng dựa trên những vấn đề cụ thể.

* Ông Shivshankar Menon từng là Cố vấn An ninh Quốc gia của Thủ tướng Ấn Độ giai đoạn 2010-2014, cựu Bí thư Đối ngoại, Bộ Ngoại giao Ấn Độ.

Ấn Độ, Pháp, Australia lần đầu tiên đối thoại cấp thứ trưởng ngoại giao, nhấn mạnh hợp tác ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Ấn Độ, Pháp, Australia lần đầu tiên đối thoại cấp thứ trưởng ngoại giao, nhấn mạnh hợp tác ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

TGVN. Ngày 9/9, Ấn Độ, Pháp và Australia đã tổ chức đối thoại ba bên cấp thứ trưởng ngoại giao lần đầu tiên, với trọng ...

Lý do khiến Ấn Độ có thái độ ‘ngầm’ đối với quan điểm của Mỹ về Biển Đông

Lý do khiến Ấn Độ có thái độ ‘ngầm’ đối với quan điểm của Mỹ về Biển Đông

TGVN. Trang mạng Deccan Herald (Ấn Độ) ngày 14/7 đưa tin động thái mới nhất của Mỹ, trong đó bác bỏ hầu hết các yêu ...

Chèo lái một Ấn Độ táo bạo hơn, Thủ tướng Modi 'đổi màu' chính sách can dự toàn cầu?

Chèo lái một Ấn Độ táo bạo hơn, Thủ tướng Modi 'đổi màu' chính sách can dự toàn cầu?

TGVN. Chuyên gia hàng đầu về chính sách đối ngoại của Ấn Độ Raja Mohan, hiện là Giám đốc Viện Nghiên cứu Nam Á, Đại học ...

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

5 năm một chặng đường Chỉ thị 45 về tăng cường công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài

5 năm một chặng đường Chỉ thị 45 về tăng cường công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài

Sau 5 năm thực hiện Chỉ thị 45, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài ngày càng lớn mạnh về số lượng và mở rộng hơn về địa bàn.
Các công ty Nga và Trung Quốc 'hứng' đòn trừng phạt mới nhất từ Mỹ

Các công ty Nga và Trung Quốc 'hứng' đòn trừng phạt mới nhất từ Mỹ

Mỹ cáo buộc 3 công ty Nga vi phạm luật không phổ biến vũ khí hạt nhân của Washington liên quan đến Iran, Triều Tiên và Syria.
Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020: Chốt kết quả tại các bang chiến địa, ông Biden tuyên bố 'drama' bầu cử sắp đến hồi kết, lộ diện nhân sự Nội các

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020: Chốt kết quả tại các bang chiến địa, ông Biden tuyên bố 'drama' bầu cử sắp đến hồi kết, lộ diện nhân sự Nội các

Ông Biden cho rằng, cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ 2020 đang đi đến hồi kết khi các bang dần công bố kết quả và GSA khởi động tiến trình ...
Xây dựng luật ở Quốc hội: Người soạn luật nên tránh nhân nhượng, chỉ chú ý 'sân quản lý' của mình

Xây dựng luật ở Quốc hội: Người soạn luật nên tránh nhân nhượng, chỉ chú ý 'sân quản lý' của mình

Để xây dựng luật chất lượng cần văn hóa hợp tác và tinh thần phản biện nghiêm túc. Người soạn thảo luật không nên nhân nhượng, nể nhau.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 25/11: Tuổi Dần hao hụt tiền bạc, tuổi Hợi bị tiểu nhân quấy phá

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 25/11: Tuổi Dần hao hụt tiền bạc, tuổi Hợi bị tiểu nhân quấy phá

Tử vi hôm nay 25/11/2020, tử vi vui 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tị, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài ...
Dự báo thời tiết ngày và đêm nay (25/11): Bắc Bộ sáng sớm sương mù và lạnh; Trung Bộ mưa dông vài nơi; Tây Nguyên, Nam Bộ ngày nắng

Dự báo thời tiết ngày và đêm nay (25/11): Bắc Bộ sáng sớm sương mù và lạnh; Trung Bộ mưa dông vài nơi; Tây Nguyên, Nam Bộ ngày nắng

Dự báo thời tiết Bắc Bộ sáng sớm sương mù, trưa chiều giảm mây trời nắng; Trung Bộ, Nam Bộ mưa dông.
XSMT 25/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay - XSMT thứ 4 - SXMT 25/11 - dự đoán XSMT 26/11

XSMT 25/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay - XSMT thứ 4 - SXMT 25/11 - dự đoán XSMT 26/11

XSMT 25/11. SXMT 25/11. KQXSMT thứ 4. Trực tiếp kết quả xổ số kiến thiết miền Trung nhanh nhất hôm nay ngày 25 tháng 11 năm 2020. KQSXMT.
XSMB 25/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay - XSMB thứ 4 - SXMB 25/11 - dự đoán XSMB 26/11

XSMB 25/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay - XSMB thứ 4 - SXMB 25/11 - dự đoán XSMB 26/11

XSMB 25/11. SXMB 25/11. KQXSMB thứ 4. Trực tiếp kết quả xổ số kiến thiết miền Bắc hôm nay ngày 25 tháng 11 năm 2020. KQSXMB.
XSMN 25/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay - XSMN thứ 4 - SXMN 25/11 - dự đoán XSMN 26/11

XSMN 25/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay - XSMN thứ 4 - SXMN 25/11 - dự đoán XSMN 26/11

XSMN 25/11. SXMN 25/11. KQXSMN thứ 4. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam nhanh nhất hôm nay ngày 25 tháng 11 năm 2020. KQSXMN.
Ngày Quốc tế xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ (25/11): Chung tay đẩy lùi vấn nạn của xã hội

Ngày Quốc tế xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ (25/11): Chung tay đẩy lùi vấn nạn của xã hội

Hiện nay, bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em vẫn là một trong những vi phạm về quyền con người phổ biến nhất trên thế giới.
Các công ty Nga và Trung Quốc 'hứng' đòn trừng phạt mới nhất từ Mỹ

Các công ty Nga và Trung Quốc 'hứng' đòn trừng phạt mới nhất từ Mỹ

Mỹ cáo buộc 3 công ty Nga vi phạm luật không phổ biến vũ khí hạt nhân của Washington liên quan đến Iran, Triều Tiên và Syria.
Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020: Chốt kết quả tại các bang chiến địa, ông Biden tuyên bố 'drama' bầu cử sắp đến hồi kết, lộ diện nhân sự Nội các

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020: Chốt kết quả tại các bang chiến địa, ông Biden tuyên bố 'drama' bầu cử sắp đến hồi kết, lộ diện nhân sự Nội các

Ông Biden cho rằng, cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ 2020 đang đi đến hồi kết khi các bang dần công bố kết quả và GSA khởi động tiến trình chuyển giao.
Israel-Bahrain: Quan hệ 'nở hoa', Thủ tướng Netanyahu sắp công du Manama

Israel-Bahrain: Quan hệ 'nở hoa', Thủ tướng Netanyahu sắp công du Manama

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu sẽ sớm công du Bahrain sau chuyến thăm của một phái đoàn Bahrain tới Israel vào tuần trước.
Tin thế giới 24/11: Chuyển giao quyền lực, gà tây và câu đùa 'vận vào thân' ông Trump; Triều Tiên hành động bất ngờ; Ông Vương Nghị đến Nhật Bản

Tin thế giới 24/11: Chuyển giao quyền lực, gà tây và câu đùa 'vận vào thân' ông Trump; Triều Tiên hành động bất ngờ; Ông Vương Nghị đến Nhật Bản

Câu nói đùa 2 năm trước đang vận vào ông Trump, Triều Tiên hành động bất ngờ trong khi im lặng về bầu cử Mỹ 2020 là một số tin thế giới nổi bật.
Căng thẳng mới: Tàu chở hàng bị quân đội Đức khám xét, Thổ Nhĩ Kỳ lập tức triệu phái viên của EU, Italy và Đức

Căng thẳng mới: Tàu chở hàng bị quân đội Đức khám xét, Thổ Nhĩ Kỳ lập tức triệu phái viên của EU, Italy và Đức

Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ đã triệu các phái viên của EU, Italy và Đức tại Ankara tới để phản đối động thái trên của Đức.
Châu Âu tranh thủ, ông Biden nỗ lực 'hàn gắn' quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Châu Âu tranh thủ, ông Biden nỗ lực 'hàn gắn' quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Châu Âu và ông Biden được cho là đang cố gắng 'hàn gắn' các mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương.
Kết quả Bầu cử Mỹ 2020: Đọc giữa dòng

Kết quả Bầu cử Mỹ 2020: Đọc giữa dòng

Bầu cử Mỹ, ông Donald Trump vẫn quyết tâm xoay chuyển tình thế, nhưng quá trình chuyển giao quyền lực thực tế đã khởi động. Bình Luận của TG&VN.
Hậu bầu cử Mỹ 2020: Ông Donald Trump và ‘di sản’ chính trị còn đó

Hậu bầu cử Mỹ 2020: Ông Donald Trump và ‘di sản’ chính trị còn đó

Dù thất bại hay may mắn lật ngược thế cờ hậu bầu cử, Tổng thống Donald Trump vẫn để lại dấu ấn đậm nét, với nhiều thay đổi bước ngoặt kéo dài tới chính trị ...
Hậu bầu cử Mỹ 2020: Đường chia đôi ngả

Hậu bầu cử Mỹ 2020: Đường chia đôi ngả

Trong khi ông Joe Biden lên kế hoạch tiếp nhận quyền lực, ông Donald Trump cho thấy mình sẽ không buông xuôi chiếc ghế Tổng thống. Bình luận của TG&VN.
Nhật Bản-Australia: Cùng hội trên nhiều thuyền

Nhật Bản-Australia: Cùng hội trên nhiều thuyền

Nhật Bản-Australia đều theo đuổi mục tiêu ở khu vực và thế giới. Cả hai cùng phe trong nhiều cuộc chơi và cùng hội trên nhiều thuyền. Bình luận của TG&VN.
Hội nghị Cấp cao Đông Á (EAS): Bốn điểm nhấn lớn

Hội nghị Cấp cao Đông Á (EAS): Bốn điểm nhấn lớn

Bối cảnh đặc biệt của EAS năm nay không thể ngăn các nước đẩy mạnh hợp tác, chung tay vượt khó, vì một Đông Á hòa bình, ổn định và thịnh vượng.
Thỏa thuận đình chiến lịch sử ở Nagorno-Karabakh: Liệu có bền vững?

Thỏa thuận đình chiến lịch sử ở Nagorno-Karabakh: Liệu có bền vững?

Sau ba lần bất thành, Armenia và Azerbaijan bất ngờ tuyên bố đình chiến lần thứ tư ở Nagorno-Karabakh. Đằng sau có gì và liệu có bền vững? TG&VN bình luận.
Ngày tàn của Covid-19 đã chớm cận kề?

Ngày tàn của Covid-19 đã chớm cận kề?

Nếu vaccine mRNA có thể chấm dứt đại dịch Covid-19 và khôi phục cuộc sống bình thường, chúng cũng có thể mở ra kỷ nguyên mới cho sự phát triển vaccine.
Thổ Nhĩ Kỳ và chính sách vĩ đại trở lại

Thổ Nhĩ Kỳ và chính sách vĩ đại trở lại

Chính sách nhằm đưa Thổ Nhĩ Kỳ vĩ đại trở lại khiến quốc gia này đối mặt với nhiều vấn đề, kể cả việc kết thêm một số kẻ thù...
Vì sao ông Trump bất ngờ sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper?

Vì sao ông Trump bất ngờ sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper?

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper được cho là có nhiều bất đồng với Tổng thống Trump. Đó cũng là nguyên nhân khiến ông bị đột ngột sa thải.
Cách mạng Tháng Mười Nga - cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại

Cách mạng Tháng Mười Nga - cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại

Cách mạng Tháng Mười Nga - Sự kiện lịch sử vĩ đại của thế kỷ XX. Đây là cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại trong thế kỷ XX.
Những cái lạ nhất trong lịch sử của bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020

Những cái lạ nhất trong lịch sử của bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020

Cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020 giữa Tổng thống Donald Trump và cựu Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden, được coi là cuộc bầu cử lạ nhất trong lịch sử.
Khi Đông Nam Á là điểm đến của nước lớn và hàm ý đối với ASEAN (kỳ cuối)

Khi Đông Nam Á là điểm đến của nước lớn và hàm ý đối với ASEAN (kỳ cuối)

Hoạt động con thoi của các nhà chính trị, ngoại giao ở Đông Nam Á thời gian qua chứng tỏ sự quan tâm của Mỹ, Trung Quốc và các nước lớn đối với khu vực...
Phiên bản di động