Đằng sau bức ảnh nổi tiếng

Theo dõi TGVN trên
“Cuộc sống bên Mỹ rất khó khăn, nhiều lần Ariam Robinson muốn sang Việt Nam tìm gặp tui mà không thể nào. Và tui cũng muốn biết, sau bao nhiêu năm, Ariam Robinson sinh sống bên ấy ra sao. Nếu không có Hãng NHK (Nhật Bản) phối hợp với Đoàn làm phim tư liệu Trung ương thực hiện bộ phim tài liệu “Cuộc hội ngộ sau 30 năm”, có lẽ chúng tôi không có cơ hội gặp lại nhau”, o Nguyễn Thị Lai cho hay.
O Lai và Robinson ngày gặp lại.

Lùng bắt tên giặc lái

“Năm 1965, bầu trời Hương Khê bị máy bay Mỹ gầm rú ngày đêm, còn trên mặt đất, súng bộ binh của ta rền vang đỏ lửa. Sáng ngày 20/9/1965, cầu Đà Lề là mục tiêu của máy bay Mỹ. Khoảng 11 giờ trưa, hàng chục chiếc máy bay từ hướng Đông đổ nhào bắn phá. Một Chiếc F105 bị trúng đạn, bốc cháy. Có một viên phi công nhảy dù” - o Lai bồng đứa cháu ngoại trên tay, hồi nhớ lại.

Khi viên phi công nhảy dù xuống mặt đất, đã dùng chiếc máy bộ đàm để phát lệnh xin cứu. Nhận được tín hiệu, ba chiếc trực thăng của Mỹ đến yểm trợ. Không lơ là cảnh giác, pháo bộ binh ta đã trực sẵn, bắn hạ một chiếc. Khi chiếc trực thăng bốc cháy, ba viên phi công bung dù thoát thân. Biết được bốn tên gặc lái đang ẩn nấp trong rừng, dân quân xã Hương Lộc đã được điều động, phối hợp với bộ đội lùng bắt giặc lái Mỹ. Mới tham gia thanh niên xung phong được hai tháng, o Lại tay bóp cò chưa vững, đã cầm khẩu AK, cùng với mọi người truy lùng giặc lái Mỹ giữa đại ngàn rừng Trường Sơn.

“Do điểm đổ bộ của bốn viên phi công gần với biên giới Lào, bộ đội ta quyết tâm bắt sống những viên phi công trong ngày, không để sang ngày hôm sau. Hơn 5 giờ chiều, trời nhá nhem tối, quân ta chưa bắt được một tên nào, mọi người động viên nhau vào sâu trong rừng tìm kiếm tiếp. Khi phát hiện trong một hốc đá có tiếng động, tui tiến lại gần. Thấy một viên phi công đang ngồi co ro. Chưa nhìn được mặt, tui bắn ba phát súng chỉ thiên. Viên phi công đó giơ hai tay xin đầu hàng. Nghe được tiếng súng, mọi người chạy đến, trói tay viên phi công cao lớn. Thấy tui là người nhỏ nhất trong tiểu đội thanh niên xung phong xã, và là người phát hiện tên giặc lái, mọi người đã nói: Để o Lai giải viên phi công này, xem o có to bằng cái đùi của nó không”, o Lại kể lại.

O Lai với chiều cao 1,48m, nặng 37kg, tay cầm khẩu súng AK giương lưỡi lê, giải Ariam Robinson cao 2,2m, nặng 125kg về huyện đội, đã làm cho hàng nghìn người đổ ra đường xem. “Tui cũng không ngờ anh Phan Thoan, phóng viên báo Hà Tĩnh, lại chớp thời cơ chụp được khoảnh khắc đó, nên sau đó dư luận mới biết đến tui”, o Lai tâm sự.

Không lâu sau, o Lai đi học lớp y tá, rồi xung phong vào mặt trận B5, miền Tây Quảng Trị. Còn Ariam Robinson được chuyển ra Hà Nội.

Trong một lần được gặp nhà thơ Tố Hữu, o Lai đã được nhà thơ sáng tác tặng cho một bài thơ: O du kích nhỏ giương cao súng /Thằng Mỹ lênh khêng bước cúi đầu /Ra thế to gan hơn béo bụng /Anh hùng đâu cứ phải mày râu…

Cuộc trùng phùng ngoài ý muốn

“Đã ba mươi năm (từ 1965-1995), ký ức của tui về hình ảnh Ariam Robinson vẫn y nguyên. Và tui cứ nghĩ, sẽ không bao giờ gặp lại Ariam nữa”, o Lai xúc động kể lại ngày Ariam Robinson tìm đến ngôi nhà ngói ba gian ở đường Xuân Diệu, thị xã Hà Tĩnh gặp o.

Thật bất ngờ, một buổi sáng đầu tháng 9/1995, o Lai đang bồng cháu nội sang nhà hàng xóm chơi, nghe có người gọi: “Bà Lai về nhà tề, có mấy người nước ngoài hỏi nhà bà đó”. O Lai tất tả bồng cháu về. Khi về đến cổng, o ngạc nhiên: ai mà cao to giống như Ariam Robinson hồi mình giải lên huyện ủy nhỉ. O chưa kịp hỏi, Ariam đã giang hay tay ôm o và đứa cháu vào vòng tay và nói: “Nếu như hồi đó một trong hai người chĩa súng bắn về phía bên kia, sẽ không có ngày hôm nay”.

Nghe Ariam Robinson kể về cuộc đời mình sau khi trở về Mỹ, o Lai cũng không ngờ mình lại là người hạnh phúc hơn Ariam. “Là một phi công Mỹ về hưu, Ariam thất nghiệp 6 năm nay (tính từ ngày gặp o). Anh ấy vẫn sống trong một căn hộ tập thể, chưa có nhà riêng. Khi nghe tui giới thiệu về con cháu mình, Ariam rất buồn: Ariam cưới đến hai người vợ, không có người vợ nào sinh con cho Ariam. Vì thế, Ariam xem hai đứa con gái của người vợ thứ hai như con đẻ của mình”, o Lai nói về hoàn cảnh của Ariam Robinson.

Ariam thừa nhận, từ lâu anh rất muốn một lần sang Việt Nam tìm gặp lại o Lai, nhưng hoàn cảnh không cho phép. Đến khi Hãng NHK của Nhật Bản mời Ariam sang Việt Nam thực hiện bộ phim tài liệu “Cuộc hội ngộ sau 30 năm” (do NHK phối hợp với Đoàn làm phim tư liệu Trung ương thực hiện, do Lê Mạnh Thích làm đạo diễn) thì Ariam mới cùng vợ gặp lại o Lai, và được thăm lại chiến trường năm xưa.

Những ngày tìm về chiến trường xưa - nơi o Lai phát hiện và dẫn Ariam Robinson về Huyện ủy, mọi người rất xúc động khi tìm lại được cái hang mà trước đây Ariam Robinson đã ẩn nấp. Khi nhìn thấy hang, Ariam thốt lên: “Hồi đó, tôi ngồi trong hang này, thấy chị nhỏ quá, không rút súng ra bắn”. “Sự thật, tui thấy anh ngồi lù lù như một con gấu trong hang, tôi cũng hơi thoáng sợ, rồi do phản xạ tự nhiên, tui vẫn nhanh chóng bóp cò bắn ba phát chỉ thiên”, o Lai đáp lại.

Không giấu giếm niềm hạnh phúc khi tìm lại được kỷ niệm của chiến tranh, Ariam và o Lai đều nói: “Chúng ta đều không muốn chiến tranh. Cuộc gặp gỡ bất đắc dĩ ngày hôm đó là ngoài ý muốn chúng ta”.

Lê Văn Định

Đọc thêm

XSMT 30/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay 30/6/2022. SXMT 30/6/2022

XSMT 30/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay 30/6/2022. SXMT 30/6/2022

Baoquocte.vn. XSMT 30/6. xổ số hôm nay 30/6. trực tiếp xổ số miền Trung 30/6/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung thứ 5. xo so ...
XSMN 30/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 5 ngày 30/6/2022. xổ số hôm nay

XSMN 30/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 5 ngày 30/6/2022. xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 30/6. xổ số hôm nay 30/6/2022. trực tiếp xổ số miền Nam 30/6/2022. kết quả xổ số hôm nay ngày 30 tháng 6. xổ số miền Nam thứ 5. ...
XSMB 30/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 30/6/2022. dự đoán XSMB

XSMB 30/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 30/6/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 30/6. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 30/6/2022. xổ số hôm nay 30/6. xổ số miền Bắc thứ 5. xo so mien bac. SXMB ...
Quang Hải chính thức gia nhập, Pau FC đăng video chào đón, fan quê nhà chúc mừng

Quang Hải chính thức gia nhập, Pau FC đăng video chào đón, fan quê nhà chúc mừng

Baoquocte.vn. Tối 29/6, trang chủ Pau FC chính thức xác nhận tiền vệ Quang Hải sẽ gia nhập đội bóng sau khi hoàn tất mọi thủ tục và kiểm tra y ...
Hội thánh và tổ chức Cao Đài tiếp tục phát huy truyền thống ‘Phụng đạo, Yêu nước’

Hội thánh và tổ chức Cao Đài tiếp tục phát huy truyền thống ‘Phụng đạo, Yêu nước’

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước tin tưởng đồng bào và các chức sắc đạo Cao Đài sẽ đạt được nhiều thành tựu hơn nữa trên đường đạo.
Việt Nam đề nghị Jordan hỗ trợ bảo hộ công dân trong vụ nổ khí độc tại cảng Aqaba

Việt Nam đề nghị Jordan hỗ trợ bảo hộ công dân trong vụ nổ khí độc tại cảng Aqaba

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đề nghị phía Jordan hỗ trợ Đại sứ quán Việt Nam tại Saudi Arabia kiêm nhiệm Jordan trong công tác bảo hộ công ...
Tin thế giới 29/06: Hội nghị Thượng đỉnh NATO, Tổng thống Indonesia tới Ukraine, Trung Quốc chỉ trích G7

Tin thế giới 29/06: Hội nghị Thượng đỉnh NATO, Tổng thống Indonesia tới Ukraine, Trung Quốc chỉ trích G7

Baoquocte.vn. Hội nghị Thượng đỉnh NATO, Tổng thống Indonesia tới Ukraine, Trung Quốc chỉ trích G7, Iran nêu vấn đề đàm phán với Mỹ…là một số tin thế giới nổi bật ...
Học giả Trung Quốc nói gì về IPEF - 'vũ khí mới' của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương?

Học giả Trung Quốc nói gì về IPEF - 'vũ khí mới' của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương?

Baoquocte.vn. Trang mạng quốc tế cfisnet.com vừa đăng bài viết của Giáo sư Thôi Phàn thuộc Đại học Kinh tế và kinh doanh quốc tế về IPEF.
'Đọc vị' ý đồ của Trung Quốc tại Biển Đông, chuyên gia Australia đề xuất chính sách với chính phủ mới

'Đọc vị' ý đồ của Trung Quốc tại Biển Đông, chuyên gia Australia đề xuất chính sách với chính phủ mới

Baoquocte.vn. Trung Quốc ngày càng có những động thái làm gia tăng cẳng thẳng ở Biển Đông, đòi hỏi chính quyền mới ở Australia cẩn trọng hơn.
Xe điện Hyundai Ioniq 6 chính thức lộ diện

Xe điện Hyundai Ioniq 6 chính thức lộ diện

Baoquocte.vn. Hyundai Ioniq 6 đã chính thức lộ diện, nhưng nhà sản xuất ô tô Hàn Quốc mới chỉ giới thiệu thiết kế, các thông số kỹ thuật phải đợi đến ...
Ngẫm về 2% GDP chi tiêu cho quốc phòng của NATO

Ngẫm về 2% GDP chi tiêu cho quốc phòng của NATO

Baoquocte.vn. Đến hẹn lại lên, khi Hội nghị thượng đỉnh NATO sắp diễn ra, cuộc tranh luận về việc các đồng minh có chi tiêu quá ít cho quốc phòng lại được nhắc đến.
Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Baoquocte.vn. Đúng vào lúc thế giới đang cần thêm những nguồn lực nhằm vực dậy nền kinh tế sau tác động của Covid-19, thì chi phí quân sự lại có xu hướng tăng.
Thế giới nửa năm với những biến động, bất ngờ

Thế giới nửa năm với những biến động, bất ngờ

Baoquocte.vn. Năm 2022 mở đầu với những hy vọng tràn trề về một thế giới ổn định, kinh tế toàn cầu tiếp tục đà phục hồi và tăng trưởng sau đại dịch Covid-19. Nhưng...
OPEC+ và chiến thuật nhỏ giọt

OPEC+ và chiến thuật nhỏ giọt

Baoquocte.vn. Bất chấp sức ép từ Mỹ và các nước phương Tây, OPEC+ chỉ quyết định tăng sản lượng khai thác thêm 648 nghìn thùng/ngày trong tháng Bảy và tháng Tám tới.
Liên minh châu Âu: Đồng minh không đồng lòng

Liên minh châu Âu: Đồng minh không đồng lòng

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh bất thường của Liên minh châu Âu (EU) đã kết thúc với một quyết định bất thường.
Trung Quốc phả hơi nóng vào cuộc đua ở Nam Thái Bình Dương

Trung Quốc phả hơi nóng vào cuộc đua ở Nam Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Phản ứng của phương Tây về chuyến thăm của Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tới Nam Thái Bình Dương cho thấy cuộc cạnh tranh ngày một nóng tại khu vực.
Báo chí Campuchia lan tỏa thông điệp về tình hữu nghị truyền thống với Việt Nam

Báo chí Campuchia lan tỏa thông điệp về tình hữu nghị truyền thống với Việt Nam

Baoquocte.vn. Nhân dịp 55 năm quan hệ Việt Nam-Campuchia, truyền thông ‘xứ Chùa Tháp’ đã có nhiều bài viết lan toả thông điệp về tình hữu nghị truyền thông giữa hai nước.
Vụ việc Kaliningrad: Lithuania có lẽ không lường hết những gì Nga có thể 'phản đòn'

Vụ việc Kaliningrad: Lithuania có lẽ không lường hết những gì Nga có thể 'phản đòn'

Baoquocte.vn. Phong tỏa hoạt động vận tải hàng hóa tới tỉnh Kaliningrad của Nga, Lithuania đang đối mặt với nhiều hậu quả khó lường.
Xung đột Nga-Ukraine sẽ đi vào kịch bản tồi tệ nhất nếu NATO làm điều này

Xung đột Nga-Ukraine sẽ đi vào kịch bản tồi tệ nhất nếu NATO làm điều này

Baoquocte.vn. Trường hợp NATO triển khai máy bay không người lái tại Ukraine được dự báo sẽ đẩy xung đột Nga-Ukraine lên mức đỉnh điểm.
Quan hệ với ASEAN là trụ cột trong chính sách đối ngoại của Ấn Độ

Quan hệ với ASEAN là trụ cột trong chính sách đối ngoại của Ấn Độ

Baoquocte.vn. Hội nghị đặc biệt Ngoại trưởng ASEAN-Ấn Độ đã góp phần nâng cấp quan hệ hai bên lên tầm cao mới.
ASEAN-Ấn Độ đề cao chủ nghĩa đa phương và hợp tác khu vực trước 'những cơn gió ngược địa chính trị'

ASEAN-Ấn Độ đề cao chủ nghĩa đa phương và hợp tác khu vực trước 'những cơn gió ngược địa chính trị'

Baoquocte.vn. Ấn Độ và ASEAN đều nhấn mạnh vai trò của chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế để giải quyết các thách thức toàn cầu.
Trung Quốc tuyên bố mở rộng hoạt động quân sự ở Thái Bình Dương: 'Tiền trảm hậu tấu' và ý đồ đằng sau

Trung Quốc tuyên bố mở rộng hoạt động quân sự ở Thái Bình Dương: 'Tiền trảm hậu tấu' và ý đồ đằng sau

Baoquocte.vn. Trung Quốc đang đặt nền móng cho một căn cứ quân sự ở quần đảo Solomon và có thể hiện thực hóa nó bất kỳ lúc nào.
Phiên bản di động