Cuộn sách, dài khoảng 7,34 m và có niên đại hơn 2.200 năm, là một trong 7 cuộn kinh cổ được phát hiện tại khu vực Qumran gần Biển Chết vào năm 1947. Đây là tư liệu quan trọng giúp các nhà nghiên cứu tìm hiểu lịch sử hình thành Kinh Thánh Cựu ước.
 |
| Những người chép đã lựa chọn cách viết giúp độc giả thời bấy giờ - chủ yếu nói tiếng Aram - có thể đọc tiếng Do Thái chính xác hơn. (Nguồn: Times Of Israel) |
| More from WVR |
 Việt Nam là điểm đến hấp dẫn hàng đầu của châu Á năm 2026 |
Giáo sư Marcello Fidanzio, Đại học Università della Svizzera Italiana, cho biết kết luận dựa trên phân tích vật liệu của cuộn sách, đặc biệt là sự khác biệt giữa 8 tờ da đầu tiên và 9 tờ tiếp theo.
Theo ông, hai phần có quy trình chế tác khác nhau, số lượng vết vá và dấu hiệu sửa chữa cũng chênh lệch đáng kể, cho thấy chúng không được sản xuất cùng lúc.
Các nhà nghiên cứu ghi nhận phần đầu, chứa các chương 1-33 của sách Ê-sai, có nhiều vết khâu vá, thậm chí có chỗ dán miếng da tăng cường.
Ngược lại, phần sau - gồm các chương 34-66 - hầu như không có dấu hiệu can thiệp. Một số khác biệt về chữ viết, chính tả và cấu trúc văn bản cũng được phát hiện.
Những phân tích trước đó, bao gồm cả nghiên cứu sử dụng trí tuệ nhân tạo, từng gợi ý có ít nhất 2 người chép tham gia quá trình sao chép cuộn sách này.
Tuy nhiên, nghiên cứu mới nhấn mạnh yếu tố vật chất của bản thảo, cho thấy cuộn sách trải qua quá trình hình thành và hợp nhất kéo dài.
Theo Giáo sư Fidanzio, cuộn sách phản ánh cách người xưa tương tác với văn bản thánh, với hàng trăm chỗ chỉnh sửa, bổ sung qua nhiều thế hệ.
Ông Fidanzio cho rằng văn bản Kinh Thánh thời kỳ đó chưa hoàn toàn cố định, mà vẫn “sống động” và thay đổi theo nhu cầu người đọc.
Ông Fidanzio nhận định: “Những người chép đã lựa chọn cách viết giúp độc giả thời bấy giờ - chủ yếu nói tiếng Aram - có thể đọc tiếng Do Thái chính xác hơn".
Cuộn sách dự kiến được Bảo tàng Israel trưng bày trọn vẹn vào đầu năm 2026, lần đầu tiên kể từ năm 1968. Cùng với triển lãm, bảo tàng cũng giới thiệu cuốn sách “Cuộn sách Ê-sai vĩ đại: Lời từ miền sa mạc” là tập hợp các nghiên cứu của nhiều học giả quốc tế.
Các nhà khoa học tiếp tục nghiên cứu về nguồn gốc da thuộc cũng như quy trình chế tác, kỳ vọng góp phần làm rõ hơn quá trình hình thành một trong những bản thảo Kinh Thánh quan trọng nhất còn tồn tại đến nay.
| Họa tiết 'truyền kỳ' của người H'Mông Từ hoa văn trang phục đến họa tiết kiến trúc, người H’Mông đã hình thành một hệ ngôn ngữ tạo hình độc đáo, trong đó ... |
| Đưa Không gian tranh Đông Hồ ra thế giới Tranh dân gian Đông Hồ bền bỉ như chính tinh thần của văn hóa làng Việt, nơi cái đẹp gắn với đạo lý, nghệ thuật ... |
| Khám phá 'Kinh đô Thăng Long' bằng công nghệ trình diễn hiện đại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long – Hà Nội vừa ra mắt vở trình diễn “Kinh đô Thăng Long” ứng dụng công nghệ ... |
| Hát Then theo bước chân người trẻ Việc duy trì và phát triển hát Then đang được thế hệ trẻ Lạng Sơn tích cực phát huy bằng nhiều cách thức sáng tạo. |
| Những gam màu văn hóa tươi sáng Năm 2025 khép lại với dấu ấn đặc biệt về văn hóa Việt Nam. Đây là năm hội tụ những chuyển động mang tính nền ... |
